IV SA 9/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr), Sędziowie As. WSA Mariola Kowalska,, NSA Anna Żak, Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 sprawy ze skargi M.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2002 Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki ogrodzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. K. kwotę 10 zł. ( dziesięć) z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia [...] września 2002 r. wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1, ust. 4 i art. 52 Prawa budowlanego nałożył na M.K. obowiązek dokonania całkowitej rozbiórki ogrodzenia o łącznej długości 42,10m wybudowanego od strony północnej i wschodniej działki nr ewid. [...] w M., zlokalizowanego od strony drogi oznaczonej nr ewid. [...]. W uzasadnieniu podał, iż w czasie czynności kontrolnych ustalono, że M. K. w 2002 r. wykonał ogrodzenie swojej działki o wysokości 1,65m (1,50m wysokość siatki i 0,15m wysokość betonowego cokołu). Pobudował je w miejscu starego ogrodzenia bez dokonania zgłoszenia budowy. Wykonane ogrodzenie zlokalizowane jest w bezpośrednim sąsiedztwie działki oznaczonej nr ewid. [...], która wg informacji z rejestru gruntów stanowi rodzaj nieużytków – drogę. Lokalizacja ogrodzenia narusza ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a ponieważ jest to urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane inwestor powinien, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy, dokonać zgłoszenia właściwemu organowi. Ponieważ takiego zgłoszenia nie dokonał organ nadzoru budowlanego nie może uchylić się od nakazania rozbiórki. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł M. K. podając, iż jest ona dla niego krzywdząca. Ogrodzenie wykonał na swojej działce zgodnie z wytyczonymi przez geodetę powiatowego granicami. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że inwestor wybudował ogrodzenie od strony drogi gminnej oznaczonej nr ewid. [...]. Ponieważ nie dokonał zgłoszenia budowy, organy nadzoru budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami zmuszone są do nakazania rozbiórki. Skargę na decyzję organu II instancji złożył M.K. wnosząc o jej uchylenie. Skarżący wskazał, iż organy nadzoru budowlanego nie wzięły pod uwagę faktu, że wykonane przez niego prace polegały wyłącznie na remoncie i wzmocnieniu już istniejącego ogrodzenia. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, przy czym stosownie do art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest związany granicami skargi. Skarga podlega uwzględnieniu, gdyż organy obu instancji nie wyjaśniły faktycznego stanu sprawy w sposób, który nie budziły wątpliwości. Podjęły zatem rozstrzygnięcie z naruszeniem naczelnych zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7 i art. 77 kpa. Zasady te nakładają na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym, jak i prawnym w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. Obowiązkiem organu administracji państwowej jest wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Zaskarżoną decyzją orzeczono całkowita rozbiórkę ogrodzenia o łącznej długości 42,10m wybudowanego od strony północnej i wschodniej działki nr ewid. 561. Orzekając nakaz całkowitej rozbiórki ogrodzenia organy nie wyjaśniły jednoznacznie, czy jest to ogrodzenie nowe, wzniesione przez skarżącego od podstaw, czy jedynie dokonany remont istniejącego ogrodzenia. Już bowiem w dniu 19.08.2002 r. w czasie wizji M. K. i wyjaśnił, że ogrodzenie wykonał w miejsce starego. Do protokołu z dnia 5.09.2002 r. oświadczył dodatkowo, iż od strony wschodniej na długości 30m zabetonował stare, istniejące słupki metalowe (słupki te były osadzone w gruncie i nie były wyjmowane) i zamocował na nich siatkę ogrodzeniową. Natomiast od strony północnej wykonał nowe ogrodzenie, cofnięte na ok. 1,5m od starego ogrodzenia. Linię tego ogrodzenia wyznaczył geodeta, który tyczył drogę. Wobec podniesionych przez skarżącego okoliczności, obowiązkiem organu było wyjaśnienie w jakim zakresie dokonał on "remontu" istniejącego ogrodzenia, przy czym wskazać należy, że prace te, zgodnie z oświadczeniem skarżącego nie kwestionowanym przez organy obu instancji, nie polegały na wymianie elementów konstrukcyjnych – słupków, a jedynie na ich wzmocnieniu przez zalanie betonem, a w jakim zakresie pobudował bez wymaganego zgłoszenia nowe ogrodzenie. Wydając decyzję nakazującą całkowitą rozbiórkę, nie jest bez znaczenia, czy nakaz ten dotyczy całości ogrodzenia wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, czy też już istniejącego lub jego części w zależności od zakresu robót, który został wykonany i wymagał dokonania zgłoszenia. Rozbiórkę można bowiem nakazać tylko w takim zakresie, w jakim ogrodzenie to wybudowano z naruszeniem prawa, tzn. bez wymaganego zgłoszenia. Wydając nakaz rozbiórki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 Prawa budowlanego organy nie wyjaśniły także na jakiej podstawie uznano, że w sprawie chodzi o inny przypadek samowoli budowlanej niż uregulowany w art. 48 Prawa budowlanego. Wskazać należy, że zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 kpa i rozwiniętą w art. 77 kpa, obowiązkiem organu administracyjnego jest wyczerpujące zbadanie wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, co w niniejszej sprawie nie było w pełni zrealizowane. Z tych względów Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy, w związku z czym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji.