IV SA/Wa 1027/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. i Z. B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2008 r. Nr [...] w przedmiocie scalenia gruntów postanawia: odmówić przyznania prawa pomoc. Skarżący K. B. w dniu 6 maja 2009 r. ( data nadania pisma w urzędzie pocztowym) złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie. W oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach wnioskodawca wskazał, iż jest osobą starszą, samotną, a jedynym jego źródłem utrzymania jest świadczenie emerytalne w wysokości 1025 zł. Skarżący podniósł, iż w związku ze złym stanem zdrowia wydaje znaczną kwotę na zakup lekarstw- 600 zł miesięcznie. Wnioskodawca oprócz domu o pow. 70 m2 i działki rolnej o pow. 0.67 ha nie posiada żadnego innego majątku, przedmiotów wartościowych oraz środków pieniężnych. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, co następuje: Z regulacji prawnej zawartej w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. -zwanej dalej P.p.s.a.) dotyczącej kosztów sądowych wynika, że podstawową zasadę stanowi ponoszenie kosztów sądowych przez każdego kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki (art. 219, art. 220, art. 230 § 1 P.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., możliwe jest zwolnienie osoby fizycznej wnoszącej skargę od kosztów sądowych poprzez przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym w sytuacji gdy wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozważając w pierwszej kolejności zasadność przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy wskazać, że w dniu 13 lutego 2009 r. w przedmiotowej sprawie skarżący złożył już wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W wyniku rozpoznania przedmiotowego wniosku, referendarz sądowy postanowieniem z dnia 4 marca 2009 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Postanowienie to stało się od dnia 20 marca 2009 r. prawomocne. Powyższe oznacza, że od dnia wydania postanowienia przyznającego wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych skarżący nie ma obowiązku uiszczania żadnych kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Należy bowiem podkreślić, iż przyznane skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest skuteczne od tego właśnie momentu przez cały dalszy tok postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji - wojewódzkim sądem administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W sytuacji zatem wcześniejszego zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych na mocy prawomocnego orzeczenia sądowego, nie jest on zobowiązany do ponownego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy, jeżeli ma zamiar dokonać w postępowaniu czynności podlegającej opłacie. W konsekwencji złożony przez stronę wniosek w tym zakresie należy uznać za bezzasadny. Rozpoznając natomiast wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata należy stwierdzić, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Kluczowe znaczenie dla rozpatrzenia wniosku w tym zakresie, ma treść art. 246 § 3 P.p.s.a, zgodnie z którym adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Jak wynika z przedłożonego do akt niniejszej sprawy pełnomocnictwa z dnia 13 lutego 2009 r. K. B. ustanowił profesjonalnego pełnomocnika w osobie adw. L. B. do prowadzenia jego sprawy we wszystkich instancjach sądowych i administracyjnych z prawem substytucji. Skoro zatem skarżący nawiązał stosunek prawny z profesjonalnym pełnomocnikiem, udzielając mu w dniu 13 lutego 2009 r. w przedmiotowej sprawie pełnomocnictwa oraz nie wykazał, że zawodowy pełnomocnik został mu przydzielony na podstawie przepisów o prawie pomocy, uwzględnienie jego wniosku w tym zakresie nie jest możliwe. Podkreślić bowiem jeszcze raz należy, iż niedopuszczalne jest ustanowienie zawodowego pełnomocnika w trybie przepisów normujących instytucję prawa pomocy, w sytuacji gdy strona skarżąca zatrudnia takiego pełnomocnika lub pozostaje z nim w innym stosunku prawnym (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Zakamycze 2005, s. 601-602). Z tych względów na podstawie powyższych przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.