IV SA/Wa 1039/18
WyrokWSA w Warszawie2018-05-10
Skład orzekający: Joanna Borkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może ustalić warunki zabudowy dla inwestycji, której parametry istotnie odbiegają od tych określonych we wniosku inwestora, nawet jeśli analiza urbanistyczna wskazuje na taką możliwość?Ratio decidendi
Organ administracji nie może ustalić warunków zabudowy, gdy wynik analizy cech zabudowy i zagospodarowania terenu istotnie odbiega od parametrów określonych we wniosku inwestora. W takiej sytuacji organ powinien zwrócić się do inwestora o sprecyzowanie żądania lub potwierdzenie treści wniosku, zamiast orzekać w przedmiocie innej inwestycji niż projektowana. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było w tym przypadku uzasadnione naruszeniem przepisów postępowania.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budowy sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Po wielokrotnych postępowaniach i uchyleniach decyzji, organ pierwszej instancji ustalił warunki zabudowy. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, wskazując na rozbieżności między wnioskiem a analizą urbanistyczną oraz brak wyjaśnienia tych rozbieżności z inwestorem. Spółka wniosła sprzeciw od decyzji organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów KPA. Sąd administracyjny oddalił sprzeciw, podzielając stanowisko organu odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Oddala sprzeciw.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 maja 2018 r. sprzeciwu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala sprzeciw.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej organ), po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. (dalej skarżący) od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...].09.2017 r., nr [...] znak: [...] ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10 m3 każde na części działki ew. nr [...], z obrębu [...] położonej przy ul. [...] na terenie dzielnicy [...] w [...] uchyliło decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Stan sprawy był następujący:
Dnia 7 sierpnia 2015 r., spółka [...] Sp. z o.o., złożyła wniosek o wydanie decyzji ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10m3 każde na części działki ew. nr [...] z obrębu [...], położonej przy ul. [...], na terenie dzielnicy [...] w [...]. Opisany wyżej wniosek był uzupełniony 08.09.2015 r., a następnie dwukrotnie zmieniony: w dniu 03.02.2016 r. i 21.04.2014 r., oraz uzupełniony pismem w dniu 12.04.2017 r.
Zarząd Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...].05.2016 r., nr [...] znak: [...] umorzył postępowanie w części dotyczącej wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10 m3 każde na części działki ew. nr [...], z obrębu [...] położonej przy ul. [...] na terenie dzielnicy [...] w [...] objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10 m 3 każde na części działki ew. nr [...] z obrębu [...] położonej przy ul. [...] na terenie dzielnicy [...] w [...] nie objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Sp. z o.o., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...].07.2016 r. znak [...] uchyliło decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...].05.2016 r., nr [...] znak: [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Zarząd Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...].12.2016 r., nr [...] znak: [...] umorzył postępowanie w części dotyczącej wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10 m3 każde na części działki ew. nr [...], z obrębu [...] położonej przy ul. [...] na terenie dzielnicy [...] w [...] objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz ustalił warunki zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10 m3 każde na części działki ew. nr [...], z obrębu [...] położonej przy ul. [...] na terenie dzielnicy [...] w [...] nie objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Sp. z o.o., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...].02.2017 r. znak [...] uchyliło decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...].12.2016 r., nr [...] znak: [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Zarząd Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...].09.2017 r., nr [...] znak: [...] ustalił warunki zabudowy dla inwestycji budowlanej polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10 m3 każde na części działki ew. nr [...], z obrębu [...] położonej przy ul. [...] na terenie dzielnicy [...] w [...].
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] Sp. z o.o., zarzucając decyzji pierwszoinstancyjnej sprzeczność z prawem, ponieważ na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego i analizy obowiązujących przepisów sprawę należało rozstrzygnąć inaczej, a także naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 i 8 kpa poprzez wydanie decyzji w oparciu o błędnie ustalone okoliczności faktyczne i prawne, co rażąco narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz zasadę uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu strony.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] ponownie uchyliło decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podstawą wydania decyzji o warunkach zabudowy jest wniosek inwestora, który powinien zawierać dane wskazane przez art. 52 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Organ podkreślił, że to inwestor składając do organu administracji wniosek określa, jakie konkretne zamierzenie budowlane będzie realizować, jeśli chodzi o rodzaj inwestycji i jej parametry, w tym charakterystykę urbanistyczną. Organ administracji traci możliwość ustalenia warunków zabudowy w sytuacji, gdy wynik przeprowadzonej analizy cech zabudowy i zagospodarowania terenu w sposób istotny odbiega od parametrów określonych we wniosku. Określenie warunków zabudowy w takim przypadku nie byłoby zmodyfikowaniem, czy też doprecyzowaniem parametrów zawartych we wniosku, lecz orzeczeniem w przedmiocie innej inwestycji niż projektowana przez inwestora. Wniosek inwestora o ustalenie warunków zabudowy wiąże organy orzekające w sprawie, chociaż w zakresie parametrów inwestycji nie jest to związanie bezwzględne.
W ocenie organu odwoławczego z akt sprawy nie wynika jednoznacznie czy organ I instancji prowadził postępowanie w kontekście ustalenia czy można zrealizować wnioskowaną inwestycję w oparciu o ustalone warunki zabudowy. Treść odwołania wskazuje, że nie jest to możliwe. Nadto, organ pierwszej instancji nie dokonał zestawienia treści wniosku inwestora z warunkami sporządzonej analizy terenu, która wykluczyła lokalizację inwestycji na części działki na której jest planowana [...], nie zwrócił się również do wnioskodawców o wyjaśnienie tej kwestii, w aspekcie wyników przeprowadzonej analizy urbanistycznej, która stoi w sprzeczności z zamiarem inwestycyjnym wnioskodawców.
Z takim stanowiskiem nie zgodziła się skarżąca spółka [...] sp. z o.o., składając sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...].01.2018 roku sygn. akt [...] i wnosząc o:
1. uwzględnienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] sprzeciwu w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wydanie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2) KPA nowej decyzji ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 6 szamb szczelnych po 10m3 każde na części działki ew. nr [...] z obrębu [...], położonej przy ul. [...], na terenie dzielnicy [...] w [...] w zakresie zawartym we wniosku Skarżącej z dnia 7 sierpnia 2015 r. i uzupełnionym pismami datowanymi: 8 września 2015 roku, 3 lutego 2016 roku, 21 kwietnia 2016 roku oraz w dniu 12 kwietnia 2017 roku.
2. - w wypadku gdyby Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie uchyliło zaskarżonej decyzji we własnym zakresie – uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...].
3. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym;
4. zasądzenie na rzecz Skarżącego od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych, a w przypadku gdyby SKO uwzględniło sprzeciw w całości o zasądzenie na rzecz Skarżącego od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Uzasadniając sprzeciw skarżący wskazał, że wydanie decyzji w oparciu o swobodną analizę uzgodnień przekazanych przez organy i bez wzięcia pod uwagę ustalonych w nich okoliczności faktycznych, a zatem wydanie decyzji w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny stanowi naruszenie prawa i w sposób oczywisty narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, wyrażoną w art. 8 KPA. Ponadto decyzja SKO narusza również zasadę uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli wyrażoną w art. 7 KPA, a także zasadę szybkości postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 12 KPA. Organ uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując temu organowi sprawę do ponownego rozpoznania naruszył także wynikający z art. 136 § 2 i 3 KPA obowiązek organu odwoławczego przeprowadzenia we własnym zakresie postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy.
W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, (Dz. U. z 2016r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Na podstawie art. 64 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej ppsa, od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 23 ze zm.) skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.
Uwzględnienie sprzeciwu następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa, przy czym na podstawie art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sprzeciw nie jest zasadny.
Sąd podziela stanowisko organu, iż celem postępowania administracyjnego jest wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie indywidualne, co jest możliwe wtedy, gdy organ administracji państwowej - zgodnie z zasadą dochodzenia prawdy obiektywnej (art. 7 Kpa) - podejmie wszelkie czynności zmierzające do wszechstronnego zbadania sprawy, tak pod względem faktycznym jak i prawnym w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. Wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy dokonuje się w postępowaniu wyjaśniającym, które obejmuje całokształt czynności podejmowanych w postępowaniu administracyjnym dla wyjaśnienia sprawy.
Sąd podziela również pogląd, że rozstrzygnięcia organów administracji powinny opierać się na przepisach prawa, w szczególności przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, a także jak w niniejszej sprawie na przepisach ustawy z dnia 27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015r, poz. 199 ze zm.).
Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, określenie sposobu zagospodarowania terenu i warunków zabudowy następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy. Podstawą wydania decyzji o warunkach zabudowy jest wniosek inwestora (art. 52 ust. 1 ustawy), który w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy z mocy art. 64 ust. 1 stosuje się odpowiednio). We wniosku tym, zgodnie z art. 52 ust. 2 ustawy inwestor powinien określić:
- granice terenu objętego wnioskiem, przedstawione na kopii mapy w odpowiedniej skali, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmujących teren, którego wniosek dotyczy, i obszaru, na który ta inwestycja będzie oddziaływać;
- charakterystykę inwestycji, obejmującą określenie zapotrzebowania na wodę, energię oraz sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, a także innych potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej, a w razie potrzeby również sposób unieszkodliwiania odpadów, - planowany sposób zagospodarowania terenu oraz charakterystykę zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym przeznaczenia i gabarytów projektowanych obiektów budowlanych, przedstawione w formie opisowej i graficznej, wreszcie charakterystyczne parametry techniczne inwestycji oraz dane charakteryzujące jej wpływ na środowisko.
Z regulacji tej wynika, że to skarżący działający jako inwestor składając do organu administracji wniosek powinien określić, jakie konkretne zamierzenie budowlane będzie realizować, wskazując rodzaj inwestycji i jej parametry, w tym charakterystykę urbanistyczną. Ma rację organ zauważając, że zupełnie oddzielną kwestią jest, czy z punktu widzenia obowiązujących przepisów realizacja tak określonego przez inwestora zamierzenia budowlanego jest dopuszczalna.
Sąd podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 5 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OSK 602/06, że w przypadku, gdy ustalone w decyzji warunki zabudowy, co do gabarytów obiektu nie pokrywają się w pełni z wnioskiem, inwestor ma dwie możliwości:
- zaakceptować nieco odmienne warunki zabudowy i realizować inwestycję zgodnie z nimi,
- zakwestionować te warunki przez wniesienie środka odwoławczego i wykazywać, że ustalenie warunków nastąpiło niezgodnie z przepisami.
We wniosku wnioskodawcy wskazali, że zamierzają realizować w ramach inwestycji 6 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Z akt sprawy nie wynika czy organ prowadził postępowanie w kontekście ustalenia czy można zrealizować wnioskowaną inwestycję w oparciu o ustalone warunki zabudowy, a z treści odwołania wynika, że nie jest to możliwe.
Sąd podziela również pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 6 grudnia 2011 r. II OSK 1827/10, zgodnie z którym orzekając w sprawie o ustalenie warunków zabudowy organ administracji nie dysponuje "luzem decyzyjnym" uprawniającym do określenia warunków zabudowy, co prawda zgodnie z wynikami analizy, lecz sprzecznie z wnioskiem i wbrew oczekiwaniom inwestora wynikającym z wniosku.
Sąd aprobuje zatem stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], że organ administracji traci możliwość ustalenia warunków zabudowy w sytuacji, gdy wynik przeprowadzonej analizy cech zabudowy i zagospodarowania terenu w sposób istotny odbiega od parametrów określonych we wniosku bowiem określenie warunków zabudowy w takim przypadku nie byłoby zmodyfikowaniem, czy też doprecyzowaniem parametrów zawartych we wniosku, lecz orzeczeniem w przedmiocie innej inwestycji niż projektowana przez inwestora. Takie rozwiązanie stałoby w sprzeczności z deklaratoryjnym charakterem decyzji o warunkach zabudowy. W sytuacji, gdy powstaną jakiekolwiek wątpliwości, co do treści wniosku, w szczególności co do zawartych w nim żądań, organ ma obowiązek zwrócenia się do wnioskodawcy, aby ten sprecyzował swoje żądanie, czy też potwierdził treść wniosku, gdy ustalenia analizy terenu nie pozwalają na wydanie decyzji zgodnie z żądaniem wniosku o ustalenie warunków zabudowy.
Organ pierwszej instancji nie dokonał zestawienia treści wniosku inwestora z warunkami sporządzonej analizy terenu, która wykluczyła lokalizację inwestycji na części działki na której jest planowana trasa [...]. Organ nie zwrócił się również do wnioskodawców o wyjaśnienie tej kwestii, w aspekcie wyników przeprowadzonej analizy urbanistycznej, która stoi w sprzeczności z ich zamiarem inwestycyjnym.
Reasumując, wbrew zarzutowi sprzeciwu, w kontrolowanej sprawie właściwie zastosowano art. 138 § 2 k.p.a., bowiem w ocenie Sądu takie działanie organu I instancji naruszało art. 7, 77 i 80 KPA, poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, co w konsekwencji skutkowało także naruszeniem przepisu art. 52 ust. 1 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Z tych względów na podstawie art.151 p.p.s.a Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło