IV SA/Wa 1055/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-08-17

Skład orzekający: sędzia WSA Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykonała wezwania do uzupełnienia oświadczenia o stanie majątkowym i dochodach?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o szczegółowe oświadczenia dotyczące stanu majątkowego, dochodów i pomocy od osób trzecich, strona nie przedstawiła wymaganych dokumentów ani wyjaśnień, co uniemożliwiło ocenę jej rzeczywistej sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Strona skarżąca G. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Referendarz sądowy uznał złożone oświadczenie za niewystarczające i wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o szczegółowe informacje dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Strona nie wykonała wezwania, powołując się na wyjazd poza miejsce zamieszkania i pomoc od osób trzecich. Referendarz odmówił przyznania prawa pomocy, a po wniesieniu sprzeciwu sprawa została rozpoznana przez sąd.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA Łukasz Krzycki po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. G. P. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku Skarżąca wskazała, że emerytura będzie jej przysługiwała od listopada 2015 r., jest właścicielką domu o pow. ok. 90 m2 i działki o pow. 750 m2. Dom i działka należą także do jej trzech synów. W związku z tym, że informacje udzielone we wniosku zostały ocenione przez referendarza sądowego jako niewystarczające do oceny aktualnego stanu majątkowego i możliwości płatniczych Skarżącej, została ona zobowiązana do uzupełnienia wniosku w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania, przez: 1. przedstawienie szczegółowego oświadczenia o źródłach jej utrzymania w ostatnich trzech miesiącach; 2. złożenie oświadczenia o wielkości i rodzaju pomocy od osób trzecich, o ile z takiej pomocy korzysta, przedstawienie oświadczeń darczyńców co do wielkości i rodzaju pomocy; 3. przedstawienie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, ewentualnie złożenie oświadczenia o nieposiadaniu rachunków bankowych; 4. wyjaśnienie, czy Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, czy też wspólnie z innymi osobami - w drugim przypadku należało wymienić wszystkie osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym, podać i udokumentować ich stan majątkowy oraz źródło i wysokość miesięcznych dochodów. Skarżąca nie wykonała powyższego wezwania. Postanowieniem z 23 czerwca 2015 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Wnioskodawczyni wniosła sprzeciw od wyżej wskazanego postanowienia, w którym wskazała, że: - nie odebrała przesyłki z wezwaniem, ponieważ wyjechała poza miejsce zamieszkania (nie ma obowiązku ciągłego przebywania w domu), - w utrzymaniu pomagają jej dobrzy ludzie, - nie wystąpiła o oddanie swej nieruchomości; inicjatywa w tej dziedzinie należy do Państwa, które naraziło ją na niepotrzebne koszty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do mającego w sprawie zastosowanie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658 - art. 2), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Jako że sprzeciw nie został odrzucony sprawa, zgodnie z powyższym przepisem, podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 252 § 1 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym. Ponadto, zgodnie z art. 255 P.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W związku z powyższym należy zaznaczyć, iż to na Skarżącej spoczywa ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu Skarżąca powyższej okoliczności nie wykazała. Z oświadczeń złożonych w rozpoznawanym wniosku wynika, że emerytura będzie przysługiwała Skarżącej od listopada 2015 r., jest ona właścicielką domu o pow. ok. 90 m2 i działki o pow. 750 m2. Dom i działka należą także do jej trzech synów. Wezwanie Skarżącej do przedstawienia stosownych dokumentów i wyjaśnień służyć miało ustaleniu w sposób nie budzący wątpliwości, czy poniesienie przez Skarżącą kosztów sądowych mogłoby prowadzić do sytuacji, do której nawiązuje treść art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., tj. do uszczerbku utrzymania koniecznego Skarżącej i jej rodziny. Na wezwanie Skarżąca nie nadesłała materiałów, o których mowa w wezwaniu. Dla rozstrzygnięcia nie ma znaczenia, że powodem tego był wyjazd poza miejsce zamieszkania (do sprzeciwu Skarżąca również nie załączyła stosownych materiałów, o których mowa była w wezwaniu) ani okoliczność, że kwestia zmian własnościowych została spowodowana działalnością Państwa. Nie jest wystarczająca informacja, że Skarżącą utrzymują "dobrzy ludzie". Czyni to niemożliwą ocenę, czy może być ona uznana za osobę, która ze względu na swój stan majątkowy i zdolności zarobkowe nie jest zdolna do poniesienia we własnym zakresie kosztów sądowych w swojej sprawie. Z tych przyczyn, na podstawie art. 260 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło