IV SA/Wa 1064/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-08-12

Skład orzekający: Aneta Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja majątkowa i osobista 80-letniego, schorowanego skarżącego, utrzymującego się z niskiej emerytury i ponoszącego wysokie koszty leczenia, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sytuacja majątkowa i osobista skarżącego, obejmująca niską emeryturę, samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego, brak oszczędności, wysokie koszty leczenia oraz wiek i stan zdrowia, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący wykazał, że zabezpieczenie środków finansowych na potrzeby postępowania sądowoadministracyjnego jest obiektywnie niemożliwe, a posiadane dochody nie pozwalają na ponoszenie jakichkolwiek kosztów sądowych, w tym kosztów ustanowienia pełnomocnika procesowego.
Stan faktyczny
Skarżący C. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący jest 80-letnią, schorowaną osobą, utrzymującą się z emerytury w wysokości 769,17 zł brutto, nieposiadającą majątku i ponoszącą wysokie koszty leczenia. Wniosek został złożony w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi C. B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez: 1) zwolnienie od kosztów sądowych; 2) ustanowienie adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...]. Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarządzeniem z dnia 30 czerwca 2008 r. wezwał C. B. do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł w sprawie z jego skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. W odpowiedzi skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku z dnia 23 lipca 2008 r. skarżący wyjaśnił, że ma 80 lat, jest osobą schorowaną, która prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe (podał: "mieszkam na służebności u syna, sam się utrzymuję"). Skarżący nie posiada żadnego majątku, utrzymuje się z emerytury w wysokości 769,17 zł brutto. Do wniosku strona dołączyła odcinek przekazu pocztowego potwierdzający dochód osiągany z tytułu emerytury oraz oryginały faktur VAT z grudnia 2007 r., łącznie opiewające na kwotę 239,57 zł z tytułu zakupu lekarstw. Z dyspozycji art. 243 § 1, art. 245 §§ 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca wniósł zarówno o zwolnienie od kosztów sądowych, jak i o ustanowienie pełnomocnika, a zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Należy więc zauważyć, że warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym jest wykazanie przez tą osobę, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Oceniając możliwość poniesienia przez skarżącego kosztów postępowania sądowego należy stwierdzić, że na obecnym etapie postępowania na koszty te składa się wpis od skargi, określony na podstawie § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), w kwocie 200 zł. Pozostałe koszty postępowania, jakie może potencjalnie ponieść skarżący, to koszty wpisu od ewentualnych środków odwoławczych, opłat kancelaryjnych oraz wynagrodzenia przysługującego profesjonalnemu pełnomocnikowi za sporządzenie skargi kasacyjnej W nawiązaniu do wyżej przedstawionych okoliczności stanu faktycznego i prawnego należało stwierdzić, że sytuacja majątkowa i osobista skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Jedynym źródłem jego dochodu jest emerytura w wysokości 769,17 zł brutto. Zestawienie kwoty, którą miesięcznie dysponuje skarżący z jego stałymi, miesięcznymi wydatkami dowodzi, że posiadane środki finansowe wystarczają wnioskodawcy jedynie na pokrycie podstawowych, bieżących kosztów utrzymania (m.in. prąd, woda, żywność, środki czystości). Związany z wiekiem stan zdrowia skarżącego sprawia ponadto, że ponosi on wysokie koszty leczenia. Jak wynika z przedłożonych faktur, koszty zakupu leków mogą przekraczać miesięcznie kwotę 200 zł. W tych okolicznościach należało uznać, że strona wykazała, iż zabezpieczenie przez nią środków finansowych na potrzeby wszczętego postępowania sądowoadministracyjnego jest obiektywnie niemożliwe. Skoro zaś uzyskiwane dochody nie pozwalają stronie na ponoszenie jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym kosztów ustanowienia pełnomocnika procesowego, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym należało uwzględnić. Zwolnienie skarżącego z obowiązku opłacenia wpisu od skargi oraz ponoszenia innych kosztów sądowych zapewni mu dostęp do sądu i umożliwi merytoryczne rozpoznanie jego sprawy, zaś pozytywne rozpoznanie wniosku w zakresie przyznania pełnomocnika procesowego stworzy możliwości odpowiedniej obrony interesów strony w toku postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło