IV SA/Wa 1068/13
WyrokWSA w Warszawie2013-09-05
Skład orzekający: Alina Balicka, Łukasz Krzycki, Marta Laskowska-Pietrzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podanie nieprawdziwych lub niepełnych informacji we wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, nawet jeśli nie dotyczą one bezpośrednio przesłanek odmowy z innych przepisów, stanowi samodzielną podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że podanie nieprawdziwych lub niepełnych informacji we wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, nawet jeśli nie dotyczą one bezpośrednio innych przesłanek odmowy, stanowi samodzielną i obligatoryjną podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców. Sąd uznał, że zatajenie informacji o wyjeździe do innego kraju w celu uzyskania tytułu pobytowego, w sytuacji gdy wnioskodawca deklarował nieprzerwany pobyt w Polsce, było świadomym działaniem wprowadzającym w błąd.Stan faktyczny
Skarżący, obywatel S., złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, deklarując pobyt w Polsce od czerwca 2006 r. i jedynie krótkie wyjazdy zagraniczne. Organ ustalił, że skarżący posiadał długoterminowy tytuł pobytowy w Republice Czeskiej w okresie od stycznia 2008 r. do stycznia 2010 r., co podważało jego deklarację o nieprzerwanym pobycie w Polsce. Organy odmówiły udzielenia zezwolenia, wskazując na podanie nieprawdziwych informacji we wniosku oraz obalenie domniemania nieprzerwanego pobytu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak możliwości wypowiedzenia się co do dowodów i błędne ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2013 r. sprawy ze skargi N. H. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2012 r. o odmowie udzielenia p. N. H. - obywatelowi S. - zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony.
Po zreferowaniu przebiegu sprawy - wskazano m.in., że w świetle art. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach (Dz.U. Nr 191, poz. 1133), zwanej dalej "ustawą abolicyjną", możliwość zalegalizowania pobytu mają cudzoziemcy przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej:
nieprzerwanie co najmniej od dnia 20 grudnia 2007 r., których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny;
nieprzerwanie co najmniej od dnia 1 stycznia 2010 r., którym przed tym dniem została wydana ostateczna decyzja o odmowie nadania statusu uchodźcy, zawierająca orzeczenie o wydaleniu, i których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny;
wobec których w dniu 1 stycznia 2010 r. trwało postępowanie w sprawie nadania statusu uchodźcy wszczęte na skutek kolejnego wniosku.
Stosownie do art. 3 ust. 4 pobyt cudzoziemca uznaje się za nieprzerwany, jeżeli nic innego nie wynika z zebranego materiału dowodowego lub z okoliczności sprawy.
Zgodnie z art. 64 ust. 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573 ze zm. ) pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się za nieprzerwany, gdy żadna z przerw w nim nie była dłuższa niż 6 miesięcy i nie przekroczyła łącznie 10 miesięcy w okresach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3, chyba że przerwa była spowodowana:
- wykonywaniem obowiązków zawodowych lub świadczeniem pracy poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie umowy zawartej z pracodawcą, którego siedziba znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
- towarzyszeniem małżonkowi wykonującemu obowiązki zawodowe lub świadczącemu pracę w warunkach, o których mowa w pkt 1;
- leczeniem cudzoziemca.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy abolicyjnej cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli nie spełnia wymogów do udzielenia tego zezwolenia.
Natomiast, stosownie do art. 3 ust. 2 pkt 3 cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli w postępowaniu w sprawie udzielenia tego zezwolenia został złożony wniosek lub zostały przedstawione dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje.
Wydając decyzję w przedmiotowej sprawie organ posiłkował się zapisami w prowadzonym przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców Systemie Informatycznym "POBYT".
We wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony wskazano, że Cudzoziemiec przebywa w Polsce od czerwca 2006 r. oraz, że ostatni jego wjazd na terytorium naszego kraju miał miejsce w tym terminie. We. wniosku, w rubryce dotyczącej podróży i pobytów zagranicznych w okresie ostatnich 5 lat, wpisano: "C. - 2006 r., N.– 2008 r. około tygodnia". Natomiast w rubryce odnoszącej się do poprzednich pobytów na terytorium Polski podano: "Jestem w Polsce od 06.2006 r. do chwili obecnej nielegalnie". Do wniosku załączony został dokument podróży cudzoziemca wydany [...] marca 2012 r. przez Ambasadę S. w W.
[...] Oddział Straży Granicznej [...], pismem z 2 sierpnia 2012 r. powiadomił organ I. instancji, że z informacji uzyskanych przez Punkt Kontaktowy z siedzibą w K. wynika, iż Cudzoziemiec w okresie od 8 stycznia 2008 r. do 7 stycznia 2010 r. posiadał długoterminowy tytuł pobytowy w R. w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ponadto, w 22 grudnia 2009 r. Cudzoziemiec złożył wniosek o przedłużenie tytułu pobytowego, który został rozpatrzony negatywnie.
W art. 3 ust. 4 ustawy abolicyjnej zostało przyjęte domniemanie, zgodnie z którym pobyt cudzoziemca ubiegającego się o tzw. abolicję uznaje się za nieprzerwany, jeżeli nic innego nie wynika z zebranego materiału dowodowego lub z okoliczności sprawy. Przyjęcie takiej konstrukcji prawnej powoduje, że w sytuacji, gdy nic innego nie wynika z akt i okoliczności sprawy strona nie musi udowadniać, że jej pobyt na terytorium Polski w wymaganym w art. 1 pkt 1 ww. ustawy okresie jest nieprzerwany. Powyższe rozwiązanie ma upraszczać postępowanie dowodowe oraz umożliwiać cudzoziemcom, którzy przebywają w Polsce od dłuższego czasu, uregulowanie swojej sytuacji życiowej. Jednakże, jeśli powyższe domniemanie zostanie obalone przez organ administracji ciężar dowodu w kwestii nieprzerwanego pobytu cudzoziemca zostaje przesunięty na stronę postępowania,
Z uwagi na powyższe, pismami z 3 kwietnia i 23 lipca.2012 r. organ instancji wezwał Stronę (przez jej Pełnomocnika) do dostarczenia dokumentów potwierdzających nieprzerwany pobyt od 20 grudnia 2007 r. Pomimo skutecznego doręczenia powyższych pism, nie uzupełniono materiału dowodowego sprawy o żądane dokumenty.
W trakcie postępowania odwoławczego, organ II. instancji pismem z 16 listopada 2012 r. poinformował Pełnomocnika zainteresowanego o prawie wynikającym z art. 10 i 81 K.p.a., zgodnie z którymi organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Powyższe pisma zostało skutecznie doręczone. Strona (jej Pełnomocnik) nie skorzystała z przysługującego jej prawa.
Uznanie pobytu cudzoziemca za nieprzerwany (przy uwzględnieniu art. 64 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach) wyłącza ujawnienie takich okoliczności, które według zasad logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego powinny wzbudzić istotne wątpliwości, że aplikujący faktycznie przebywał na terytorium Polski co najmniej od 20 grudnia 2007 r.
W ocenie organu odwoławczego Cudzoziemiec nie przebywał na terytorium Polski nieprzerwanie co najmniej od 20 grudnia 2007 r. Świadczy o tym fakt posiadania przez aplikującego długoterminowego tytułu pobytowego w R. Wprawdzie w odwołaniu podano, iż Cudzoziemiec w 2008 r. wyjechał na terytorium C. w celu wyrobienia tytułu pobytowego i następnie wrócił do Polski, by następnie wyjechać z niej już tylko raz, na tydzień do N., lecz w ocenie organu powyższa argumentacja jest nielogiczna. Trudno jest dać wiarę, że zainteresowany, mając zalegalizowany pobyt w jednym z państw obszaru Schengen, uprawniający go do prowadzenia tam działalności gospodarczej, zdecydował się na nielegalny pobyt w Polsce, który związany jest z ryzykiem wydalenia Cudzoziemca z obszaru państw Schengen i wpisaniem jego danych do Systemu Informacyjnego Schengen w celu odmowy wjazdu. W związku z powyższym, nie dano wiary twierdzeniom o nieprzerwanym pobycie w Polsce we wskazanym okresie. Okolicznościami obalającymi domniemanie pobytu zawarte w art. 3 ust. 4 ustawy abolicyjnej. jest posiadanie przez Cudzoziemca tytułu pobytowego na terytorium C., brak jakichkolwiek dokumentów świadczących o jego pobycie w Polsce w wymaganym okresie oraz fakt wyrobienia paszportu [...] marca.2012 r. w Ambasadzie S. w W. Cudzoziemiec - wbrew temu, co wskazał we wniosku i w odwołaniu - nie przebywa na terytorium Polski od czerwca 2006 r.
Z akt sprawy wynika także, że we wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia Cudzoziemiec zamieścił informację, jakoby jego ostatni wjazd na terytorium Polski miał miejsce w czerwcu 2006 r. oraz, wyjeżdżał z Polski dwukrotnie: w 2006 roku. do C. i 2008 roku do N. Na 7 stronie wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony zamieszczone jest oświadczenie dotyczące m.in. konsekwencji złożenia wniosku zawierającego nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje. Zainteresowany w dniu składania wniosku podpisał wniosek i wskazane oświadczenie, potwierdzając prawdziwość podanych we wniosku informacji, a także świadomość konsekwencji.
Cudzoziemiec nie podał we wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, że jego ostatni wjazd na terytorium Polski miał miejsce po czerwcu 2006 r. oraz, nie wpisał informacji na temat wyjazdu z Polski w 2008 r. w celu wyrobienia tytułu pobytowego w C. Wobec tego w przedmiotowym wniosku Zainteresowany zawarł fałszywe informacje. W związku z powyższym, wobec Cudzoziemca zachodzą przesłanki odmowy z art. 3 ust. 2 pkt 3 tzw. ustawy abolicyjnej.
Organ I. instancji prawidłowo rozważył stan faktyczny i prawny rozstrzyganej sprawy, a swoje orzeczenie oparł na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego wyjaśniając w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przesłanki, jakimi się kierował, wskazując fakty, które uznał za udowodnione oraz dowody, na których się oparł. Powyższe - istotne dla sprawy okoliczności - obalają domniemanie nieprzerwanego pobytu Cudzoziemca na terytorium Polski, co najmniej od 20 grudnia 2007 r. Strona nie udokumentowała nic przeciwnego.
Podczas pobytu na terytorium Polski Cudzoziemiec nie ubiegał się o nadanie statusu uchodźcy, a zatem nie mają wobec niego zastosowania przesłanki z art. 1 pkt 2 i 3 ustawy abolicyjnej.
Odnosząc się do treści odwołania stwierdzono, że rozstrzygnięcie organu I. instancji nie jest oparte na domniemaniu, lecz jednoznacznych dokumentach, potwierdzających legalny pobyt cudzoziemca na terytorium innego państwa w okresie deklarowanego nieprzerwanego pobytu w Polsce, wobec czego nie było konieczne przeprowadzenie przesłuchania Cudzoziemca oraz wskazanych świadków.
Z uwagi na kategoryczne sformułowanie użyte w dyspozycji normy zawartej w art. 3 ust. 2 ustawy abolicyjnej ("Cudzoziemcowi, o którym mowa w art. 1, odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli...") podjęcie rozstrzygnięcia orzekającego o odmowie udzielenia zezwolenia było obligatoryjne.
Co do zarzutu odwołania dotyczącego braku rozważenia kwestii słusznego interesu strony i słusznego interesu obywateli, jak również niedostatecznego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 K.p.a.), podkreślono, że wynikająca z art. 7 zasada, według której sprawę należy załatwić zgodnie z wnioskiem strony, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny uwzględniając słuszny interes strony - doznaje istotnego ograniczenia. Jej zastosowanie nie może prowadzić do naruszenia przepisów prawa materialnego. Wobec powyższego, w związku z sytuacją wystąpienia w przedmiotowej sprawie przesłanki do odmowy udzielenia Cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia oraz braku naruszenia norm prawa procesowego i zachowania prawidłowych reguł oceny zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, rozpatrywanie powyższych kwestii nie jest zasadne. Pogląd ten jest ugruntowany zarówno w doktrynie (m. in. G. Łaszczyca, C. Martysz i A. Matan: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz; Zakamycze 2005) jak również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA o sygn. akt II SA 3126/00, opubl. lex nr 81779, czy wyrok NSA o sygn. akt II OSK 297/06 – dostępny w CBOSA).
W skardze Cudzoziemiec sformułował zarzuty naruszenia:
- przepisów postępowania, mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. obrazę art. 7, 10 § 1,. art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 78 § 1 K.p.a. poprzez nieuzasadnione nieuwzględnienie złożonego przez Skarżącego w odwołaniu wniosku o ponowne jego przesłuchanie oraz dopuszczenie dowodu z przesłuchania świadków: L. T. i P. D., na okoliczność nieprzerwanego pobytu skarżącego w Polsce od czerwca 2006 r., która ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy; w konsekwencji doprowadziło to do wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny sprawy,
- prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy abolicyjnej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że nie wskazanie we wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony informacji na temat krótkotrwałego wyjazdu skarżącego z Polski do C. w 2008 r. jest równoznaczne z zamieszczeniem we wniosku "fałszywych informacji" w rozumieniu ww. przepisu, skutkującym koniecznością wydania przez organ decyzji odmownej, w sytuacji, gdy powyższy wniosek złożony został przez Skarżącego za pośrednictwem pełnomocnika, zaś on sam - nie znając języka polskiego, angielskiego ani francuskiego - nie miał świadomości, jakie informacje zostały zamieszczone we wniosku oraz wiedzy o ewentualnej niekompletności tych informacji.
W uzasadnieniu skargi wskazano:
- sam fakt posiadania tytułu uprawniającego do legalnego pobytu w innym państwie (R.) i legitymującego do prowadzenia w nim działalności gospodarczej nie oznacza samo przez się, że Skarżący - w okresie wskazanym we wniosku - faktycznie przebywał w tym kraju, a tym samym nie przebywał wówczas w sposób nieprzerwany na terenie Rzeczypospolitej Polskiej; Skarżący posiadał uprawnienie do legalnego pobytu na terytorium C., co jednakże nie oznacza, że z uprawnienia tego skorzystał; wskazywał, że w okresie podanym we wniosku przebywał w sposób nieprzerwany w Polsce, gdzie pracował, i na tę okoliczność zgłosił w treści odwołania wnioski dowodowe o ponowne przesłuchanie jego oraz świadków, które zostały przez organ odwoławczy pominięte; od 20 grudnia 2007 r. Skarżący ani razu nie opuścił terytorium Polski na okres czasu, w który - w świetle ustawy abolicyjnej - powodowałby "przerwanie" pobytu na terenie Polski,
- zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy abolicyjnej pobyt cudzoziemca uznaje się za nieprzerwany, jeżeli nic innego nie wynika z zebranego materiału dowodowego lub z okoliczności sprawy; jednocześnie, zgodnie z art. 3 ust. 5 tej ustawy do oceny, czy pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest nieprzerwany, stosuje się odpowiednio art. 64 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach; w świetle tych przepisów nie budzi wątpliwości, że to na organach administracji - rozpoznających wnioski składane na podstawie ustawy abolicyjnej - spoczywa ciężar udowodnienia, że pobyt cudzoziemca na terenie Rzeczypospolitej Polskiej w okresie po 20 grudnia 2007 r. nie miał charakteru nieprzerwanego; przepisy K.p.a. (m. in. art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3) nakazują przy tym organom administracji dążyć do dokładnego, pełnego i szczegółowego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy i oparcia wydawanych przez siebie decyzji na okolicznościach prawdziwych, ustalonych ponad wszelką wątpliwość, tak, aby wydawane decyzje odpowiadały prawu i nie naruszały słusznych praw i interesów uczestników postępowania,
- w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się zarazem, że dokumenty i oświadczenia składane przez stronę w postępowaniu administracyjnym korzystają z domniemania prawdziwości, jeżeli nie są oczywiście sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami znanymi organowi administracyjnemu z urzędu, zaś ciężar dowodu na mocy art. 77 § 1 K.p.a. obciąża organ administracyjny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt I SA/Kr 638/98, publ. LexPolonica nr 364842),
- w niniejszej sprawie organy obu instancji nie dokonały w istocie żadnych ustaleń dotyczących okresu faktycznego pobytu skarżącego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej i pomimo wyjaśnień, że w 2008 roku wyjechał on do C. wyłącznie w celu wyrobienia dokumentów pobytowych, bezpodstawnie i w sposób dowolny przyjęły, że w okresie wskazanym we wniosku faktycznie przebywał na terytorium innego państwa,
- odnosząc się do czynionego przez organ odwoławczy względem skarżącego zarzutu, jakoby Skarżący nie przedstawił żadnych "dokumentów" mających potwierdzić nieprzerwany pobyt w Polsce zauważono, że organ nie wskazał chociażby przykładowo, jakie dokumenty miałby on gromadzić w celu wykazania nieprzerwanego pobytu w Polsce, skoro pobyt w Polsce był nielegalny, zaś Strona nie miała faktycznej możliwości uzyskania żadnych dokumentów urzędowych na swoje nazwisko, zawierania w swoim imieniu umów czy np. (z oczywistych względów ostrożności) wyrabiania biletów imiennych na komunikację; nie sposób przy tym racjonalnie oczekiwać, by osoba, będąca cudzoziemcem nielegalnie przybywającym do Polski, gromadziła bliżej nieokreślone dokumenty z myślą o tym, że być może wejdą kiedyś w: życie przepisy abolicyjne i wówczas owe dokumenty mogą okazać się przydatne dla zalegalizowania pobytu,
- w konsekwencji, w wyniku nieprawidłowej, sprzecznej z zasadami doświadczenia życiowego oceny zebranych w sprawie dowodów, organy administracji w sposób nieuzasadniony przerzuciły na Skarżącego ciężar dowodzenia faktu nieprzerwanego pobytu w Polsce, choć zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz okoliczności sprawy nie dają podstaw do obalenia domniemania wynikającego z art. 3 ust. 4 ustawy abolicyjnej; mimo "przesunięcia" na Stronę "ciężaru dowodu w kwestii nieprzerwanego pobytu cudzoziemca" (vide str. 3 zaskarżonej decyzji) organ II. instancji bezpodstawnie odmówił zarazem przeprowadzenia żądanych w treści odwołania dowodów na okoliczność okresu pobytu w Polsce twierdząc, że nie jest to konieczne (str. 4 zaskarżonej decyzji); nieuwzględnienie przez organ odwoławczy wniosków dowodowych zmierzających do ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy, a przy tym odmiennych od ustalonych przez organ I. instancji, w sposób rażący naruszało prawo skarżącego do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym; w przypadku podjęcia wątpliwości, co do faktycznego miejsca pobytu Strony w deklarowanym we wniosku okresie, organ odwoławczy powinien z urzędu, podjąć wszelkie czynności dla wyjaśnienia tych rozbieżności, w trybie art. 136 K.p.a.; celem postępowania odwoławczego jest bowiem nie tylko kontrola poprawności rozstrzygnięcia organu I. instancji, lecz uzupełnienie stanu faktycznego i materiału dowodowego sprawy; konieczność przeprowadzenia jednego lub kilku dowodów, np. przesłuchania świadka, mieści się w kompetencji organu odwoławczego, który obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę; nieuzasadnione pominięcie przez, organ II instancji zgłoszonych przez skarżącego wniosków dowodowych miało w rezultacie istotny wpływ na wynik sprawy, doprowadziło bowiem do wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o błędnie ustalonych i niepełny stan faktyczny sprawy, a w konsekwencji utrzymania w mocy wadliwej decyzji organu I instancji,
- organ odwoławczy błędnie i w sposób dowolny przyjął, że składając wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie ustawy abolicyjnej Skarżący zawarł we wniosku "fałszywe informacje " w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy abolicyjnej; Skarżący złożył powyższy wniosek za pośrednictwem Pełnomocnika; nie włada bowiem żadnym z spośród trzech języków, w których sporządzony został formularz wniosku; Skarżący nie miał tym samym możliwości skontrolowania osobiście, jakie informacje znalazły się we wniosku i uzupełnienia ewentualnych braków w tym zakresie,
- ewentualne pominięcie we wniosku okoliczności krótkotrwałego, jednorazowego wyjazdu skarżącego do C. stanowi wyłącznie przeoczenie i nie powinno być interpretowane, jako świadome, celowe podanie przez Stronę nieprawdziwych informacji w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy abolicyjnej; zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, odmowa udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z powodu posłużenia się przez cudzoziemca dokumentem zawierającym "fałszywe informacje" jest uzasadniona wówczas, gdy informacja była nieprawdziwa, mogła mieć znaczenie w sprawie i została przekazana przez cudzoziemca ze świadomością jej nieprawdziwości (tak NSA w wyroku o sygn. akt II OSK 636/2008, publ. LexPolonica nr 2284541); skarżący nie miał natomiast świadomości, że we wniosku nie została wskazana informacja na temat wyjazdu do C. w 2008 roku i tym bardziej nie miał zamiaru wprowadzenia organów rozpoznających sprawę w błąd, ryzykując wydanie decyzji odmownej w sytuacji, gdy spełniał przesłanki do uzyskania zezwolenia na zamieszkanie,
- dodatkowo okoliczność jednorazowego, krótkotrwałego wyjazdu do C. i tak nie miałaby wpływu na rozpoznanie wniosku skarżącego o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie, nie stanowiła ona bowiem przesłanki, która dawałaby organom podstawy do odmowy udzielenia skarżącemu tego zezwolenia w świetle przepisów ustawy abolicyjnej; informacja na temat tego wyjazdu nie była zatem faktem mogącym mieć znaczenie w sprawie; organy obu instancji nieprawidłowo zastosowały tym samym w niniejszej sprawie art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy abolicyjnej, błędnie przyjmując, że zachodzi przesłanka obligująca do negatywnego rozpoznania wniosku i odmowy zalegalizowania pobytu skarżącego w Polsce.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Podczas rozprawy Pełnomocnik skarżącego wywodził, że Cudzoziemiec mógł złożyć wniosek o prawo pobytu w C., za pośrednictwem osoby upoważnionej, wcale tam nie wyjeżdżając.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd oddalił skargę, gdyż nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
Sąd podziela w pełni stanowisko organu administracji w zakresie, w jakim dokonano analizy uwarunkowań prawnych zalegalizowania pobytu cudzoziemców na podstawie ustawy abolicyjnej, jak i jego ustaleń faktycznych prowadzących do stwierdzenia wystąpienia przesłanki negatywnej dla udzielenia zezwolenia, o której mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy. Pełne, ponowne jego przytaczanie byłoby niezasadne z uwagi na szerokie jego uprzednie zreferowanie. Sąd przyjmuje je za własne.
Odnosząc się do zarzutów skargi trzeba stwierdzić, co następuje.
W sprawie generalnie niesporny jest kluczowy fakt – zadeklarowanie przez Stronę w stosownym formularzu (wniosku), wniesionym do organu administracji, że Cudzoziemiec wyjeżdżał (odbywał podróże, "pobyty zagraniczne") wyłącznie do C. w 2006 roku oraz do N. w 2008 roku. Sposób zamieszczenia tych informacji w formularzu - dodatkowa adnotacja uściślająca w postaci strzałek łączących kraje i lata podróży - kazała wykluczać, w świetle zasad doświadczenia życiowego i zasad logicznego rozumowania, by dokonywał ich Pełnomocnik bez konsultacji bezpośrednio ze Stroną. Jednocześnie informacja o wyjeździe do C. (a być może wyjazdach) mogła mieć istotne znaczenie skoro w jego trakcie (co przyznawała później Strona) wyrabiano m.in. dokumenty uprawniające Cudzoziemca do pobytu na terenie obcego kraju (posiadanie stosownego zezwolenia także nie jest kwestionowane w sprawie). Z kolei posiadanie stosownej zgody czyniło wielce prawdopodobnym, że Cudzoziemiec przebywał w istocie w kraju, gdzie jego pobyt był legalny i mógł prowadzić tam, zgodnie z prawem, działalność gospodarczą, miast narażać się na ryzyko wydalenia z kraju, gdzie jego pobyt był nielegalny. W tej sytuacji zatajenie informacji o wyjeździe (wyjazdach) nie mogło być uznane za przypadkowe. Z kolei mając na uwadze, że Cudzoziemiec podał informacje o innych stosunkowo krótkich wyjazdach (około tygodniowych) nie sposób uznać, aby ten istotny pominął, jako nie mający znaczenia z uwagi na treść art. 64 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach (np. błędnie odczytał znaczenie pytań w formularzu).
W tym świetle nie można uznać za trafną argumentacji skargi, jakoby podane nieprawdziwe informacje w sprawie mogły być nieistotne, czy podane przypadkowo - tzn. bez świadomości wprowadzania w błąd (patrz kwalifikacja w świetle przywołanego orzeczenia o sygn. akt II OSK 636/2008). Nie mogą być także uznane za istotne wyjaśnienia Cudzoziemca, że formularz wypełniała za niego osoba określana w skardze mianem "Pełnomocnika" (będąca w istocie tłumaczem czy doradca Strony) a on sam nie zna żadnego z języków, w jakich sporządzono druk. W takim przypadku logicznym jest, i odpowiadam standardom zwykłej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, że "Pełnomocnik", tłumaczył zawarte w formularzu pytania zaś Strona udzielała konkretnych instrukcji, co do odpowiedzi. Wpisane w formularzu informacje co do wyjazdów są krótkie i ostatecznie precyzyjne Nie sposób uznać za prawdopodobne, by "Pełnomocnik" popełnił w tym zakresie błąd. Nie uwiarygodniła takiej tezy również w żaden przekonywający sposób Strona skarżąca. Wręcz przeciwnie, wywodzenie przez profesjonalnego Pełnomocnika strony na rozprawie, że kwestie pozwolenia na pobyt w C. mogły być załatwiane bez potrzeby wyjazdu za grancie (wówczas dane w formularzu mogłyby być prawdziwe), potwierdza pośrednio, że Cudzoziemiec (za pośrednictwem swoich Pełnomocników) podaje świadomie mylące informacje, co potwierdza ich wzajemna sprzeczność. Próbując kwestionować na rozprawie wykazanie w ogóle faktu wyjazdu z Polski do C. po 2006 roku (w celu załatwienia formalności przy ubieganiu sie tam o zezwolenie na pobyt), Strona pomija, że okoliczności tej nie podważała w toku postępowania a nawet w skardze, gdzie wskazywała, że "organy obu instancji nie dokonały w istocie żadnych ustaleń dotyczących okresu faktycznego pobytu skarżącego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej i pomimo wyjaśnień pełnomocnika skarżącego, że skarżący w 2008 r. wyjechał do C. wyłącznie w celu wyrybienia dokumentów pobytowych bezpodstawnie i w sposób dowolny przyjęły, że w okresie wskazanym we wniosku skarżący faktycznie przebywał na terytorium innego państwa". Taka wypowiedź świadczy jednoznacznie że Skarżący nie kwestionuje swojego wyjazdu w celu wrobienia dokumentów a dodatkowo przyznaje, że sam w toku postępowania się na nią powoływał.
Nie jest trafny argument skargi, że pominięte w formularzu informacje o wyjeździe (wyjazdach) nie są istotne z punktu widzenia przesłanek wydania zezwolenia, skoro dotyczą podróży, których faktyczna długość nie jest przeszkodą dla uznania pobytu za nieprzerwany. Trzeba podkreślić, że podanie fałszywych informacji jest przesłanką samodzielną i alternatywną dla innych materialnych przeszkód uzyskania zezwolenia. Z woli prawodawcy już sam fakt podania nieprawdziwych informacja stanowi przeszkodę dla wydania zezwolenia. Nie jest koniecznym warunkiem, aby nieprawdziwe informacje dotyczyły innych przesłanek odmowy, które – już po ujawnieniu prawdy - przesądzą w danym postępowaniu o nieuwzględnieniu wniosku. W takim przypadku zamieszczanie w ustawie dodatkowej przesłanki odmowy, w postaci podania nieprawdy, byłoby zbędne (rozumowanie przy założeniu racjonalności ustawodawcy).
Należy tu wskazać, że w przedmiotowych sprawach procedura jest znacznie uproszczona i zakres dowodzenia przebywania przez cudzoziemca na terenie Polski jest znacznie (co do zasady) ułatwiony, oparty generalnie w dużej mierze na trudnych w pełni do skutecznego zweryfikowania oświadczeniach zainteresowanych. W takiej sytuacji sankcja w postaci odmowy udzielenia zezwolenia w przypadku podania nieprawdziwych informacji jest zrozumiała, służy wstępnej eliminacji wniosków osób, których oświadczenia nie mogą być traktowane z góry, jako wiarygodne, jak np. w rozpoznawanym przypadku.
W tej sytuacji nie mają istotnego znaczenia inne podnoszone w skardze kwestie, czy organ w sposób wystarczający wyjaśnił zagadnienie nieprzerwanego przebywania Cudzoziemca na terenie Polski od końca 2007 roku, w tym:
- uprawnione było przypuszczenie co do jego pobytu w C. w okresie dysponowania prawem legalnego tam pobytu (jako przesłanka podważająca domniemanie z art. 3 ust. 4 ustawy abolicyjnej),
- zasadne było nie dopuszczenie wnioskowanych przez Stronę dodatkowych dowodów (przesłuchania wskazywanych osób) oraz żądanie od Cudzoziemca dostarczenia dowodów dla uprawdopodobnienia pobyt w Polsce w postaci nie sprecyzowanych dokumentów.
Kwestie te nie mogą mieć znaczenia dla sprawy, wobec ustalenia wystąpienia jednej z obligatoryjnych przesłanek odmowy udzielenia zezwolenia – wskazanej w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy abolicyjnej.
W świetle powyższych okoliczności nie są zasadne zarówno zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego w zakresie braku właściwego wyjaśnienia sprawy jak i prawa materialnego.
Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło