IV SA/Wa 1070/16

WyrokWSA w Warszawie2016-10-10

Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Anita Wielopolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy instalacja służąca do przetwórstwa produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego kategorii 3, której zdolność produkcyjna przekracza 10 ton na dobę, podlega obowiązkowi uzyskania pozwolenia zintegrowanego na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r.?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji nie wykazały w sposób wyczerpujący, czy instalacja skarżącej służy do unieszkodliwiania lub odzysku produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, czy też do ich obróbki i przetwórstwa. Brak precyzyjnej argumentacji opartej na wiadomościach specjalnych uniemożliwił właściwą ocenę, czy instalacja podlega obowiązkowi uzyskania pozwolenia zintegrowanego. Organy naruszyły przepisy postępowania, nie wyjaśniając sprawy w koniecznym zakresie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ) wstrzymującej działalność w zakresie użytkowania instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku padłych lub ubitych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton/dobę. Skarżąca spółka kwestionowała kwalifikację swojej instalacji jako instalacji wymagającej pozwolenia zintegrowanego, argumentując, że przetwarza produkty uboczne kategorii 3, które nie są odpadami w rozumieniu ustawy o odpadach. Organy administracji opierały swoje stanowisko na interpretacji przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska oraz ustaleniach kontroli wskazujących na przekroczenie zdolności produkcyjnej.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska i zasądził od GIOŚ na rzecz K. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant ref. staż. Agnieszka Jastrzębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2016 r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania działalności w zakresie użytkowania instalacji. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz K. Sp. z o.o. z siedzibą w B. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...].02.2016 r. nr [...] Główny Inspektor Ochrony Środowiska (zwany dalej GIOŚ) - po rozpatrzeniu odwołania "K." Sp. z o.o. z siedzibą w B. (zwanej dalej Spółką) - od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...].10.2015 r., nr [...] (zwanego dalej [...] WIOŚ), wstrzymującej z dniem [...] grudnia 2015 r. działalność w zakresie użytkowania instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku padłych lub ubitych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton/dobę eksploatowanej w filii C., [...] - uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wyznaczenia terminu wstrzymania użytkowania instalacji i postanowił z dniem [...] kwietnia 2016 r. wstrzymać użytkowanie instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku padłych lub ubitych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton/dobę eksploatowanej w filii C., [...] przez "K." Sp. z o.o. w B. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano co następuje. W dniach [...] i [...] września 2015 r. [...] WIOŚ przeprowadził na terenie zakładu "K." Sp. z o.o. kontrolę interwencyjną, podczas której organ ustalił, że prowadzący instalację nie posiada pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku padłych lub ubitych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton/dobę, eksploatowaną na terenie zakładu. Podczas kontroli [...] WIOŚ ustalił również, że do końca lipca 2015 r. w instalacji przetworzono 5.880,88 ton ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego, co w przeliczeniu na liczbę przepracowanych dni (209 dni) stanowi 28,14 ton/dobę. Przekroczono zatem zdolność produkcyjną 10 ton/dobę, określoną dla tej instalacji w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. z dnia 2 września 2014 r. poz. 1169). Z uwagi na poczynione ustalenia [...] WIOŚ pismem z dnia [...] września 2015 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie wstrzymania użytkowania instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku padłych lub ubitych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton/dobę, a następnie wydał decyzję wstrzymującą. W toku postępowania odwoławczego organ II. instancji wystąpił do Departamentu Ochrony Środowiska (DOŚ) w Ministerstwie Środowiska o przekazanie kopii odpowiedzi na zapytanie Strony z dnia [...] września 2015 r. w sprawie obowiązku uzyskania pozwolenia zintegrowanego dla eksploatowanej instalacji. Z interpretacji DOŚ z dnia [...] października 2015 r. wynika, że instalacja eksploatowana przez Stronę objęta jest obowiązkiem posiadania pozwolenia zintegrowanego, gdyż stanowi instalację wymienioną w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (pkt 6 ppkt 7). GIOŚ ocenił, że kontrolowana decyzja została wydana prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami. Interpretacja z dnia [...] października 2015 r. Ministerstwa Środowiska, który jest organem właściwym do spraw pozwoleń zintegrowanych potwierdziła, że przedmiotowa instalacja wymaga posiadania pozwolenia zintegrowanego. Organ odwoławczy zobowiązany był więc ją uwzględnić. Ponadto ustalenia kontroli przeprowadzonej przez [...] WIOŚ nie budzą wątpliwości - zdolność produkcyjna przedmiotowej instalacji przekracza wielkość określoną w przepisach, tj. 10 ton/dobę. Strona nie podważyła tego faktu. Podpisała protokół kontroli bez zastrzeżeń. GIOŚ podkreślił także, iż Spółka identyczną działalność prowadzi w filii w S., w K. oraz w N. i każda z prowadzonych w tych filiach instalacji posiada pozwolenie zintegrowane. Artykuł 365 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska nakładał obowiązek wstrzymania użytkowania instalacji eksploatowanej bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego. Odnosząc się do kwestii przywoływanych przez Stronę pojęć i definicji GIOŚ wyjaśnił, że nie mają one zastosowania w niniejszej sprawie. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie środowiska jako całości zawiera imienną listę instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości, a tym samym objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia zintegrowanego. W pkt 6 ppkt 7 tego rozporządzenia wymienione zostały instalacje do unieszkodliwiania lub odzysku padłych lub ubitych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton/dobę, zatem rozważanie czy procesom unieszkodliwiania lub odzysku mogą być poddawane produkty uboczne są – zdaniem Organu - całkowicie nieuzasadnione. Organ odwoławczy nie podziela więc zarzutów Strony dotyczących braku odpowiednich dowodów i argumentów ze strony organu I. instancji potwierdzających, że przedmiotowa instalacja objęta jest obowiązkiem posiadania pozwolenia zintegrowanego. Organ I. instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że zakład do produkcji mączki mięsno - kostnej oraz tłuszczu drobiowego wykorzystuje produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r., określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1774/2002, jak również wskazuje na zdolność produkcyjną instalacji na poziomie przekraczającym 10 ton/dobę. Również zarzut Strony dotyczący wskazania przez Organ I. instancji w piśmie informującym o wszczęciu postępowania, że instalacja objęta jest obowiązkiem posiadania pozwolenia zintegrowanego, jest nietrafiony. Wskazać należy, że [...] WIOŚ w dniach [...] i [...] września 2015 r. przeprowadził na terenie zakładu kontrolę, podczas której poczynił stosowne ustalenia. W ocenie Organu odwoławczego, [...] WIOŚ wszelkich czynności dążących do wydania zaskarżonej decyzji dokonał w sposób prawidłowy. Wobec tego Organ odwoławczy uznał zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. za bezzasadny. Ponieważ jednak Organ odwoławczy rozpoznając sprawę stwierdził, że upłynął termin wstrzymania użytkowania instalacji, wyznaczony przez Organ I. instancji, uwzględniając potrzebę bezpiecznego dla środowiska zakończenia użytkowania instalacji - wyznaczył nowy termin wstrzymania użytkowania tej instalacji. We wniesionej skardze, wnosząc o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, zarzucono: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: - punktu 6 podpunktu 7 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, które skutkowało zakwalifikowaniem instalacji prowadzonej w Zakładzie do rodzajów instalacji opisanych w tym podpunkcie, podczas gdy w przedmiotowym stanie faktycznym podstawy do zastosowania tego przepisu nie było; - punktu 6 podpunktu 5 lit. a załącznika do tegoż rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy w przedmiotowym stanie faktycznym przepis ten powinien mieć zastosowanie, a w konsekwencji decyzja o wstrzymaniu użytkowania instalacji nie powinna zostać wydana; - art. 365 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że istnieje podstawa do wydania decyzji wstrzymującej użytkowanie instalacji, podczas gdy w przedmiotowym stanie faktycznym podstawy do zastosowania tego przepisu nie było; 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a, poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny oraz słuszny interes obywateli. Jak podano w skardze, w niniejszej sprawie poza sporem pozostaje zdolność produkcyjna instalacji w filii C., która przekracza 10 ton/dobę. Spór jest sporem co do prawa, polegającym na odmiennej ocenie prawidłowości dokonanej przez organ subsumcji przytoczonych przepisów prawnych. Przepisy art. 3 pkt 14 i 21 ustawy z dnia 14 rudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.) pojęcia unieszkodliwiania i odzysku wiążą z odpadami. W konsekwencji, jeżeli produkty uboczne nie są objęte regulacją ustawy, nie stanowią odpadów, a więc nie wykonuje się w stosunku do nich procesu unieszkodliwiania lub odzysku. Unieszkodliwianiu lub odzyskowi mogą podlegać tylko te produkty, o których mowa w ustawie. Taka interpretacja prowadzi do wniosku, że działalność Skarżącej nie jest objęta regulacją pkt 6 ppkt 7 załącznika do przedmiotowego rozporządzenia. Ponadto art. 2 pkt 9 ustawy o odpadach stanowi, że jej przepisy nie mają zastosowania do produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego objętych rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. z wyjątkiem tych, które są odpadami przeznaczonymi do składowania na składowisku odpadów albo do przekształcenia termicznego lub do wykorzystania w zakładzie produkującym biogaz lub w kompostowni. Instalacja znajdująca się w zakładzie w Filii C. została zatwierdzona jako zakład przetwarzający zgodnie z rozporządzeniem uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego kategorii 3 (decyzja nr [...] Powiatowego Lekarza Weterynarii w L.), a ponadto nie dotyczy jej przytoczone wyłączenie. Wobec niezakwalifikowania stosowanych w Zakładzie ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego do katalogu odpadów, ich dalsza obróbka nie stanowi unieszkodliwiania ani odzysku, o których mowa w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska. Niespełnienie wszystkich przesłanek z pkt 6 ppkt 7 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska skutkuje – zdaniem Spółki - brakiem podstawy prawnej do zakwalifikowania przedmiotowej instalacji jako instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku padłych lub ubitych zwierząt lub produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton na dobę, a tym samym do stwierdzenia obowiązku posiadania w stosunku do niej pozwolenia zintegrowanego. Prowadzoną instalację należy zatem zakwalifikować jako instalację, o której mowa w pkt 6 ppkt 5 lit. a załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 sierpnia 2014 r. Instalacja służąca do przetwórstwa nie może jednocześnie pełnić funkcji instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku, a uzyskane w wyniku procesu unieszkodliwiania, odzysku produkty nie mogą być stosowane w przemyśle paszowym i mają bardzo ograniczony katalog zastosowań. Ze względu na nieosiąganie przez Zakład zdolności produkcyjnej we wskazanej w przepisie wysokości ponad 75 ton wyrobów gotowych na dobę, brak jest – zdaniem Skarżącej - przesłanek do przyjęcia, że Spółka zobowiązana jest do uzyskania pozwolenia zintegrowanego. Użytkowanie przedmiotowej instalacji nie wymaga zatem - zdaniem Spółki –takiego pozwolenia. Nie zostały więc spełnione wszystkie przesłanki uzasadniające zastosowanie w sprawie art. 365 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Spółka podniosła nadto, że kwalifikując ją do instalacji, o których mowa w ppkt 6 ppkt 7 załącznika do cyt. rozporządzenia, Organ nie przytoczył koniecznych dowodów i argumentów na poparcie swojego stanowiska. Wskazano także, iż interpretacja Ministra Środowiska nie stanowi wiążącej interpretacji prawa i nie jest prawnie wiążąca dla organów orzekających w sprawie. Organ nie wskazał też, w oparciu o jaką podstawę prawną stwierdził w uzasadnieniu decyzji, iż "organ odwoławczy winien był uwzględnić interpretację ww. organu". Również z faktu posiadania pozwoleń na eksploatowanie instalacji przez filie Skarżącej w S., K. i N. nie można – jej zdaniem - wyprowadzać wyartykułowanego przez organ wniosku, iż "przyjmowanie przez stronę, że instalacja eksploatowana w Czerwonce nie wymaga pozwolenia, jest całkowicie nieuzasadnione". W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca natomiast na poparcie swych twierdzeń dodatkowo przedłożyła opinię prawną sporządzoną przez dr A. D. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga została oparta na uzasadnionych podstawach. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) rola Sądu polega na sprawowaniu kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dacie ich wydania. W wyniku dokonanej oceny legalności kwestionowanych decyzji należy stwierdzić, iż wbrew zarzutom skargi nie budzą zastrzeżeń z punktu widzenia ich zgodności z prawem. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że trafne jest stanowisko Strony skarżącej, iż zaskarżona decyzja ograniczyła się do przedstawienia pewnych twierdzeń, sformułowanych a priori. Na ich poparcie GIOŚ nie przedstawił natomiast rzetelnej fachowej argumentacji, opartej na wiadomościach specjalnych. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy instalacja służąca do przetwórstwa może jednocześnie pełnić funkcję instalacji do unieszkodliwiania lub odzysku, a uzyskane w wyniku procesu unieszkodliwiania, odzysku produkty mogą być stosowane w przemyśle paszowym. Niezakwalifikowanie bowiem do katalogu odpadów, stosowanych w tym Zakładzie ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego, skutkowałoby tym, że ich dalsza obróbka nie stanowiłaby unieszkodliwiania ani odzysku. Trafnie podniosła Spółka, że z decyzji nr [...] Powiatowego Lekarza Weterynarii w L. wynika, iż instalacja ta została zatwierdzona jako zakład przetwarzający zgodnie z rozporządzeniem uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego kategorii 3. Ponadto z art. 2 pkt 9 ustawy o odpadach wynika, że przepisy tej ustawy nie mają zastosowania do produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego objętych rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. z wyjątkiem tych, które są odpadami przeznaczonymi do składowania na składowisku odpadów albo do przekształcenia termicznego lub do wykorzystania w zakładzie produkującym biogaz lub w kompostowni. Istotnie przepisy art. 3 pkt 14 i 21 ustawy z dnia 14 rudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.) pojęcia unieszkodliwiania i odzysku wiążą z odpadami. Można stąd wyprowadzić wniosek, że jeżeli produkty uboczne nie są objęte regulacją ustawy, nie stanowią odpadów, a więc nie wykonuje się w stosunku do nich procesu unieszkodliwiania lub odzysku. Do tej argumentacji zawartej w odwołaniu nie odniósł się Organ odwoławczy, popierając jednocześnie stanowisko I. instancji. W tym kontekście celowe jest zaznaczenie, że zdefiniowane w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającym przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego) - "produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego" oznaczają całe zwierzęta martwe lub ich części, produkty pochodzenia zwierzęcego lub inne produkty otrzymane ze zwierząt nieprzeznaczone do spożycia przez ludzi, w tym komórki jajowe, zarodki i nasienie. Stąd Organ odwoławczy obowiązany był do wyjaśnienia, czy można było (tak jak sugeruje to Skarżąca) w uproszczeniu przyjąć, że uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego kategorii 3 stanowią surowiec do dalszego przetwarzania w zakładach przetwórczych, zaś uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego kat. 1 i 2, to takie produkty, które zostały uznane za odpady przy ich ograniczonych możliwościach wykorzystania i powinny zostać poddane procesom w stosownych instancjach, w tym również instalacjach do unieszkodliwiania i odzysku. Instalacja Skarżącej prowadzona w zakładzie przetwórczym w miejscowości C. została zatwierdzona wyłącznie jako zakład przetwórczy kategorii 3, w którym mogą być przetwarzane tylko i wyłącznie uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego tej kategorii. Przy czym "zakład przetwórczy"' oznacza budynki lub obiekty przeznaczone do przetwarzania produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, jak określono w art. 24 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 1069/2009, w którym odbywa się przetwarzanie produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego zgodnie z załącznikiem IV lub załącznikiem X. W zatwierdzony zakładzie przetwórczym kategorii 3, odbywa się "przetwarzanie produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego w drodze sterylizacji ciśnieniowej, za pomocą metod, o których mowa w art. 15 ust. 1 akapit pierwszy lit. b), lub metod alternatywnych, dopuszczonych zgodnie z art. 20;" - art. 24 pkt. 1 lit. a Rozporządzenia (WE) nr 1069/2009. Reasumując, dla właściwego rozstrzygnięcia sprawy konieczne jest przedstawienie wyczerpującej argumentacji merytorycznej, opartej o posiadane przez GIOŚ wiadomości specjalne, wykazującej, czy instalacja ta istotnie służy do unieszkodliwiania lub odzysku produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego o zdolności produkcyjnej ponad 10 ton na dobę, czy też służy do obróbki i przetwórstwa surowców pochodzenia zwierzęcego (jeśli tak można zakwalifikować produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego kat. 3), a jej zdolność produkcyjna nie przekracza 75 ton wyrobów gotowych na dobę, co czyni niezasadnym żądanie posiadania dla niej pozwolenia zintegrowanego. Podkreślenia przy tym wymaga, że w literaturze przedmiotu wyodrębnia się dwojakiego rodzaju produkty uboczne - 1) produkty uboczne z przetwarzania i 2) produkty uboczne naturalne. Do produktów ubocznych z przetwarzania zalicza się substancje nowe, posiadające gospodarczą wartość użytkową, które powstają z różnych surowców i produktów w określonych procesach technologicznych, mających na celu uzyskanie innego podstawowego produktu. Produkt uboczny dla zakładu, w którym powstał, często stanowi substancję nieużyteczną, natomiast dla innego zakładu może być pełnowartościowym surowcem służącym do dalszego przetwarzania. Do produktów ubocznych naturalnych zalicza się części surowca wyjściowego posiadającego gospodarczą wartość użytkową, oddzielone mechanicznie w czasie procesu produkcyjnego. Nadto, naturalne produkty uboczne nie stanowią celu, dla którego osiągnięcia dany proces produkcyjny jest dokonywany. W orzecznictwie NSA (por. wyrok z 15.02.2011 r., sygn. akt II OSK 328/10, LEX nr 992551) wyrażono pogląd, według którego "Zrębki, ścinki i wióry pozostałe z płyt używanych przez przedsiębiorcę (zawierające domieszki substancji typu MDF, HDF czy też innych substancji chemicznych, a więc nie pozwalające na ich uznanie jako surogatu paliwa naturalnego) do produkcji mebli są odpadami, a nie produktami ubocznymi, ponieważ nie odpowiadają cechom produktu naturalnego, czyli w tym przypadku drewna czystego". Według bowiem art. 10 ustawy o odpadach, przedmiot lub substancja, powstające w wyniku procesu produkcyjnego, którego podstawowym celem nie jest ich produkcja, mogą być uznane za produkt uboczny, niebędący odpadem, jeżeli są łącznie spełnione następujące warunki: 1) dalsze wykorzystywanie przedmiotu lub substancji jest pewne; 2) przedmiot lub substancja mogą być wykorzystywane bezpośrednio bez dalszego przetwarzania, innego niż normalna praktyka przemysłowa; 3) dany przedmiot lub substancja są produkowane jako integralna część procesu produkcyjnego; 4) dana substancja lub przedmiot spełniają wszystkie istotne wymagania, w tym prawne, w zakresie produktu, ochrony środowiska oraz życia i zdrowia ludzi, dla określonego wykorzystania tych substancji lub przedmiotów i wykorzystanie takie nie doprowadzi do ogólnych negatywnych oddziaływań na środowisko, życie lub zdrowie ludzi. Wobec zatem przytoczonych argumentów, brak poszerzonych rozważań w tym zakresie, uniemożliwia właściwą ocenę, czy tak jak przyjął Organ jest to instalacja, o której mowa w ppkt 6 ppkt 7 załącznika do cyt. rozporządzenia, a zatem wymaga uzyskania pozwolenia zintegrowanego. Czy też instalację tę należy zakwalifikować jako instalację, o której mowa w pkt 6 ppkt 5 lit. a załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia [...] sierpnia 2014 r., a skoro Zakład nie osiągał zdolności produkcyjnej we wskazanej w tym przepisie wysokości ponad 75 ton wyrobów gotowych na dobę, brak jest przesłanek do przyjęcia, że Spółka zobowiązana jest do uzyskania pozwolenia zintegrowanego. W tym kontekście trafny jest zarzut skargi, że Organ odwoławczy, podobnie jak i Organ I. instancji nie wyjaśnił sprawy w koniecznym zakresie, uchybiając art. 7 w zw. z art. 15, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W zaistniałej sytuacji, wobec pobieżnego wyjaśnienia przez Organy obu instancji stanu tej sprawy, przedwczesne stało się przeprowadzenie oceny, czy zarzucone w skardze przepisy prawa materialnego zostały naruszone, a jeśli tak, czy miało to istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz.270 ze zm.) - uchylił zaskarżoną decyzję (pkt 1 sentencji). O kosztach postępowania (w pkt. 2 sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku, rozpoznając wniesione odwołanie, Organ winien zastosować się do wskazań w nim zawartych, wydając rozstrzygnięcie spełniające wymogi wynikające z art. 7 w zw. z art. 15, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło