IV SA/Wa 1084/12
WyrokWSA w Warszawie2012-07-02
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Aneta Dąbrowska, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków może dokonać zmiany danych ewidencyjnych dotyczących pomieszczeń przynależnych do lokalu na podstawie inwentaryzacji lokalu, jeśli dane te są niezgodne z aktem notarialnym i księgą wieczystą?Ratio decidendi
Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie może dokonać zmiany danych ewidencyjnych na podstawie inwentaryzacji lokalu, jeśli dane te są niezgodne z dokumentami źródłowymi, takimi jak akt notarialny czy księga wieczysta. Ewidencja gruntów ma charakter deklaratoryjny i odzwierciedla istniejący stan prawny, a nie go tworzy. Weryfikacja danych dotyczących pomieszczeń przynależnych do lokalu wymaga przedłożenia dokumentów urzędowych, takich jak prawomocne orzeczenia sądowe lub akty notarialne, a nie inwentaryzacji.Stan faktyczny
Skarżący J. K. domagał się wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków poprzez ujawnienie tarasu jako pomieszczenia przynależnego do lokalu nr [...]. Organ pierwszej instancji oraz Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odmówili uwzględnienia wniosku, wskazując, że dane ewidencyjne są zgodne z aktem notarialnym i księgą wieczystą, a taras nie stanowi pomieszczenia przynależnego w świetle przepisów prawa. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. oraz ustawy o własności lokali.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków - oddala skargę -
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] marca 2012r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania J. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2012r. orzekającej o odmowie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków tarasu jako pomieszczenia przynależnego do lokalu nr [...] w budynku położonym przy ul. [...] w W., na działce ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] - utrzymał w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że Prezydent W. odmówił ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków tarasu jako pomieszczenia przynależnego do lokalu nr [...] w budynku położonym przy ul. [...]. Wskazano, że Prezydent W. odmawiając dokonania wnioskowanych zmian podniósł, że dane ewidencyjne dotyczące przedmiotowego lokalu zgodne są z dokumentami źródłowymi, czyli z zapisami w akcie notarialnym oraz księdze wieczystej. Podniósł przy tym, że stosownie do § 47 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków zmiany danych dotyczących powierzchni i związanego z nią udziału w gruncie mogą być dokonane jedynie na podstawie dokumentów określonych w § 12 ust. 1 tego rozporządzenia. Ponadto taras nie stanowi pomieszczenia przynależnego w świetle przepisów prawa.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podzielając stanowisko organu pierwszej instancji podkreślił, iż zasady prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz dokonywanie w niej zmian reguluje ustawa z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U, z 2010 r. Nr 193 poz. 1287 z późn. zm.) oraz rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38 poz. 454). Stosowanie i interpretacja tych zasad wyjaśniane było w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym podkreślano, że w świetle obowiązujących przepisów prawa ewidencja gruntów i budynków nie tworzy, a jedynie odzwierciedla stany prawne i faktyczne gruntów, budynków i lokali ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Tym samym organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie posiada uprawnień do samoistnego kreowania poprzez tę ewidencję nowych stanów prawnych. Stąd też nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich do gruntu, budynku czy lokalu lub ich części poprzez żądanie dokonania wpisów w ewidencji gruntów i budynków.
Podkreślono, że dane ewidencyjne lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] zgodne są z wpisami w księdze wieczystej lokalowej [...], stanowiącej, zgodnie z treścią § 12 ust. 1 pkt 1, w związku z pkt 3 ww. rozporządzenia, podstawę wpisów praw do lokalu.
Rodzaj, położenie i powierzchnię lokalu oraz pomieszczeń do niego przynależnych, a ponadto wielkość udziałów przypadających właścicielowi lokalu w nieruchomości wspólnej, stosownie do przepisów ustawy o własności lokali, określa umowa o ustanowieniu odrębnej własności lokalu dokonana w formie aktu notarialnego.
W przypadku omawianego lokalu nr [...] był to wyrok sądu w przedmiocie zobowiązania do złożenia oświadczenia woli i kolejno akt notarialny umowy sprzedaży z dnia [...] lutego 2011r., w których to dokumentach określone zostały dane dotyczące lokalu oraz wielkość udziału w nieruchomości wspólnej związanego z własnością lokalu. Dokumenty te stanowiły podstawę wpisów w księdze wieczystej.
Dane te, a w szczególności dotyczące liczby i rodzaju pomieszczeń przynależnych, nie mogą podlegać weryfikacji w drodze wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków na podstawie załączonej przez zainteresowanego inwentaryzacji lokalu. Żądając wykazania tarasu jako pomieszczenia przynależnego do ww. lokalu mieszkalnego wnioskodawca domaga się tym samym, aby organ ewidencyjny przyznał właścicielowi tego lokalu wyłączne prawo do tarasu, co nie należy do jego właściwości, podobnie jak rozstrzyganie kwestii czy taras może być uznany jako pomieszczenie przynależne w rozumieniu art. 2 ustawy o własności lokali.
Z tego względu, jak podkreślił organ odwoławczy, powołane przez skarżącego orzecznictwo sądów wydane w sprawach budowlanych dotyczących ustalenia podmiotu zobowiązanego do wykonania remontów i zabezpieczeń balkonu lub tarasu, nie mogło być pomocne w rozpatrzeniu niniejszej sprawy.
Powołany w odwołaniu § 70 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków stanowiący, że danymi ewidencyjnymi dotyczącymi lokalu są liczba, rodzaj i powierzchnia pomieszczeń do niego przynależnych, stanowi podstawę do ujawnienia tych danych, ale wyłącznie na podstawie dokumentów przewidzianych prawem.
Organ wojewódzki wskazał też, że dołączenie do wniosku inwentaryzacji lokalu wykazującej jego powierzchnię użytkową różną o ponad 16 m od powierzchni określonej w księdze wieczystej oraz akcie notarialnym z dnia [...] lutego 2011r. jest całkowicie niezrozumiałe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Skarżący podniósł, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa a szczególności art 6 k.p.a. w związku z art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali poprzez nieprzyjęcie, że taras stanowi pomieszczenie przynależne do przedmiotowego lokalu mieszkalnego i przyjęcie, że pomieszczeniem przynależnym może być jedynie pomieszczenie wskazane w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokalu.
Decyzji zarzucono także naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie całokształtu stanu faktycznego sprawy.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartografice wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym - stosownie do art. 134 p.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał iż zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] marca 2012r. i utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta W. są zgodne z prawem.
Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy, Prezydent W. odmówił ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków tarasu jako pomieszczenia przynależnego do lokalu nr [...] w budynku położonym przy ul. [...]. Odmawiając dokonania wnioskowanych zmian organ zasadnie podkreślił, że dane ewidencyjne dotyczące przedmiotowego lokalu zgodne są z dokumentami źródłowymi, czyli z zapisami w akcie notarialnym oraz księdze wieczystej. Słusznie też organ wskazał, że stosownie do § 47 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków zmiany danych dotyczących powierzchni i związanego z nią udziału w gruncie mogą być dokonane jedynie na podstawie dokumentów określonych w § 12 ust. 1 tego rozporządzenia.
Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - dalej w skrócie: p.g.k. (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) przez ewidencję gruntów i budynków rozumie się jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Z treści powołanych unormowań wynika - co już wielokrotnie potwierdzały sądy administracyjne w swoim orzecznictwie - że zapisy w ewidencji gruntów mają jedynie charakter techniczno - deklaratoryjny. Rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości, zawiera jedynie dane wynikające z tytułu własności, ma charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny (wyrok NSA z 20.11.1998 r., sygn. akt II SA 914/98, publ. LEX nr 41816). Nie może zatem rozstrzygać sporów co do prawa własności gruntu, budynku czy też lokalu mieszkalnego ani nadawać prawa do nieruchomości. Poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich.
Dokonanie zmian w ewidencji gruntów możliwe jest poprzez udokumentowanie przez osobę zainteresowaną rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi w ewidencji a danymi wynikającymi z przedłożonych dokumentów. Prawo własności - stosownie do § 12 ust. 1 pkt 1 - 6.rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) - uwidacznia się w ewidencji na podstawie wpisów dokonanych w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych, umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali, ostatecznych decyzji administracyjnych, dyspozycji zawartych w aktach normatywnych, umów dzierżawy zgłaszanych do ewidencji gruntów stosownie do unormowań wynikających z ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Istniejący zapis w ewidencji gruntów, może być zmieniony tylko na podstawie dokumentów urzędowych, o jakich mowa w cytowanym wyżej przepisie rozporządzenia.
Rodzaj, położenie i powierzchnię lokalu oraz pomieszczeń do niego przynależnych, a ponadto wielkość udziałów przypadających właścicielowi lokalu w nieruchomości wspólnej, stosownie do przepiscy ustawy o własności lokali, określa umowa o ustanowieniu odrębnej własności lokalu dokonana w formie aktu notarialnego.
W przypadku omawianego lokalu nr [...] był to wyrok sądu w przedmiocie zobowiązania do złożenia oświadczenia woli i kolejno akt notarialny umowy sprzedaży z dnia [...] lutego 2011 r., w których to dokumentach określone zostały dane dotyczące lokalu oraz wielkość udziału w nieruchomości wspólnej związanego z własnością lokalu. Dokumenty te stanowiły podstawę wpisów w księdze wieczystej.
Dane te, w tym dotyczące liczby i rodzaju pomieszczeń przynależnych, nie mogą podlegać weryfikacji w drodze wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków na podstawie załączonej przez zainteresowanego inwentaryzacji lokalu. Żądając wykazania tarasu jako pomieszczenia przynależnego do ww. lokalu mieszkalnego wnioskodawca domaga się tym samym, aby organ ewidencyjny przyznał właścicielowi tego lokalu wyłączne prawo do tarasu, co nie należy do jego właściwości, podobnie jak rozstrzyganie kwestii czy taras może być uznany jako pomieszczenie przynależne w rozumieniu art. 2 ustawy o własności lokali.
W świetle przedstawionych wywodów, inwentaryzacja lokalu, na którym to dokumencie skarżący opiera wniosek o zmianę w ewidencji gruntów nie może stanowić - jak słusznie też uznały organy - podstawy do uwzględnienia wniosku. Skarżący, aby doprowadzić do pozytywnego załatwienia wniosku, winien przedłożyć organowi administracji dokumenty, które zostały sporządzone już po wprowadzeniu do ewidencji gruntów kwestionowanych danych i wskazujące na odmienny niż uwidoczniony w ewidencji stan prawny lokalu.
Organ administracji nie może rozstrzygać sporów, co do prawa własności lokalu, ani nadawać prawa do nieruchomości. Gdyby tak uczynił postępowanie techniczno - deklaratoryjne zmieniłoby się w niedopuszczalne w tym trybie postępowanie o ustalenie tytułu własności.
Jak już wcześniej powiedziano, zmian w ewidencji dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych. W tej sytuacji Sąd nie stwierdził naruszenia prawa przez zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmawiającą zmiany w ewidencji gruntów i budynków.
Skoro nie stwierdzono naruszenia prawa, to na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło