IV SA/Wa 1098/19
WyrokWSA w Warszawie2020-03-12
Skład orzekający: Anna Sękowska, Aneta Dąbrowska, Agnieszka Wąsikowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie administracyjne w sprawie szkody w środowisku, która nastąpiła przed 30 kwietnia 2007 r., może być prowadzone na podstawie przepisów ustawy o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie administracyjne w sprawie szkody w środowisku, która nastąpiła przed 30 kwietnia 2007 r., nie może być prowadzone na podstawie przepisów ustawy o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie. W związku z tym, organ był zobligowany do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, co zostało prawidłowo uczynione. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło skargę na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) utrzymującą w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie szkody w środowisku polegającej na pozbawieniu rzeki przepływu naturalnego. Stowarzyszenie twierdziło, że szkoda została spowodowana przez działania mieszkańców w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku. Organy administracji uznały, że szkoda nastąpiła przed 30 kwietnia 2007 r., co wyklucza zastosowanie ustawy szkodowej i nakazuje umorzenie postępowania. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie przepisów K.p.a., w tym prawa do wypowiedzenia się co do dowodów i niedopuszczenie dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Sękowska, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), asesor WSA Agnieszka Wąsikowska, Protokolant st. sekr. sąd. Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2020 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w W. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej: GDOŚ, organ) zaskarżoną decyzją z [...] marca 2019 r. utrzymał w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej: RDOŚ w [...]) z [...] grudnia 2018 r. umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie zgłoszenia przez Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w [...] (dalej: skarżący, Stowarzyszenie) szkody w środowisku polegającej na pozbawieniu rzeki [...] przepływu naturalnego na rozwidleniu od rzeki [...] w okolicy miejscowości [...], powiat [...].
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
W piśmie z 16 maja 2016 r. Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w [...] Oddział [...] (dalej WZMiUW) wskazał, że 6 maja 2016 r. w trakcie prowadzenia przez WZMiUW okresowego przeglądu wód i urządzeń melioracji wodnych w korycie rzeki [...] nie stwierdzono usypywania grobli, co byłoby następstwem nieuprawnionych działań, które utrudniałyby spływ wód do rzeki [...] . [...] stanowi odnogę rzeki [...], tzn. w [...] gm. [...] bierze swój początek z [...], a jego ujście do [...] usytuowane jest ponad 6 km w dół, w [...] gm. [...]. Z pisma wynika, iż rzeka [...] jest rzeką okresową i płynie tylko przy wysokich stanach wód w [...], natomiast w okresach stanów średnich i niskich woda z [...] do [...] nie wpływała wskutek systematycznego zamulania dna rzeki i zarastania brzegów krzakami.
W dniu 11 lipca 2018 r. Stowarzyszenie "[...]" z siedzibą w [...] wystąpiło do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie szkody w środowisku polegającej na pozbawieniu rzeki [...] przepływu naturalnego na rozwidleniu od rzeki [...] w okolicy miejscowości [...], powiat [...] .
W piśmie z 25 lipca 2018 r. Stowarzyszenie wskazało, że usypywanie grobli prowadzone było przez miejscowego rolnika w latach osiemdziesiątych ubiegłego wieku, który to zasypywał rzekę [...] dla uzyskania przejazdu przez bród. W latach 2005 i 2006, w połowie długości rzeki [...] w pobliżu starego młyna na wysokości jazu w [...] (droga prowadząca do wsi [...]) usypywano (utwardzano) przejazd przez bród.
Postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] wszczął postępowanie administracyjne w sprawie szkody w środowisku polegającej na pozbawieniu rzeki [...] przepływu naturalnego na rozwidleniu od rzeki [...] w okolicy miejscowości [...], powiat [...].
W dniu [...] sierpnia 2018 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] wystąpił do Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] oraz Zarządu Zlewni w [...] o informację dotyczącą przeglądu odcinka rzeki.
Pismem z 3 września 2018 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w [...] poinformowało, że 27 sierpnia 2018 r. przeprowadzono wizję lokalną bez powiadomienia przedstawiciela Stowarzyszenia. Wizja lokalna nie wykazała, że górny odcinek rzeki [...] w miejscowości [...] , na wlocie z [...] porośnięty jest silnie wysokimi trawami. Podczas wizji nie stwierdzono naturalnego przepływu wody w przekroju rzeki [...] . W miejscu wlotu rzeki [...] , nie stwierdzono także sztucznego zasypywania przekroju tej rzeki.
Zawiadomieniem z 7 września 2018 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] poinformował strony postępowania o planowanych na [...] września 2018 r. oględzinach terenu dotkniętego szkodą. Oględziny odbyły się z udziałem przedstawiciela Stowarzyszenia "[...] ", PGW Wody Polskie, Policji oraz RDOŚ w [...] .
W trakcie oględzin stwierdzono niedrożność ujściowego odcinka rzeki [...], co spowodowane zostało według zgłaszającego szkodę działalnością okolicznych mieszkańców w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku polegającą na usypywaniu grobli w miejscu ujścia rzeki [...], czym pozbawiono ją przepływu. Z protokołu oględzin w terenie przeprowadzonego 19 września 2018 r. wynika, że przedstawiciel Stowarzyszenia potwierdził, iż zgłoszona szkoda w środowisku spowodowana była działalnością okolicznych mieszkańców w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych. W trakcie oględzin nie stwierdzono śladów użycia ciężkiego sprzętu i ingerencji człowieka w gruncie doliny w ostatnich latach oraz "świeżych śladów" szkód w środowisku.
Pismem z 20 września 2018 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] poinformował strony o zakończeniu postępowania wyjaśniającego przed wydaniem decyzji administracyjnej oraz przysługującym prawie do wypowiedzenia się co do zebranych materiałów dowodowych, a także do złożenia dodatkowych wyjaśnień mogących mieć znaczenie w sprawie.
W dniu 26 września 2018 r. wpłynęło wyjaśnienie Stowarzyszenia "[...]", że wniosek z 9 lipca 2018 r. dotyczył szkody w gatunkach chronionych oraz w siedliskach chronionych.
Pismem z 1 października 2018 r. Stowarzyszenie "[...]" zwróciło się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska o wydłużenie terminu na ustosunkowanie się co do zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie szkody w środowisku, dot. pozbawienia przepływu naturalnego rzeki [...] .
W dniu 22 października 2018 r. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] wpłynęła prośba Stowarzyszenia "[...] " o przyjęcie dodatkowych materiałów w postaci skanów zdjęć lotniczych z rozejścia rzeki [...] od rzeki [...] pozyskanych z Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii. Z przedłożonych materiałów wynika, że rzeka [...] pozbawiona była przepływu, a jej wyschnięte koryto i dolina zostały pokryte roślinnością.
Po zebraniu materiału dowodowego Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] decyzją z [...] grudnia 2018 r. umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie szkody w środowisku polegającej na pozbawieniu rzeki [...] przepływu naturalnego na rozwidleniu od rzeki [...] w okolicy miejscowości [...], powiat [...].
Stowarzyszenie "[...]" wniosło odwołanie od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z [...] grudnia 2018 r.
Po rozpatrzeniu odwołania, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska decyzją z [...] marca 2019 r. utrzymał w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z [...] grudnia 2018 r. GDOŚ stanął na stanowisku, że z uwagi na upływ czasu nie zachodzą przesłanki do prowadzenia postępowania administracyjnego w oparciu o przepisy ustawy szkodowej, gdyż szkoda w środowisku, o ile w ogóle zaistniała, nastąpiła przed 30 kwietnia 2007 r. Zatem brak jest podstaw prawnych do zastosowania w sprawie przepisów ustawy szkodowej.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Stowarzyszenie "[...] " wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargą na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] marca 2019 r. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciło naruszenie zasady równości wobec prawa poprzez naruszenie art. 75 § 1 K.p.a. i niedopuszczenie dowodu ze zdjęć lotniczych terenu dotkniętego szkodami w środowisku, zaniechanie poinformowania strony o braku przyznania waloru oryginalności dokumentacji zdjęciowej z uwagi na jej niepoświadczenie, naruszenie prawa strony do wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów - art. 81 K.p.a. oraz art. 76 K.p.a. poprzez brak oparcia decyzji na kopii zdjęć, które są dokumentami urzędowymi pozyskanymi z Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii oraz poprzez przeprowadzenie przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w [...] wizji lokalnej bez udziału skarżącego.
Skarżące Stowarzyszenie wniosło uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych oraz o dopuszczenie dowodu ze zdjęć fotograficznych zdeponowanych w Ministerstwie Środowiska 22 sierpnia 2016 r. oraz 31 sierpnia 2016 r. przekazanych do Departamentu Zasobów Wodnych, dopuszczenie dowodu z Roczników Hydrologii Polski dot. rzeki [...] - Podział hydrograficzny Polski 1983; Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, wydanie Geologiczne, Warszawa (redaktor naukowy Halina Czarnecka).
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska - w odpowiedzi na skargę – wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 P.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem decyzja GDOŚ odpowiada prawu. Stanowiąca przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie decyzja GDOŚ z [...] marca 2019 r. oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, rozstrzyga o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zgłoszenia przez skarżącego szkody w środowisku polegającej na pozbawieniu rzeki [...] przepływu naturalnego na rozwidleniu od rzeki [...] w okolicy miejscowości [...] , powiat [...].
Zgodnie z art. 6 pkt 11 ustawy o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie z dnia 13 kwietnia 2007 r. [(Dz. U. 2018 r., poz. 954 ze zm.) - dalej jako: ustawa szkodowa], szkoda w środowisku jest negatywną, mierzalną zmianą stanu lub funkcji elementów przyrodniczych, ocenioną w stosunku do stanu początkowego, która została spowodowana bezpośrednio lub pośrednio przez działalność prowadzoną przez podmiot korzystający ze środowiska, mającą znaczący, negatywny wpływ na osiągnięcie lub utrzymanie właściwego stanu ochrony gatunków lub siedlisk przyrodniczych, z tym, że szkoda w gatunkach chronionych lub chronionych siedliskach przyrodniczych nie obejmuje uprzednio zidentyfikowanego negatywnego wpływu, wynikającego z działania podmiotu korzystającego ze środowiska zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2018, poz. 1614) lub zgodnie z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2018, poz. 2081). Jak wynika z powyższego, w celu spełnienia wymogów formalnych, niezbędne jest wystąpienie jednocześnie dwóch przesłanek: wystąpienia negatywnej, mierzalnej zmiany mającej znaczący negatywny wpływ na osiągnięcie właściwego stanu ochrony gatunków lub siedlisk przyrodniczych przy jednoczesnym spowodowaniu tych zmian przez działalność podmiotu korzystającego ze środowiska przy czym równocześnie działania tego podmiotu winny mieć charakter działalności gospodarczej.
Ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. w sprawie kryteriów oceny wystąpienia szkody w środowisku (Dz. U. 2016, poz. 1399) stanowi, że kryterium wystąpienia szkody w środowisku w chronionym siedlisku przyrodniczym jest zmiana lub zmiany powodujące jeden lub więcej z następujących mierzalnych skutków mających znaczący negatywny wpływ na osiągniecie lub utrzymanie właściwego stanu tych siedlisk: zniszczenie chronionego siedliska przyrodniczego w całości lub w części, pogorszenie stanu lub funkcji chronionego siedliska przyrodniczego, polegające w szczególności na: utracie części związanej z nim różnorodności biologicznej lub utracie lub pogorszeniu specyficznych cech jego struktury lub pogorszenie lub utracie realizacji jego funkcji ekosystemowych; pogorszenie stanu ochrony gatunków typowych dla chronionego siedliska przyrodniczego.
Art. 5 pkt 25 ustawy o ochronie przyrody właściwy stan ochrony siedliska przyrodniczego definiuje jako sumę oddziaływań na siedlisko przyrodnicze i jego typowe gatunki, mogącą w dającej się przewidzieć przyszłości wpływać na naturalne rozmieszczenie, strukturę, funkcje lub przeżycie jego typowych gatunków na terenie kraju lub państw członkowskich Unii Europejskiej lub naturalnego zasięgu tego siedliska, przy której naturalny zasięg siedliska przyrodniczego i obszary zajęte przez to siedlisko w obrębie jego zasięgu nie zmieniają się lub zwiększają się, struktura i funkcje, które są konieczne do długotrwałego utrzymania się siedliska, istnieją i prawdopodobnie nadal będą istniały oraz typowe dla tego siedliska gatunki znajdują się we właściwym stanie ochrony.
Zgodnie z art. 4 pkt 1 przepisów ustawy szkodowej nie stosuje się do bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub szkody w środowisku, która zaistniała przed dniem 30 kwietnia 2007 r. lub wynika z działalności, która została zakończona przed dniem 30 kwietni 2007 r., a także jeżeli od emisji lub zdarzenia , które spowodowały bezpośrednie zagrożenie szkodą lub szkodę w środowisku, upłynęło więcej niż 30 lat, w tym do historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi.
W ocenie składu orzekającego GDOŚ na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym również na podstawie twierdzeń strony skarżącej zawartych w piśmie z 25 lipca 2018 r. oraz oświadczeń złożonych do protokołu oględzin 19 września 2018 r., w sposób prawidłowy ustalił, że nie zachodzą przesłanki do prowadzenia postępowania administracyjnego w oparciu o przepisy ustawy szkodowej, gdyż szkoda w środowisku nastąpiła przed 30 kwietnia 2007 r.
W tym miejscu należy wskazać, że organ zakwestionował wiarygodność dokumentacji zdjęciowej przedłożonej przez skarżące Stowarzyszenie. Pominięcie w toku postępowania administracyjnego dokumentacji zdjęciowej nie miało jednak wpływu na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia. W oparciu o konsekwentne twierdzenia skarżącego, zgodnie z którymi usypywanie grobli na rzece miało miejsce w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku organ w sposób prawidłowy ustalił, że do szkody w środowisku niewątpliwie doszło przed 30 kwietnia 2007 r. Okoliczność ta została potwierdzona przez skarżącego w toku postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o dowód z dokumentacji fotograficznej, który został przeprowadzony przez Sąd zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. Z poświadczonych za zgodność z oryginałem zdjęć lotniczych pozyskanych od Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii jednoznacznie wynika, że już w 1997 r. rzeka [...] pozbawiona była przepływu, a jej wyschnięte koryto i dolina zostały pokryte roślinnością. Wbrew zarzutom formułowanym w skardze brak przyznania przymiotu wiarygodności dokumentacji fotograficznej złożonej przez stronę nie spowodował wydania błędnego rozstrzygnięcia w sprawie. Należy jednocześnie zaznaczyć, że dopiero na etapie postępowania sądowego skarżący przedłożył poświadczoną za zgodność z oryginałem dokumentację fotograficzną i wskazał prawidłowe daty wykonania zdjęć. Na etapie postępowania przed organem administracji publicznej skarżące Stowarzyszenie błędnie oznaczyło datę wykonania jednej z fotografii wskazując, że została ona sporządzona w 2007 zamiast wskazać prawidłową datę 1997 r. Na postawie konsekwentnych oświadczeń strony skarżącej w zakresie czasookresu powstania szkody w środowisku, jak również na podstawie dokumentacji fotograficznej bezsprzecznie można ustalić, że rzeka [...] została pozbawiona przepływu naturalnego na rozwidleniu od rzeki [...] w okolicy miejscowości [...] nie później niż w 1997 r.
Zasadnie zatem organ przyjął, że w sprawie zainicjowanej wnioskiem skarżącego Stowarzyszenia brak było podstaw prawnych do zastosowania ustawy szkodowej. Wobec stwierdzenia zaistnienia szkody przed 30 kwietnia 2007 r. organ był zobligowany do umorzenia postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [(Dz. U. 2018 r., poz. 2096 ze zm.) - dalej K.p.a.], gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Podstawą obligatoryjną umorzenia postępowania jest jego bezprzedmiotowość. Postępowanie administracyjne może toczyć się jedynie w sytuacji, gdy ma swój "przedmiot". Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. wtedy, gdy nie ma materialno-prawnych podstaw do ingerencji organu administracyjnego w formie decyzji administracyjnej (postanowienia). Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialno-prawnego skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy co do jej istoty. Umorzenie postępowania jest więc orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
W ocenie składu orzekającego nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 79 § 1 i § 2 K.p.a. poprzez niezawiadomienie skarżącego o oględzinach 27 sierpnia 2018 r. przeprowadzonych przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w [...] . Należy wskazać, że w piśmie z 14 sierpnia 2018 r. RDOŚ w [...] nie zwrócił się do organu administracji publicznej o przeprowadzenie oględzin koryta rzeczy, a jedynie o udzielenie informacji celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zgodnie z art. 7b K.p.a. Artykuł 7b K.p.a. stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej współdziałają ze sobą w zakresie niezbędnym do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz sprawność postępowania, przy pomocy środków adekwatnych do charakteru, okoliczności i stopnia złożoności sprawy. RDOŚ w [...] kierując się interesem społecznym oraz słusznym interesem obywateli oraz będąc zobligowany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zwrócił się do innego organu z prośbą o udzielenie informacji istotnych w prowadzonym postępowaniu. Ciężar wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy ciążył bowiem na organie prowadzącym postępowanie administracyjne. Tym samym organ prowadzący postępowanie zobowiązany był podejmować inicjatywę współdziałania, zwracając się do innych organów administracji publicznej o udostępnienie posiadanych przez nie informacji i danych, które przyczynią się do wyjaśnienia sprawy. Postępowanie dowodowe, w tym dowód z oględzin został przeprowadzony przez organ prowadzący postępowanie w I instancji - RDOŚ w Warszawie. Skarżący był należycie poinformowany o terminie i miejscu przeprowadzenia oględzin i brał w nich aktywny udział.
Sąd nie stwierdził również naruszenia przez organ pozostałych przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 10 § 1 K.p.a. Gwarantowana w art. 10 § 1 K.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu obliguje organ prowadzący postępowanie do stworzenia stronie prawnych możliwości podejmowania czynności procesowych w obronie swoich interesów (wyrok WSA w Warszawie z 25 maja 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2741/08, publ. CBOSA). Strona jest równorzędnym partnerem organu w zakresie prawa do inicjowania dowodów. Reguła wynikająca z art. 10 K.p.a. jest emanacją ogólnej zasady czynnego udziału stron w postępowaniu i stanowi procesową gwarancję praw strony w postępowaniu dowodowym, a w dalszej kolejności umożliwia pełną realizację zasady prawdy obiektywnej w postępowaniu, poprzez możliwość skonfrontowania stanowisk stron. Odstąpienie od zasady czynnego udziału stron jest możliwe tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną, zaś przyczyny odstąpienia organ jest obowiązany utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji (art. 10 § 2 i 3 K.p.a). Z taką sytuacją jednak nie mamy do czynienia w analizowanej sprawie. Wymaga również podkreślenia, że prawu strony do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym towarzyszy obowiązek organu prowadzącego to postępowanie zawiadomienia strony o wszczęciu bądź prowadzeniu postępowania, prawie strony dostępu w tym czasie do akt sprawy, prawie do zgłaszania dowodów, obowiązku zawiadamiania strony o terminie i miejscu przeprowadzania dowodów, prawie strony do wypowiadania się przed wydaniem decyzji.
Z akt administracyjnych wynika, że skarżący był zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz o terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin. Dowód mający decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy został przeprowadzony z czynnym udziałem skarżącego, który miał niczym nieograniczone prawo wypowiadania się i zajęcia stanowiska w sprawie. Skarżącemu został zapewniony czynny udział w toku całego postępowania administracyjnego. Jednocześnie Sąd zauważa również, że organ zawiadomił skarżącego o zakończeniu postępowania i poinformował go, że ma możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań. Zatem organ umożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do przeprowadzonych i zebranych dowodów, jak również do uzupełnienia postępowania dowodowego. Ponadto, organ – wbrew twierdzeniu skarżącego – wydając rozstrzygnięcie oparł swoje ustalenia także na całości zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, w skład którego wchodziła opinia załączona przez skarżącego do wniosku.
Wobec wykazanej zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd – na mocy art. 151 P.p.s.a. – oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło