IV SA/Wa 11/06
WyrokWSA w Warszawie2006-03-21
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Krystyna Napiórkowska, Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zbycie części indywidualnej ilości referencyjnej dostaw mleka, dokonane z zachowaniem wymogów formalnych, czyni ilość objętą umową zbycia jako wykorzystaną, a tym samym wyłącza możliwość zastosowania sankcji zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej na podstawie art. 32 ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zbycie części indywidualnej ilości referencyjnej dostaw mleka, dokonane z zachowaniem wymogów formalnych określonych w art. 22 ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych, czyni ilość objętą umową zbycia jako wykorzystaną. W związku z tym zastosowanie sankcji z art. 32 tej ustawy jest nieuzasadnione. Organy błędnie zinterpretowały przepisy, co doprowadziło do nieprawidłowego wyliczenia procentowego wykorzystania ilości referencyjnej i zastosowania sankcji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji o zmniejszeniu indywidualnej ilości referencyjnej dostaw mleka M. K. Organ uznał, że skarżący nie wykorzystał w pełni swojej ilości referencyjnej, mimo że część tej ilości zbył. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych, twierdząc, że zbycie ilości referencyjnej czyni ją wykorzystaną i wyłącza zastosowanie sankcji. Sąd uwzględnił skargę.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Prezesa Agencji Rynku Rolnego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), asesor WSA Agnieszka Miernik, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2006 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie indywidualnej ilości referencyjnej dostaw 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Prezesa Agencji Rynku Rolnego na rzecz skarżącego M. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w W. z dnia [...] sierpnia 2005 r. w sprawie zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej dostaw, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa – utrzymał mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, iż skarżący w okresie od [...] kwietnia 2004 r. do [...] marca 2005 r. sprzedał do podmiotu skupującego mleko w ilości [...] kg, gdy tymczasem na dzień [...] kwietnia 2004 r. posiadał indywidualną ilość referencyjną w wysokości [...] kg, przyznaną decyzją Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...]. W związku z powyższym w roku kwotowym 2004/2005 skarżący wykorzystał [...] % indywidualnej ilości referencyjnej stanowiącej jego własność w dniu [...] kwietnia 2004 r.
Jednocześnie organ wskazał, że w roku kwotowym 2004/2005 M. K. dokonał zbycia [...] kg indywidualnej ilości referencyjnej dostaw na rzecz T. A., co zostało zatwierdzone przez Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w W. decyzją w sprawie stwierdzenia wielkości indywidualnej ilości referencyjnej przysługującej każdej ze stron umowy zbycia indywidualnej ilości referencyjnej.
Dokonując zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej dostaw o kwotę [...] kg organ powołał się na przepis art. 32 ust 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. Nr 93, poz. 897 z póź. zm.), zgodnie z którym w przypadku wprowadzenia przez producenta do obrotu w roku kwotowym mleka i przetworów mlecznych w ilości mniejszej niż 70 % przyznanej mu indywidualnej ilości referencyjnej właściwy miejscowo dyrektor oddziału terenowego Agencji zmniejsza, w drodze decyzji, indywidualną ilość referencyjną o jej nie wykorzystaną część.
Ponadto organ podniósł, iż Rozporządzenie Rady (WE) w 1788/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające opłatę wyrównawczą w sektorze mleka i przetworów, mlecznych określa, indywidualną ilość referencyjną jako ilość referencyjną producenta na dzień 1 kwietnia każdego dwunastomiesięcznego okresu. Jednocześnie przepis art. 15 ust. 3 powołanego powyżej Rozporządzenia wylicza sytuację kiedy nie nastąpi zmniejszenie indywidualnej ilości referencyjnej, a mianowicie są to przypadki siły wyższej oraz należycie uzasadnione przypadki mające tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa rolnego.
Do przypadków siły wyższej, które zostały wyliczone w art. 40 Rozporządzenia Rady Nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej, polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (OJL270.21.10.2003) zalicza się m.in. śmierć rolnika, długotrwałą niezdolność rolnika do pracy, poważną klęską żywiołową, zniszczenie budynków inwentarskich gospodarstwa itp.
Zdaniem organu dokonanie przez dostawcę zbycia [...] kg indywidualnej ilości referencyjnej nie może być uwzględnione przy dokonaniu rozliczenia z jej wykorzystania posiadanej na dzień [...] kwietnia 2004 r. Z tego względu organ przyjął, iż w przypadku skarżącego przyznana indywidualna ilość referencyjna na dzień [...] kwietnia 2004 r. wynosiła [...] kg, a zatem skarżący nie wykorzystał w minionym roku kwotowym [...] kg. W związku zaś z faktem zbycia [...] kg niewykorzystanej w roku kwotowym 2004/2005 indywidualnej ilości referencyjnej organ dokonał jej zmniejszenia jedynie o [...] kg, jednakże pomniejszeniu uległa ilość przysługująca po zbyciu.
Z takim stanowiskiem organu nie zgodził się M. K., który w skardze na powyższą decyzję zarzucił naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 22 i 32 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r., o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. Nr 93, poz. 897 ze zm.). Według skarżącego zbycie części ilości referencyjnej, dokonane z zachowaniem wymogów formalnych określonych w art. 22 ustawy (m.in. zatwierdzeniu umowy zbycia) czyni ilość objętą umową zbycia jako wykorzystaną. Zastosowanie w takiej sytuacji sankcji z art. 32 ustawy jest w ocenie skarżącego nieuzasadnione.
Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Prezes Agencji Rynku Rolnego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Dodatkowo organ wskazał, iż zbycie indywidualnej ilości referencyjnej skarżący dokonał w dniu [...] lutego 2004 r. i zgodnie z treścią art. 11 uchylonej w dniu 1 maja 2004 r. ustawy z dnia 6 września 2001 r. o regulacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. Nr 129, poz. 1446 z póź. zm.) jej ważność uwarunkowana została faktem dokonania rejestracji. Z dokumentów wynika, że umowa ta nie została zarejestrowana do dnia 30 kwietnia 2004 r., a zatem brak podstaw do zastosowania przepisu art. 63 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r.
W piśmie procesowym z dnia [...] marca 2000 r. skarżący zakwestionował stanowisko organu zaprezentowane w odpowiedzi na skargę, wyjaśniając przede wszystkim, iż umowę zbycia zawarł w 2005 r., a nie jak podał organ w 2004 r. Ponadto podniósł, iż po zawarciu umowy niezwłocznie przesłał ją listem poleconym do Agencji, i na tę okoliczność załączył kserokopię wysyłki listu poleconego. Zdaniem skarżącego umowa zbycia została zarejestrowana przez Agencję czego dowodem jest decyzja z dnia [...] kwietnia 2005 r. stwierdzająca wielkość indywidualnej ilości referencyjnej przysługującej każdej ze stron umowy zbycia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Należy bowiem stwierdzić, iż organy orzekające w niniejszej sprawie dokonały błędnej interpretacji przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku rolnego mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. Nr 93 z 2004 r. poz. 897 z póź. zm.), a w szczególności art. 22 w wyniku czego niezasadnie zastosowały sankcję przewidzianą w art. 32 ustawy.
Przede wszystkim należy podkreślić, iż Rozporządzenie Rady (WE) nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające opłatę wyrównawczą w sektorze mleka i przetworów mlecznych (Dziennik Urzędowy [...] ) w art. 16 zawiera regulację przedmiotem, której są tymczasowe transfery części indywidualnej referencyjnej ilości, których uprawnieni do nich producenci nie zamierzają wykorzystać.
Przepis ten upoważnia Państwa Członkowskie do regulowania operacji transferowych ilości zgodnie z kategoriami producentów, przewidując również możliwości ich ograniczenia do poziomu skupiającego lub w obrębie regionów, jak również zezwalać na transfery całkowite w przypadkach w art. 15.
Na gruncie prawa polskiego regulacja prawna w tym zakresie zawarta została w art. 22 wyżej wskazanej ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r.
Zgodnie z treścią ust. 1 tego artykułu, prawo do indywidualnej ilości referencyjnej lub jej części może być zbywane wyłącznie producentowi w drodze umowy zawartej w formie pisemnej, która dla swojej skuteczności (do dnia 1 kwietnia 2005 r. "ważności") wymaga zatwierdzenia w drodze decyzji, przez właściwego miejscowo dla zbywcy dyrektora oddziału terenowego Agencji. Umowa zbycia jest zatwierdzana do końca lutego danego roku kwotowego między producentami posiadającymi gospodarstwo na terenie tego samego oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego.
Jak wynika z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w niniejszej sprawie, M. K. umowę zbycia [...] kg indywidualnej ilości referencyjnej zawarł z T. A. w dniu [...] lutego 2005 r., i w tym samym dniu wysłał ją listem poleconym do Oddziału Terenowego Agencji w W. (dowód nadania przesyłki listownej poleconej nr [...]).
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Dyrektor Oddziału Terenowego Agencji, powołując się na art. 23 ust. 2 ustawy, jak również na zgłoszenie przeniesienia prawa indywidualnej ilości referencyjnej dla dostawcy hurtowego, stwierdził, iż po dokonaniu rejestracji umowy sprzedaży, indywidualna ilość referencyjna dla zbywcy M. K. wynosi [...] kg referencyjnej zawartości tłuszczu [...] k/kg.
Należy zatem stwierdzić, iż skarżący dokonując zbycia części indywidualnej ilości referencyjnej spełnił wszelkie wymogi formalne przewidziane w art. 22 ustawy i co za tym idzie błędne jest stanowisko organu drugiej instancji, iż umowa zbycia nie może wywierać skutków prawnych.
Konsekwencją takiego stanowiska organu jest nieprawidłowe wyliczenie procentowe wykorzystania przez skarżącego indywidualnej ilości referencyjnej i w ślad za tym zastosowanie przepisu art. 32 ustawy.
Rozpoznając sprawę ponownie organy uwzględnią zmianę indywidualnej ilości referencyjnej dokonaną decyzją organu pierwszej instancji z dnia [...] kwietnia 2005 r. i dopiero wówczas ocenią, czy w ogóle wystąpiły przesłanki do zastosowania przepisu art. 32 ustawy.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 209 cyt. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło