IV SA/Wa 11/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-05-10

Skład orzekający: Alina Balicka, Kaja Angerman, Joanna Borkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik, jeśli jej statutowa działalność dotyczy terenu objętego zaskarżoną uchwałą dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Udział organizacji społecznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika, na podstawie art. 33 § 2 PPSA, wymaga wykazania, że jej statutowa działalność ma konkretny związek z przedmiotem sprawy i służy realizacji celów kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym, a nie tylko partykularnym interesom organizacji. Samo ogólne stwierdzenie, że uchwała dotyczy terenu działania stowarzyszenia, nie jest wystarczające do uzasadnienia dopuszczenia do udziału.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie P. złożyło wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik, w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej B. na uchwałę Rady Miasta dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stowarzyszenie argumentowało, że uchwała dotyczy terenu jego działania. Organ wniósł o oddalenie wniosku, wskazując na brak wykazania umocowania i zakresu działalności legitymującego do udziału. Sąd rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia Stowarzyszenia P. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.), Protokolant spec. Karolina Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2018 r. na rozprawie wniosku Stowarzyszenia P. z siedzibą w [...]. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej B. z siedzibą w [...]. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a odmówić dopuszczenia Stowarzyszenia P. z siedzibą w [...] do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania Pismem z dnia 26 kwietnia 2018 r. Stowarzyszenie "[...]" zwróciło się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] z siedziba w [...] na uchwałę Rady Miasta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] w części dotyczącej obszaru oznaczonego symbolem [...]. W uzasadnieniu wnioskodawca wyjaśnił, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] dotyczy terenu działania Stowarzyszenia "[...]". Podczas rozprawy w dniu 10 maj 2018 r. pełnomocnik skarżącej Wspólnoty nie oponował co do w/w wniosku, a pełnomocnik organu wniósł o oddalenie wniosku wyjaśniając, że Stowarzyszenie nie wykazało swego umocowania ani zakresu działalności legitymującej do udziału w przedmiotowym postępowaniu. Prezes Zarządu Stowarzyszenia "[...]" przedłożyła do akt sprawy statut Stowarzyszenia i oświadczyła, że jest ono bardzo aktywne na terenie [...], wiele na nim zrobiło, co uzasadnia udział Stowarzyszenia w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej jako "p.p.s.a." udział w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Wskazać należy, iż udział organizacji społecznej w sprawie innych osób nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem w nim organów administracji (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Warszawa 1996 r., str. 226). A zatem, sąd administracyjny badając zgłoszony w trybie art. 33 § 2 p.p.s.a. wniosek o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w sprawie winien sprawdzić, czy spełnione są warunki formalno - prawne, tj. organizacja jest powołana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a zakres działalności statutowej uwzględnia charakter rozstrzyganej sprawy sądowoadministracyjnej; czy udział tej organizacji odpowiada celowi sądownictwa administracyjnego tj. sprzyja realizacji "sądowej kontroli administracji" i wreszcie, czy organizacja realizuje cel publiczny do którego została powołana (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 795/12, ogólnodostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych prowadzonej przez NSA). W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, z art. 33 § 2 p.p.s.a. nie wynika zasada obligatoryjnego udziału każdej organizacji społecznej występującej w sprawach innych osób, a dotyczących działalności statutowej tej organizacji. Sąd uwzględniając bowiem wskazane w akapicie powyższym kryteria, bada dopuszczalność udziału wnioskującej organizacji w konkretnym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Dlatego też, konieczna stała się ocena przez Sąd, czy podniesione przez stowarzyszenie we wniosku o dopuszczenie do udziału kwestie, są na tyle skonkretyzowane z przedmiotem niniejszego postępowania, że uzasadniają udział w nim wnioskującego podmiotu. Sąd musi bowiem mieć na uwadze celowość udziału organizacji społecznej w toku konkretnego postępowania sądowoadministracyjnego. Zatem rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku o dopuszczenie nie może mieć cech dowolności, lecz musi być uzasadnione w okolicznościach danej sprawy. Stwierdzić należy, że podniesiony argument wskazujący, iż będąca przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie uchwała dotycząca uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] mieści się w celach statutowych stowarzyszenia (konkretnie wskazano, że dotyczy ona terenu działania Stowarzyszenia "[...]") jest zbyt ogólny, by skutecznie uzasadniać udział wnioskującej organizacji społecznej w toczącym się postępowaniu. Wskazać należy, iż stowarzyszenie nie złożyło żadnych konkretnych uwag do niniejszej sprawy (za takie bowiem nie może być uznane ogólne stwierdzenie, że jest ono bardzo aktywne na terenie [...], wiele na nim zrobiło, protokół rozprawy z dnia 10 maja 2018 r.). Załączony statut wskazuje, że stowarzyszenie działa na rzecz: - uaktywnienia społeczności lokalnej Podstawowego Terenu Działania Stowarzyszenia, - uczynienia Podstawowego Terenu Działania Stowarzyszenia przyjaznym dla człowieka i podniesienie jakości życia jego mieszkańców, - tworzenie warunków dla wszechstronnego rozwoju dzieci i młodzieży mieszkających na Podstawowym Terenie Działania Stowarzyszenia. W ocenie Sądu jest to ogólnie i szeroko sformułowany zakres jego celów i oznacza, że stowarzyszenie zajmuje się wszystkimi aspektami ludzkiej aktywności w tym przedmiocie. Jednakże Sąd nie ma podstaw by zakładać, że stowarzyszenie w odniesieniu do celów statutowych jest wyspecjalizowane w sprawach z zakresu uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Wręcz przeciwnie skoro nie prowadzi ono działalności w celu obrony przed niekorzystnymi zmianami prawa miejscowego, to trudno przyjąć, że jednym ze sposobów wykonywania jego działalności jest branie udziału w postępowaniu w sprawach z tego zakresu. Z uzasadnienia wniosku stowarzyszenia nie wynika również, aby dotychczasowy całokształt jego działalności wskazywał na istnienie związku z przedmiotem niniejszej sprawy. Sąd stoi na stanowisku, że w tego typu sprawach stronami są skarżący i organ. Skarżący wywodzi swoją legitymację do udziału w postępowaniu z okoliczności położenia danej działki na terenie objętym planem, natomiast stowarzyszenie nie ma interesu prawnego. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że brak było podstaw by uznać udział stowarzyszenia w niniejszej sprawie za zasadny. Należy również zauważyć, iż na etapie sporządzania lub zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organy biorą pod uwagę i są rozpatrywane kwestie zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu kulturowego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło