IV SA/Wa 1115/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2010 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę - Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2009 r. orzekającej o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną wydaną przez Prezydenta W. w dniu [...] grudnia 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie parkingu dla nie mniej niż 300 samochodów osobowych, w ramach realizowanej budowy kompleksu mieszkaniowego, usługowego i biurowego (zadanie I) na działkach ew. nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W., którego inwestorem są N. Sp. z o.o. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Na podstawie zebranego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego, ustalono następujący stan faktyczny: Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. Prezydent W. orzekł o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną wydaną przez Prezydenta W. w dniu [...] grudnia 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie parkingu dla nie mniej niż 300 samochodów osobowych, w ramach realizowanej budowy kompleksu mieszkaniowego, usługowego i biurowego (zadanie I), na działkach ew. nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W., którego inwestorem są N. Sp. z o.o. W uzasadnieniu ww. decyzji organ wskazał, iż wnioskodawca, tj. C. Sp. z o.o. nie spełniła przesłanek koniecznych do wznowienia ww. postępowania, tj. nie dochowała terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania, a ponadto nie przysługuje jej przymiot strony w postępowaniu którego wznowienia się domaga, albowiem działki których jest ona użytkownikiem wieczystym nie znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie działek objętych decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. Nadto organ wskazał, że działki stanowiące przedmiot użytkowania wieczystego odwołującej się Spółki nie znajdują się w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia. Odwołanie od ww. decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. złożyła C. Sp. z o.o. żądając uchylenia zaskarżonej decyzji oraz orzeczenie przez SKO co do istoty sprawy. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie, albowiem odwołująca się powzięła wiadomość o decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. w dniu [...] sierpnia 2009 r., a wniosek o wznowienie postępowania - stosownie do treści art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. został złożony w dniu 3 września 2009 r, na co przedstawiono dowód - dokument nadania wniosku o wznowienie postępowania. Ponadto odwołująca Spółka podniosła, iż przysługuje jej przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu, bowiem w postępowaniu toczącym się w oparciu o przepisy ustawy o ochronie przyrody bezpośrednie sąsiedztwo zamierzonego przedsięwzięcia należy rozumieć szeroko. Podstawowym zaś kryterium świadczącym o istnieniu bezpośredniego sąsiedztwa jest narażenie nieruchomości na oddziaływanie ze strony zamierzenia inwestycyjnego, będącego przedmiotem decyzji środowiskowej. Odwołująca wskazała również, iż inwestycja o takiej skali i związana z tak dużym natężeniem ruchu samochodowego będzie z całą pewnością oddziaływała na nieruchomości sąsiednie, chociażby poprzez znaczne zwiększenie poziomu hałasu i emisji spalin oraz na wzrost natężenia ruchu, a co za tym idzie -pogorszenie możliwości dojazdu do nieruchomości znajdującej się w użytkowaniu wieczystym C. Sp. z o.o. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło w całości decyzję Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2009 r. i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał, że odwołująca się wykazała ponad wszelką wątpliwość, iż zachowała przewidziany w art. 148 § 1 K.p.a. termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Nie podlega bowiem sporom, iż odwołująca dowiedziała się o decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. - 4 sierpnia 2009 r. Kolegium podniosło również, iż - na podstawie ustaleń dokonanych przez organ pierwszej instancji - nie widzi podstaw do uznania za udowodnioną tezę, że odwołującej się Spółce nie przysługuje przymiot strony do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. Dla ustalenia tej okoliczności istotne jest bowiem czy inwestycja której dotyczy ww. decyzja może oddziaływać na nieruchomości, których użytkownikiem wieczystym jest C. Sp. z o.o. Organ pierwszej instancji wskazał, że działki których użytkownikiem wieczystym jest odwołująca Spółka nie znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie działek objętych decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. oraz, że nie znajdują się one w zasięgu oddziaływania tego przedsięwzięcia, nie wskazał natomiast na czym oparł swoje przekonanie, w szczególności w odniesieniu do zagadnienia oddziaływania przedsięwzięcia na działki odwołującej się Spółki. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Spółka "N." Sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwana dalej skarżącą) wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: 1. art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dlatego, że organ odwoławczy nie przeprowadził postępowania w przedmiocie oceny czy C. Sp. z o.o. powinna być stroną przedmiotowego postępowania; 2. art. 80 K.p.a., art. 136, art. 40 § 1 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie w szczególności, że - w ocenie skarżącej - ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że C. Sp. z o.o. nie znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie realizowanego przedsięwzięcia. Spółka podniosła nadto, iż ocena, czy danemu podmiotowi przysługuje status strony winna być dokonywana w oparciu o przepis art. 28 K.p.a., wobec czego niezbędne jest wykazanie istnienia interesu prawnego lub obowiązku w prowadzonym postępowaniu; 3. art. 40 § 2 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że ustanowiony pełnomocnik K. T. jest pełnomocnikiem reprezentującym skarżącą w postępowaniu wznowieniowym i tym samym doręczanie pism pełnomocnikowi w sytuacji, gdy zakres jego umocowania 4. uprawniał go jedynie do reprezentowania Spółki w postępowaniu o uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia i wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wskazało ponadto, iż stosownie do art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Kolegium podniosło również, iż na etapie postępowania odwoławczego nie było możliwe ustalenie takich kwestii jak: jakie działki i na podstawie jakiego tytułu prawnego posiada C. Sp. z o.o., oraz czy działki te położone są w obrębie oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko. Dodało, iż organ odwoławczy mógł w myśl art. 136 K.p.a. przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w tym zakresie, jednak z uwagi na ekonomikę procesową oraz fakt, iż w razie pozytywnej weryfikacji kwestii legitymacji czynnej Spółki C. Sp. z o.o. w zakresie wznowienia postępowania Kolegium nie było organem właściwym do jego wznowienia. Reprezentowana przez pełnomocnika profesjonalnego C. Sp. z o.o. pismem z dnia [...] października 201 Or. będącym odpowiedzią na skargę skarżącej Spółki, wniosła o oddalenie. W uzasadnieniu ww. pisma wskazano m. in. że sprawa, jaką rozpoznaje organ odwoławczy musi być sprawą tożsamą z tą, jaka rozpoznawana była w pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie może zastępować organu niższej instancji w jego funkcjach, a zatem nie może prowadzić postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części. Wskazano także, powołując się na orzecznictwo sądowoadminsitracyjne, iż oddziaływanie inwestycji należy badać szeroko, zaś ograniczenie tego badania jedynie do nieruchomości graniczących z tą, na której ma zostać posadowiona inwestycja jest błędne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja kasatoryjna wydana w postępowaniu wznowieniowym. Na wstępie należy podkreślić, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadą wskazaną w przepisie art. 145 § 1 K.p.a. Wpłynięcie do organu wniosku o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, w ramach którego organ bada istnienie przesłanek formalnych do wznowienia postępowania. Ustala m. in. czy podanie wniósł podmiot będący stroną w postępowaniu, czy podanie zostało złożone we właściwym terminie, czy powołane są w nim ustawowe przesłanki wznowienia. Jeżeli w wyniku postępowania wstępnego organ stwierdzi, że wniosek spełnia przesłanki formalne, to organ zobowiązany jest wydać postanowienie o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 K.p.a. Jeżeli natomiast przesłanki formalne nie będą spełnione, wówczas wznowienie postępowania będzie niedopuszczalne i organ zobowiązany będzie wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. Na tym etapie postępowania bada się jedynie istnienie przesłanek formalnych wznowienia postępowania. Niedopuszczalne jest natomiast badanie wystąpienia przyczyn wznowienia postępowania, gdyż na tym etapie postępowania wystarczy powołanie się na jedną z podstaw, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 - 5 i art. 145a § 1 K.p.a. i tylko uprawdopodobnienie okoliczności ich wystąpienia. Zgodzić się należy ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wyrażonym w zaskarżonej decyzji, iż skarżąca Spółka wykazała, iż zachowała przewidziany w art. 148 § 1 Kpa. jednomiesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Skoro bowiem Spółka w dniu 4 sierpnia 2009r. powzięła bowiem wiadomość o decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. zaś wniosek o wznowienie postępowania złożyła (nadając go w urzędzie pocztowym) w dniu 3 września 2009 r, to jest oczywistym, że Spółka nie uchybiła terminowi określonemu w art. 148 § 1 K.p.a. Stosownie do treści art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego - co, jak wskazano wyżej - miało miejsce w rozpatrywanej sprawie. Podzielić należy również pogląd Kolegium, iż Prezydent W. w decyzji wydanej w dniu [...] listopada 2009 r. nie uzasadnił w sposób przekonywujący, że skarżącej Spółce nie przysługuje przymiot strony do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Dla ustalenia tej okoliczności istotne jest bowiem czy inwestycja której dotyczy ww. decyzja może oddziaływać na nieruchomości, których użytkownikiem wieczystym jest C. Sp. z o.o. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał jedynie, iż działki których użytkowaniem wieczystym jest skarżąca Spółka nie znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie działek objętych decyzją Prezydenta W., o której wznowienie wniosła C. Sp. z o.o. oraz, że nie znajdują się one w zasięgu oddziaływania tego przedsięwzięcia. Słusznie wskazało Kolegium, iż dla ustalenia czy podmiot wnioskujący o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie ma interes prawny legitymujący go do wystąpienia z takim żądaniem, konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w szerokim zakresie. Sąd aprobuje stanowisko organu odwoławczego, że dopiero wnikliwa i wszechstronna ocena wpływu emisji hałasu, spalin, utrudnień dojazdu spowodowanych realizacją przedsięwzięcia określonego w decyzji Prezydenta W., poparta odpowiednimi dowodami, pozwoli na dokonanie ustalenia, czy przedmiotowe przedsięwzięcie będzie miało negatywne oddziaływanie na działki, co do których przysługują prawa rzeczowe Spółce C. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 kwietnia 1998r., sygn. akt IV SA 1106/97, LEX Nr 43360, pojęcie interesu prawnego może być rozumiane jako obiektywna, czyli rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Interes ten musi być osobisty, własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, a nie ewentualny. Wskazać należy - za Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Białymstoku, który w wyroku z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 842/07 wyraził pogląd, w pełni podzielany przez skład orzekający w niniejszej sprawie, iż - przyjmując ww. rozumienie pojęcie interesu prawnego - przymioty strony w sprawach wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych posiadać będą podmioty mające tytuł prawny do nieruchomości położonych w - szeroko rozumianym - bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia, ponieważ zostaną narażone na jego oddziaływanie. Z kolei w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 września 2008r., sygn. akt IV SA/Wa 841/08, wyrażono pogląd, iż przymiot strony w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia nie jest zależny od tego, czy oddziaływanie zamierzonej inwestycji na nieruchomości sąsiednie przekracza ustalone w tym względzie normy, lecz z samego faktu oddziaływania tej inwestycji w przestrzeń objętą prawem do nieruchomości sąsiednich. Podzielając powyższe stanowisko WSA, stwierdzić należy, iż o istnieniu interesu prawnego podmiotu, któremu przysługuje prawo własności (użytkowania wieczystego) do nieruchomości, nie będzie decydować wyłącznie bezpośrednie sąsiedztwo tej nieruchomości w stosunku do działki (działek) na której planowana jest realizacja przedsięwzięcia, ale także fakt oddziaływania inwestycji na jego nieruchomość. W sprawie niniejszej wykazana konieczność dokonania ustaleń w zakresie skutków ewentualnego oddziaływania przedsięwzięcia określonego w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jego realizację, na działki wymienione we wniosku o wznowienie postępowania, których użytkownikiem wieczystym jest C. Sp. z o.o. uprawniało organ drugiej instancji do wydania decyzji o charakterze kasatoryjnym. Podnieść należy, iż analiza akt administracyjnych wskazuje, iż materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie jest wystarczający do dokonania jednoznacznych ustaleń w wymaganym zakresie. W szczególności wyjaśnienia wymaga, co oznaczają wykreślone różnymi kolorami dwa obszary na mapie załączonej do wniosku o wydanie decyzji, a ponadto brak jest w aktach sprawy mapy, z której można odczytać numery ewidencyjne działek, w tym działek wnioskodawcy wznowienia postępowania. Nie bez znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji pozostaje to, że wydana ona została w postępowaniu wznowieniowym. W razie bowiem ustalenia, że Spółka C. posiadała interes prawny w postępowaniu środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia, Kolegium nie byłoby organem właściwym do jego wznowienia. Powyższe okoliczności przemawiają za zasadnością rozstrzygnięcia organu odwoławczego. Odnosząc się natomiast do zarzutu niewłaściwego doręczenia zaskarżonej decyzji wskazać należy, iż pełnomocnictwo sformułowane ogólnie (do prowadzenia spraw mocodawcy czy konkretnej sprawy administracyjnej) obejmuje również takie czynności procesowe jak wniosek wznowienie postępowania, o stwierdzenie nieważności decyzji, o zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej. Pełnomocnictwo to obejmuje również udział w czynnościach procesowych wywołanych wnioskami związanymi z nadzwyczajnymi środkami prawnymi, takimi jak wniosek o odszkodowanie (art. 153 § 1 K.p.a., art. 160 § 1 K.p.a.), wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji (art. 152 § 1 K.p.a., art. 159 § 1 K.p.a.) (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 11 lipca 2008 r, sygn. akt II SA/Kr 221/08, Lex Polonica Nr 2138887). Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy wskazać należy, iż w rozpatrywanej sprawie pełnomocnik skarżącej umocowany był do reprezentowania skarżącej w postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej. Uznać należy zatem, iż był on uprawniony do reprezentowania skarżącej również w postępowaniu wznowieńiowym. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.