IV SA/Wa 112/09

WyrokWSA w Warszawie2009-06-10

Skład orzekający: Marian Wolanin, Aneta Dąbrowska, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie odszkodowawcze na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 KPA, jeśli istnieje wątpliwość co do legalności decyzji stwierdzającej wydanie innej decyzji z naruszeniem prawa, która stanowi zagadnienie wstępne dla sprawy odszkodowawczej, a decyzja ta nie została wstrzymana w wykonaniu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zawiesić postępowania odszkodowawczego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 KPA, jeśli decyzja stanowiąca zagadnienie wstępne (stwierdzająca wydanie innej decyzji z naruszeniem prawa) pozostaje w obiegu prawnym jako ostateczna i wykonalna, pomimo istnienia wątpliwości co do jej legalności. Samo powzięcie wątpliwości nie podważa wykonalności aktu administracyjnego, a zatem nie zachodzi podstawa do zawieszenia postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. R. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania w sprawie orzeczenia odszkodowania za nieruchomość rolną. Organ zawiesił postępowanie, uznając, że zagadnieniem wstępnym jest ocena zgodności z prawem decyzji Wojewody stwierdzającej wydanie decyzji Prezydenta Miasta z naruszeniem prawa, z uwagi na wątpliwości co do właściwości organu, który wydał tę decyzję. Skarżąca zarzuciła niezbadanie całego materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewody [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Michał Sowiński, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi E. R. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymanie nim w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...]; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz Radcy Prawnego R. D. z Kancelarii Radcy Prawnego [...] przy ul. [...] w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz kwotę 17 (siedemnaście) złotych tytułem zwrotu opłaty od pełnomocnictwa. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. Nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2008 r. o zawieszeniu z urzędu postępowania w sprawie orzeczenia odszkodowania za nieruchomość rolną przejętą na rzecz Państwa decyzją Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] sierpnia 1978 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przedstawiono dotychczasowy stan faktyczny sprawy i stwierdzono, iż zagadnieniem wstępnym dla rozstrzygnięcia o odszkodowaniu jest ocena zgodności z prawem decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdzająca wydanie decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] sierpnia 1978 r. z naruszeniem prawa, ponieważ w świetle aktualnego orzecznictwa, do przeprowadzania postępowań nadzorczych w sprawach dotyczących przejęcia nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 24 stycznia 1968 r. o przymusowym wykupie nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych właściwe są samorządowe kolegia odwoławcze. Skoro więc postępowanie odszkodowawcze toczy się z wniosku skarżącej złożonego w trybie art. 160 kpa, to jednym z warunków przysługiwania roszczenia odszkodowawczego jest stwierdzenie nieważności lub stwierdzenie wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa. Taką decyzją stwierdzającą wydanie innej decyzji z naruszeniem prawa jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., lecz z uwagi na konieczność oceny zasadności tej decyzji przez pryzmat właściwości organu do jej wydania, nie jest możliwe rozstrzygnięcie sprawy odszkodowania, aby decyzja wydana w trybie art. 160 kpa nie została wydana w następstwie nieważnej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., jako wydanej przez niewłaściwy organ. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia E. R. zarzuciła niezbadanie całego materiału dowodowego, co ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu skargi wskazano na argumenty mające uzasadniać jej uwzględnienie. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując uzasadnienie zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postawienia organów obu instancji wydane zostały z naruszeniem art. 97 §1 pkt 4 w zw. z art. 159 kpa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 97 §1 pkt 4 kpa, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Sygn. akt IV SA/Wal 12/09 Cytowany przepis stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 35 §1 i §3 kpa, załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, w ustawowo określonych terminach. Przyczyną zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 §1 pkt 4 kpa może być zatem tylko taka okoliczność, od której zależy rozstrzygnięcie sprawy, ale ocena tej okoliczności nie należy do właściwości organu w ramach prowadzonego postępowania o wydanie tego rozstrzygnięcia, lecz do właściwości innego organu lub sądu, w odrębnym postępowaniu. Nie ulega wątpliwości, iż uprawnienie odszkodowawcze określone w art. 160 kpa może być zrealizowane w drodze postępowania administracyjnego m.in. w przypadku, gdy wydana zostanie decyzja o stwierdzeniu wydania innej decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa. Taką decyzją w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. stwierdzająca wydanie decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] sierpnia 1978 r. z naruszeniem prawa. Organy orzekające w sprawie uznały jednak, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. może być dotknięta wadą nieważności z powodu wydania jej przez niewłaściwy organ. Nie wynika jednak z akt administracyjnych, aby w związku z powziętymi przez organy orzekające wątpliwościami co do legalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. zostało wstrzymane jej wykonanie na podstawie art. 159 kpa. Oznacza to, iż decyzja ta pozostaje w obiegu prawnym, jako ostateczna skutkiem czego jest aktem wykonalnym, wywołującym wszystkie skutki prawne, które ustawodawca przypisuje takiej decyzji, w tym skutek określony w art. 160 §1 kpa. Samo bowiem powzięcie wątpliwości co do legalności aktu administracyjnego nie podważa jego wykonalności. Powyższe oznacza, iż w chwili wydania zaskarżonych postanowień decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. nie mogła być traktowana, jako akt pozbawiony skutków określonych w art. 160 §1 kpa, wskutek czego nie zaistniała podstawa do zawieszenia postępowania odszkodowawczego na podstawie art. 97 §1 pkt 4 kpa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu, orzeczono na podstawie art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło