IV SA/Wa 1122/10

WyrokWSA w Warszawie2010-09-24

Skład orzekający: Marian Wolanin, Jakub Linkowski, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wydać decyzję o wymeldowaniu osoby, która pomimo posiadania kluczy i rzeczy osobistych w lokalu, faktycznie nie zamieszkuje w nim od około 6 lat, a jej obecność jest sporadyczna i utrudniona przez inne osoby?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja o wymeldowaniu była zgodna z prawem. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że skarżąca faktycznie nie zamieszkuje w lokalu od około 6 lat, co stanowi opuszczenie miejsca pobytu stałego w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Zameldowanie ma charakter ewidencyjny i nie rodzi prawa do lokalu, a celem wymeldowania jest doprowadzenie stanu ewidencyjnego do zgodności ze stanem faktycznym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję o wymeldowaniu skarżącej z pobytu stałego. Skarżąca twierdziła, że lokal jest jej centrum życiowym, posiada w nim rzeczy osobiste i ma utrudniony dostęp z powodu działań innych osób, co potwierdza wyrok sądu cywilnego. Organy administracji uznały jednak, że skarżąca dobrowolnie i na stałe opuściła lokal około 6 lat temu, co potwierdzają zeznania świadków i kontrola policyjna, a jej obecność w lokalu jest sporadyczna.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2010 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) maja 2010 r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Nr [...]Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2010 r. o wymeldowaniu P. S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, iż we wniosku o wymeldowanie P. S., J. S. wskazał na nie zamieszkiwanie przez jego wnuczkę przedmiotowego lokalu od 6 lat. Okoliczność tę potwierdzają oświadczenia i zeznania M. B. i S. W. Również z oświadczenia złożonego przez S. K. wynika, że P. S. nie mieszka w przedmiotowym lokalu. Także z notatki służbowej pracowników organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2009 r. (nie mającej jednak wystarczającej mocy dowodowej) wynika, iż lokator z sąsiedniego mieszkania poświadcza, że P. S. nie zamieszkuje w lokalu [...] przy ul. [...] w W. Natomiast W. J. - gospodarz budynku, stwierdziła, iż w ogóle nie widuje P. S. w budynku. Ponadto, z ustaleń przeprowadzonych przez funkcjonariuszy Komisariatu Policji W. wynika, że P. S. nie przebywa w miejscu pobytu stałego. Oględziny lokalu przeprowadzone przez organ pierwszej instancji wykazały natomiast, że odwołująca posiada w swoim pokoju rzeczy osobiste, w łazience przybory toaletowe, w kuchni naczynia i suchy prowiant, gdyż nie ma lodówki. Podczas oględzin J. S. stwierdził, iż P. S. pojawiła się z rzeczami osobistymi dzień przed przeprowadzeniem dowodu, zatem na potrzeby kontroli meldunkowej. Wymeldowana twierdzi natomiast, że przedmiotowy lokal jest stale przez nią zamieszkiwany. Okoliczności te potwierdził P. W. jak również Z. N. widuje wymeldowaną na terenie budynku, ale w przedmiotowym lokalu świadek nie bywa. P. S. wyjaśniła, że nie posiada kluczy do spornego lokalu, który traktuje jako swoje centrum życiowe, a do mieszkania wchodzi wraz z siostrą N. S. dysponującą kluczami do drzwi wejściowych. Z oświadczeń P. S. wynika, że J. S. utrudnia jej zamieszkiwanie w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., tj. zakręca wodę, gaz i prąd oraz zmienił zamki do drzwi wejściowych. W związku z tym, odwołująca się złożyła do Sądu Rejonowego dla W. w W. II Wydział Cywilny wniosek o przywrócenie naruszonego posiadania, który prawomocnym wyrokiem z dnia [...] grudnia 2009 r. sygn. akt [...] nakazał J. S. zaniechanie naruszania posiadania spornego lokalu w postaci wymiany zamków do drzwi wejściowych w lokalu. Pomimo jednak prawomocnego wyroku sądu przywracającego P. S. Sygn. akt IV SA/Wa 1122/10 naruszone posiadanie, osoba ta nie przebywa w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Wykonana przez funkcjonariuszy Policji kontrola meldunkowa wykazała bowiem, że P. S. widywana jest przez sąsiadów pod adresem: W., ul. [...], tj. w mieszkaniu ojca skarżącej, którym -jak oświadczyła - opiekuje się podczas jego nieobecności. W świetle zebranego materiału dowodowego w sprawie organ odwoławczy nie dał wiary oświadczeniom P. S. oraz zeznaniom świadków P. W. i Z. N., uznając je za niespójne z pozostałym materiałem dowodowym, który, w ocenie organu odwoławczego, jest obiektywny i zgodny z doświadczeniem życiowym. W związku z dokonanymi ustaleniami organ odwoławczy przyjął, że P. S. dobrowolnie i na stałe od ok. 6 lat nie przebywa w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Doszło więc do opuszczenia przez nią miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Utrzymywanie zameldowania w dotychczasowym lokalu byłoby tylko fikcją meldunkową, której nie można utrzymywać na jej potrzeby. Na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła P. S. zarzucając naruszenie art. 77 §1 i art. 80 kpa. W uzasadnieniu skargi stwierdzono m.in., że podczas postępowania wyjaśniającego pominięto fakty świadczące na korzyść skarżącej, a postanowienia opierają się na stwierdzeniach osób nieobiektywnych. Organy orzekające oparły się na nieprawdziwych zeznaniach J. S., pozostającego w konflikcie z rodziną skarżącej. Pierwsza decyzja w sprawie Prezydenta W. z dnia [...] października 2009 r. stwierdza odmowę wymeldowania skarżącej z pobytu stałego. Wbrew twierdzeniom organu, skarżąca posiada klucze do spornego lokalu, w którym znajdują się rzeczy osobiste skarżącej, środki czystości, żywność i przybory kuchenne. Korzystanie zaś z kuchni i łazienki jest utrudniane przez J. S., co potwierdza wyrok Sądu Rejonowego dla W. Nieuwzględniono regularnego opłacania czynszu i rachunków za prąd przez skarżącą, jak również zainstalowania licznika prądu na nazwisko skarżącej, ponieważ na prośbę głównego najemcy został odłączony. Ojciec skarżącej zameldowany jest przy ul. [...] i skarżąca opiekuje się tym lokalem podczas jego nieobecności, dlatego normalną rzeczą jest widywanie jej sporadycznie przez sąsiadów. Lokal ten ma jednak 18m2 powierzchni i nie posiada węzła sanitarnego, dlatego nie da się w tym lokalu funkcjonować. Przesłuchiwana M. B. jest wnuczką J. S. i dlatego świadczy na jego korzyść, chcąc usunąć skarżącą i jej siostrę z tego lokalu i wprowadzić się do niego, o czym M. B. poinformowała skarżącą. Natomiast S. W. jest babcią M. B. Opuszczenie lokalu musi być Sygn. akt IV SA/Wa 1122/10 dobrowolne, wynikać z woli strony i mieć trwały charakter, jednakże w rozpatrywanej sprawie warunek ten nie został spełniony. W piśmie procesowym z dnia [...] września 2010 r. skarżąca uzupełniła skargę wskazując, iż organ orzekający nie ustalił, czy opuszczenie lokalu przez skarżącą było dłuższe niż trzy miesiące. Nawet przyjmując, iż świadkowie widywali skarżącą w miejscu zamieszkania jej ojca, to możliwe jest aby przebywała także w lokalu nr [...] przy ulicy [...]. Organ nie wziął pod uwagę czasu i miejsca pracy skarżącej, która pracuje jako wizażystka na zlecenie, na całym świecie i w W. bywa rzadko. Jej specyficzny tryb pracy nie pozwala jej na długie przebywanie w jednym mieście. Nie oznacza to jednak, aby przebywała co najmniej trzy miesiące w innym miejscu, gdyż ma prawo i możliwość przebywania w lokalu nr [...] przy ul. [...]. Jeżeli nawet nie przebywała w tym lokalu często, to i tak w nim bywa, co potwierdził organ pierwszej instancji w swojej pierwszej decyzji wydanej w sprawie. Nie budzi wątpliwości, iż skarżąca ma utrudniony dostęp do korzystania z lokalu, o czym świadczy wyrok Sądu Cywilnego z dnia [...] grudnia 2009 r. o przywróceniu posiadania. Nie może korzystać w takim zakresie jakby chciała. Utrudnia jej to wymiana zamków i obelgi. Przywrócenie posiadania świadczy o tym, że ma chęć tam zamieszkiwania ale nie stanowi, że od uprawomocnienia tego wyroku utrudnienia ustaną i będzie mogła swobodnie bez wyzwisk tam pójść. Wskazuje to na brak dobrowolności w opuszczeniu mieszkania. Nie budzi też wątpliwości, że doszło do ograniczenia z korzystania, a nie do trwałego opuszczenia lokalu z tej przyczyny, iż cały czas skarżąca płaci czynsz oraz podłączyła prąd do spornego lokalu. Jeżeli skarżąca nie zamieszkiwałaby w tym lokalu, to nie podłączyła by prądu i nie opłacała regularnie rachunków. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie wskazując na argumentację mającą przemawiać za niezasadnością zarzutów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Należy bowiem podkreślić, że sąd administracyjny uprawniony jest do oceny zaskarżonej decyzji jedynie przez pryzmat jej zgodności z prawem, i zobowiązany jest uchylić decyzję tylko wtedy, gdy stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem jej nieważności lub wznowieniem postępowania, naruszenie prawa materialnego które miało wpływ na wynika rozstrzygnięcia, albo naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Żaden jednak z wymienionych przypadków, nie zaistniał w rozpatrywanej sprawie. Zaskarżona decyzja wydana została w warunkach określonych w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. Sygn. akt IV SA/Wal 122/10 z 2006 r., Nr 139, poz.993, ze zm.), według którego, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Stosownie zaś do art. 1 ust. 2 i art. 9 ust. 2b powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ewidencja ludności służy rejestrowaniu danych o miejscu pobytu osób, zameldowanie zaś służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu jedynie potwierdzenie faktu pobytu w danym lokalu. Z powyższego wynika, iż wymeldowanie dokonywane jest w przypadku, gdy dana osoba opuści dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie dopełni obowiązku wymeldowania się. Samo bowiem zameldowanie stanowi rejestrację stanu faktycznego w zakresie stałego lub czasowego pobytu określonej osoby w danym miejscu. Dla zameldowania istotne jest tylko to, czy dana osoba przebywa w określonym miejscu. W żaden natomiast sposób rejestrowanie tego stanu (zameldowanie lub wymeldowanie), nie jest zależne od przysługiwania danej osobie tytułu prawnego do lokalu (nieruchomości), w którym ta osoba przebywa, lub który opuściła. Należy więc podkreślić, iż zameldowanie w lokalu, jako czynność materialno-techniczna, nie rodzi prawa do mieszkania, a jedynie potwierdza istnienie i rodzaj pobytu pod danym adresem. Celem wymeldowania jest zatem także jedynie potwierdzenie, iż dana osoba nie przebywa już w dotychczasowym miejscu pobytu, niezależnie od tego, czy osobie tej przysługuje jakikolwiek tytuł prawny do lokalu, w którym dotychczas przebywała. Z ustaleń dokonanych przez organy orzekające w sprawie wynika, że skarżąca nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...]. Na tę okoliczność przeprowadzono bowiem postępowanie dowodowe, w ramach którego przesłuchano świadków i dokonano policyjnej kontroli meldunkowej. Ustalony stan faktyczny oceniony przez organy administracji w warunkach art. 80 kpa przemawia za przyjęciem, iż skarżąca nie ma stałego miejsca pobytu w przedmiotowym lokalu, a co najwyżej widywana jest w lokalu mieszkalnym swojego ojca na ul. [...]. Również oględziny lokalu nr [...] przy ul. [...] potwierdziły, iż stan jego wyposażenia, szczególnie w rzeczy osobiste skarżącej, wyklucza jej stały pobyt w tym lokalu. Sama zaś skarżąca w piśmie procesowym z dnia [...] września 2010 r. wskazała, iż ze względu na specyficzny tryb pracy rzadko bywa w W. Posiadanie zaś prawa i możliwości przebywania w przedmiotowym lokalu nie świadczy o stałym pobycie dla potrzeb meldunkowych w rozumieniu przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W skardze zakwestionowano zeznania świadków, jednakże nie przeciwstawiono im jakichkolwiek innych dowodów, mogących potwierdzić słuszność stawianych zarzutów. Dla podważenia ustaleń faktycznych organu administracji nie Sygn. akt IV SA/Wa 1122/10 wystarczy bowiem poddanie ich w wątpliwość lub ich zanegowanie, lecz wymaga wskazania przez stronę kwestionującą, na czym polega błędność ustaleń i co jest źródłem błędu, jak również wskazania takich środków dowodowych, które potwierdzą słuszność twierdzeń strony kwestionującej ustalenia organu. W skardze nie wykazano takich okoliczności, dlatego stawiane w niej zarzuty stanowią jedynie polemikę z ustaleniami organu administracji, która nie jest jednak wystarczająca do uznania wydanych decyzji za naruszające prawo. W rozpatrywanej sprawie nie ma również znaczenia wyrok Sądu Rejonowego dla W w W. II Wydział Cywilny z dnia [...] grudnia 2009 r. sygn. akt [...] o nakazaniu J. S. zaniechania naruszania posiadania lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. przez N. S. i P. S. w postaci wymiany zamków do drzwi wejściowych do lokalu, skoro nie wynika z niego, aby przedmiotowy lokal był miejscem jej stałego pobytu. Wyrok ten potwierdza jedynie konieczność zapewnienia skarżącej dostępu do przedmiotowego lokalu. W pozostałym bowiem zakresie wniosku skarżącej o ochronę naruszonego posiadania przedmiotowego lokalu, w omawianym wyroku Sąd wniosek oddalił. Utrzymywanie miejsca zameldowania skarżącej w ewidencji ludności, niezgodnego z miejscem faktycznego pobytu poza przedmiotowym lokalem, stanowi naruszenie art. 1 ust. 2 i art. 9 ust. 2b ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, podważając ustawowy cel tej ewidencji, dlatego wymeldowanie służy doprowadzeniu stanu ewidencyjnego do nakazanej przez ustawodawcę zgodności ze stanem faktycznym. Organy orzekające w sprawie dysponowały więc wystarczającym materiałem dowodowym, aby na jego podstawie stwierdzić spełnienie się warunków określonych w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych do wymeldowania skarżącej z dotychczasowego miejsca pobytu stałego. W świetle powyższego, nie można organowi odwoławczemu skutecznie zarzucić naruszenia art. 77 §1 i art. 80 kpa, ponieważ to właśnie na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, organ ten dokonał prawidłowej oceny zaistnienia w rozpatrywanej sprawie przesłanek określonych w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych do wymeldowania skarżącej z przedmiotowego lokalu, które to wymeldowanie służy jedynie usunięciu rozbieżności pomiędzy wpisem w ewidencji ludności a faktycznym miejscem jej obecnego pobytu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło