IV SA/Wa 1128/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-02-16
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, powinien zostać uwzględniony w całości, jeśli strona została już wcześniej zwolniona od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona została już wcześniej prawomocnie zwolniona od tych kosztów. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że pomimo zwolnienia od kosztów sądowych, nadal nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
J. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia. Wnioskodawca jest bezrobotny, posiada dom i nieruchomość rolną, ale nie uzyskuje dochodu. Wcześniej został już częściowo zwolniony od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono w niniejszej sprawie dla J. M. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. z dnia 2 stycznia 2009 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] maja 2008 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla J. M. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
W dniu 9 stycznia 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek J. M. z dnia 2 stycznia 2009 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] maja 2008 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia.
Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku wynika, że skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jest właścicielem domu o powierzchni około 100 m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni około 2 ha. J. M. nie uzyskuje dochodu. Jak wynika z zaświadczenia Prezydenta W. z dnia 16 grudnia 2008 r., którego kopia znajduje się w aktach sprawy, wnioskodawca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku.
Należy wskazać, że stan majątkowy i możliwości płatnicze skarżącego były już przedmiotem oceny w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia 2 września 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 1128/08 referendarz sądowy uwzględnił wniosek skarżącego z dnia 21 lipca 2008 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go od kosztów sądowych. W aktach sprawy znajduje się, uzupełniające powołany wniosek, pismo z dnia 1 sierpnia 2008 r., w którym skarżący oświadczył, że pozostaje na utrzymaniu rodziny, która dostarcza mu niezbędnych środków do życia. Wskazał ponadto, iż nie posiada konta bankowego oraz nie otrzymał żadnego dofinansowania do gruntów rolnych. Ponadto, przy piśmie z dnia 15 sierpnia 2008 r. J. M. nadesłał do Sądu kopię postanowienia Wójta Gminy P. z dnia [...] sierpnia 2008 r., z którego wynika, że nieruchomość rolna, której skarżący jest właścicielem nie stanowi gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz. U. Nr 136, poz. 969 ze zm.).
Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
W pierwszej kolejności należało rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 243 § 1 zd. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne (art. 243 § 2 ppsa).
Jak wskazano, postanowieniem dnia 2 września 2008 r. sygn. akt sygn. akt IV SA/Wa 1128/08 referendarz sądowy zwolnił J. M. od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na powołane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] maja 2008 r. Postanowienie to jest prawomocne. Zatem już od dnia złożenia wskazanego wniosku skarżący nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Należy podkreślić, że przyznane zwolnienie jest skuteczne od tego właśnie momentu poprzez cały dalszy tok postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji - wojewódzkim sądem administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W sytuacji wcześniejszego zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych na mocy orzeczenia sądowego, nie jest on zobowiązany do ponownego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy, jeżeli ma zamiar dokonać w postępowaniu czynności podlegającej opłacie.
W konsekwencji złożony przez stronę wniosek w z zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu.
Odrębnie natomiast należało rozpoznać wniosek skarżącego w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Oceniając wniosek w tym zakresie wzięto pod uwagę opisaną przez J. M. sytuację rodzinną i majątkową. Sytuacja ta uzasadnia ustanowienie adwokata, gdyż skarżący wykazał, iż pomimo zwolnienia od kosztów sądowych, nadal nie jest w stanie wygospodarować środków na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Należy mieć na uwadze, iż J. M. nie posiada żadnych stałych źródeł dochodów, a środki na bieżące utrzymanie czerpie z pomocy rodziny. Nieruchomość rolna, której jest właścicielem nie stanowi gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz. U. Nr 136, poz. 969 ze zm.), co wskazuje na to, iż wnioskodawca pozbawiony jest możliwości korzystania z dodatkowych źródeł dochodów.
Powyższe daje podstawę do twierdzenia, iż spełnione zostały przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło