IV SA/Wa 1161/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-12-10

Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeśli nie złożył oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub w części?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu nie przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeśli nie złożył oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub w części. Brak takiego oświadczenia stanowi brak formalny wniosku, skutkujący odmową przyznania kosztów.
Stan faktyczny
A. L. zaskarżył decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty G. w sprawie pozwolenia wodnoprawnego. Sąd zwolnił skarżącego od kosztów i ustanowił dla niego radcę prawnego z urzędu. Pełnomocnik zapoznał się z aktami, złożył pismo podtrzymujące skargę i wniósł o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego, nie oświadczając jednak, czy opłaty zostały zapłacone. Sąd oddalił skargę. Pełnomocnik złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i ponownie wniósł o przyznanie kosztów, oświadczając, że nie zostały one zapłacone. Referendarz sądowy rozpoznał wnioski o przyznanie kosztów.
Rozstrzygnięcie
1. odmówić przyznania radcy prawnemu P. G. wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem I instancji; 2. przyznać radcy prawnemu P. G. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem II instancji, podwyższoną o kwotę 27,60 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków radcy prawnego P. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] marca 2014 r, nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. odmówić przyznania radcy prawnemu P. G. wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem I instancji; 2. przyznać radcy prawnemu P. G. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem II instancji, podwyższoną o kwotę 27,60 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. A. L. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] marca 2014 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty G. z dnia [...] czerwca 2006 r. (nr [...]) w sprawie pozwolenia wodnoprawnego. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 9 lipca 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 1161/14 w niniejszej sprawie zwolnił skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowił dla A. L. radcę prawnego z urzędu. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] pełnomocnikiem strony wyznaczyła radcę prawnego P. G. Wyznaczony pełnomocnik w dniu 30 lipca 2014 r. zapoznał się z aktami sprawy w czytelni Sądu. W piśmie z dnia 19 sierpnia 2014 r. sformułował pod adresem organu wydającego zaskarżoną decyzję nowe zarzuty i oświadczył, że podtrzymuje skargę. W opisanym piśmie, a następnie ustnie do protokołu rozprawy, radca prawny P. G. zawarł wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego. Nie oświadczył jednak, czy wynagrodzenie zostało zapłacone w całości lub w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 października 2014 r. oddalił skargę A. L. na decyzję opisaną w sentencji postanowienia. Odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczono wyznaczonemu pełnomocnikowi w dniu 12 listopada 2014 r. W dniu 4 grudnia 2014 r. złożył on do akt sprawy pismo informujące o tym, że nie stwierdził podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji z dnia 10 października 2014 r. Radca prawny P. G. podał jednocześnie, że przekazał skarżącemu opinię prawną w tym przedmiocie. Za tę pomoc prawną wniósł o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego, oświadczając, że nie zostały one zapłacone w całości ani w części. W myśl art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez radcę prawnego uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) powołanego rozporządzenia, stawka minimalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego - 240 zł. Stosownie zaś do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) w drugiej instancji za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka minimalna wynosi 50% wskazanej wyżej kwoty, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W niniejszej sprawie wyznaczony pełnomocnik w ramach pomocy prawnej udzielonej z urzędu podjął czynności przed Sądem pierwszej instancji, a po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, którą przekazał skarżącemu. Wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postepowaniu przed sądem I instancji, jest nieuzasadniony. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwaliło się stanowisko, wyrażane także na gruncie procedury cywilnej, że nie stanowi braku formalnego wniosku brak oświadczenia o tym, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Złożenie tego oświadczenia pozwala rozpoznającemu wniosek określić zakres, w jakim wynagrodzenie musi zostać pokryte przez Skarb Państwa z względu na to, że nie zostało ono wypłacone przez stronę korzystającą z prawa pomocy lub przez organ obciążony kosztami postępowania. Ponieważ oświadczenie, o którym mowa jest niezbędnym elementem wniosku, o którym mowa wyżej, jego brak powoduje wydanie postanowienia o odmowie przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej a limine (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 października 1998 r., II CKN 687/98, OSNC 1999/3/63, postanowienie NSA z 18 czerwca 2008 r., I OZ 390/08, LEX nr 493827). W tych okolicznościach, radca prawny P. G. powinien otrzymać wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, według stawki określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia. Ponieważ został on wyznaczony przed wydaniem orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji, opłata za czynności podjęte w postępowaniu przed Sądem w drugiej instancji wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłata ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług. W tym sanie rzeczy, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło