IV SA/Wa 1185/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-12
Skład orzekający: Referendarz sądowy Joanna Dziedzic-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wymaganych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki do jego przyznania. Mimo wezwania sądu do uzupełnienia braków wniosku, strona nie przedłożyła wymaganych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, co uniemożliwiło ocenę jej sytuacji materialno-bytowej i możliwości płatniczych.Stan faktyczny
Skarżąca E. P. zwróciła się do sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Wojewody. Złożyła formularz PPF, wskazując posiadany majątek (dom, nieruchomość rolna) i dochody męża oraz zasiłek. Sąd uznał oświadczenie za niewystarczające i wezwał do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów i oświadczeń, w tym dotyczących dochodów z nieruchomości rolnej. Skarżąca nie uzupełniła wniosku, ale w międzyczasie uiściła należny wpis sądowy, rezygnując z ubiegania się o prawo pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca E. P. na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na wskazaną w sentencji decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 zwróciła się z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Z nadesłanego w dniu 26 czerwca 2013 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) formularza PPF wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i wnuczką, dla której jest rodziną zastępczą. W rubryce 7 wniosku, zatytułowanej majątek wnioskodawcy i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, skarżąca wskazała, że jest właścicielem domu o pow. 100 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 6000 m2. Jako źródło miesięcznych dochodów wnioskodawczyni wymieniła wynagrodzenie za pracę swojego męża w wysokości 3500 zł brutto miesięcznie oraz zasiłek z Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w wysokości 600 zł. Skarżąca wskazała, że jest osobą bezrobotną, pozostaje na utrzymaniu męża.
Ponieważ złożone przez wnioskodawczynię oświadczenie nie zawierało pełnej informacji co do źródeł dochodu, głównie dotyczących nieruchomości rolnej, skarżąca pismem Sądu z dnia 10 lipca 2013 r. została wezwana do uzupełnienia, w terminie 14 dni przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie:
- wyciągów z posiadanych przez nią oraz jej męża kont bankowych za ostatnie trzy miesiące rozliczeniowe,
- oświadczenia o wysokości stałych miesięcznych wydatków w gospodarstwie domowym ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości,
- zaświadczenia pracodawcy o wysokości wynagrodzenia A. P. uzyskiwanego za pracę,
- zaświadczenia z właściwego urzędu pracy potwierdzającego status skarżącej jako osoby bezrobotnej,
- dokumentów potwierdzających wysokość świadczeń otrzymywanych z tytułu bycia rodziną zastępczą dla małoletniej P. T.,
- odpisu zeznania podatkowego skarżącej oraz jej męża za 2012 r.,
- oświadczenia o wysokości dochodów uzyskiwanych z nieruchomość rolnej o pow. 6000 m2,
- oświadczenia, czy skarżąca starał się o dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych, ewentualnie inne formy pomocy z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy doręczono skarżącej w dniu 17 lipca 2013 r. Termin do uzupełnienia braków przedmiotowego wniosku upłynął zatem w dniu 31 lipca 2013 r. Wnioskodawczyni do dnia dzisiejszego nie nadesłała żądanych dokumentów. Natomiast w piśmie z dnia 23 lipca oświadczyła, że w celu przyspieszenia rozpoznania sprawy uiściła należny wpis sądowy w wysokości 100 zł, w związku z tym rezygnuje z ubiegania się o przyznanie jej prawa pomocy.
Rozpoznając wniosek, stwierdzono, co następuje:
E. P. ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Żąda ona bowiem zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Według treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stosownie do treści art. 252 § 1 P.p.s.a. strona, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia, które obejmuje dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach.
Z kolei art. 255 P.p.s.a. stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego dochodów.
Jak już wskazano powyżej, referendarz sądowy uznał zawarte w formularzu wniosku z dnia 26 czerwca 2013 r. oświadczenia skarżącej za niewystarczające dla dokonania oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych, szczególnie przy braku jakiejkolwiek informacji odnośnie uzyskiwanych dochodów z nieruchomości rolnej o pow. 6000 m2, której skarżąca jest właścicielem. Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącą, a które nadal pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez nią wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jej sytuacji materialno – bytowej i możliwości płatniczych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony zarówno referendarza sądowego, jak i Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub są rozbieżne z posiadanymi już przez Sąd, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny.
W konsekwencji, wobec nieprzedłożenia przez wnioskodawczynię wymaganych dokumentów i oświadczeń należy przyjąć, iż niewyjaśnione pozostały podstawowe okoliczności dotyczące wszystkich źródeł jej dochodów, a tym samym wysokości ewentualnych środków pozostających jej do dyspozycji.
Wobec tego, iż skarżąca wezwana do uzupełnienia przedmiotowego wniosku uchyliła się od obowiązku nadesłania stosownych dokumentów źródłowych, brak jest podstaw do uznania, iż wykazała, iż spełnia przesłanki do udzielenia jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona mimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu. Za wystarczające dla merytorycznej oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy nie można natomiast uznać danych zawartych w formularzu PPF nadesłanym do Sądu w dniu 26 czerwca 2013 r. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy.
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło