IV SA/Wa 1194/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2008 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1194/08) w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia : oddalić wniosek o uzupełnienie wyroku. Pismem z dnia 28 października 2008 r. uczestnik postępowania – P., reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego B. W. – złożył wniosek o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2008 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1194/08) poprzez orzeczenie o kosztach postępowania zgodnie z wnioskiem złożonym na rozprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.), strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie, od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Z art. 209 P.p.s.a. wynika natomiast, że rozstrzygnięcie wniosku strony o zwrot kosztów (art. 210 P.p.s.a.) należy zamieścić w sentencji każdego wyroku sądu pierwszej instancji uwzględniającego skargę (art. 200 P.p.s.a w zw. z art. 145-150 P.p.s.a.) oraz wyroku NSA, wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej (uwzględniającego tę skargę - art. 203 P.p.s.a oraz ją oddalającego - art. 204 P.p.s.a.). Ponadto zgodnie z art. 201 P.p.s.a. należy je zawrzeć w postanowieniach o umorzeniu postępowania wskutek zastosowania przez organ samokontroli (art. 54 § 3 P.p.s.a.), a także przeprowadzenia skutecznej mediacji (art. 118 § 2 P.p.s.a.). Stanowiący podstawę rozstrzygania przez sądy administracyjne o poniesionych przez strony kosztach postępowania - przepis art. 209 P.p.s.a stanowi wyraz wprowadzenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym znanej postępowaniu cywilnemu zasady koncentracji kosztów postępowania (art. 108 kpc). Oznacza ona, że sąd rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania, kończąc sprawę w danej instancji (zob. M. Masternak w: M. Jaśkowska, M. Masternak, E. Ochendowski, Postępowanie sądowoadministracyjne, s. 218). Zasada ta odnosi się zarówno do postępowania przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi, jak i do postępowania kasacyjnego. Jednocześnie opisywany przepis wprowadzając zamknięty katalog rodzajów orzeczeń sądów administracyjnych, które powinny zawierać rozstrzygnięcie o kosztach, nie upoważnia Sądu, do orzekania o zwrocie kosztów postępowania między stronami w innych orzeczeniach, kończących postępowanie w danej instancji, niż te które wymienia. Oznacza to, iż w przypadku wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę na akt organu administracji, koszty postępowania nie należą się nie tylko skarżącemu jako przegrywającemu sprawę lecz również i uczestnikowi postępowania, choćby nawet popierał on, stanowisko organu administracji. Warto również pokreślić, iż zawarty w piśmie z dnia 28 października 2008 r. wniosek uczestnika postępowania o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2008 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1194/08) poprzez orzeczenie o kosztach postępowania, o których zasądzenie uczestnik postępowania wnosił na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. uznać należy za oczywiście bezzasadny również w świetle tych przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które szczegółowo regulują zasady zwrotu poniesionych przez strony postępowania kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw. Wskazać bowiem trzeba, iż w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi, stanowiącymi sądy I instancji, utrzymana została zasada, która do końca 2003 r. obowiązywała w orzekającym w jednej instancji Naczelnym Sądzie Administracyjnym (vide: art. 55 ust.1 nieobowiązującej już ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sadzie Administracyjnym Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.), że zwrot kosztów postępowania może nastąpić jedynie na rzecz skarżącego i tylko w sytuacji, gdy jego skarga została uwzględniona (odstępstwa od tej zasady zawiera tylko art. 201 P.p.s.a). Nie jest więc możliwe w kontekście literalnego brzmienia art. 200 P.p.s.a zasądzanie przez wojewódzkie sądy administracyjne kosztów postępowania (w tym kosztów zastępstwa procesowego) na rzecz uczestników postępowania bez względu na wynik postępowania. Na tle okoliczności rozpoznawanej sprawy pozostaje zaś aktualny pogląd, zgodnie z którym osobom, których interesu prawnego dotyczy wynik postępowania sądowego, ale uczestniczących w postępowaniu na prawach strony (art. 33 P.p.s.a) nie przysługuje zwrot kosztów zastępstwa procesowego bez względu na wynik postępowania sądowego (vide: wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 1998 r. , V SA 1306/97, ONSA 1999, nr 1, poz. 28). W postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nie obowiązuje bowiem pełna zasada odpowiedzialności za wynik postępowania, którą wprowadzono przed NSA (art. 203 i 204 P.p.s.a.) i która obowiązuje w postępowaniu cywilnym (art. 98 § 1 kpc ). Reasumując powyższe uznać należy, że w rozpoznawanej sprawie brak rozstrzygnięcia o kosztach poniesionych przez uczestnika postępowania – w wyroku z dnia 21 października 2008 r. oddalającym skargę nie stanowi o braku wskazanego w art. 157 § 1 P.p.s.a dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy Sąd powinien był zamieścić z urzędu. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 157 § 1 w związku z art. 209 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.