IV SA/Wa 1203/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-08-21
Skład orzekający: Joanna Dziedzic-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu ze względu na trudną sytuację materialną?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Trudna sytuacja materialna, potwierdzona m.in. niskimi dochodami, brakiem oszczędności oraz korzystaniem z pomocy społecznej, uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.Stan faktyczny
Wnioskodawca B. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie dotyczącej wymeldowania z pobytu stałego. Wskazał, że wraz z żoną prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, a ich jedynymi dochodami są renta w wysokości 648 zł brutto miesięcznie (pomniejszona o alimenty do kwoty 407,77 zł) oraz emerytura żony 350 zł. Nie posiadają oszczędności ani kont bankowych, mieszkają w wynajmowanym mieszkaniu, a wnioskodawca ze względu na stan zdrowia nie może podjąć stałej pracy. Korzystają z pomocy społecznej i instytucji charytatywnych.Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnił skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowił adwokata z urzędu, zlecił jego wyznaczenie do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj.: 1). zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2). ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
W dniu 16 lipca 2014 r. B. G. (dalej "skarżący", "wnioskodawca") złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną. Jedynym dochodem rodziny skarżącego jest renta okresowa przyznana skarżącemu z tytułu wypadku w wysokości 648 zł brutto miesięcznie oraz emerytura żony w wysokości 350 zł. Renta przyznana skarżącemu jest pomniejszana o należność z tytułu zobowiązań alimentacyjnych, z tego też względu do dyspozycji skarżącego pozostaje niewielka kwota w wysokości 407, 77 zł.
Uzupełniając na wezwanie Sądu przedmiotowy wniosek skarżący w piśmie z dnia 8 sierpnia 2014 r. wyjaśnił, że on ani jego żona nie posiadają żadnych oszczędności, ani kont bankowych. Wnioskodawca wraz z żoną - obywatelką [...], zamieszkuje w wynajętym mieszkaniu, za które opłaca czynsz w wysokości 650 zł. Skarżący po tym jak uległ wypadkowi i przebył operację prawej ręki nie ma możliwości podjęcia stałej pracy. Z tytułu przedłużającej się niedyspozycji zdrowotnej zostało przyznane mu ponownie świadczenie rentowe do dnia 30 lipca 2015 r.
Wnioskodawca w związku ze złą sytuacją materialną korzysta okresowo z pomocy finansowej miejskiego ośrodka pomocy społecznej oraz pomocy rzeczowej instytucji "Caritas". W celu zaspokojenia podstawowych środków do życia skarżący zmuszony jest dodatkowo trudnić się zbieractwem surowców wtórnych oraz makulatury.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Ocena okoliczności przedstawionych w złożonym wniosku oraz wynikających z pisma z dnia 8 sierpnia 2014 r. uzasadnia przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy w żądanym zakresie. Złożone przez skarżącego oświadczenia co do stanu zdrowia i sytuacji majątkowej potwierdzają, że znajduje się on w skomplikowanej sytuacji życiowej. Zauważyć należy, że wnioskodawca po tym jak uległ wypadkowi stracił możliwość podjęcia stałego zatrudnienia. Z kolei przyznane mu świadczenie rentowe obciążone jest zobowiązaniami z tytułu alimentów, co ostatecznie powoduje, że do dyspozycji skarżącego pozostaje niewielka kwota w wysokości 407, 77 zł (dowód: przekaz pocztowy wypłaty renty). Z powodu trudnej sytuacji materialno-bytowej skarżący zmuszony jest do korzystania z pomocy instytucji społecznych. Wnioskodawca otrzymuje co pewien czas pomoc finansową i rzeczową. Podkreślenia wymaga, że pomoc ta udzielana jest w oparciu o kryterium niskiego dochodu osoby wnioskującej (art. 8 tej ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, Dz. U. z 2009 r., nr 175, poz. 1362 ze zm.). Pomoc społeczna przyznawana jest na konkretne cele, nieobejmujące co do zasady uiszczania kosztów sądowych.
Mając na uwadze trudną sytuację skarżącego, a także wysokość ponoszonych wydatków wynikających z obowiązku alimentacyjnego oraz bieżącego utrzymania przyjąć należy, że ewentualne opłacenie kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego prowadziłoby do powstania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu strony.
Należy zatem uznać, iż aktualna sytuacja materialna wnioskodawcy pozwala na stwierdzenie, że spełnia on przesłanki z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowiące podstawę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło