IV SA/Wa 1215/10

WyrokWSA w Warszawie2010-10-29

Skład orzekający: Teresa Zyglewska, Grzegorz Czerwiński, Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma podstawy do wydania decyzji o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli osoba ta przebywa w innym miejscu, sprawuje tam opiekę nad dziećmi i dzieci uczęszczają do szkoły w tym miejscu, mimo że osoba ta twierdzi, iż jej centrum życiowe znajduje się w lokalu, z którego ma być wymeldowana?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma podstawy do wydania decyzji o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli udowodni, że osoba ta opuściła lokal i przebywa w innym miejscu, co stanowi jedyną przesłankę do wymeldowania. W sytuacji, gdy osoba sprawuje opiekę nad dziećmi w innym miejscu, a dzieci tam uczęszczają do szkoły, nie można uznać, że jej pobyt w tym miejscu ma charakter jedynie czasowy, a centrum życiowe znajduje się w lokalu, z którego ma być wymeldowana.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. P. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w W. Prezydent Miasta uznał, że skarżący opuścił lokal, ponieważ mieszka w Rzeszowie od 1995 roku, tam sprawuje opiekę nad dziećmi, które chodzą do szkoły, nie płaci czynszu i zapadł prawomocny wyrok nakazujący mu opuszczenie lokalu. Skarżący zarzucił, że jego centrum życiowe znajduje się w lokalu w W., opieka nad dziećmi w Rzeszowie jest tymczasowa, a organ naruszył jego prawo do obrony i nie dostarczył mu kompletnego materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2010 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] marca 2010 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. orzekł o wymeldowaniu P. P. z pobytu stałego z lokalu nr [...], przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta W. stwierdził, że zgromadzone w aktach sprawy dowody wskazują, iż prawo najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] W. posiadał B. P. ojciec P. P. i P. P. B. P. zmarł 17 grudnia 2000 roku. Aktualnie w przedmiotowym lokalu zameldowani są na pobyt stały P. P. i P. P., wobec którego Sąd Rejonowy wydał orzeczenie z dnia [...] grudnia 2006 roku, sygn. akt [...] nakazujące opuszczenie i opróżnienie lokalu. Dnia 21 stycznia 1999 roku pełnomocnik Gminy W. aktem notarialnym rep [...] potwierdził wydanie budynku właścicielom. P. P. od kilkunastu lat zameldowany jest na pobyt czasowy w R., przy ul. [...] W lokalu tym zameldowani są także jego żona oraz dwóch synów. Nadto P. P. nie płaci za czynsz, zapadł prawomocny wyrok nakazujący opuszczenie przez niego lokalu, większość swojej pracy wykonuje w rejonie południowo – wschodniej Polski, mieszka w R. od 1995 roku, nie dysponuje tytułem prawnym do lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., mieszka razem z dziećmi w wieku 14 i 17 lat i opiekuje się nimi od połowy 2008 roku, gdyż ich matka jest nieobecna, a dzieci uczęszczają do szkół w R. Tym samym, zdaniem Prezydenta Miasta W. zaistniały przesłanki do wymeldowania P. P. z pobytu stałego z lokalu nr [...], przy ul. [...] w W. Decyzją z dnia [...] maja 2010 roku, Nr [...] Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania P. P. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] marca 2010 roku podzielając zawarte w niej stanowisko. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył P. P. podnosząc zarzut, iż zaskarżona decyzja jest niesłuszna i wydana została z naruszeniem prawa. Skarżący podniósł, że zamieszkiwał i zamieszkuje w spornym lokalu i tam znajduje się jego centrum życiowe. Zdaniem skarżącego, okoliczność, iż jego dzieci zamieszkują w R. nie może być powodem uznania, że ma on w R. stałą siedzibę, gdyż opiekę na dziećmi sprawuje jedynie czasowo. Nadto, zdaniem skarżącego nikt z członków wspólnoty mieszkaniowej nie wypowiedział się w kwestii jego wymeldowania co narusza prawo. Organ odwoławczy nie odniósł się także do zarzutu naruszenia prawa do obrony. Materiał dowodowy liczy 40 stron, a dostarczono skarżącemu jedynie 25 jednostronicowych kart. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 roku Nr 139, poz. 993 ze zm.), organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1 powołanej wyżej ustawy). Organ administracji przed wydaniem decyzji w przedmiocie wymeldowania winien zbadać czy dana osoba opuściła lokal, czy też w lokalu tym przebywa. Fakt opuszczenia lokalu stanowi jedyną przesłankę uprawniającą organ meldunkowy do wydania decyzji o wymeldowaniu. Należy mieć na uwadze, że celem ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest dyscyplinowanie obywateli z punktu widzenia wiedzy posiadanej przez właściwe organy o miejscu, w którym aktualnie obywatele rzeczywiście przebywają. W aktualnym stanie prawnym ewidencja ludności jest instytucją służącą odzwierciedlaniu stanu faktycznego, dostarcza organom wiedzy o rzeczywistym miejscu pobytu obywatela i w żaden sposób nie wiąże się ze sferą praw do lokalu bądź zajmowanego pomieszczenia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2006 roku, sygn. akt II OSK 561/05, LEX nr 194344). W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Sądu, zachodzi przesłanka pozwalająca na wymeldowanie skarżącego z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji znajdują potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Materiał ten był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Brak jest podstaw do przyjęcia, iż organy administracji naruszyły art. 77 § 1 k.p.a. Zgodnie z treścią art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przytoczony przepis statuuje zasadę swobodnej oceny dowodów przez organ administracji. Nie zawiera on kryteriów, jakimi organ administracji powinien się kierować przy dokonywaniu oceny materiału dowodowego. Zasadnym jest, zdaniem Sądu, sięgnięcie do kryteriów oceny wypracowanych w tym przedmiocie przez orzecznictwo. W wyroku z dnia 20 sierpnia 1997 roku, sygn. akt III SA 150/96 (LEX nr 30848) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że: "Organ prowadzący postępowanie musi dążyć do ustalenia prawdy materialnej i według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności". Przytoczyć też należy poglądy orzecznictwa wyrażone w odniesieniu do art. 233 § 1 k.p.c. Przepis ten statuuje zasadę swobodnej oceny dowodów w postępowaniu cywilnym podobnie jak art. 80 k.p.a. statuuje tę zasadę w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z treścią art. 233 § 1 k.p.c. sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. W wyroku z dnia 20 marca 1980 roku, sygn. akt II URN 175/79 (OSNC 1980/10/200) Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że: "Zastrzeżona dla sądu swobodna ocena dowodów nie opiera się na ilościowym porównaniu przedstawionych przez świadków i biegłych spostrzeżeń oraz wniosków, lecz na odpowiadającemu zasadom logiki powiązaniu ujawnionych w postępowaniu dowodowym okoliczności w całość zgodną z doświadczeniem życiowym". Przytoczone wyżej poglądy odnośnie rozumienia zasady swobodnej oceny dowodów, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, należy w pełni podzielić. Organ administracji, dokonując oceny materiału dowodowego w ramach swobodnej oceny dowodów, powinien kierować się zasadami logiki i doświadczeniem życiowym. Odnosząc powyższe rozważania do kontrolowanej przez Sąd decyzji stwierdzić należy, iż dokonana przez Wojewodę ocena materiału dowodowego nie wykracza poza granicę swobodnej oceny. Dokonując oceny materiału dowodowego Wojewoda nie naruszył zasad logiki, jak również ocena ta nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym. Zasadnie organy administracji nie dały wiary skarżącemu, iż jego pobyt w Rzeszowie ma charakter pobytu czasowego. Należy podkreślić, iż skarżący, co wynika ze złożonych przez niego zeznań, sprawuje opiekę nad dziećmi, które w dacie przesłuchania, to jest 26 sierpnia 2009 roku były małoletnie. Jak wynika również z tych zeznań od połowy 2008 roku do chwili przesłuchania opiekował się nimi samodzielnie, gdyż ich matka, jak to stwierdził skarżący "jest nieobecna". Dzieci skarżącego uczęszczają do szkoły w R. Nie sposób, zdaniem Sądu w świetle tych okoliczności przyjąć, że w R. skarżący przebywa jedynie czasowo, a jego życiowe centrum znajduje się w W. przy ul. [...]. Okoliczność, iż członkowie Wspólnoty Mieszkaniowej nie wypowiedzieli się w sprawie wymeldowania skarżącego nie stanowi naruszenia prawa. Członkowie Wspólnoty Mieszkaniowej nie są stronami postępowania w sprawie o wymeldowanie osoby zajmującej lokal w budynku Wspólnoty. Za niezasadny uznać należy również zarzut skarżącego, iż uniemożliwiono mu czynny udział w postępowaniu. Organ administracji nie ma obowiązku dostarczania stronie postępowania kopii akt postępowania. Skarżący był poinformowany o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym (k – 50 akt sprawy). Skarżący miał więc możliwość zapoznania się z całością zgromadzonego przez organ administracji materiału dowodowego. Brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności, które Wojewódzki Sąd Administracyjny byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło