IV SA/Wa 1219/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2010 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. w P. na decyzję Ministra Środowiska z dnia (...) kwietnia 2010 r. nr (...) (...) w przedmiocie odpadów - oddala skargę - IV SA/Wa 1219/10 UZASADNIENIE Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...].04.2010 r. Minister Środowiska utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...].02.2010 r., odmawiającą przedłużenia terminu określonego w decyzji Starosty P. z dnia [...].12.2003 r, zmienionej decyzją własną tego organu z dnia [...].12.2005 r. na dostosowanie składowiska odpadów w miejscowości O. przez M. Sp. z o. o. w P. do wymagań przepisów prawa. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, iż wnioskowane przedłużenie w decyzji terminu zakreślonego na owo dostosowanie nie było możliwe, z uwagi na zapis art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 100, poz. 1085 ze zm.). Jednocześnie zaznaczono, że właściwość organów wywiedziona została z brzmienia art. 378 ust. 2a z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., nr 25, poz. 150 ze zm.). Jak podkreślił Minister, wynikająca z przepisów data krańcowa owego dostosowania - 31.12.2009 r. stanowi termin materialny, niemożliwy do przywrócenia. Starosta wyznaczył więc stronie maksymalny, możliwy termin do realizacji nałożonych obowiązków w zakresie dostosowania składowiska odpadów do wymagań przepisów prawa. Wspomniane obowiązki zostały wymienione w decyzji Starosty P. z dnia [...].12.2003 r. Po upływie wskazanego, granicznego terminu składowiska nieodpowiadające obowiązującym normom nie mogą być eksploatowane. We wskazanym terminie, jak podkreślił Minister, strona nie podjęła praktycznie żadnych działań zmierzających do wykonania nałożonych na nią obowiązków, jako na prowadzącego instalację. Nie uzyskała pozwolenia zintegrowanego, nie wystąpiła nawet z wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę dla przedmiotowej instalacji. Organ odwoławczy nie uznał argumentacji wnioskującej, iż winę za niewykonanie w terminie nałożonych obowiązków ponosi zleceniobiorca opracowujący dokumentację projektową, który nie wykonał zawartej z nim umowy. Minister stwierdził, iż na rynku funkcjonuje wiele firm zajmujących się przygotowaniem i realizacją takich projektów, istniała więc możliwość sporządzenia na czas żądanej dokumentacji. Organ odwoławczy podkreślił nadto, iż powołane w odwołaniu stanowisko Ministra z dnia [...].09.2009 r. nie może być, wbrew przekonaniu strony skarżącej, traktowane jako akceptacja treści opinii technicznej, załączonej do harmonogramu dostosowania tego składowiska odpadów do wymogów prawa. Stanowisko to zawierało bowiem jedynie opinię na temat możliwości uzyskania pozwolenia zintegrowanego. We wniesionej skardze, jak i w uprzednim odwołaniu, strona skarżąca przyznała, iż nie doszło - w zakreślonym terminie - do dostosowania składowiska do obowiązujących wymagań technicznych. Wynikało to, jak podkreślono, z trudności w znalezieniu koncepcji dostosowania składowiska, akceptowanej przez właściwy organ, połączonej z koniecznością jednoczesnego uzyskania pozwolenia zintegrowanego. Po szeregu prób uzyskania właściwej opinii technicznej opinia z maja 2009 r. sporządzona przez A. s.c. w L. została zaakceptowana przez Ministerstwo. Jedynie kwestia ujęcia wód odciekowych bezpośrednio z dna kwatery wymagała innego rozwiązania. Wówczas Urząd Marszałkowski wezwał Zakład do kolejnego uzupełnienia wniosku. Kwestia ta opracowana została w grudniu 2009 r., brak pełnej naturalnej bariery geologicznej nie stanowi jednak przeszkody dla dostosowania z uwagi na § 21 w sprawie składowisk, gdy obiekt nie oddziałuje na wody podziemne w jego rejonie, co ma miejsce odnośnie przedmiotowego składowiska. W skardze zaznaczono, iż Gmina Miasto P. należy do Międzygminnego Związku Regionu C., którego zadaniem jest m. in. realizacja kompleksowego regionalnego programu gospodarki odpadami. Obsługą P. w tym zakresie ma zajmować się składowisko w W., które zarówno w 2009 r., jak i w 2010 r. nie wyrażało zgody na przyjmowanie odpadów. Z tego względu, jak podniesiono w skardze, składowisko odpadów w O. jest niezbędne dla zapewnienia właściwego zagospodarowania odpadów komunalnych. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Środowiska nie naruszyła przepisów obowiązującego prawa w stopniu skutkującym koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Przeprowadzony przegląd ekologiczny przedmiotowego, istniejącego składowiska odpadów wykazał, iż nie spełnia ono wymogów wynikających z przepisów o odpadach, zachodzi więc konieczność dostosowania jego funkcjonowania do obowiązujących przepisów. Decyzją z dnia [...].12.2003 r., zmienioną decyzją z dnia [...].12.2005 r. Starosta P. zobowiązał zatem M. Sp. z o. o. w P., zarządzający składowiskiem odpadów położonym w miejscowości O. do : 1. wyposażenia składowiska w: a) instalację do odprowadzania gazu składowiskowego do 31.12.2009 r.; b) pas zieleni wzdłuż istniejącego ogrodzenia o szer. 10 m do 31.12.2005 r.; 2. wystąpienia z wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę, którego przedmiotem będzie przebudowa składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w zakresie wykonania: a) uszczelnienia dna i skarp składowiska, b) systemu drenażu wód odciekowych, c) zbiornika do gromadzenia wód odciekowych, d) zewnętrznego systemu rowów drenażowych uniemożliwiającego dopływ wód powierzchniowych i podziemnych do składowiska odpadów; 3. dostosowania funkcjonowania składowiska do wymagań określonych w decyzji o zmianie pozwolenia na budowę w terminie do dnia 31.12.2009 r. Bezspornym w sprawie jest, iż wyszczególnione w decyzji Starosty P. z dnia [...].12.2003 r. obowiązki dostosowawcze nie zostały przez Zakład wykonane do 31.12.2009 r. Ustawodawca nałożył zaś na składowiska wymagające uzyskania zmiany pozwolenia na budowę obowiązek dostosowania ich funkcjonowania do wymagań określonych w decyzji o zmianie pozwolenia na budowę do dnia 31.12.2009 r. We wskazanej dacie przedmiotowe składowisko nie posiadało jednakże nawet decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Nie uzyskało nadto pozwolenia zintegrowanego, niezbędnego do jego dalszego funkcjonowania, w zgodzie z obowiązującymi przepisami. W tym stanie rzeczy nie mógł wywołać zamierzonego skutku wniosek Zakładu złożony w trybie art. 155 Kpa o zmianę decyzji Starosty P. z dnia [...].12.2003 r., następnie zmienionej w 2005 r. w zakresie przedłużenia terminu realizacji obowiązków nałożonych decyzją, polegających na wystąpieniu z wnioskiem o zmianę pozwolenia na budowę, którego przedmiotem będzie przebudowa składowiska odpadów innych niż niebezpieczne i obojętne w zakresie wykonania wymienionych tam prac oraz dostosowania funkcjonowania składowiska do wymagań określonych w decyzji o zmianie pozwolenia na budowę przy zakreśleniu dla tych działań terminu do dnia 31.12.2010 r. Należy zauważyć, iż termin z art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 27.07.2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw - 31.12.2009 r. - jest terminem materialnoprawnym i jako taki nie podlega przywróceniu. Jego uchybienie skutkuje zatem niemożnością dalszego funkcjonowania składowiska odpadów. Termin ten stanowi istotny, konstrukcyjny element przyjętej regulacji zapobiegającej działaniu po dniu 31 grudnia 2009 r. składowisk, które nie spełniają rygorystycznych wymogów ustawy o odpadach. Co do zasady data 1 stycznia 2006 r. została ukształtowana jako dzień, w którym wszystkie składowiska odpadów powinny spełniać zaostrzone standardy nowej ustawy o odpadach. W dwóch tylko, dość szczególnych przypadkach zezwolono (także i tym razem warunkowo oraz czasowo) na działanie po 31 grudnia 2005 r. składowisk niespełniających wymogów ustawy o odpadach. Wyjątki te zachodzą gdy: 1) dłuższy okres dostosowawczy podyktowany jest koniecznością uzyskania nowego pozwolenia na budowę, co z istoty procesu inwestycyjnego, jest działaniem niezwykle czasochłonnym (art. 33 ust. 4 ustawy wprowadzającej) oraz 2) po zakończeniu procesu dostosowawczego okazało się, że działające po 31 grudnia 2005 r. składowisko, wbrew pierwotnym oczekiwaniom, nie osiągnięto standardu podyktowanego ustawą o odpadach (art. 33 ust. 5 ustawy wprowadzającej). Uchybienie zatem owemu przedłużonemu i zarazem nieprzekraczalnemu terminowi -31.12.2009 r. nie pozwala na dokonanie żądanej zmiany decyzji Starosty P. z dnia [...].12.2003 r., zmienionej decyzją tego organu z dnia [...].12.2005 r. w zakresie ostatecznego terminu dostosowania składowiska odpadów do obowiązujących przepisów. Z tych też przyczyn należało uznać decyzje obu instancji za odpowiadające prawu. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.