IV SA/Wa 1232/06
WyrokWSA w Warszawie2006-09-22
Skład orzekający: Alina Balicka, Danuta Szydłowska, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja kasacyjna organu odwoławczego, uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania, jest zgodna z prawem, gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w wystarczającym zakresie?Ratio decidendi
Decyzja kasacyjna organu odwoławczego, uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 kpa, jest zgodna z prawem, jeśli organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Konwalidowanie wadliwego postępowania organu pierwszej instancji naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 kpa).Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. S. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Wójta Gminy R. o wymeldowaniu skarżącego i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewoda uznał, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego w pełnym zakresie, naruszył zasadę czynnego udziału stron i pominął przesłuchanie świadków oraz współwłaścicieli nieruchomości. Skarżący zarzucił bezprzedmiotowość postępowania i naruszenie przepisów kpa oraz ustawy o ewidencji ludności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie asesor WSA Danuta Szydłowska (spr.), asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Katarzyna Tomiło, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2006 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia[...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę -
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania T. S. od decyzji Wójta Gminy R., na podstawie art. 138 § 2 kpa w związku z art. 15 ust 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, uchylił decyzję organu I instancji i przekazał ją do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu stwierdził, iż organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe w niepełnym zakresie a tym samym wydał decyzję bez wyjaśnienia wszystkich ważnych okoliczności. Wójt Gminy R. swoje rozstrzygnięcie oparł jedynie na notatkach sporządzonych przez funkcjonariuszy Policji w R. i L., notatkach służbowych pracowników Urzędu Gminy R. oraz dokumentacji fotograficznej. Co więcej, organ naruszył zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu, nie przesłuchał świadków ani strony, pominął też w prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości.
Reasumując Wojewoda [...] stwierdził, iż decyzja organu I instancji została wydana z obrazą przepisów postępowania i to w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem celowe jest jej uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. S., zwany dalej skarżącym, wnosząc o uchylenie decyzji Wojewody [...] w części dotyczącej przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania zarzucił naruszenie art. 15 kpa, art. 138 § 2 kpa oraz art. 6 ust. 1 i art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych . W uzasadnieniu podniósł, iż postępowanie jest bezprzedmiotowe i została zebrana wystarczająca ilość dowodów umożliwiających wydanie takiej decyzji. Decyzja Wójta ma charakter polityczny i była próbą pozbawienia skarżącego mandatu radnego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania procesowego. W uzasadnieniu podtrzymał swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji nie zaś według kryteriów słusznościowych. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270- dalej zwaną p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja kasacyjna organu odwoławczego uchylająca decyzje organu pierwszej instancji, przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania. Podstawę kwestionowanego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji stanowi art. 138 § 2 kpa. Zgodnie z treścią powołanego przepisu "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części". Konwalidowanie bowiem wadliwego postępowania organu I instancji, w takiej sytuacji naruszałoby zawartą w art. 15 kpa zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zgodnie z tą zasadą każda sprawa powinna być nie tylko rozstrzygnięta, ale i rozpoznana przez dwa organy administracji różnych stopni. W myśl tej zasady organ odwoławczy pełni kompetencje zarówno kontrolne, jak i merytoryczne. Oznacza to, że organ ten może i powinien rozpoznać sprawę merytorycznie zgodnie z żądaniem strony i ustosunkować się do niego w uzasadnieniu. Niezbędnym wymogiem merytorycznego orzekania przez organ drugiej instancji jest dostateczne i wszechstronne wyjaśnienie okoliczności sprawy.
Stosownie do art. 136 Kpa organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie. Wymieniony przepis jednoznacznie określa kompetencje organu odwoławczego do przeprowadzenia tylko uzupełniającego postępowania dowodowego. Konieczność przeprowadzenia go w znacznej części lub w całości stwarza konieczność uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ.
Dokonując oceny prawnej zaskarżonej decyzji Wojewody [...] Sąd nie stwierdził, aby jego rozstrzygnięcie naruszało przepisy prawne. Organ odwoławczy wyczerpująco uzasadnił swoje stanowisko i należy podzielić zasadność argumentacji w aspekcie przepisu art. 138 § 2 kpa. Trafna jest ocena , że decyzja organu pierwszej instancji zapadała z naruszeniem art. 77 § 1 kpa i wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Zgodzić się należy, że wydanie rozstrzygnięcia w sprawie o wymeldowanie T. S. z pobytu stałego z budynku nr [...] przy ul. [...] w R. wymaga prawidłowego ustalenia stron postępowania, które powinny być powiadomione o wszczęciu postępowania, przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony oraz świadków a także przeprowadzenia wizji lokalnej przy czym organ ma obowiązek powiadomić strony o miejscu i terminie przeprowadzenia każdego dowodu w postępowaniu. Nadto strony muszą mieć możliwość zapoznania się i wypowiedzenia odnośnie dowodów zebranych w sprawie.
Reasumując powyższe Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, iż nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy wobec czego postępowanie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.
W ocenie Sądu zakres niezbędnego wyjaśnienia sprawy przekracza normy dopuszczalne art. 136 kpa dla organu odwoławczego. Słuszne jest zatem rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji.
Z tych wszystkich podanych przyczyn zarzuty skargi nie mogły odnieść oczekiwanego skutku i skargę należało oddalić. Z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło