IV SA/Wa 1244/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2008 r. sprawy ze skargi D. R. W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego - oddala skargę - Prokurator Prokuratury Rejonowej w L. w dniu 1 sierpnia 2007 r. złożył do Wojewody [...] wniosek o unieważnienie paszportu D. R. W. W uzasadnieniu wnioskodawca podniósł, że nadzoruje postępowanie przygotowawcze przeciwko D. R. W., podejrzanemu o czyn z art. 272 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. nr 88, poz. 553 ze zm.), zwanej dalej "k. k". Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] Wojewoda [...] unieważnił paszport serii [...] nr [...] wydany na nazwisko W. D. R. Organ pierwszej instancji uznał, że zostały spełnione przesłanki niezbędne do unieważnienia paszportu i w oparciu o treść art. 38 ust 1 pkt.1 lit. b, art. 39 ust. 1 i art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych (Dz. U. nr 143, poz. 1027 ze zm.), zwanej dalej "ustawą z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych". Wskazano, iż Prokurator Prokuratury Rejonowej w L. prowadzi postępowanie przygotowawcze w sprawie wobec D. R. W., podejrzanego o popełnienie czynu z art. 272 k. k., który jest poszukiwany zarządzeniem prokuratora w celu ustalenia miejsca pobytu. Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez D. R. W. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] października 2007 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podkreślił, iż w myśl art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych dokument paszportowy podlega unieważnieniu na wniosek organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze przeciwko posiadaczowi dokumentu paszportowego. Organ paszportowy bada jedynie przesłanki formalne, od których uzależniona jest decyzja o unieważnieniu paszportu, tj.: * czy wniosek o unieważnienie paszportu sporządził przewidziany w ustawie organ, * czy w sprawie toczy się rodzaj postępowania, do którego odwołuje się przepis prawa, * czy osoba, wobec której toczy się postępowanie posiada ważny dokument paszportowy. Organ odwoławczy wskazał, że łączne spełnienie powyższych przesłanek skutkuje obligatoryjnym unieważnieniem paszportu, a organ paszportowy nie jest władny do rozpatrywania złożonego wniosku pod względem merytorycznym, tj. co do jego celowości i zasadności. Wyrokiem z dnia 6 marca 2008 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 2575/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2007 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż sprawa w przedmiocie unieważnienia paszportu wydanego na nazwisko D. R. W. była już przedmiotem rozpatrzenia przez Wojewodę [...], a następnie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Prokuratury Rejonowej w L. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] odmawiającej unieważnienia paszportu Pana D. R. W. odmówił stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji. W uzasadnieniach obu instancji wskazano, iż Prokuratura Rejonowa w L. wystąpiła z wnioskiem o unieważnienie paszportu na nazwisko W. D. R., który "jest podejrzany o popełnienie czynu z art. 272 k. k. Śledztwo zostało zawieszone, gdyż przebywa w USA". Ponadto dnia 1 marca 2005 r. Prokurator zarządził "poszukiwanie podejrzanego w celu ustalenia jego miejsca pobytu". Organ stwierdził ponadto, iż z materiału dowodowego rozpoznawanej sprawy wynika, że nie zostały spełnione łącznie przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w L. czynności procesowe przewidziane w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.", dlatego mając na uwadze stan prawny i faktyczny orzeczono o odmowie unieważnienia paszportu. Sąd w powyższym wyroku uznał, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie dokonał wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie uczynił własnych ustaleń w tym zakresie, zmierzających do weryfikacji przedstawionych okoliczności. Ponadto wskazał, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest nieuzasadnione w sposób właściwy w odniesieniu do poprzedniego orzeczenia w sprawie, ponieważ nie wyjaśniono czy i jaka nastąpiła zmiana stanu faktycznego i prawnego, zastrzegając przy tym, iż nie może być uznane za zmianę uwarunkowań prawnych samo zastąpienie określenia aktu normatywnego innym aktem o analogicznym brzmieniu. W ocenie Sądu orzekającego w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 2575/07 orzeczenie wydane w tej sprawie, o ile nie nastąpiły określone okoliczności uzasadniające ponowne orzekanie, dotknięte byłoby wadą nieważności w myśl art. 156 § 1 pkt 3 k. p. a. Zdaniem Sądu organ odwoławczy nie rozważył kwestii, czy nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych lub prawnych w stosunku do istniejących na etapie orzekania w sprawie zakończonej decyzjami z dnia [...] grudnia 2005 r. i [...] lutego 2006 r. Orzekając o unieważnieniu paszportu organ winien wykazać zaistnienie nowych okoliczności sprawy i poddać analizie te kwestie, w kontekście zmiany przesłanek. Reasumując powyższe Sąd stwierdził, iż decyzja Ministra z dnia [...] października 2007 r. wydana została z naruszeniem przepisów postępowania w zakresie właściwego wyjaśnienia sprawy i uzasadnienia decyzji (art. 7, 77, 107 § 3 k. p. a.), co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k. p. a. oraz art. 42 ust. 3 i art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych uchylił powyższą decyzję Wojewody [...] w całości i umorzył postępowanie w pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że Wojewoda [...] rozpatrując wniosek Prokuratury Rejonowej w L. z dnia 30 lipca 2007 r. powinien wziąć pod uwagę fakt, że sprawa unieważnienia paszportu D. R. W. serii [...] nr [...] była już wcześniej rozpatrywana w toku postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem przez Wojewodę [...] decyzji z dnia [...] grudnia 2005 r. o odmowie unieważnienia paszportu oraz decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2006 r., którą - po rozpatrzeniu sprzeciwu prokuratora - odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. Przed wydaniem decyzji organ paszportowy powinien zbadać, czy nastąpiła taka zmiana okoliczności faktycznych lub prawnych, która uzasadnia ponowne orzekanie w sprawie zakończonej wydaniem ostatecznej decyzji. Organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanym przypadku istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwiema decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Tożsamość sprawy potwierdza fakt, iż występują w niej te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. W związku z tym decyzja Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k. p. a. Jako że k. p. a. wyłącza stosowanie sankcji nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym należało w ocenie organu na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k. p. a. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. uchylić i umorzyć postępowanie w pierwszej instancji. W końcowej części uzasadnienia swojej decyzji z dnia [...] maja 2008 r. organ odwoławczy podniósł, że uchylenie w całości decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. nie wpływa na fakt unieważnienia przedmiotowego paszportu, ponieważ decyzja w przedmiocie unieważnienia paszportu jest natychmiast wykonalna, gdyż zgodnie z art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych wniesienie odwołania od decyzji o unieważnieniu tego dokumentu nie wstrzymuje jej wykonania. Stosownie zatem do art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych osoba, wobec której wydano decyzję o unieważnieniu dokumentu paszportowego jest zobowiązana do jego zwrotu organowi paszportowemu. W razie niewykonania tego obowiązku mają do niej zastosowanie przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.: Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.). Po dokonaniu zwrotu paszportu zainteresowanemu będzie przysługiwało prawo do wystąpienia z wnioskiem o wydanie kolejnego paszportu. Skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł D. R. W. W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ odwoławczy w ostatnim akapicie na stronie 4 i 5 zaskarżonej decyzji wbrew logice i swojemu wcześniejszemu stanowisku o umorzeniu postępowania w pierwszej instancji utrzymuje w mocy błędną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygnięcie organu zawarte w sentencji zaskarżonej decyzji jest trafne. Sąd zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami skargi, to jednak w tym miejscu należy zaznaczyć, że w skardze nie zakwestionowano samego rozstrzygnięcia, lecz część uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Organ uwzględnił ocenę prawną i wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia marca 2008 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 2575/07. Sprawa w przedmiocie unieważnienia paszportu serii [...] nr [...] wydanego na nazwisko W. D. R. została zakończona ostateczną decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] wydaną po rozpatrzeniu sprzeciwu prokuratora od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] odmawiającej unieważnienia paszportu D. R. W. Ponowne wszczęcie postępowania w przedmiocie unieważnienia przedmiotowego paszportu mogło nastąpić jedynie w sytuacji zmiany stanu prawnego i faktycznego sprawy. Nie miało to miejsca w niniejszej sprawie. Stan faktyczny nie zmienił się, ponieważ nie nastąpiło ogłoszenie skarżącemu postanowienia o przedstawieniu zarzutów z dnia [...] lutego 2005 r. Nie nastąpiła również zmiana stanu prawnego, bo za takową nie można uznać uchylenia na podstawie art. 65 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o paszportach (Dz. U. z 1991 r. nr 2, poz. 5 ze zm.) i wejścia w życie z dniem 28 sierpnia 2006 r. ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych (art. 65 i art. 66 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych). Przepisy obydwóch wyżej wymienionych ustaw przewidują bowiem unieważnienie paszportu w sytuacji, gdy przeciwko posiadaczowi paszportu prowadzone jest postępowanie przygotowawcze w sprawie karnej (art. 10 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o paszportach i art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych). Zarzuty skargi dotyczą końcowej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy podniósł, że uchylenie w całości decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. nie wpływa na fakt unieważnienia przedmiotowego paszportu, ponieważ decyzja w przedmiocie unieważnienia paszportu jest natychmiast wykonalna, gdyż zgodnie z art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych wniesienie odwołania od decyzji o unieważnieniu paszportu nie wstrzymuje jej wykonania. Stanowisko to jest całkowicie niezrozumiałe w świetle rozstrzygnięcia organu polegającego na uchyleniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. o unieważnieniu paszportu i umorzeniu postępowania w pierwszej instancji. Minister swoją decyzją uchylił decyzję o unieważnieniu paszportu, a więc nie może zasadnie twierdzić, że jego decyzja nie ma wpływu na unieważnienie paszportu. Z chwilą wejścia do obrotu prawnego zaskarżonej decyzji decyzja Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. unieważniająca przedmiotowy paszport została wyeliminowana z obrotu prawnego, stąd jego posiadacz nie ma obowiązku jego zwrotu do organu paszportowego, jako że jego paszport nie został unieważniony. Zdecydowana większość wywodów organu zawartych w uzasadnieniu decyzji jest prawidłowa i koresponduje z treścią rozstrzygnięcia. Wyżej wskazana niezgodność między niewielką, końcową częścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji a jej rozstrzygnięciem nie ma wpływu na wynik sprawy. W sprawie zostało wydane prawidłowe rozstrzygnięcie - uchylono decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. i umorzono postępowanie w pierwszej instancji z uwagi na okoliczność, że przy nie zmienionym stanie faktycznym i prawnym sprawy w przedmiocie unieważnienia przedmiotowego paszportu wcześniejsze wydanie ostatecznej decyzji w przedmiocie unieważnienia paszportu uniemożliwia ponowne rozpatrzenie wniosku o unieważnienie paszportu. W związku z powyższym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).