IV SA/Wa 1244/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 14 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów wpisu sądowego w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia 5 sierpnia 2012 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca M. B. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów wpisu sądowego w sprawie skargi na wskazaną w sentencji decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem i dwójką małoletnich dzieci. Źródłem utrzymania rodziny są dochody z prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej w wysokości 3000 zł. Wnioskodawczyni jest właścicielką czterech samochodów [...] - rok produkcji 2003, [...] - rok produkcji 2008, [...] - rok produkcji 2003 i [...] - rok produkcji 2001. Wraz ze swoją rodziną skarżąca mieszka w domu jednorodzinnym o pow. 70 m2, stanowiącym własność męża. Kosz miesięczny utrzymania domu wynosi 1200 zł. W związku z powziętymi wątpliwościami co do uzyskiwanych przez skarżącą dochodów z działalności gospodarczej oraz posiadanych zasobów pieniężnych, Sąd pismem z dnia 10 sierpnia 2012 r. zobowiązał wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku o dane dotyczące aktualnej sytuacji materialnej, w szczególności do złożenia: - wyciągów z posiadanych przez skarżącą oraz jej męża rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, - odpisu umowy kredytu bankowego na samochód marki [...], o którym mowa w rubryce 9 formularza PPF wraz z harmonogramem jego spłat, - oświadczenia, czy sformułowanie "mąż pomaga mi w prowadzeniu działalności" oznacza, iż A. W. zatrudniony jest w firmie prowadzonej przez skarżącą, czy też pomoc ta jest świadczona nieodpłatnie, natomiast ww. osiąga dochody z innego tytułu, ewentualnie posiada status osoby bezrobotnej. W sytuacji pozostawania przez A. W. w stosunku pracy należy nadesłać umowę o pracę wraz informacją o miesięcznym wynagrodzeniu, jeśli natomiast mąż skarżącej jest osobą bezrobotną należy nadesłać zaświadczenie z właściwego urzędu pracy potwierdzające jego status jako osoby bezrobotnej, - oświadczenia z czego skarżąca oraz jej czteroosobowa rodzina się utrzymuje, jeżeli ze złożonych w formularzu PPF z dnia 5 sierpnia 2012 r. oświadczeń wynika, iż jedyny miesięczny dochód rodziny wynosi 3000,00 zł brutto miesięcznie (dochód z działalności gospodarczej), natomiast sama rata kredytu bankowego za samochód wynosi 2364,14 zł, - dokumentów potwierdzających dochód z działalności gospodarczej – P.H.U. "[...]" M. B. z ostatnich 6 miesięcy. Uzupełniając na wezwanie Sądu przedmiotowy wniosek skarżąca przedłożyła wyciągi z kont bankowych, z których wynika, że na rachunku osobistym w Banku Zachodnim WBK S.A nr [...] skarżąca na dzień 17 sierpnia 2012 r. posiadała środki w wysokości 47 zł, natomiast na rachunku o nr [...] na dzień 31 sierpnia 2012 r. znajdowały się środki w wysokości 2.720,74 zł. Należy jednocześnie zauważyć, iż historia operacji finansowych na pierwszym ze wskazanych kont bankowych potwierdza, iż suma wpłat dokonanych na to konto w okresie od dnia 29 maja 2012 r. do dnia 17 sierpnia 2012 r. wynosiła 21.000 zł (przelew środków dokonanych przez skarżącą na własne konto w dniu 17 sierpnia 2012 r.), natomiast na drugim z wymienionych kont w okresie od 1 czerwca 2012 r. do 31 sierpnia 2012 r. wynosiła łącznie 68.236,64 zł. Same wpłaty od Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. w tym okresie na konto skarżącej wynosiły 23.842,00 zł. Konto wnioskodawczyni zostało również w sposób znaczny zasilone w dniu 13 sierpnia 2012 r. wobec zapłaty przez Gminę S. faktury nr [...] w wysokości 30.000 zł. Z nadesłanego bilansu z ksiąg rachunkowych wynika, że przychód z prowadzonej przez skarżącą działalność gospodarczej za okres od 1 lutego 2012 r. do 31 lipca 2012 r. wyniósł 157.324,80 zł, natomiast wydatki wyniosły 67.473,01 zł. Ewidencja środków trwałych prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej wykazuje środki w postaci przyczepy o wartości 4.500 zł oraz samochodu ciężarowego o wartości 82.078,68 zł. Skarżąca dodatkowo oświadczyła, iż podana przez nią kwota miesięcznych dochodów w wysokości 3.000 zł to kwota, która jej zostaje po zapłaceniu raty kredytu, składek ZUS i męża składek KRUS. Mąż skarżącej nie pracuje, pomaga jej nieodpłatnie w prowadzeniu działalności gospodarczej, jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. 1,21 ha. Rozpoznając wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej, która kwalifikowałaby ją do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zasadnicze znaczenie ma fakt, że wnioskodawczyni uzyskuje stałe dochody z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej w wysokości ok. 3.000 zł netto miesięcznie. Nie jest zatem osobą ubogą, pozbawioną środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Poza tym skarżąca posiada znacznej wartości majątek w postaci czterech samochodów osobowych, samochodu ciężarowego o wartości 82.078,68 zł oraz przyczepy o wartości 4.500 zł. Prowadzona przez skarżącą działalność gospodarcza przynosi dochody, jak wynika bowiem z bilansu za okres od 1 lutego 2012 r. do 31 lipca 2012 r. przychód z działalności wyniósł 157.324,80 zł, natomiast wydatki wyniosły 67.473,01 zł. Zasadnicze znaczenie dla oceny przedmiotowego wniosku ma jednak okoliczność, iż skarżąca nie wykazała na co przeznaczyła środki w łącznej wysokości 68.236,64 zł, które wpłynęły na jej konto w okresie od 1 czerwca 2012 r. do 31 sierpnia 2012 r. Same wpłaty dokonane przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. na rzecz skarżącej, z tytułu jak się można domyśleć należnych skarżącej wierzytelności, wyniosły 23.842 zł. Skarżąca w dniu 13 sierpnia 2012 r. otrzymała ponadto środki w wysokości 30.000 zł z tytułu zapłaty faktury przez Gminę S. Podkreślenia wymaga, iż ocena zaistnienia okoliczności przemawiających za przyznaniem wnioskodawcy prawa pomocy uzależniona jest od wykazania, iż wnioskodawca znajduje się rzeczywiście w trudnej sytuacji materialno-bytowej. W związku z tym, że skarżąca nie wykazała na co przeznaczyła środki o znacznej wysokości jakie otrzymała w okresie trzech ostatnich miesięcy należy uznać, że przesłanki określone w przepisie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, będące warunkiem niezbędnym do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie występują. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji materialnej i możliwości płatniczych wnioskodawcy pozostaje również kwestia posiadania przez skarżącą majątku o znacznej wartości. Zgodnie z ugruntowanych orzecznictwem sądów administracyjnym osoba, która posiada stałe dochody oraz majątek, który mogłaby spieniężyć nie wyczerpuje przesłanek przyznania prawa pomocy. Uwzględniając nawet stałe wydatki jakie skarżąca ponosi na bieżące utrzymanie należy stwierdzić, iż kwestia posiadania stałych dochodów, majątku o znacznej wartości, a przede wszystkim wysokość przelanych na jej konto w trzech ostatnich miesiącach środków pieniężnych, pozwala na przyjęcie, że dysponuje on wystarczającymi środkami finansowymi na pokrycie pełnych kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W świetle powyższego oraz w oparciu o powołane wyżej przepisy i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.