IV SA/Wa 1260/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2008 r. sprawy ze skargi P. Sp. z. o.o. z siedzibą w G. na decyzję Ministra Środowiska z dnia (...) maja 2008 r. nr (...) w przedmiocie odmowy zmiany decyzji - uchyla zaskarżoną decyzję - Zaskarżoną decyzją z dnia (...) maja 2008 r. Nr (...) Minister Środowiska utrzymał w mocy decyzję Wojewody (...) z dnia (...) listopada 2007 r. o odmowie zatwierdzenia P. sp. z o.o. w G. zmian w Instrukcji Eksploatacji Komunalnego Składowiska Odpadów Stałych we wsi K. gm. G. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, iż przedmiotowe składowisko odpadów nie spełnia wymagań prawnych określonych we wskazanych w uzasadnieniu decyzji aktach wykonawczych do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach. W szczególności, odpady składowane są w jednej niecce, natomiast składowanie odpadów w sposób selektywny wymaga składowania ich w oddzielnych kwaterach, których brak na przedmiotowym składowisku. Wnioskowane przez skarżącego odpady do składowania, co do których wniesiono o uzupełnienie instrukcji eksploatacji składowiska, nie mogą być deponowane razem z innymi odpadami w jednej kwaterze. Na przedmiotowym składowisku odpadów brak również wymaganych przepisami obowiązującego prawa instalacji służącej odprowadzaniu gazu wysypiskowego, nie prowadzi się także monitoringu wód powierzchniowych i odciekowych. Z tego względu nie można dla składowiska odpadów nie spełniającego wymagań prawnie określonych, zatwierdzić zmian w instrukcji jego eksploatacji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Środowiska z dnia (...) maja 2008 r. P. sp. z o.o. w G. zarzuciło nieprzeprowadzenie postępowania dla ustalenia, czy sposób eksploatacji składowiska mógłby powodować jakiekolwiek zagrożenie dla środowiska, gdy tymczasem, z decyzji Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w B. z dnia (...) października 2007 r. wynika, iż składowisko może być bezpieczne dla środowiska i eksploatowane do dnia 31 grudnia 2009 r. Organ orzekający nie uwzględnił przy tym, iż przedsiębiorstwo zgłosiło żądanie zmiany w trybie art. 155 kpa uprzednio wydanej decyzji z dnia (...) stycznia 2003 r. o zatwierdzeniu Instrukcji eksploatacji przedmiotowego składowiska, nie zaś zatwierdzenia zmian na podstawie art. 53 ust. 5 pkt 4 ustawy o odpadach. Wniosek o zmianę decyzji miał przy tym służyć wykonaniu zaleceń pokontrolnych wskazanych w Zarządzeniu pokontrolnym Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w B. z dnia (...) października 2007 r. W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując motywy zaskarżonej decyzji. Sygn. akt IV SA/Wa 1260/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja organu odwoławczego wydana została z naruszeniem prawa procesowego mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzje organów obu instancji wydane zostały w warunkach procesowych określonych w art. 53 ust. 5 pkt 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251), z którego wynika, iż właściwy organ odmówi, w drodze decyzji, zatwierdzenia instrukcji eksploatacji składowiska odpadów, jeżeli sposób eksploatacji mógłby powodować zagrożenia dla zdrowia, życia ludzi lub dla środowiska. Analiza treści powołanego art. 53 ustawy o odpadach wskazuje przy tym, że postępowanie o zatwierdzenie eksploatacji składowiska odpadów wszczynane jest na wniosek zainteresowanego podmiotu. Wprawdzie z treści wniosku skarżącego z dnia (...) października 2007 r. nie wynika, aby jego przedmiotem miała być zmiana wydanej uprzednio decyzji o zatwierdzeniu Instrukcji eksploatacji składowiska odpadów we wsi K., w trybie art. 155 kpa, jak domaga się tego obecnie skarżący, ale skoro takie żądanie zostało jasno sprecyzowane w jego odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, to organ odwoławczy zobowiązany był do jednoznacznego wyjaśnienia treści żądania skarżącego, aby sprawa została rozstrzygnięta w trybie do tego procesowo właściwym. Jeżeli bowiem skarżący formułuje swoje żądanie rozpatrzenia sprawy w trybie procesowym przez siebie wskazanym, to chociaż czyni to w sposób jednoznaczny dopiero na etapie odwołania, organ odwoławczy nie może dokonywać arbitralnego wyboru procesowego trybu rozpatrzenia sprawy w przypadku, gdy ma ono charakter postępowania wnioskowego. Prowadzenie postępowania administracyjnego w innym trybie prawnie określonym, niż tryb żądany przez wnioskodawcę, oznaczałby działanie organu administracji z urzędu, co z kolei powodowałoby brak rozpatrzenia sprawy z wniosku skarżącego. Pomijając w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, czy art. 53 ust. 5 pkt 4 ustawy o odpadach może być podstawą do zatwierdzania zmian w instrukcji eksploatacji składowiska odpadów, rolą organu odwoławczego było rozpatrzenie sprawy w trybie procesowym wynikającym z woli skarżącego, jako wnioskodawcy postępowania, a przez to ocena dopuszczalności zmiany decyzji w kontekście spełnienia przesłanek określonych w art. 155 kpa. W konsekwencji zaś tego, organ odwoławczy powinien był dokonać oceny poprawności procesowej decyzji organu pierwszej instancji w świetle treści wniosku skarżącego. Sygn. akt IV SA/Wa 1260/08 Należy przy tym podkreślić, iż postępowanie odwoławcze służy ponownemu rozpatrzeniu sprawy przez organ wyższego stopnia nad organem, który wydał decyzję w pierwszej instancji, dlatego też w przypadku postępowań wszczynanych co do zasady na wniosek zainteresowanego podmiotu, podmiot ten ma prawo modyfikować swoje żądanie także w ujęciu procesowym do zakończenia go ostateczną decyzją w sprawie, którą w przypadku złożenia odwołania jest decyzja organu drugiej instancji. Z powyższego względu, zaskarżona decyzja narusza art. 15 kpa w zw. z art. 61 §1 i art. 155 kpa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ w arbitralny sposób odebrała skarżącemu prawo wnioskowania o rozpatrzenie sprawy przez pryzmat przesłanek określonych w art. 155 kpa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącego nie orzeczono wobec braku wniosku w tym względzie. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ odwoławczy uwzględni żądanie skarżącego rozpatrzenia sprawy w trybie procesowym przez niego wnioskowanym, w kontekście czego oceni także decyzję organu pierwszej instancji.