IV SA/Wa 1273/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Przesław, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2016 r. sprawy ze skargi D. Q. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej "K.p.a.", utrzymał w mocy orzeczenie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2015 r. o odmowie udzielenia p. D. Q. - obywatelowi [...] - zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przywołał m.in. następujące istotne okoliczności faktyczne i uwarunkowania prawne sprawy: - z ustaleń organu odwoławczego wynika, że dane Wnioskodawcy nadal figurują w wykazie cudzoziemców, których pobyt na terytorium RP jest niepożądany, a także w Systemie Informacyjnym Schengen dla celów odmowy wjazdu (w następstwie skazania za przestępstwo prawomocnym wyrokiem); wobec powyższego oraz, mając na uwadze kategoryczne sformułowanie użyte w dyspozycji art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2013 r. poz. 1650 ze zm.), a mianowicie - "cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy...", podjęcie przedmiotowego rozstrzygnięcia ma charakter obligatoryjny; wynikająca z art. 7 K.p.a. zasada, że sprawę należy załatwić zgodnie z wnioskiem strony, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny - uwzględniając słuszny interes strony - doznaje istotnego ograniczenia; jej zastosowanie nie może bowiem prowadzić do naruszenia przepisów prawa materialnego; zasada powyższa ma bowiem zastosowanie tylko w odniesieniu do decyzji opartych na zasadzie uznania administracyjnego, podczas gdy w niniejszym postępowaniu o treści rozstrzygnięcia wprost rozstrzyga przepis prawa materialnego, - zasadne jest w niniejszej sprawie zastosowanie – jako podstawa odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy - oprócz przesłanek z art. 100 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o cudzoziemcach, także i tej, zakreślonej w art. 100 ust. 1 pkt 5 lit. a ustawy; z akt sprawy wynika jednoznacznie, że na dzień składania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy Cudzoziemiec wiedział o skazaniu go prawomocnym wyrokiem a informacji o tym nie podał w formularzu; o świadomości skazania świadczy np. uregulowanie przez niego 14 lipca 2014 r. należności finansowych, określonych w wyroku Sądu Rejonowego [...]; fakt świadomości Cudzoziemca o przedmiotowym wyroku nie był również kwestionowany w treści wniesionego w sprawie odwołania. W skardze zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 9 K.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o cudzoziemcach, poprzez brak pouczenia Cudzoziemca pisemnie, w języku dla niego zrozumiałym o zasadach i trybie postępowania oraz o przysługujących mu prawach i ciążących na nim obowiązkach, - art. 8 i 10 § 1 K.p.a., poprzez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu i uniemożliwienie wypowiedzenia się, co do zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji przez organ II. instancji; wydanie orzeczenia nastąpiło [...] marca 2016 r., choć ostatnie pismo organu zawierało jedynie informację o załatwieniu sprawy do 22 stycznia 2016 r. - art. 8 i 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, poprzez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu i brak dowodu wysłania pisma z 30 marca 2015 r. o załatwieniu sprawy do dnia 30 kwietnia 2015 r. oraz o możliwości składania wniosków dowodowych oraz zapoznania się z aktami sprawy do jednego z pełnomocników cudzoziemca (na adres: [...]), mimo zamieszczenia adnotacji o wysłaniu mu do widomości aktu oraz wiedzy organu, co do korzystania przez Stronę z pomocy tego pełnomocnika, co objawiało się wysyłaniem wszystkich innych pism (w tym decyzji) do jego wiadomości, - art. 7, 77 § 1, art. 80 oraz 107 § 3 K.p.a., poprzez - brak należytej oceny oświadczenia pełnomocnika cudzoziemca z 9 marca 2015 r., o tym, że wypełniał za Stronę wniosek o udzielenie zgody na pobyt czasowy oraz nie był świadomy, że Wnioskodawca był karany sądownie; uznano, że we wniosku wskazano fałszywe informacje, podczas gdy ustawa o cudzoziemcach odróżnia "nieprawdziwe dane osobowe" od "fałszywych informacji", - błędne wskazanie w uzasadnieniu decyzji organu II. instancji, że fakt świadomości cudzoziemca o wyroku skazującym nie był kwestionowany w odwołaniu. W skardze wniesiono o przeprowadzenie dowodu z dokumentu załączonego do skargi na okoliczność braku świadomości skarżącego o fakcie jego skazania oraz w konsekwencji braku zamiaru umyślnego wprowadzenia organu w błąd, poprzez podanie fałszywych informacji. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, wyrażone w zaskarżonym akcie. Przyznano, że w aktach administracyjnych brak dowodu jednoznacznie wskazującego otrzymanie przez Cudzoziemca informacji o jego prawach w języku zrozumiałym (brak stosownego podpisu, potwierdzającego to zdarzenie). W trakcie rozprawy przed Sądem (k. 41-42), Pełnomocnik cudzoziemca podnosił, że przeszkoda do wydania zezwolenia, w postaci umieszczenia Cudzoziemca w stosownych rejestrach, zdezaktualizowała się krótko po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy (konkretnie - 18 kwietnia 2016 r.). Miało to miejsce w związku z zatarciem skazania. Organ odwoławczy powinien tak organizować tok postępowania, aby przeszkody przemijające nie niweczyły wydania zezwolenia. Natomiast sam Cudzoziemiec oświadczył, że chciałby legalnie przebywać, pracować i mieszkać w Polsce. Nikogo nie chciał oszukiwać i nie miał takiego zamiaru. Jego błąd polegał na tym, że nie znał dokładnie przepisów i nie przeczytał prawidłowo swego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd oddalił skargę, gdyż nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Jak wskazał organ administracji, czemu nie zaprzeczono w toku postępowania ani argumentując skargę, w sprawie zachodziły przesłanki do odmowy wydania zezwolenia, wskazane w 100 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o cudzoziemcach. W myśl wskazanych regulacji przesłanką odmowy jest m.in.: - obowiązywanie wpisu danych cudzoziemca do wykazu cudzoziemców, których pobyt jest na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej niepożądany, lub - znajdowanie się jego danych w Systemie Informacyjnym Schengen do celów odmowy wjazdu. Występowanie obu wskazanych wyżej przesłanek nie było nawet w sprawie kwestionowane. Z kolei zasadność dokonania określonego wpisu lub jego utrzymywania w stosownych rejestrach może być podważona jedynie poprzez zainicjowanie odrębnego postępowania, w myśl art. 444 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach. W danym przypadku Cudzoziemiec korzystał także z pomocy profesjonalnego pełnomocnika (adwokata). Nie sposób wobec tego wnosić, jakoby złożenie odwołania stanowiło równocześnie żądanie wszczęcia odrębnego postępowania w przedmiocie danych w rejestrze. Przy tym zaskarżone orzeczenie zostało prawidłowo, szczegółowo w danym zakresie uzasadnione. Trafnie ustalano także stan faktyczny, w zakresie, w jakim ma on znacznie dla wyniku niniejszej sprawy. Czyni to chybionymi zarzuty skargi, co do naruszenia przepisów postępowania, w zakresie właściwego wyjaśnienia sprawy. Stosowna argumentacja organu w kwestii okoliczności faktycznych i prawnych sprawy została przytoczona uprzednio, stąd jej ponowne powtarzanie byłoby zbędne. Sąd przyjmuje ją za własną. W takiej sytuacji bez znaczenia dla wyniku sprawy pozostają, podnoszone w skardze kwestie, czy trafnie organ administracji uznał, że Cudzoziemiec w danej sprawie także podał we wniosku fałszywe informacje (odnośnie niekaralności), co byłoby również przesłanką do odmowy wydania zezwolenia (w myśl art. 100 ust. 1 pkt 5 lit a ustawy o cudzoziemcach). Nie są wobec tego zasadne zarzuty, dotyczące braku właściwego wyjaśnienia sprawy (np. czy Cudzoziemiec w odwołaniu negował świadomość swojego skazania). Nie może mieć też znaczenia, załączony do skargi, dokument czy oświadczenia składane przez Cudzoziemca, gdzie wyjaśnia, jakoby wniosek został wypełniony wadliwie omyłkowo. Odnosząc się do innych zarzutów skargi trzeba wskazać, co następuje: - nie mogą mieć znaczenia w sprawie zarzuty naruszania przepisów postepowania, o ile nie zostaną powiązane z następstwami w postaci braku wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych; wobec bezspornych faktów, które legły u podstaw orzeczenia, gdy ma ono charakter związany, nie mogą odgrywać roli, zarzuty formułowane w skardze, niezależnie czy są one zasadne (kwestia pouczenia, doręczania pism w I. instancji); podkreślenia wymaga, że nawet o ile organ wydałby decyzję później niż wynikało to z pisma informacyjnego dla strony, nie zamykało to jej możliwości wypowiedzenia się w sprawie, chyba, że już po wskazywanym terminie akta byłyby uzupełniane; w danym przypadku nie miało to jednak miejsca, - nie może być uznane za słuszne stanowisko Pełnomocnika skarżącego, jakoby organ administracji mógł oczekiwać z wydaniem orzeczenia do czasu, gdy skazanie cudzoziemca będzie podlegać zatarciu, co skutkowałoby wykreśleniem go ze stosownych rejestrów a więc prowadziłoby do usunięcia przeszkody dla uzyskania zezwolenia; tego rodzaju rozumienie regulacji normatywnych prowadziłoby do całkowitej dowolności w kwestii rozpatrywania spraw cudzoziemców; organ administracji nie może według własnego uznania wydłużać załatwienia sprawy ponad termin wynikający z K.p.a. tylko przez względu na faktyczny interes Cudzoziemca; prowadziłoby to do obejścia zarówno reguł K.p.a. dotyczących procedowania w sprawie (np. możliwości zawieszenia postępowania) jak i zasad prawa materialnego; oczekiwanie do czasu ustania przeszkód dla uzyskania zezwolenia skutkowałoby w szeregu przypadków unicestwieniem sankcyjnego charakteru pewnych regulacji; w rozpatrywanym przypadku, wobec reguły, że - o ile wniosek zostanie złożony w terminie - do czasu zakończenia postępowania domniemywa się legalność pobytu Cudzoziemca (art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach) oznaczałoby to legalizację pobytu w okresie, gdy Cudzoziemiec nie posiadał zezwolenia ani nie mógł go otrzymać z uwagi na figurowanie w stosowanych rejestrach; nie może być zaakceptowany postulat wykładni, w wyniku zastosowania której doszłoby do oczywistego obejścia prawa. W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy, nie ujawniły wad tego rodzaju, które mogłyby prowadzić do jej uchylenia. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718), Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.