IV SA/Wa 1284/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-05-29
Skład orzekający: Michał Majcher
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi ubiegającemu się o ochronę międzynarodową, utrzymującemu się wyłącznie ze świadczeń socjalnych, należy przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Cudzoziemcowi ubiegającemu się o ochronę międzynarodową, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jednakże, prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika nie przysługuje, jeśli strona posiada już ustanowionego pełnomocnika z wyboru, który nie został ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy.Stan faktyczny
I. B., cudzoziemiec ubiegający się o ochronę międzynarodową, złożył skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców dotyczącą zobowiązania do powrotu. Do skargi dołączył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący oświadczył, że jego rodzina utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń socjalnych w kwocie 2500 zł miesięcznie, a koszty utrzymania domu wynoszą 1500 zł miesięcznie. Posiadał również ustanowionego pełnomocnika z wyboru – adwokata.Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił zwolnić I. B. od kosztów sądowych oraz odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Michał Majcher po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi I. B. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu postanawia: 1. zwolnić I. B. od kosztów sądowych, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.
W piśmie z dnia 26 marca 2018 r. I. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu.
Do skargi dołączył, złożony na urzędowym formularzu, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku Skarżący podała, że jest cudzoziemcem ubiegającym się w Polsce o udzielenie ochrony międzynarodowej. Nie ma możliwości podjęcia zatrudnienia na terenie RP. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną i czwórką dzieci. Cała rodzina utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń udzielonych cudzoziemcom w łącznej kwocie 2500 zł miesięcznie. Skarżący podał, że nie ma majątku, nie pracuje. Jako niezbędne wydatki wskazał wynajem domu – 1500 zł miesięcznie, 1000 zł – wydatki na pozostałe potrzeby.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej zwanej Ppsa) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnego majątku, nie ma również możliwości zdobycia środków na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, ponieważ nie może legalnie pracować. Wraz rodziną utrzymuje się wyłącznie ze środków socjalnych przyznawanych cudzoziemcom. Łączna miesięczna suma tej pomocy wynosi 2500 zł. Całość otrzymywanych środków, jak oświadczył Skarżący, przeznaczana jest na bieżące utrzymanie. Samo wynajęcie i utrzymanie domu pochłania 1500 zł miesięcznie. Rodzinie Skarżącego pozostaje zatem kwota 1000 zł na pozostałe potrzeby (wyżywienie, ubranie, środki czystości itp.). W ocenie Referendarza pozostająca do dyspozycji kwota nie pozwala na wygospodarowanie dodatkowych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. W tego typu sprawach pobierany jest bowiem wpis sądowy w kwocie 300 zł – stosownie do § 2 ust. 3 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zachodziły więc ustawowe przesłanki do przyznania Skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych.
Dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa należało orzec jak w pkt 1 sentencji.
Nie zachodzą natomiast przesłanki do przyznania Skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Zgodnie art. 246 § 3 Ppsa profesjonalnego pełnomocnika można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
W aktach administracyjnych sprawy znajduje się pełnomocnictwo udzielone w dniu 20 czerwca 2017 r. przez Skarżącego adw. M. F. Obejmuje ono również postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.
Pełnomocnik nie został ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Jest pełnomocnikiem z wyboru. Z akt sprawy nie wynika również, by to pełnomocnictwo zostało wypowiedziane. Zachodzi zatem negatywna przesłanka do przyznania prawa pomocy. Skarżący pozostaje bowiem w stosunku prawnym z adwokatem.
Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 3 Ppsa orzeczono jak w pkt 2 postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło