IV SA/Wa 1286/18

WyrokWSA w Warszawie2018-10-09

Skład orzekający: Aneta Dąbrowska, Katarzyna Golat, Aleksandra Westra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącym przysługują odsetki za opóźnienie w wypłacie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, jeśli pierwotna decyzja ustalająca odszkodowanie i wskazująca dłużnika została uchylona, a ostateczna decyzja ustalająca odszkodowanie i wskazująca innego dłużnika została wykonana w terminie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżącym nie przysługują odsetki za opóźnienie w wypłacie odszkodowania. Kluczowe jest to, że pierwotna decyzja ustalająca odszkodowanie i wskazująca Prezydenta Miasta jako dłużnika została uchylona przez sąd. Ostateczna decyzja z 2014 r. wskazała Skarb Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad jako dłużnika, który wypłacił odszkodowanie w ustawowym terminie. W związku z tym, roszczenie o odsetki kierowane przeciwko Prezydentowi Miasta jest bezzasadne, ponieważ został on wadliwie wskazany jako dłużnik, a świadczenie podlegałoby zwrotowi. Roszczenie przeciwko Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad również jest niezasadne, gdyż termin wypłaty został dotrzymany.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się ustalenia odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Pierwotna decyzja z 2013 r. ustaliła odszkodowanie i wskazała Prezydenta Miasta jako dłużnika. Decyzja ta została uchylona przez WSA we Wrocławiu, który wskazał jako właściwego dłużnika Skarb Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Kolejna decyzja z 2014 r. potwierdziła to ustalenie. Wojewoda odmówił ustalenia odsetek, a Minister Inwestycji i Rozwoju utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, twierdząc, że doszło do opóźnienia w wypłacie odszkodowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Golat, sędzia del. SO Aleksandra Westra, Protokolant sekr. sąd. Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2018 r. sprawy ze skargi J. S., M. S., M. C. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odsetek oddala skargę J. S., M. S. i M. C. (dalej jako: "skarżące") wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] lutego 2018 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lipca 2016 r. o odmowie ustalenia odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości. Stan sprawy przedstawia się następująco: Decyzją Wojewody [...] z [...] kwietnia 2012 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pod nazwą: "[...]" nieruchomość położona w [...], obręb [...], oznaczona geodezyjnie jako działka nr [...] o pow. 0,0682 ha, została przeznaczona pod budowę ww. obwodnicy i stała się własnością Skarbu Państwa. Wojewoda [...] decyzją z [...] września 2013 r. rozstrzygnął o ustaleniu na rzecz skarżących odszkodowania w kwocie po 151 971,68 zł z tytułu nabycia z mocy prawa przez Skarb Państwa prawa własności wyżej opisanej nieruchomości, na której posadowiony jest budynek, w którym znajduje się lokal mieszkalny oznaczony nr 1, stanowiący odrębną własność. W uzasadnieniu decyzji podano, że na podstawie art. 132 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego do zapłaty odszkodowania zobowiązany jest Prezydent Miasta [...] w terminie 14 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł Prokurator Okręgowy w [...]. Wyrokiem z 4 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (sygn. akt II SA/Wr 140/14) uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z [...] września 2013 r. oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Sąd wskazał, że w realiach niniejszej sprawy podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania winien być Skarb Państwa - Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Zatem organ, ponownie rozpatrując sprawę, powinien jako zobowiązanego do ustalenia odszkodowania ustalić właśnie ten podmiot. Wojewoda [...] decyzją z [...] września 2014 r. orzekł: 1) o ustaleniu odszkodowania w wysokości 151 971,68 zł na rzecz M. S.; 151 971,68 zł na rzecz M. S. i 151 971,68 zł na rzecz J. S. z tytułu nabycia z mocy prawa przez Skarb Państwa prawa własności wyżej opisanej nieruchomości; 2) zobowiązaniu Skarbu Państwa - Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty należnego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Powyższa decyzja stała się ostateczna [...] października 2014 r. Pismem z [...] marca 2016 r. skarżące zwróciły się do Wojewody [...] o wydanie decyzji w przedmiocie ustalenia odsetek z tytułu opóźnienia w wypłacie powyższego odszkodowania. Wojewoda [...] decyzją z [...] lipca 2016 r. orzekł o odmowie ustalenia odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania ustalonego na rzecz skarżących, za wywłaszczoną nieruchomość. Od powyższej decyzji odwołanie wniosły skarżące, wskazując, że opóźnienie w wypłacie odszkodowania spowodowane było sporem dotyczącym wskazania podmiotu odpowiedzialnego za jego wypłatę. Skarżące podniosły, że wypłata odszkodowania nastąpiła [...] października 2014 r., czyli po roku od ustatecznienia się decyzji o ustaleniu odszkodowania. Minister Inwestycji i Rozwoju decyzją [...] lutego 2018 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lipca 2016 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych [(Dz.U. z 2017 r., poz. 1496, z późn. zm.) – zwanej dalej: "specustawą drogową", do ustalenia i wypłacenia ww. odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami z zastrzeżeniem art. 18. Stosownie do treści art. 132 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami [(Dz.U. z 2018 r., poz. 121 z późn. zm.) - dalej w skrócie: "u.g.n."], w sprawach, w których wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu, zapłata odszkodowania następuje jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna. Do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego (art. 132 ust. 2 u.g.n.). Dłużnik, czyli podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania, dopuszcza się opóźnienia w każdej sytuacji, gdy odszkodowanie w ustawowym (bądź umownym) terminie nie zostanie spełnione. Zgodnie z art. 476 K.c. dłużnik dopuszcza się zwłoki, gdy nie spełnia świadczenia w terminie, a jeżeli termin nie jest oznaczony, gdy nie spełnia świadczenia niezwłocznie po wezwaniu wierzyciela. Stosownie do art. 481 § 1 K.c., jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Organ odwoławczy zauważył, że w świetle postanowień decyzji odszkodowawczej z [...] września 2013 r. pomiotem pierwotnie zobowiązanym do wypłaty odszkodowania w terminie 14 dni od dnia wydania decyzji był Prezydent Miasta [...]. W okolicznościach niniejszej sprawy nie można jednakże pominąć faktu, że ww. decyzja została w ramach kontroli sądowoadministracyjnej uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 4 czerwca 2014 r., przesądzającym że podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania jest Skarb Państwa – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Oznacza to, że dopiero decyzją odszkodowawczą z [...] września 2014 r. Wojewoda wskazał prawidłowo zidentyfikowany podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania, tj. Skarb Państwa – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Z chwilą wydania tej decyzji ustalona została ostateczna treść stosunku odszkodowawczego, na który składają się: wysokość odszkodowania, osoby uprawnione do uzyskania odszkodowania oraz podmiot zobowiązany do jego wypłaty. Dalej Minister podkreślił, że nie jest możliwe rozdzielenie kwestii ustalenia wysokości odszkodowania i podmiotów uprawnionych do jego uzyskania od rozstrzygnięcia zobowiązującego ściśle określony podmiot do wypłaty należnej kwoty, ponieważ decyzja pozbawiona któregokolwiek z tych elementów byłaby niewykonalna. Ustalenie wysokości odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość i rozdzielenie ustalonej kwoty stosownie do udziałów w prawie własności nieruchomości wraz ze zobowiązaniem właściwego podmiotu do jego wypłaty stanowi nierozerwalną całość. Ustalenie podmiotu właściwego do wypłaty odszkodowania nie może stanowić odrębnego rozstrzygnięcia posiadającego samodzielny byt prawny. Zatem rozstrzygnięcie kształtujące w pełni treść stosunku odszkodowawczego stanowi dopiero decyzja odszkodowawcza Wojewody z [...] września 2014 r. Brak jest zatem podstaw do rozważenia, czy doszło do opóźnienia w wypłacie przez Prezydenta odszkodowania ustalonego przez Wojewodę decyzją odszkodowawczą z [...] września 2013 r., w sytuacji, gdy finalnie Prezydent nie został zobowiązany do wypłaty ww. odszkodowania zobowiązany, a ww. decyzja utraciła moc prawną. Brak jest zatem podstaw do egzekwowania wynikających z tychże postanowień zobowiązań, które stały się bezskuteczne. W sytuacji, w której zgodnie z ostatecznie ukształtowaną treścią stosunku odszkodowawczego podmiotem zobowiązanym do zapłaty odszkodowania jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad to niezasadne jest przyjęcie, że podmiotem "czasowo" zobowiązanym do wypłaty odszkodowania jest również Prezydent i poddawanie na tej podstawie kontroli jego działań w zakresie zachowania terminu w wypłacie odszkodowania, co mogłoby skutkować ustaleniem odsetek z tytułu opóźnienia w wypłacie należnej kwoty. Należy również podkreślić, że płatnikiem odszkodowania może być tylko jeden ściśle określony podmiot. Niedopuszczalne jest uznanie obowiązku wypłaty odszkodowania wobec jednego podmiotu, a następnie ustalenie w stosunku do innej jednostki obowiązku zapłaty odsetek na podstawie przejściowo istniejącego zobowiązania. Za terminowość w wypłacie odszkodowania winien bowiem odpowiadać wyłącznie ten podmiot, który ostatecznie został uznany za płatnika odszkodowania. Podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania zgodnie z decyzją z [...] września 2014 r. był Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Decyzja ta stała się ostateczna [...] października 2014 r., zatem Generalny Dyrektor zobowiązany był do wypłaty odszkodowania na rzecz skarżących do [...] października 2014 r., który to termin został przez dłużnika dotrzymany, gdyż wypłata odszkodowania nastąpiła [...] października 2014 r. Podmiot ten nie dopuścił się zatem opóźnienia w wypłacie należnego odszkodowania. J. S., M. S. i M. C. w skardze na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] lutego 2018 r. wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji z [...] lipca 2016 r. Skarżące zarzuciły wydanie zaskarżonej decyzji z: 1) rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego, a to art. 12 ust. 4b specustawy drogowej, art. 132 ust. 2 u.g.n. oraz art. 481 K.c. przez uznanie, że wypłata odszkodowania nastąpiła bez opóźnienia; 2) rażącym naruszeniem art. 2 oraz art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej gwarantującym ochronę własności i prawa dziedziczenia, a wywłaszczenie na cele publiczne dopuszczające i za słusznym odszkodowaniem; 3) rażącym naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. przez niewyjaśnienie w sposób wszechstronny i wyczerpujący stanu faktycznego sprawy mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W motywach skargi podniesiono, że z przepisów ustawy o drogach publicznych i według ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych podmiotem właściwym do wypłaty odszkodowań jest podmiot, który był zarządcą drogi w dniu, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji stała się ostateczna. W niniejszej sprawie zarządcą drogi był wówczas Generalny Dyrektor i to on był podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowań od samego początku. Błędna decyzja Wojewody nie może ujemnie wpływać na interesy skarżących. Skutki wadliwego ustalenia w decyzji odszkodowawczej osoby dłużnika, zobowiązanego do wypłaty odszkodowania, a zatem okoliczność leżącą całkowicie po stronie organu odszkodowawczego, nie mogą obciążać wierzyciela. Wstrzymanie skutków wynikających z decyzji odszkodowawczej byłoby dopuszczalne tylko w sytuacji wstrzymania wykonania tej decyzji, do czego w niniejszej sprawie bezspornie nie doszło. W tej sytuacji roszczenie odsetkowe skarżących jest w pełni zasadne. W niniejszej sprawie jak przyznaje w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji taką decyzją była decyzja Wojewody z dnia [...] września 2013 r. Organ II instancji podobnie jak organ I instancji milczeniem pomija okoliczność mającą istotne znaczenie dla niniejszej sprawy, iż jej wykonanie nie zostało wstrzymane przez organy odwoławcze. Wobec czego odszkodowanie to winno zostać wypłacone najpóźniej w terminie do [...] listopada 2013 r. Spór jaki toczył się później nie może negatywnie wpływać na uprawnienia skarżących. Nie mogą oni w konsekwencji ponosić ujemnych skutków takich działań. [...] lutego 2018 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 2697/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie również w sprawie ustalenia odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości pod budowę [...] uchylił decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa i poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] orzekającą o odmowie ustalenia odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania z powyższego tytułu, uznając że edycje te są nieprawidłowe a skarżącym takie odsetki się należą, albowiem doszło do opóźnienia w ich wypłacie. Minister Inwestycji i Rozwoju – w odpowiedzi na skargę - wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Uczestnik postępowania Prezydent Miasta [...] w odpowiedzi na skargę z [...] października 2018 r. wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - zwanej dalej: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że decyzja Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] lutego 2018 r. i utrzymana nim w mocy decyzja Wojewody [...] z [...] lipca 2016 r. nie naruszają prawo w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, prowadzonego m. in. na podstawie art. 132 ust. 2 u.g.n. w związku z art. 12 ust. 5 specustawy drogowej, było rozstrzygnięcie odpowiadające na pytanie - czy skarżącym przysługują odsetki za opóźnienie w wypłacie na ich rzecz odszkodowania należnego z tytułu utraty na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W ocenie organów obu instancji, rozpatrujących żądanie skarżących, jest ono nieuzasadnione, albowiem pomimo zaistniałej w sprawie konieczności powtórzenia samego postępowania odszkodowawczego, należne odszkodowanie zostało ostatecznie wypłacone skarżącym w terminie wynikającym z art. 132 ust. 1 u.g.n., tj. w terminie czternastu dni od dnia uzyskania ostateczności przez decyzję odszkodowawczą Wojewody z [...] września 2014 r. Stanowisko organów jest w ocenie Sądu prawidłowe. Omówienie stanu prawnego, regulującego kwestię ustalania i wypłaty odszkodowań należnych podmiotom objętym skutkami wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej (dalej w skrócie: "decyzji ZRID"), należy zacząć od art. 12 ust. 4f specustawy drogowej. W myśl tej regulacji, za nieruchomość, która w związku z wydaniem decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej przeszła na własność Skarbu Państwa bądź odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego dotychczasowym właścicielom tejże nieruchomości, użytkownikom wieczystym oraz osobom uprawnionym z tytułu ograniczonych praw rzeczowych przysługuje odszkodowanie. Stosowną decyzję odszkodowawczą wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (art. 12 ust. 4a). W myśl art. 12 ust. 5 specustawy drogowej, do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18 specustawy drogowej, zgodnie z którym wysokość odszkodowania ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ I instancji oraz według jej wartości w dniu wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. Z kolei art. 12 ust. 4b specustawy drogowej zobowiązuje organ wydający decyzję zezwalającą na realizację inwestycji drogowej do wydania decyzji odszkodowawczej w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Zaś z art. 132 ust. 1a u.g.n. wynika, że w sprawach, w których wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu, zapłata odszkodowania następuje jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna. Art. 132 ust. 2 u.g.n. stanowi, że do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego. W ocenie Sądu nie rodzi wątpliwości fakt, że rozstrzyganie o odsetkach, należnych na podstawie art. 132 ust. 2 u.g.n., następuje w formie decyzji administracyjnej. Jak trafnie skonstatował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 15 września 2010 r. (sygn. akt IV SA/Po 406/10, publ. LEX) "Wywłaszczenie nieruchomości następuje za odszkodowaniem, a samo ustalenie odszkodowania jest elementem koniecznym decyzji o wywłaszczeniu. Roszczenie o odsetki za zwłokę lub opóźnienie w wypłacaniu tego odszkodowania jest roszczeniem akcesoryjnym. Obowiązek zapłaty odsetek jest pochodny od obowiązku zapłaty sumy głównej. Skoro obowiązek zapłaty odszkodowania powstaje na tle stosunku administracyjnego, to również obowiązek zapłaty odsetek od tego odszkodowania zachowuje administracyjny charakter. Zawarte w art. 132 ust. 2 u.g.n. odesłanie do przepisów Kodeksu cywilnego nie powoduje zmiany charakteru prawnego roszczenia. Pozwala ono jedynie na odpowiednie posługiwanie się regulacjami zawartymi w Kodeksie cywilnym na użytek sprawy administracyjnej.". Przyjąć natomiast należy, iż roszczenie o odsetki, przewidziane w art. 132 ust. 2 u.g.n., nie odnosi się do zwłoki w samym wydaniu decyzji odszkodowawczej przez właściwy organ, tj. do faktu wydania takiej decyzji z naruszeniem ustawowego, trzydziestodniowego terminu, wskazanego w art. 12 ust. 4b specustawy drogowej. W sytuacji bowiem, w której art. 132 ust. 2 u.g.n. reguluje następstwa prawne zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania, to chodzi tu o następstwa wynikające wyłącznie z niedochowania przez dłużnika odszkodowawczego czternastodniowego terminu zapłaty odszkodowania, liczonego stosownie do art. 132 ust. 1 u.g.n. od dnia uzyskania przez decyzję przymiotu wykonalności. Dopuszczalność podnoszenia roszczeń o odsetki jest w tej sytuacji uzależniona od: - istnienia w obrocie prawnym wykonalnej decyzji odszkodowawczej, - niewywiązania się przez dłużnika odszkodowawczego z obowiązku zapłaty tak ustalonego odszkodowania w terminie wynikającym z art. 132 ust. 1 u.g.n. i może dotyczyć wyłącznie okresu następującego po upływie ww. terminu. Sąd orzekający obecnie podziela tym samym stanowisko wyroku WSA w Łodzi z 23 czerwca 2015 r. (sygn. akt II SA/Łd 146/15, publ. LEX), w myśl którego zarzut nieustalenia w zaskarżonej decyzji odsetek z tytułu opóźnienia w zapłacie odszkodowania oparty na argumencie, że decyzja o ustaleniu odszkodowania nie została wydana w terminie określonym w art. 12 ust. 4b specustawy drogowej nie może zasługiwać na uwzględnienie (pod. WSA w Łodzi w wyroku z 23.06.2015 r., sygn. akt II SA/ Łd 146/15). Odnosząc powyższe uwarunkowania prawne do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że z przyczyn nie leżących po stronie skarżących wypłata na ich rzecz należnego im odszkodowania ([...] października 2014 r.) nastąpiła po upływie znacznego okresu czasu od dnia, w którym winna ona nastąpić, mając na uwadze rygory wynikające z art. 12 ust. 4b specustawy drogowej oraz art. 132 ust. 1 u.g.n., w tym w szczególności nastąpiła po upływie znacznego okresu od dnia wykonalności decyzji z [...] września 2013 r. Trafnie podnosi skarga, że Prezydent, tj. podmiot wskazany jako zobowiązany do zapłaty odszkodowania skarżącym w decyzji odszkodowawczej z 2013 r., nie wywiązał się z obowiązku ciążącego na nim z mocy art. 132 ust. 1 u.g.n., tj. nie wypłacił przedmiotowego odszkodowania nie tylko w terminie określonym w ww. przepisie - czternastu dni od dnia uostatecznienia się decyzji odszkodowawczej, ale nie wypłacił go w ogóle (pomimo tego, że z formalnego punktu widzenia obowiązek ten ciążył na Prezydencie aż do dnia poprzedzającego wydanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyroku uchylającego decyzję odszkodowawczą z 2013 r. oraz wstrzymującego jej wykonanie do czasu uprawomocnienia się ww. wyroku). Tym samym nie ulega wątpliwości, że pomimo faktu, że do dnia wydania ww. wyroku decyzja odszkodowawcza z 2013 r. pozostawała w pełni wykonalna, z czego wynika, że pomiędzy [...] listopada 2013 r. ([...] dzień od dnia uostatecznienia się ww. decyzji) a [...] czerwca 2014 r. (dzień poprzedzający wydanie wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu), tj. w okresie blisko siedmiu miesięcy Prezydent był zobowiązany do wypłaty przedmiotowego odszkodowania skarżącym, niemniej nie wykonał tego obowiązku. W konsekwencji powyższych zdarzeń prosta subsumpcja art. 132 ust. 2 u.g.n. do stanu faktycznego niniejszej sprawy nakazywałaby uznać Prezydenta za zobowiązanego do uiszczenia skarżącym stosownych odsetek (wraz z kwotą główną). Nie może jednakże ujść uwadze, że w świetle takich okoliczności, jak: - stwierdzona we właściwym trybie prawnym wadliwość wskazania Prezydenta jako dłużnika odszkodowawczego w pierwszej decyzji odszkodowawczej, skutkująca prawomocnym wyeliminowaniem tej decyzji odszkodowawczej z obrotu prawnego, co nastąpiło na podstawie ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, - ostateczne ustalenie w kolejnej, tj. w decyzji odszkodowawczej z 2014 r., innego podmiotu (Głównego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad) jako dłużnika odszkodowawczego skarżących, - nałożenie w art. 132 ust. 3a u.g.n. na osobę, której wypłacono odszkodowanie na podstawie decyzji administracyjnej, następnie wyeliminowanej z obrotu prawnego, obowiązku zwrotu tego odszkodowania po jego waloryzacji na dzień zwrotu (obowiązek ten należy rozciągnąć również na zwrot ewentualnie wypłaconych odsetek) - roszczenia skarżących o odsetki z tytułu zwłoki czy też opóźnienia w wypłacie odszkodowania, kierowane przeciwko Prezydentowi, należy zakwalifikować jako roszczenia o świadczenie nienależne. Jest to bowiem roszczenie o świadczenie akcesoryjne w stosunku do świadczenia głównego, do spełnienia którego Prezydent został zobowiązany wadliwie (która to wadliwość została następnie usunięta we właściwym trybie) i które to oba świadczenia, w razie ich wyegzekwowania przez skarżących, obligatoryjnie podlegałyby zwrotowi na rzecz Prezydenta. Jednocześnie nie można nie zauważyć, że roszczenie odsetkowe nie może być skutecznie podnoszone przez skarżących również przeciwko Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad, tj. podmiotowi prawidłowo wskazanemu jako dłużnik odszkodowawczy w decyzji odszkodowawczej z 2014 r., ostatecznie regulującej stosunki miedzy stronami, albowiem dłużnik ten spełnił obciążające go świadczenie w terminie wskazanym w art. 132 ust. 1 u.g.n. W stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy oczywistym jest, że blisko roczny odstęp pomiędzy piętnastym dniem od dnia nabycia przymiotu wykonalności przez decyzję odszkodowawczą z 2013 r. a datą wypłaty należnego skarżącym odszkodowania przez dłużnika wskazanego w drugiej decyzji odszkodowawczej jest następstwem wadliwości decyzji odszkodowawczej z 2013 r., nieprawidłowo wskazującej osobę dłużnika i wynikającej stąd konieczności powtórnego przeprowadzenia postępowania odszkodowawczego. Niemniej, co do zasady stwierdzić należy, że odpowiedzialność za tego rodzaju okoliczności obciąża organ odszkodowawczy (przy czym, co zasygnalizowano wcześniej, nie może być ona dochodzona na drodze administracyjnej na podstawie art. 132 ust. 2 u.g.n., natomiast może być dochodzona w postępowaniu przed sądem powszechnym na podstawie art. 4171 § 2 Kodeksu cywilnego), nie zaś występujących w niniejszej sprawie dłużników wskazanych w kolejnych decyzjach odszkodowawczych. Wobec wykazanej zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd - na mocy art. 151 P.p.s.a. – oddalił wniesioną skargę, jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło