IV SA/Wa 1288/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Katarzyna Golat Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Wykowski Sędzia del. SO Aleksandra Westra (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 lipca 2017 r. sprawy ze skargi R. L. na postanowienie Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę Zaskarżonym Postanowieniem z dnia [...] marca 2017r. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej po rozpoznaniu wniosku R. Ł. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej Nr [...] z dnia [...] stycznia 2017r. odmawiającym wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] lipca 2013r. odmawiającego załatwienia sprawy i odmawiającego wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy z wniosku Gminy [...], w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych w związku z "Projektem przebudowy odcinka drogi gminnej nr [...] w [...]", utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] postanowieniem z [...] lipca 2013 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 127 ust. 7b i 7c prawo wodne w związku z art. 26 § i i § 3 w związku z art. 24 § 1 pkt. 1 k.p.a. odmówił załatwienia sprawy i wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy z wniosku Gminy [...], w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych w związku z "Projektem przebudowy odcinka drogi gminnej nr [...] w [...]". W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawcą w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest Gmina [...], a przepis szczególny art. 127 ust. 7b ustawy Prawo wodne jednoznacznie stanowi, że starosta podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy, w której jest wnioskodawcą. W dniu [...] września 2016r. R. Ł. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności ww. postanowienia, argumentując go naruszeniami prawa poczynionymi przez Starostę [...] przy wydawaniu decyzji rozstrzygającej o wydaniu pozwolenia wodnoprawnego dotyczącego ww. projektu. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej wydał [...] stycznia 2017 r., na podstawie art. 61a § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. 2017 poz. 1257; dalej: k.p.a.) postanowienie Nr [...], którym odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia Dyrektora RZGW w [...] z [...] lipca 2013 r. W uzasadnieniu wskazano, że wniosek dotyczył stwierdzenia nieważności postanowienia, które nie jest zaskarżalne w administracyjnym toku postępowania i wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotowego postanowienia stanowiłoby rażące naruszenie przepisu art. 126 k.p.a. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, podtrzymując, że Starosta [...] powinien zostać wyłączony od załatwienia sprawy z wniosku Gminy [...] o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych w związku z "Projektem przebudowy odcinka drogi gminnej nr [...] w [...]". Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej wydał [...] marca 2017 r. na podstawie art. 138 §1 pkt. 1 k.p.a. Postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że zgodnie z treścią art. 126 k.p.a., przepisy dotyczące postępowań w sprawie stwierdzenia nieważności (art. 156-159 k.p.a.) stosuje się tylko do tych do postanowień, od których przysługuje zażalenie. A zatem tylko postanowienia zaskarżalne w drodze zażalenia mogą zostać poddane kontroli w trybie postępowania nieważnościowego. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem postępowania jest postanowienie wydane na podstawie art. 127 ust. 7b i 7c ustawy Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. 2017 poz. 1121), w związku z art. 26 § 2 i § 3, w związku z art. 24 § 1 pkt 1 k.p.a. Z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie wynika natomiast aby na wydane przez Dyrektora RZGW w [...] postanowienie rozstrzygające o kwestii wyznaczenia organu administracji do orzekania w sprawie przysługiwało zażalenie. Zatem niedopuszczalne jest zastosowanie wobec tego postanowienia nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego. Jednocześnie organ zaznaczył, że zgodnie z przepisem art. 142 k.p.a., postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji, zaś organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji będzie obowiązany ustosunkować się również do zarzutów skierowanych przeciwko niezaskarżalnemu postanowieniu. Organ nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia i utrzymał je w mocy, uznając, że zaistniała niedopuszczalność wszczęcia postępowania nieważnościowego z przyczyn przedmiotowych i zasadna była odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył R. Ł., wnosząc o jego uchylenie oraz merytoryczne rozpoznanie jego wniosku. W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj. m.in. art. 7, art. 8 i 77 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i braku dokonania analizy akt sprawy. Podniósł również szereg zarzutów odnoszących się do prowadzonego postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego w związku z budową drogi w [...], wskazując, że w związku z nieprawidłowościami Starosta [...] powinien być wyłączony od prowadzenia tego postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a. uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest nadto związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Trzeba też nadmienić, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. ustawodawca nie uzależnił możliwości rozpoznania przez Sąd sprawy w trybie uproszczonym od zgody pozostałych stron postępowania, czy też od zgody organu (por. a contrario art. 119 pkt 2 P.p.s.a.). Mając zatem na uwadze, że stan niniejszej sprawy jest dostatecznie wyjaśniony i jednoznaczny, Sąd nie stwierdził potrzeby skierowania jej do rozpoznania na rozprawie. Przeciwnie ustalił, że zachodzi możliwość rozpoznania jej w trybie uproszczonym, zwłaszcza że art. 119 pkt 3 P.p.s.a. nie zawiera żadnych warunków wstępnych skierowania tego typu sprawy do postępowania uproszczonego. Z tego względu, w myśl art. 120 P.p.s.a., sprawa rozpoznana została w tym trybie na posiedzeniu niejawnym, w składzie 3 sędziów. Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia - w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy - doszedł do przekonania, że wniesiona skarga nie jest zasadna. Podniesione w niej argumenty nie zasługiwały na uwzględnienie, a Sąd działając z urzędu nie dostrzegł takich uchybień obu postanowień, które mogłyby prowadzić do ich uchylenia. Wskazać należy, że zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a., organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a. (żądanie wszczęcia postępowania) zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Powołany przepis przewiduje zatem dwie sytuacje uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania. Pierwsza z nich ma miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od osoby niebędącej stroną tego postępowania, druga natomiast występuje, gdy postępowanie administracyjne nie może zostać wszczęte przez organ z innych uzasadnionych przyczyn. Przyczyny te nie zostały skonkretyzowane, a dotyczą sytuacji gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło rozstrzygniecie, bądź też gdy przyczyny te związane są z przedmiotem postępowania administracyjnego. Art. 61a § 1 k.p.a. znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy stwierdzenie wyżej wymienionych przesłanek nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Organ prawidłowo dokonał oceny badając dopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanego postanowienia. Zgodnie z art. 126 k.p.a. przepisy dotyczące postępowań w sprawie stwierdzenia nieważności (art. 156-159 k.p.a.) stosuje się tylko do tych postanowień, od których przysługuje zażalenie i tylko takie postanowienia mogą zostać poddane kontroli w trybie postępowania nieważnościowego. Postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] zostało wydane na podstawie art. 127 ust. 7b i 7c ustawy Prawo wodne w związku z art. 26 § 2 i § 3 w związku z art. 24 § 1 pkt. 1 k.p.a. Zgodnie z treścią przepisu art. 141 § 1 k.p.a. postanowienia są zaskarżalne gdy kodeks tak stanowi. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia wydanego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w przedmiocie wyznaczenia organu administracji do orzekania w sprawie. Tym samym nie jest dopuszczalne zastosowanie wobec tego postanowienia nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego albowiem stanowiłoby to rażące naruszenie art. 126 k.p.a. Organ zasadnie stwierdził niedopuszczalność wszczęcia postępowania nieważnościowego i wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w oparciu o art. 61 a § 1 k.p.a.. W związku z powyższym niezasadne są zarzuty naruszenia art. 7 k.p.a., 8 k.p.a, 77 § 1 k.p.a. oraz zarzut naruszenia prawa materialnego. Wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może skarżyć w odwołaniu od decyzji, a organ w uzasadnieniu decyzji będzie obowiązany ustosunkować się również do zarzutów skierowanych przeciwko niezaskarżalnemu postanowieniu. Również nie było podstaw analizowania merytorycznych zarzutów Skarżącego dotyczących prowadzenia samego postępowania przez Starostę [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - orzekł jak w sentencji.