IV SA/Wa 1292/07
PostanowienieWSA w Warszawie2007-12-17
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Pomimo posiadania nieruchomości rolnej, jej charakter (ugory i las) oraz przeznaczenie całości dochodów na bieżące utrzymanie uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Skarżący Z. S. wniósł skargę na decyzję Ministra Środowiska o umorzeniu postępowania odwoławczego. Złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem referendarza sądowego odmówiono przyznania prawa pomocy, od czego skarżący wniósł sprzeciw, przedstawiając swoją trudną sytuację materialną. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym po wniesieniu sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu Z. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano skarżącemu Z. S. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: 1. przyznać skarżącemu Z. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać skarżącemu Z. S. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Z. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.
W toku postępowania Z. S. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 11 października 2007 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w żądanym przez niego zakresie.
Od wskazanego wyżej postanowienia skarżący w dniu 22 października 2007 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) wniósł sprzeciw w przewidzianym prawem terminie. W sprzeciwie podniósł, iż jest osobą schorowaną. Obecnie nie ma pieniędzy na zakup opału na zimę, a nawet kwoty 17 zł na zapłacenie za wydanie przez Urząd Gminy zaświadczenia o wysokości dochodów uzyskiwanych z nieruchomości rolnej, których i tak, jak oświadczył skarżący de facto nie osiąga. Podał również, że rocznie otrzymuje z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa kwotę około 1000 zł. Kwota ta w całości przeznaczana jest na pokrycie części wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego takich jak: zakup nawozów, wynajem maszyn rolniczych, zakup opału.
Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Ze złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowym oraz ustanowienie adwokata wynika, że skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 80 m², mieszkania o powierzchni 76 m² oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 6,30 ha, stanowiącej według oświadczenia skarżącego w większości ugory i las. Posiada również stodołę i trzy budynki gospodarcze. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną. Skarżący oświadczył również, że nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Powołał się także na duże zadłużenie w byłym zakładzie pracy żony – szkole podstawowej oraz w dwóch bankach. Podał, że na spłatę zadłużenia przeznaczane jest około 60-70 % emerytury żony, ponadto w ostatnim okresie na pokrycie kosztów za inwentaryzację 4 zabudowań wnioskodawca przeznaczył około 65000,00 zł. Skarżący oświadczył również, że otrzymuje świadczenie przedemerytalne w wysokości około 900,00 zł, zaś jego żona emeryturę w wysokości około 1600,00 zł
W wyniku rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy Sąd zważył, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 P.p.s.a. ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając na względzie powyższe ustalenia faktyczne zdaniem Sądu należy uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego, a zatem istnieją przesłanki do przyznania Z. S. prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z informacji podanych przez wnioskodawcę we wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF jak również zawartych w sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego z dnia 11 października 2007 r. wynika bowiem, iż otrzymywane przez skarżącego i jego żonę dochody w całości przeznaczane są na bieżące, niezbędne utrzymanie. Co prawda skarżący posiada nieruchomość rolną o powierzchni 6,30 ha i nie podał zysków jakie z niej osiąga, jednak biorąc pod uwagę powierzchnię tej nieruchomości, oraz informację skarżącego, iż w większości są to "ugory i las" należy stwierdzić, iż ewentualne dochody nieznacznie wpłynęłyby na sytuację majątkową skarżącego. Podane przez skarżącego informacje pozwalają zatem przyjąć, że uiszczenie ewentualnych kosztów sądowych oraz opłacenie pomocy prawnej profesjonalnego pełnomocnika we własnym zakresie, przekracza możliwości finansowe skarżącego.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 254 § 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło