IV SA/Wa 1296/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2016r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania urządzeń zapobiegających szkodom postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. K. K. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. We wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczył, że od sierpnia 2014r. do kwietnia 2016 r. nie pracował, ponieważ opiekował się chorą matką. Oświadczył jednocześnie, że nie osiąga dochodów (rubryka 10 formularza PPF), posiada dom o powierzchni 100 m2 oraz nieruchomość o powierzchni 4,900 m2. Referendarz sądowy zarządzeniem z 19 sierpnia 2016r. wezwał skarżącego do a) nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie (jeżeli skarżący nie posiada rachunków bankowych, należało złożyć w zakreślonym terminie stosowne oświadczenie), b) przedstawienia kopii faktur i rachunków potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych miesięcznie na konieczne utrzymanie, c) nadesłania kopii decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości, d) złożenia oświadczenia, jak jest wykorzystywana nieruchomość skarżącego, czy przynosi dochód a jeżeli tak to w jakiej wysokości. Skarżący w terminie określonym w wezwaniu nie uzupełnił wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie jest uzasadniony. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z powołanego przepisu wprost wynika, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Według art. 252 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Jeżeli oświadczenie to okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzi wątpliwości, to strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Strona ma zatem inicjatywę dowodową w zakresie właściwego przedstawienia przyczyn uzasadniających przyznanie prawa pomocy, a referendarz sądowy na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca oświadczył w formularzu PPF, że od kwietnia 2016 r. nie jest bezrobotny, ale jednocześnie stwierdził, że nie osiąga dochodów. W związku z tym został wezwany do złożenia określonych dokumentów pozwalających na ocenę jego sytuacji majątkowej. W oparciu o te dokumenty referendarz zamierzał ustalić źródła utrzymania skarżącego i ponoszone wydatki związane z jego niezbędnym utrzymaniem. Ocena zasadności wniosku o prawo pomocy polega bowiem na dokonaniu porównania wysokości obciążeń finansowych w postępowaniu sądowym z rzeczywistymi możliwościami płatniczymi wnioskującej strony, biorąc pod uwagę jej wydatki niezbędne dla utrzymania siebie oraz rodziny. Aby dokonać takie porównania, referendarz sądowy musi dysponować pełną wiedzą w zakresie możliwości majątkowych wnioskującej strony. W tej sytuacji referendarz sądowy nie był w stanie zweryfikować, czy w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określone w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i dlatego odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Z powyższych względów referendarz sądowy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.