IV SA/Wa 131/20

WyrokWSA w Warszawie2020-10-06

Skład orzekający: Alina Balicka, Piotr Korzeniowski, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego wydanego na podstawie przepisów poprzedniej ustawy Prawo wodne z 2001 r., jedynie z powodu niespełnienia przez operat wodnoprawny wymogów formalnych wynikających z przepisów nowej ustawy Prawo wodne z 2017 r., mimo że informacje zawarte w operacie zachowały aktualność co do sposobu i zakresu korzystania z wód?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie utożsamiły brak spełnienia wymogów formalnych operatu wodnoprawnego wynikających z nowej ustawy Prawo wodne z 2017 r. z nieaktualnością informacji zawartych w tym operacie. Odmowa przedłużenia pozwolenia wodnoprawnego może nastąpić jedynie w przypadku stwierdzenia faktycznej nieaktualności informacji zawartych w operacie, a nie z powodu niezgodności jego formy z nowymi przepisami. Organ ma obowiązek indywidualnie ocenić, czy informacje w operacie są nadal aktualne w kontekście indywidualnej sytuacji wnioskodawcy i obowiązujących przepisów.
Stan faktyczny
Spółka P. S.A. złożyła wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych, wydanego w 2009 r. Organy administracji odmówiły przedłużenia, uznając operat wodnoprawny z 2009 r. za niekompletny i niespełniający wymogów nowej ustawy Prawo wodne z 2017 r. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Prawa wodnego i KPA, argumentując, że sposób i zakres korzystania z wód nie uległy zmianie, a informacje w operacie są nadal aktualne. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...]. Zasądził od Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz P. Spółka Akcyjna zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant st. sekr. sąd. Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2020 r. sprawy ze skargi P. Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] września 2019 r. znak: [...]; 2. zasądza od Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz P. Spółka Akcyjna z siedzibą w [...] kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2019 r. nr [...], znak [...] Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy Prezes PGW Wody Polskie, organ), po rozpatrzeniu odwołania [...] S.A. od decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: organ I instancji) z [...] września 2019 r., znak [...], wydanej w przedmiocie odmowy ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie do ziemi wód opadowych i roztopowych z odwodnienia wiaduktu drogowego drogi gminnej nr [...] na terenie wsi [...], gmina [...], powiat [...], dla potrzeb modernizowanego szlaku kolejowego [...] [...]-[...]w km [...]+[...], udzielonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w decyzji z [...] października 2009 r., znak [...], utrzymał w mocy zaskarżonej decyzję. Decyzja była wynikiem następujących ustaleń i oceny prawnej. W piśmie z [...] czerwca 2019 r., Spółka wystąpiła do organu I instancji z wnioskiem o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie do ziemi wód opadowych i roztopowych z odwodnienia wiaduktu drogowego drogi gminnej nr [...] na terenie wsi, gmina [...], powiat [...], dla potrzeb modernizowanego szlaku kolejowego [...] [...]-[...]w km [...]+[...], udzielonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] decyzją z [...] października 2009 r. W decyzji z [...] września 2019 r. organ I instancji odmówił przedłużenia przedmiotowego terminu, wskazując między innymi, że operat wodnoprawny sporządzony w 2009 r. jest niekompletny w świetle wymagań zawartych w ustawie z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, zaś norma zawarta w art. 414 ust. 3 tej ustawy umożliwia posługiwanie się tym dokumentem bez jego aktualizowania, w związku z czym nie ma podstaw do uwzględnienia dodatkowo przedłożonych przez podmiot przy wniosku wyjaśnień. Odwołanie od ww. decyzji wniosła Spółka zarzucając jej naruszenie między innymi następujących przepisów: - art. 414 ust. 2, 3, 6 i 7 ustawy Prawo wodne - przez odmowę ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego; - art. 414 ust. 2 ustawy Prawo wodne - przez wskazanie, że przepis ten znajduje zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wydanych na podstawie ustawy z 2017 r.; art. 1 ustawy Prawo wodne - przez prowadzenie sprawy w sposób dążący do ponoszenia przez wnioskodawcę nieracjonalnych kosztów; - art. 104 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego - przez wydanie decyzji na podstawie art. 414 ust. 2 zamiast art. 414 ust. 6 ustawy Prawo wodne; - art. 104 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego - przez wydanie decyzji na podstawie art. 61a § 1, który dotyczy postanowień, nie zaś decyzji; - art. 11 w związku z art. 107 § 3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego - przez sporządzenie uzasadnienia w sposób uniemożliwiający wnioskodawcy zrozumienie przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy w zakresie wyjaśnienia, w jaki sposób wnioskowany sposób korzystania z wód narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 396 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu 1 instancji oraz o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego. Organ II instancji w uzasadnieniu decyzji nr [...] z [...] listopada 2019 r. wskazał, że słusznie organ I instancji ocenił, że sporządzony w 2009 r. operat wodnoprawny nie spełnia obowiązujących obecnie wymogów prawa. Wśród brakujących informacji należy wymienić chociażby wskazane wyżej ustalenia wynikające z: a) planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, b) planu zarządzania ryzykiem powodziowym, c) planu przeciwdziałania skutkom suszy, d) programu ochrony wód morskich, e) krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych, f) planu lub programu rozwoju śródlądowych dróg wodnych o szczególnym znaczeniu transportowym. W tym kontekście niemożliwe było zweryfikowanie złożonego wniosku, a w konsekwencji -wnioskowane przedłużenie okresu obowiązywania pozwolenia. Według organu odwoławczego, oczywiste jest przy tym, że to do organu rozpatrującego wniosek należy dokonanie oceny, czy objęty nim sposób korzystania z wód nie narusza ustaleń dokumentów, o których mowa w art. 396 Prawa wodnego. Organ podkreślił, że obowiązek organu w zakresie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie oznacza przerzucenia na niego całego ciężaru dowodzenia w sprawie. W ocenie organu II instancji, nie sposób zgodzić się z zawartym w odwołaniu stwierdzeniem, opracowanie kolejnego wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego nie wniesie nic nowego do sposobu korzystania z wód przez [...] S.A. jakkolwiek bowiem wysoce prawdopodobne jest, że sam sposób korzystania z wód przez zakład pozostał niezmieniony, to możliwość jego dalszego prowadzenia należy ocenić w kontekście brzmienia obecnie obowiązujących przepisów oraz na podstawie dokumentacji spełniającej wymogi w tych przepisach określone. Organ odwoławczy wyjaśnił, że ciężar udowodnienia danej okoliczności spoczywa na osobie, która z tej okoliczności wywodzi skutki prawne. W związku z tym to po stronie Spółki, jako zakładu zainteresowanego uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego, leży obowiązek udowodnienia, iż uprawnienie to nie będzie naruszać ustaleń dokumentów, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 1-7, a także - że będzie spełniać wymagania, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 8 ustawy Prawo wodne. W skardze skarżąca zaskarżyła decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] listopada 2019r., Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] września 2019r., odmawiającą ustalenia kolejnego okresu obowiązywania decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z [...] października 2009r., udzielającej [...] S.A. pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie do ziemi wód opadowych i rozplotowych z odwodnienia wiaduktu drogowego drogi gminnej nr [...] na terenie wsi [...], gmina [...], powiat [...], dla potrzeb modernizacji szlaku kolejowego [...] [...]-[...]w km [...]+[...]. Decyzji Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] listopada 2019r., Nr [...] zarzucono naruszenie art. 414 ust. 6 ustawy z 20 lipca 2017r. Prawo wodne, polegające na błędnym uznaniu, że brak zachowania wymogów operatu wodnoprawnego wynikających z przepisów nowej ustawy stanowi o braku aktualności informacji zawartych w tym operacie, co doprowadziło do odmowy przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, w sytuacji gdy brak było ku temu podstaw. W skardze wniesiono o: 1) uchylenie decyzji Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] listopada 2019r., Nr [...]. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a.; 2) rozważenie przez Sąd uchylenia, w całości, decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] września 2019r. - na podstawie art. 135 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a.; 3) zobowiązanie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie do wydania decyzji ustalającej kolejny okres obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, w terminie 14 dni od daty zwrotu akt - na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a.; 4) zasądzenie od organu na rzecz [...] S.A. kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych - na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi wskazano, że zarówno w 2008 r., jak i obecnie przedmiotem postępowania było i jest rozpatrzenie wniosku dotyczącego pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód opadowych i roztopowych pochodzących z wiaduktu drogowego. Zarówno rodzaj odprowadzanych wód, ich ilość jak i sposób odprowadzania czy przywołane w operacie parametry techniczne nie uległy zmianie. Zmianie uległa tylko nazwa procesu odprowadzania wód opadowych lub roztopowych z "szczególnego korzystania z wód" na "usługę wodną". Zachowana została natomiast ciągłość przepisów dotyczących konieczności posiadania pozwolenia wodnoprawnego na tego rodzaju działalność. Potwierdza to chociażby art. 545 ust. 7 ustawy z 20 lipca 2017r. Prawo wodne. W związku z powyższym skarżąca skorzystała z prawa przedłużenia ważności pozwolenia, przedkładając zgodnie z art. 414 ust. 2 i 3 Prawa wodnego wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wraz z operatem, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne oraz oświadczenie, że zawarte w nim informacje zachowały aktualność co do sposobu oraz zakresu korzystania z wód. Według skarżącej, informacje zawarte w dotychczasowym operacie są aktualne, ponieważ nie uległ zmianie sposób oraz zakres korzystania w wód tj. odprowadzanie do ziemi wód opadowych lub roztopowych - wiaduktu i jego systemu odwodnienia nie uległy przebudowie, likwidacji. Przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego jest możliwe w sytuacji, gdy warunki korzystania z wód nie uległy zmianie od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawą podstawę zaskarżonego do Sądu rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2268 ze zm., dalej: p.w.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca w niniejszej sprawie wystąpiła z wnioskiem o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie do ziemi wód opadowych i roztopowych z odwodnienia wiaduktu drogowego drogi gminnej nr [...] na terenie wsi [...], gmina [...], powiat [...], dla potrzeb modernizowanego szlaku kolejowego [...] [...]-[...]w km [...]+[...], udzielonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] decyzją z dnia [...] października 2009 r., znak: [...]. Stwierdzić należy, że stan faktyczny ustalony w niniejszej sprawie jest bezsporny. Skarżąca uzyskała pozwolenie wodnoprawne udzielone w decyzji z [...] października 2009 r. Zgodnie z art. 412 ust. 2 p.w., pozwolenia wodnoprawne, o których mowa w art. 389 pkt 1-3, nie wygasają, jeżeli zakład w terminie 90 dni przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, złoży wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania tych pozwoleń. Wniosek skarżącej został złożony w terminie. W niniejszej sprawie nie ulega też wątpliwości, że dla prawidłowego funkcjonowania przedmiotowego fragmentu planowanej przebudowy linii kolejowej, objętego poprzednim pozwoleniem wodnoprawnym z 2009 r., konieczne jest dalsze odprowadzanie wód opadowych i roztopowych. Jednocześnie w przesłanych do aktach administracyjnych tej sprawy brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że zmianie uległy warunki odprowadzania tych wód (ich ilość bądź jakość, czy instalacje służące do ich odprowadzania, itp.). Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy na podstawie art. 414 ust. 2 p.w. i następne p.w. można było przedłużyć pozwolenie wodnoprawne, wydane na podstawie przepisów poprzednio obowiązującej ustawy Prawo wodne z 2001 r. (jak twierdzi strona skarżąca), czy też - jak rozstrzygnął organ w tej sprawie - powołane przepisy co do zasady mają zastosowanie wyłącznie do pozwoleń wodnoprawnych wydanych już na podstawie ustawy z 2017 r., a jedynie w wyjątkowych wypadkach, gdy zawartość operatu wodnoprawnego spełnia wymagania obecnie obowiązujących przepisów, staje się to możliwe odnośnie pozwoleń wodnoprawnych wydanych na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r. Argumentem wskazanym przez organy obu instancji rozstrzygające niniejszą sprawę przemawiającym za odmową ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego była nieaktualność informacji zawartych w operacie wodnoprawnym. W tym kontekście należy wskazać, że zgodnie z art. 414 ust. 3 p.w., do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się operat, na podstawie którego wydano dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne oraz oświadczenie, że zawarte w nim informacje zachowały aktualność. W niniejszej sprawie wnioskująca Spółka wypełniła ten warunek, przedkładając operat dołączony do wydanego wcześniej pozwolenia i oświadczając, że informacje w nim zawarte zachowały aktualność. Organy obu instancji ustaliły, że są podstawy do odmowy przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 414 ust. 6 p.w. Organy bowiem uznały, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym nie są aktualne, a nieaktualność dokumentacji uniemożliwia przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego, które byłoby możliwe tylko w razie braku zmian warunków pozwolenia. Odnosząc się do tej argumentacji podkreślenia wymaga, jak słusznie zauważyła skarżąca, że czym innym jest zmiana warunków świadczenia usługi wodnoprawnej, takich jak zmiana ilości albo jakości odprowadzanych wód, zmiana sposobu korzystania z instalacji do odprowadzania wód itp., a czym innym jest zmiana przepisów prawa określających warunki, jakie powinien spełniać operat wodnoprawny. Stwierdzić również należy, że w art. 414 ust. 6 p.w. wyraźnie jest mowa o nieaktualności informacji zawartych w operacie wodnoprawnym, nie zaś o jego formie - niedostosowanej do wymogów wynikających z nowych przepisów. Organy obu instancji nie stwierdziły jednoznacznie braku aktualności jakichkolwiek informacji, a skarżąca podnosi, że okoliczności te nie uległy zmianie. W art. 414 ust. 6 p.w. ustawodawca użył słów "W razie stwierdzenia". Oznacza to, że na organie spoczywa obowiązek stwierdzenia tego, co wynika z treści art. 414 ust. 6 p.w. Przepis ten wyznacza dla organu nakaz określonego zachowania się. Zachodzi tu brak możności wyboru określonego postępowania ze strony organu jako adresata obowiązku uregulowanego w art. 414 ust. 6 p.w. Organ II instancji podał, że wśród brakujących w posiadanym pozwoleniu wodnoprawnym informacji należy wymienić ustalenia wynikające z: a) planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, b) planu zarządzania ryzykiem powodziowym, c) planu przeciwdziałania skutkom suszy, d) programu ochrony wód morskich, e) krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych, f) planu lub programu rozwoju śródlądowych dróg wodnych o szczególnym znaczeniu transportowym. Organ II instancji powołał się na dokumenty programowe o charakterze ogólnym i nie wyjaśnił w jakim zakresie dotyczą one wniosku skarżącej. Organ odwoławczy nie rozważył w żaden sposób, czy i ewentualnie, które z wymogów ww. dokumentów programowych i planistycznych w istocie mogłyby znaleźć zastosowanie odnośnie skarżącej. Kwestionowane stwierdzenie organu nie jest więc poparte żadnymi indywidualnymi ustaleniami, a jedynie wynikiem mechanicznego zastosowania przepisu. Istota niniejszej sprawy sprowadza się natomiast do tego, by ustalić na ile wskazane wymogi mogłyby tyczyć indywidualnie danego operatu i w konsekwencji pozwolenia wodnoprawnego. Wskazać należy, że sprawa dotycząca ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego jest sprawą indywidualną w rozumieniu art. 1 ust. 1 k.p.a., co oznacza, że sprawa taka nie powinna być rozpatrywana w sposób ogólny, tak uczyniły to orzekające w sprawie organy Wód Polskich, ponieważ decyzje administracyjne wydane w niniejszej sprawie konkretyzują normy p.w., wyłącznie w odniesieniu do indywidualnie oznaczonego wnioskodawcy. Z mocy art. 80 k.p.a. organy Wód Polskich uprawnione są do swobodnej oceny materiału dowodowego, lecz ocena ta nie może nosić znamion dowolności. Dowody takie jak operat wodnoprawny i powołana przez organ II instancji dokumenty programowe i planistyczne dotyczące gospodarowani wodami powinny być ocenione we wzajemnej łączności z treścią operatu wodnoprawnego, a ocena materiału dowodowego powinna być pełna i wnikliwa. Organ rozstrzygając sprawę nie może dokonywać jedynie pobieżnej i wybiórczej oceny materiału dowodowego, gdyż taka ocena, jeżeli miałaby podlegać kontroli sądu administracyjnego, powinna zostać zdyskwalifikowana jako element nie mogący stanowić podstawy faktycznej zastosowania normy prawa materialnego. Przedstawiona przez organ ocena materiału dowodowego nie spełniała wymogów wynikających z przepisu art. 80 k.p.a. organ co najmniej przedwcześnie orzekł o odmowie ustalenia kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego bez przeprowadzenia w sposób indywidualny oceny treści operatu wodnoprawnego w powiązaniu z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie wskazały jakie konkretne informacje zawarte w operacie wodnoprawnym nie są aktualne, a nieaktualność dokumentacji w jakim indywidualnie stwierdzonym przez organ zakresie uniemożliwia przedłużenie przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego. Poza tym w ocenie Sądu, organ mógł poczynić samodzielnie ustalenia odnośnie ewentualnego objęcia tego terenu planem gospodarowania wodami na obszarze dorzecza oraz wynikającymi z tego ograniczeniami i w razie stwierdzenia, że obecnie na przedmiotowym terenie obowiązują istotne uwarunkowania w tym zakresie, na tej podstawie mógłby dopiero odmówić żądaniu skarżącej. Wody polskie są celową państwową osobą prawną powołaną w drodze ustawy, wyposażoną w osobowość prawną, której organy dysponują wiedzą specjalistyczną z zakresu szeroko rozumianego prawa wodnego, którego podstawowym aktem prawnym jest p.w. Wody Polskie są organizacją posiadającą osobowość prawną, utworzoną w drodze ustawy w celu realizacji zadań publicznych związanych z gospodarowaniem wodami. Działania Wód Polskich obejmują szeroki wachlarz zadań publicznych w gospodarowaniu wodami, jednakże szczególnie charakterystycznym zadaniem jest udzielanie zgody wodnoprawnej. P.w., zastąpiło ustawę z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r. poz. 469, ze zm. Jak wynika z uzasadnienia do projektu p.w., zasadniczą przyczyną uchwalenia nowej ustawy było zapewnienie osiągnięcia celu dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz.U.UE.L.2000.327.1 z 22.12.2000 r. Ramowa Dyrektywa Wodna), jakim jest pełna realizacja zlewniowej polityki gospodarowania wodami spełniającej kryteria funkcjonalności i bezpieczeństwa oraz zrównoważonego rozwoju, efektywności ekonomicznej, trwałości ekosystemów i akceptacji społecznej zgodnie z zasadą zrównoważonego gospodarowania wodami, w tym także z gospodarczym korzystaniem z zasobów wodnych. W związku z tym konieczne było ukształtowanie rozwiązań prawnych, organizacyjnych, finansowych i technicznych w gospodarowaniu wodami, które zapewniają trwały i zrównoważony społeczno-gospodarczy rozwój kraju, z uwzględnieniem potrzeb gospodarczego wykorzystania wód oraz zapewnieniem dostępności zasobów wodnych o odpowiedniej jakości i we właściwej ilości (zob. uzasadnienie projektu ustawy dostępne na stronie:http://www.sejm.gov.pl). Ustawodawca w uzasadnieniu projektu ww. ustawy wyraźnie określił cel uchwalenia nowego aktu prawnego. Celem całościowym przyszłym traktowanym jako pożądany stan rzeczy do osiągnięcia w p.w. jest pełna realizacja zlewniowej polityki gospodarowania wodami, spełniającej kryteria funkcjonalności i bezpieczeństwa oraz zrównoważonego rozwoju, efektywności ekonomicznej, trwałości ekosystemów i akceptacji społecznej zgodnie z zasadą zrównoważonego gospodarowania wodami. Środkami do realizacji tak zakreślonego celu całościowego są instrumenty realizacji jego realizacji obejmujące rozwiązania: prawne, organizacyjne, finansowe i techniczne. Jednym z nowych rozwiązań prawnych jest uregulowane w art. 414 p.w. wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego. Należy podkreślić, że organ nie był związany oświadczeniem skarżącej, że dane zawarte w poprzednim operacie nie uległy zmianie. Jeżeli postępowanie wyjaśniające doprowadziłoby do ustalenia konkretnych zmian w sposobie odprowadzania wód, ograniczeń wynikających z planu gospodarowania wodami, to należałoby odmówić przedłużenia okresu obowiązywania pozwolenia ze względu na nieaktualność informacji zawartych w poprzednim operacie. Bez uprzedniego poczynienia takich ustaleń, nie można było stwierdzić, jak uczyniły to organy, że niemożliwe stało się zweryfikowanie złożonego wniosku, a w konsekwencji wnioskowane przedłużenie okresu obowiązywania pozwolenia. Bez znaczenia w tym kontekście pozostaje uwaga Prezesa PGW Wody Polskie, że wobec ustawicznie zmniejszających się zasobów wodnych na terenie kraju szczególnej uwadze organów administracji publicznej powinien podlegać każdy sposób korzystania z wód, mogący mieć wpływ na stan tych zasobów. Skoro bowiem racjonalny ustawodawca stworzył taką możliwość uchwalając stosowną normę, to nie może być ona traktowana jedynie jako iluzoryczna, a wymaga ze strony organów powołanych do wydawania decyzji o przedłużenia okresu obowiązywania pozwoleń wodnoprawnych, uzyskanych na podstawie ustawy Prawo wodne z 2001 r., poczynienia szczegółowych ustaleń w danym stanie faktycznym, przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie. Przedłużenie pozwolenia wodnoprawnego jest możliwe tylko w sytuacji, gdy warunki korzystania z wód nie uległy zmianie od momentu wydania poprzedniego pozwolenia. Tylko wówczas można przedłużyć okres jego obowiązywania na dotychczasowych warunkach. Jeżeli zaś w sposobie wykonywania pozwolenia nastąpiły jakiekolwiek zmiany (wynikały np. z ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza) i zostały przez organ opisane w decyzji, to należałoby uznać, że informacje zawarte w operacie wodnoprawnym straciły aktualność i dopiero wtedy byłyby podstawy do odmowy przedłużenia dotychczasowego pozwolenia z uwagi na konieczność wszczęcia postępowania o wydanie nowego pozwolenia wodnoprawnego, na podstawie przepisów ustawy z 2017 r. W tym zakresie Sąd podzielił argumentację skarżącej, zmierzającą do wykazania, że celem racjonalnego ustawodawcy przy wprowadzaniu nowej regulacji Prawa wodnego nie było wyłączenie możliwości przedłużania w trybie art. 414 p.w. okresu obowiązywania pozwoleń wodnoprawnych wydanych na podstawie przepisów dotychczasowych. Wobec tego zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszyły art. 414 ust. 6 p.w., wobec błędnego utożsamienia braku zachowania wymogów operatu wodnoprawnego wynikających z przepisów nowej ustawy, z nieaktualnością informacji zawartych w tym operacie. W ponownie prowadzonym postępowaniu organy administracji rozważą, czy informacje załączone w znajdującym się w aktach sprawy operacie są aktualne - w znaczeniu wyjaśnionym w uzasadnieniu tego wyroku. Mogą również, w razie potrzeby, wezwać Spółkę do ich uzupełnienia. Odmowa przedłużenia okresu obowiązywania dotychczasowego pozwolenia wodnoprawnego będzie możliwa dopiero, gdy informacje te okażą się nieaktualne. Do tego czasu, zgodnie z art. 414 ust. 2 p.w. dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne z 2009 r. nie wygasa, bowiem taki jest skutek złożenia wniosku, o którym mowa w tym przepisie. W tym stanie rzeczy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z [...] września 2019 r., znak [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło