IV SA/Wa 1320/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 1 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Fundacji [...] w [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Fundacji [...] w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy odebrania psów postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Fundacja [...] w [...] (dalej również "Fundacja") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy odebrania psów. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 9 kwietnia 2018 r. strona zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach Fundacja określiła wartość majątku lub środków finansowych na kwotę 1.671,16 zł. Podała, że w 2017 roku osiągnęła dochody w wysokości 28.777,22 zł i poniosła wydatki w wysokości 29.589,86 zł. Zadeklarowała stratę w wysokości 812,64 zł. Kwotę zobowiązań określiła na 184,90 zł, a stan rachunku bankowego w banku [...] na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku na 463,31 zł. W odpowiedzi na wezwanie z dnia 9 czerwca 2018 r. strona złożyła do akt sprawy wyciągi z rachunku bankowego, którego saldo wskazała we wniosku z dnia 9 kwietnia 2018 r., a także z drugiego rachunku bankowego w tym samym banku. W piśmie z dnia 19 czerwca 2018 r., przy którym nadesłała rzeczone wyciągi, wyjaśniła, że drugi z rachunków jest przeznaczony do rozliczania dotacji otrzymanej od gminy. Są na nim księgowane wszystkie usługi związane z realizacją zadania publicznego, które jest współfinansowane ze środków gminy. Zadanie obejmuje usługi sterylizacji, kastracji i leczenia zwierząt bezdomnych i wolnożyjących. Rachunek jest sukcesywnie zasilany środkami własnymi, aby udział własny w realizacji zadania wynosił co najmniej 20%. Dlatego też wpływy Fundacji z datków i zbiórek są przeznaczane głównie na zabiegi weterynaryjne. Wyciągi z rachunku bankowego, którego saldo skarżąca podała we wniosku z dnia 9 kwietnia 2018 r. obejmują okresy: od 1 grudnia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r., od 1 stycznia 2018 r. do 31 stycznia 2018 r., od 1 lutego 2018 r. do 28 lutego 2018 r., od 1 marca 2018 r. do 31 marca 2018 r., od 1 kwietnia 2018 r. do 30 kwietnia 2018 r. oraz od 1 maja 2018 r. do 31 maja 2018 r. Wyciągi z rachunku bankowego wykorzystywanego do rozliczania realizacji zadania dofinansowanego z dotacji gminnej obejmują okresy: od 1 grudnia 2017 r. do 31 marca 2018 r., od 1 kwietnia 2018 r. do 30 kwietnia 2018 r. oraz od 1 maja 2018 r. do 31 maja 2018 r. Mając powyższe na uwadze, należało zważyć, co następuje. Przystępując do rozpoznania wniosku Fundacji [...] w [...] o zwolnienie od kosztów sądowych, w pierwszej kolejności należy wskazać, że wedle reguły wynikającej z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej powoływanej również jako ppsa, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U. 2016 r., poz. 40) fundacja uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego. Jak wynika z dołączonej do akt sprawy informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, skarżąca została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu [...] sierpnia 2016 r. Nie posiada statusu organizacji pożytku publicznego. Nie jest wpisana do rejestru przedsiębiorców. W świetle art. 246 § 2 pkt 2 ppsa osobie prawnej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Treść powołanego przepisu wskazuje, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony, z uwzględnianiem obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony - jej możliwości finansowych. Skarżąca domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wpis od skargi w sprawie, w której kontroli Sądu podlegać będzie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy odebrania psów, wynosi 200 zł (§ 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Jest to najwyższa opłata sądowa w sprawie. Wysokość ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej wyniesie 100 zł (§ 3 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wysokość ewentualnej opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku, czy też ewentualnych wpisów od zażaleń także jednorazowo wyniesie 100 zł (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - Dz. U. Nr 221, poz. 2192 oraz § 2 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Co istotne, uiszczenie wymienionych opłat sądowych nie będzie wiązać się z koniecznością jednorazowego wygospodarowania niezbędnych do tego środków. Poniesienie przez stronę wydatków ze wskazanych tytułów jest bowiem rozłożone w czasie. Przy opłatach sądowych ustalonych na wskazanym wyżej poziomie, nie ma podstaw, by stwierdzić, że skarżąca wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strata za poprzedni rok obrotowy (-812,64 zł) nie przesądza sama w sobie o złej sytuacji finansowej skarżącej. Z informacji ujawnionych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, że Fundacja powstała prawie dwa lata temu, a określony w statucie cel jej ustanowienia to ochrona zwierząt i opieka nad nimi. W Krajowym Rejestrze Sądowym brak jest informacji o zaległościach, bądź likwidacji Fundacji, co mogłoby wskazywać na wyczerpnie posiadanych przez nią środków finansowych (art. 15 ust. 1 ustawy o fundacjach). Z kolei informacje przedstawione przez nią w piśmie z dnia 10 czerwca 2018 r. i dołączone do tego pisma wyciągi z rachunków bankowych, wskazują, że skarżąca z powodzeniem realizuje założony cel, m.in. wspomagając gminę [...] w realizacji jej zadań własnych, dotyczących zapobiegania bezdomności zwierząt i zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom. Wedle informacji zawartych w rzeczonym piśmie oraz wyciągu z rachunku bankowego wykorzystywanego do rozliczania realizacji zadania gminnego, Fundacja uzyskała na ten cel dotację. W dniu 22 marca 2018 r. gmina [...] przekazała na rachunek Fundacji kwotę 15.000 zł. Na koniec okresu ujętego w nadesłanych zestawieniach (31 maja 2018 r.) saldo tego rachunku wyniosło 6.995,00 zł. Saldo rachunku bankowego wykazanego we wniosku z dnia 9 kwietnia 2018 r. wyniosło natomiast, na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie tego wniosku, 439,48 zł (tyle wyniosło na 31 marca 2018 r.; skarżąca podała saldo w wysokości 463,31 zł - na koniec lutego 2018 r., a nie marca 2018 r., który poprzedzał złożenie wniosku). Było zatem ponad dwukrotnie wyższe od wpisu od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Należy przy tym zauważyć, że w kolejnych miesiącach było ono wyższe. Na koniec kwietnia wyniosło 526,59 zł, a na koniec maja wyniosło 1.084,29 zł, ponad pięciokrotnie przewyższając wysokość wpisu od skargi. Zarówno zatem publicznie dostępne, jak i podane przez skarżącą informacje, nie dają podstaw, by twierdzić, że sytuacja finansowa, w której znajduje się Fundacja nie pozawalała jej na realizację założonych celów. Jeżeli natomiast strona, realizując zadania statutowe, kwestionuje decyzję w administracyjnym toku instancji, a następnie składa skargę do sądu administracyjnego, to środki pieniężne zdeponowane na rachunku bankowym powinna w pierwszej kolejności przeznaczyć na koszty postępowania wywołanego jej skargą. Niewątpliwie bowiem, chcąc realizować szeroko określone w statucie cele fundacji, w tym związane z ochroną zwierząt, skarżąca musi liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów prowadzonych postępowań, w tym kosztów postępowania sądowego. W sytuacji zaś, gdy Fundacja nie podejmuje działalności gospodarczej, to powinna ona tak korzystnie obracać wniesionym majątkiem, aby przynosił dochody na realizację założonych celów (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 114/12. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podsumowując należy stwierdzić, że Fundacja posiada dostateczne środki na poniesienie pełnych kosztów postępowania wszczętego skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy odebrania psów. Przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych stanowiłoby zatem nieuzasadnione "przerzucenie" na budżet państwa kosztów prowadzenia przez skarżącą działalności statutowej. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.