IV SA/Wa 1331/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-09-07

Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego. Brak tych informacji uniemożliwia ocenę, czy strona jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na brak środków finansowych. Sąd wezwał ją do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego, jednak strona nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 7 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. B. K. we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczyła, że nie ma środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania sądowego oraz ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Nie ma domu (mieszka u znajomej), nie pracuje i utrzymuje się dzięki pomocy bliskich osób. Ponieważ oświadczenie skarżącej było niewystarczające do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, została ona wezwana do udzielenia szczegółowych informacji dotyczących źródeł utrzymania i wysokości tych źródeł utrzymania. Skarżąca została zobowiązana do złożenia m.in. oświadczenia dotyczącego wielkości i rodzaju pomocy od osób trzecich (krewnych, znajomych) i przedstawienia oświadczeń darczyńców o wielkości i rodzaju świadczonej przez nich pomocy, przedstawienia wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy (oświadczenia o nieposiadaniu kont bankowych). Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 26 czerwca 2015 r. (w trybie doręczenia zastępczego). B. K. nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie. Stwierdzono, co następuje: Złożony przez B. K. wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym przyznane może być osobie fizycznej, jeśli osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania niezbędnego dla siebie i swojej rodziny. We wniosku wnioskodawca ma obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Owe wykazanie polegać więc będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonywujący, że strona nie dysponuje żadnymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów związanych z jej uczestnictwem w sprawie sądowej. W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku okaże się być niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, to zgodnie z art. 255 P.p.s.a. strona obowiązana jest złożyć na wezwanie Sądu, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Zatem w interesie osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie w sposób najobszerniejszy swojego stanu majątkowego, finansowego oraz realnych możliwości płatniczych, a także najściślejsza współpraca z Sądem (por. postanowienie NSA z dnia 28 marca 2012r. sygn. akt I OZ 179/12). Jeśli wnioskodawca nie przedstawił dokumentów, w oparciu o które można by ustalić, jakimi środkami miesięcznie dysponuje i na jakim poziomie kształtują się koszty jego utrzymania, to w takim przypadku niemożliwe jest ustalenie, czy poniesienie przez niego kosztów sądowych jest niemożliwe lub mogłoby się wiązać z uszczerbkiem utrzymania uzasadniającym przyznanie prawa pomocy (np. postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2009 r., I FZ 71/09, LEX nr 564253). Udzielenie przez skarżącą odpowiedzi na skierowane do niej wezwanie pozwoliłoby w sposób nie budzący wątpliwości ocenić złożony przez nią wniosek i w przypadku stwierdzenia jego zasadności, przyznać prawo pomocy. Jej brak odpowiedzi, nakazuje przypuszczać, że nie ma ona zamiaru ujawnienia dokładniejszych danych na temat swojej sytuacji materialnej i finansowej, a przez to że być może kształtuje się ona nieco odmiennie niż wynika to z ogólnikowego stwierdzeń zawartych we wniosku o prawo pomocy. Brak dostatecznych informacji pozwalających ustalić rzeczywistą sytuację materialno – finansową skarżącej powoduje, że referendarz sądowy nie ma podstaw prawnych do wyłączenia względem niej obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 P.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów sadowych, a więc przyznanie prawa pomocy oznacza przerzucenie ciężarów wszczętego postępowania na Skarb Państwa. Pastwa. To z kolei oznacza, że okoliczności decydujące o jego przyznaniu nie mogą budzić jakichkolwiek wątpliwości, a jeżeli takie wystąpią, nie mogą być one interpretowanie na korzyść osoby wnioskującej i podlegają wyjaśnieniu w trybie art. 255 ustawy. Skarżąca składając wniosek o przyznanie prawa pomocy musiała się liczyć z określonym stopniem ingerencji w sferę swojej prywatności, a decydując się na niewykonanie skierowanego do niej wezwania także przewidywać niekorzystne dla siebie załatwienie wniosku. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło