IV SA/Wa 1334/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski, sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2014 r. sprawy ze skargi G. Z. na decyzję [...] S.A. w [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania stadionowego zakazu klubowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Klubu Piłkarskiego [...] z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od [...] S.A. w [...] na rzecz skarżącego kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...] marca 2014r. Komisja Ligii Ekstraklasy S.A., działając na podstawie art. 14 ust. 4 Ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych z dnia 20.03.2009 r.( Dz. U. 2009.62.504) oraz pkt 1 i 2.3 Regulaminu Wewnętrznego Ekstraklasy S.A., po rozpoznaniu odwołania G. Z. od decyzji Klubu [...] S.A. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w sprawie zastosowania wobec odwołującego się zakazu klubowego na okres od dnia [...] lutego 2014 r. do dnia [...] lutego 2016 r., orzekła o zmianie w/w zakazu klubowego określając okres stosowania zakazu klubowego do dnia [...] lutego 2015 r. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] lutego 2014 r. Klub [...] S.A. zastosował wobec pana G. Z. zakaz klubowy na okres od dnia [...] lutego 2014 r. do dnia [...] lutego 2016 r. za to, że w dniu [...] września 2013r. podczas meczu piłki nożnej [...] przebywał w miejscu nieprzeznaczonym dla publiczności, tj. na schodach pomiędzy trybunami oraz nie wykonywał poleceń spikera, polegających na wezwaniu do opuszczenia ciągów komunikacyjnych - schodów pomiędzy trybunami, co spowodowało ich niedrożność. Decyzję w imieniu Klubu podpisał pan M. N. - Dyrektor ds. Bezpieczeństwa [...] S.A. Od powyższej decyzji pan G. Z. złożył odwołanie, zarzucając: 1. nieważność decyzji w związku z tym, że została wydana przez pracownika M. N., nieposiadającego kompetencji do składania oświadczeń woli w imieniu spółki [...] S.A., 2. naruszenie art. 14 ust. 5 u.b.i.m. w z. z art. 7 Regulaminu Wewnętrznego Ekstraklasy S.A. w sprawie postępowania odwoławczego zastosowanego przez kluby Ekstraklasy zakazu klubowego poprzez nieudostępnienie mu przez Klub materiału dowodowego, 3. naruszenie art. 14 ust. 1 u.b.i.m., wskazując, iż zarzucany czyn nie stanowi złamania regulaminu imprezy masowej lub złamania regulaminu obiektu. Klub [...] S.A. złożył odpowiedź na odwołanie, w której wskazał, w odniesieniu do zarzutu braku kompetencji Dyrektora ds. Bezpieczeństwa M. N. Klub, iż M. N. jest upoważniony do nakładania klubowych zakazów na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa przez zarząd Klubu. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego nieudostępnienia materiału dowodowego wskazano, iż pan G. Z. nie wystąpił do [...] o udostępnienie materiału. W odniesieniu do zarzutu trzeciego, dotyczącego braku podstaw zastosowania regulaminu imprezy masowej, wskazano, iż zachowanie naruszało przepisy ww. regulaminu, obowiązującego w czasie spotkań [...] S.A., a mianowicie § 4 pkt 2 lit. k Regulaminu Imprezy Masowej, który zawiera zakaz nieuzasadnionego zajmowania miejsc w ciągach komunikacyjnych oraz na drogach ewakuacyjnych, a także § 4 pkt 2 lit. f Regulaminu, zakazującego uporczywego stania poza miejscami w sektorach, wskazanych przez organizatora. Zdaniem Klubu odwołujący naruszył także § 3 pkt 1 lit. d i f Regulaminu, zobowiązujący uczestnika imprezy masowej do zajmowania miejsca określonego w dokumencie uprawniającym do wejścia na imprezę masową, niezagrażaniu bezpieczeństwa innych osób oraz stosowania się do poleceń porządkowych wydanych przez służby porządkowe i służby informacyjne, w tym spikera zawodów. Klub załączył do pisma Regulamin Imprezy Masowej [...] S.A. i Regulamin obiektu sportowego [...] S.A., Regulamin Identyfikatorów oraz bilet uprawniający do wejścia. Do pisma została także załączona informacja - karta rejestracyjna, podpisana przez zastępcę Komendanta Miejskiego Policji w B. podinspektora S. S. W dniu 7 marca 2014 r. pełnomocnik Klubu adw. B. L. złożyła pismo, w którym wskazała, iż [...] S.A. nie jest jedynym użytkownikiem kompleksu sportowego [...]. Istnieją dwa regulaminy imprez masowych, a mianowicie [...] oraz [...] S.A. Do pisma został załączony materiał dowodowy w postaci serii zdjęć odwołującego się, dokumentujący zdaniem Klubu naruszenie Regulaminu Imprezy Masowej, tj. nieuzasadnionego zajmowania ciągów komunikacyjnych. Rozpoznając ponownie sprawę, Komisja Ligi wskazała, że zarzuty odwołującego w zakresie nieważności decyzji o nałożeniu zakazu klubowego oraz naruszenia Regulaminu Wewnętrznego Ekstraklasy z powodu nieudostępnienia przez Klub materiału dowodowego odwołującemu, są niezasadne. Klub wykazał, iż Dyrektor ds. Bezpieczeństwa, M. N., decydując o nałożeniu zakazu klubowego, działał w oparciu o upoważnienie udzielone mu przez Zarząd Klubu. Klub wskazał także, iż powiadomił odwołującego się o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. Brak zaznajomienia z materiałem nie miał przy tym wpływu na wynik sprawy. Komisja w odniesieniu do zarzutu trzeciego uznała, iż jest on częściowo uzasadniony. Klub, wydając zakaz klubowy wskazał na dwie przyczyny zastosowania zakazu, a mianowicie na fakt zajmowania przez odwołującego się w trakcie spotkania miejsca na schodach oraz niewykonywania poleceń spikera. Zdaniem Komisji materiał dowodowy w postaci zdjęć wykazał w sposób niewątpliwy dopuszczenie się przez odwołującego się tylko pierwszego z wymienionych naruszeń. Zdjęcia załączone przez Klub w sposób jednoznaczny wskazują, iż G. Z. zajmował miejsca na schodach w trakcie meczu. Zachowanie to stanowi naruszenie zapisów Regulaminu Imprezy Masowej, które zostały wskazane w odpowiedzi na odwołanie, a mianowicie §3 pkt 1 lit. d oraz §4 pkt 2 lit. f i k. Materiał dowodowy nie dawał natomiast podstaw do stwierdzenia, by odwołujący dopuścił się także naruszenia §3 pkt 1 lit. f Regulaminu, a mianowicie niestosowania się do poleceń porządkowych spikera zawodów. Klub w żaden sposób nie udokumentował faktu wydawania komunikatu przez spikera zawodów. Komisja Ligi zwróciła w tym miejscu uwagę, iż zasadność wydania zakazu klubowego powinna być wykazana przez Klub i odpowiednio udokumentowana. Komisja Ligi nie uznała za istotny materiał dowodowy informacji, zawartej w karcie rejestracyjnej, podpisanej przez zastępcę Komendanta Miejscowego w B. wobec stwierdzenia, iż w sprawie o wykroczenie nie zapadło orzeczenie Sądu. Informacja o toczącym się postępowaniu, a w istocie takie znaczenie należy nadać temu dokumentowi, nie może być uznana za dowód chociażby z uwagi na zasadę domniemania niewinności. Komisja Ligi uznała, iż nałożenie zakazu klubowego jest uzasadnione co do zasady wyłącznie z tego powodu, iż odwołujący zajmował miejsce na schodach, czym naruszył ww. zapisy Regulaminu Imprezy Masowej, zakazujące zajmowanie miejsca innego niż określone w bilecie lub karnecie oraz zajmowania miejsca w ciągach komunikacyjnych oraz na drogach ewakuacyjnych. Klub może w takim wypadku nałożyć zakaz klubowy. Ustawa o bezpieczeństwie imprez masowych pozostawia Klubowi swobodę w zakresie zastosowania tego środka w wypadku naruszenia przez uczestnika imprezy masowej Regulaminu Imprezy Masowej lub Regulaminu Obiektu. Klub może także decydować o długości jego trwania. W tym wypadku Komisja Ligi zdecydowała się na skrócenie stosowanego zakazu klubowego uznając, iż zastosowanie zakazu w maksymalnej wysokości dopuszczonej przez ustawę, tj. na okres lat dwóch, jest nieproporcjonalne w stosunku do stwierdzonego i wykazanego przez Klub w toku postępowania naruszenia przepisów Regulaminu. Zdaniem Komisji za wystarczający należy uznać zakaz klubowy na okres jednego roku. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan G. Z., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając zaskarżonej decyzji: 1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w dniu [...] września 2013 r. podczas trwania imprezy masowej - meczu pomiędzy drużynami [...] skarżący G. Z. zajmował miejsce na schodach, 2. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w dniu [...] września 2013 r. obowiązywał Regulamin Imprez Masowych. W związku z powyższym skarżący wniósł o : 1. uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz "decyzji" [...] wydanej w dniu [...] lutego 2014 r. przez spółkę [...] S.A., 2. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a. ), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane ustawie. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa wyeliminowanie takiego aktu z obrotu prawnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonego w sprawie rozstrzygnięcia Sąd podzielił stanowisko zaprezentowane w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 października 2012 r. sygn. akt I OSK 2220/12, że orzeczenie w przedmiocie zakazu klubowego nie jest decyzją w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Stanowi jednakże inny niż określone w pkt 1-3 art. 3 § 2 p.p.s.a. akt z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Mimo, że omawiane orzeczenie stanowi inny niż określony w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. akt z zakresu administracji (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), to w sprawie niniejszej nie znajduje zastosowania art. 52 § 3 p.p.s.a., albowiem ustawa szczególna, tj. ustawa o bezpieczeństwie imprez masowych, przewiduje określony środek zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, w postaci odwołania (art. 14 ust. 4 tej ustawy). W niniejszej sprawie skarżący złożył odwołanie, a zatem wyczerpał środki zaskarżenia, o których mowa w art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie wskazane w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż wbrew zarzutowi skargi w dacie meczu piłki nożnej [...] tj. w dniu [...] września 2013 r. obowiązywał Regulamin imprezy masowej - meczów piłki nożnej organizowanych przez [...] S.A. na terenie stadionu [...], co potwierdza zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (k-141-147). Regulamin ten mógł więc stanowić podstawę do nałożenia na skarżącego jako uczestnika meczu, o ile naruszył jego przepisy zakazu klubowego. Instytucję tzw. zakazu klubowego reguluje art. 14 ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych. Zgodnie z jego treścią: organizator meczu piłki nożnej może stosować zakaz klubowy, polegający na zakazie uczestniczenia w kolejnych imprezach masowych przeprowadzanych przez organizatora meczu piłki nożnej, nakładany przez tego organizatora na osobę, która dopuściła się naruszenia regulaminu obiektu (terenu) lub regulaminu imprezy masowej (ust. 1). Zakaz klubowy, o którym mowa w ust. 1, dotyczy również kolejnych imprez masowych przeprowadzanych z udziałem drużyny organizatora rozgrywanych poza siedzibą organizatora, i może być nakładany za naruszenie regulaminu obiektu (terenu) lub regulaminu imprezy masowej prowadzonej z udziałem drużyny tego organizatora (ust. 1a). Okres obowiązywania zakazu klubowego nie może być dłuższy niż 2 lata od dnia jego wydania (ust. 2). Organizator meczu piłki nożnej, w terminie 7 dni od dnia zastosowania zakazu klubowego, informuje o tym osobę, której ten zakaz dotyczy. Informacja określa okres obowiązywania zakazu uczestnictwa tej osoby (ust.3). Od zastosowania przez klub zakazu klubowego, o którym mowa w ust. 1, osobie ukaranej służy prawo do złożenia odwołania do właściwego podmiotu prowadzącego rozgrywki (ust. 4). Jeżeli zakaz klubowy, o którym mowa w ust. 1, został zastosowany przez związek sportowy lub podmiot prowadzący rozgrywki jako organizatora meczu piłki nożnej, wówczas osobie ukaranej służy prawo wniesienia do tego podmiotu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (ust. 4a). Związek sportowy lub podmiot prowadzący rozgrywki określa formę, tryb i termin złożenia odwołania, o którym mowa w ust. 4, lub wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, o którym mowa w ust. 4a, a także tryb i termin ich rozpatrywania, w swoim regulaminie wewnętrznym (ust. 5). Orzeczenie właściwego podmiotu prowadzącego rozgrywki wydane na skutek wniesienia odwołania, o którym mowa w ust. 5, jest ostateczne (ust. 8). Stosownie do art.4 ustawy postępowanie w sprawach określonych w ustawie, z wyłączeniem art. 14, prowadzi się zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Z przywołanego przepisu wynika, że postępowanie w przedmiocie nałożenia zakazu klubowego nie jest regulowane przepisami k.p.a. W szczególności, tak jak wskazał NSA w przywołanym na wstępie postanowieniu z dnia 12 września 2013 r. orzeczenie w przedmiocie zakazu klubowego nie jest decyzją w rozumieniu przepisów k.p.a. Stanowi jednakże inny niż określone w pkt 1-3 art. 3 § 2 p.p.s.a. akt z zakresu administracji publicznej, dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zgodnie z przywołanymi wcześniej postanowieniami art. 14 ust.5 ustawy formę, tryb i termin złożenia odwołania reguluje związek sportowy lub podmiot prowadzący rozgrywki. Zgodnie z przepisami Regulaminu Wewnętrznego Ekstraklasy S.A. w sprawie postępowania odwoławczego od zastosowanego przez kluby Ekstraklasy zakazu klubowego, organem właściwym do rozpoznania odwołania od zastosowanego przez klub Ekstraklasy zakazu klubowego jest Komisja Ligi Ekstraklasy S.A. (pkt 1). Przewodniczący Komisji dla rozpoznania poszczególnych spraw może wyznaczyć trzyosobowy skład orzekający spośród członków Komisji wyznaczając równocześnie jego przewodniczącego. W takim wypadku wyznaczony skład ma uprawnienia Komisji (pkt 2). Osoba ukarana składa na piśmie odwołanie od zastosowanego zakazu klubowego bezpośrednio do Ekstraklasy S.A. w terminie 7 dni od doręczenia przez klub informacji o zastosowanym zakazie klubowym (pkt 3). W świetle przywołanego wyżej art. 14 ust.1 ustawy przesłanką do nałożenia przez organizatora na daną osobę zakazu klubowego jest naruszenie przez tę osobę regulaminu imprezy masowej. Podmiotem umocowanym przez ustawodawcę do opracowania tego regulaminu jest sam organizator. Zgodnie bowiem z art.6 ust.3 ustawy organizator opracowuje i udostępnia osobom uczestniczącym w imprezie masowej regulamin obiektu (terenu) oraz regulamin imprezy masowej zawierający warunki uczestnictwa i zasady zachowania się osób na niej obecnych. Na podstawie wskazanego wyżej upoważnienia organizator meczów piłkarskich [...], jak wskazano na wstępie opracowała Regulamin Regulaminu Imprezy Masowej. Jak wynika z treści zaskarżonych orzeczeń, Skarżącemu zarzucono, iż podczas meczu piłki nożnej [...] przebywał w miejscu nieprzeznaczonym dla publiczności, tj. na schodach pomiędzy trybunami oraz nie wykonywał poleceń spikera, polegających na wezwaniu do opuszczenia ciągów komunikacyjnych - schodów pomiędzy trybunami, co spowodowało ich niedrożność. W postępowaniu odwoławczym toczącym się przed Komisją Ligi sprecyzowano, że wskazany na wstępie czyn doprowadził do naruszenia Regulaminu w punktach odnoszących się do na nieuzasadnionego zajmowania miejsca w ciągach komunikacyjnych oraz na drogach ewakuacyjnych ( §4 pkt 2 lit. k Regulaminu), uporczywego stania poza miejscami w sektorach wskazanych przez organizatora (§4 pkt 2 lit. f Regulaminu), niezajmowania miejsca określonego w dokumencie uprawniającym do wejścia na imprezę masową ( §3 pkt 1 lit. d Regulaminu) oraz niestosowania się do poleceń porządkowych wydawanych przez służby porządkowe i informacyjne ( §3 pkt 1 lit. f Regulaminu). Komisja Ligi przyznała rację organizatorowi jedynie w zakresie dwóch pierwszych naruszeń, zasadnie u ocenie Sądu wywodząc, iż materiał dowodowy nie dawał podstaw do stwierdzenia, by odwołujący dopuścił się także naruszenia §3 pkt 1 lit. f Regulaminu, a mianowicie niestosowania się do poleceń porządkowych spikera zawodów. Odnosząc się jednak do pozostałych zarzutów stanowiących przesłankę nałożenia na skarżącego zakazu stadionowego tj. a mianowicie §3 pkt 1 lit. d (obowiązku zajmowania miejsca określonego w dokumencie uprawniającym do wejścia na imprezę masową) oraz § 4 pkt 2 lit. f i k tj. (uporczywego stania poza miejscami w sektorach wskazanych przez organizatora i nieuzasadnionego zajmowania miejsc w ciągach komunikacyjnych oraz na drogach ewakuacyjnych) należy wskazać, iż podstawowymi dowodami w oparciu o które organy stwierdziły, że w podczas trwania meczu tj. [...] września 2014 r. G. Z. stał na schodach pomiędzy trybunami są zdjęcia przekazane w postępowaniu odwoławczym przez organizatora. Zdjęcia te nie są jednak opatrzone żadną datą, godziną, co podważa ich wiarygodność w zakresie tego kiedy i gdzie zostały faktycznie wykonane. Po drugie nawet przy przyjęciu , iż obrazują one mecz jaki odbył się w dniu [...] września 2013r., to w ocenie Sądu, jak słusznie zauważa skarżący nie pozwalają one na jednoznaczne przyjęcie, tak jak uczynili to wydający zakaz, iż skarżący dopuścił się złamania w/w przepisów regulaminu. Po pierwsze nie obrazują one miejsca, które zgodnie z zakupionym biletem wstępu winien zajmować skarżący, a po drugie nie widać na nich, czy skarżący faktycznie- uporczywie stoi na schodach, czy też na miejscu przeznaczonym dla publiczności. Ponadto brak jest jakichkolwiek innych dowodów wskazujących na złamanie któregokolwiek z punktów Regulaminu Imprezy Masowej bądź też Regulaminu Obiektu przez skarżącego. Oznacza to, że w sprawie nie udowodniono w sposób nie budzący wątpliwości, iż w odniesieniu do skarżącego mógł być zastosowany zakaz przewidziany w art. 14 ust. 1 ustawy. Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i a w zw. z art. 135 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w pkt. 1 sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienie oparto o art. 152 tej ustawy. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 w/w ustawy.