IV SA/Wa 1342/12
WyrokWSA w Warszawie2012-12-07
Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Jakub Linkowski, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i zakazie wjazdu na terytorium Państw Schengen, wydana na podstawie nieposiadania ważnego dokumentu podróży i wizy, może zostać utrzymana w mocy, mimo podniesionych przez cudzoziemca zarzutów dotyczących błędnej wykładni przepisów o pobycie tolerowanym oraz omyłki pisarskiej w uzasadnieniu decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a decyzja o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i zakazie wjazdu na terytorium Państw Schengen jest zgodna z prawem. Zarzuty dotyczące błędnej wykładni przepisów o pobycie tolerowanym uznano za bezzasadne, ponieważ cudzoziemiec nie wykazał konkretnych okoliczności faktycznych uzasadniających jego zastosowanie. Omyłka pisarska w uzasadnieniu decyzji dotycząca danych osobowych została uznana za oczywistą i nieistotną dla legalności decyzji.Stan faktyczny
Komendant Placówki Straży Granicznej zwrócił się do Wojewody o wydalenie A. B. z terytorium Polski z powodu przekroczenia granicy bez ważnego dokumentu podróży i wizy. Cudzoziemiec przyznał, że od czterech lat przebywa w Polsce nielegalnie. Wojewoda wydał decyzję o wydaleniu i zakazie wjazdu na terytorium Państw Schengen. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał tę decyzję w mocy po rozpatrzeniu odwołania. A. B. złożył skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów o pobycie tolerowanym oraz omyłkę pisarską w uzasadnieniu decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i zakazu wjazdu na terytorium Państw Schengen - oddala skargę -
Komendant Placówki Straży Granicznej w S. wnioskiem z dnia 10 stycznia 2012 r. zwrócił się do Wojewody [...] o wydalenie obywatela [...] A. B. z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Powyższe było konsekwencją ustaleń poczynionych w trakcie przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Straży Granicznej w dniu [...] stycznia 2012 r. kontroli legalności pobytu A. B. na terytorium kraju.
W jej wyniku stwierdzono, że cudzoziemiec przekroczył w dniu [...] stycznia 2012 r. granicę państwową z [...] do Polski pociągiem kolei [...], nie posiadając ważnego dokumentu podróży oraz ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Polski oraz że w związku z tym - niezgodnie z przepisami przekroczył granicę państwową.
Na skutek podjętych czynności wyjaśniających ujawniono, że dokument podróży A. B. nr [...] wydany przez władze [...] w dniu [...] kwietnia 2004 r. był ważny do dnia [...] kwietnia 2009 r., natomiast zamieszczona w nim polska wiza turystyczna serii PL nr [...], wydana przez [...] na 30 dni pobytu, ważna była w okresie od dnia [...] sierpnia 2007 r. do dnia [...] października 2007 r.
W trakcie przesłuchania przeprowadzonego w dniu [...] stycznia 2012 r. cudzoziemiec przyznał, że nie starał się o przedłużenie ważności swojego dokumentu podróży, albowiem ze względów ekonomicznych bał się konieczności powrotu do [...]. Zeznał, że od czasu, gdy jego wiza straciła ważność, nie posiadał innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Polski, również nie starał się zalegalizować swojego pobytu na tym terytorium. Oświadczył, że od czterech lat przebywa w Polsce i w tym okresie dwa razy wyjeżdżał do [...] pomimo braku ważnego dokumentu podróży i ważnej wizy do tego uprawniającej.
Komendant Placówki Straży Granicznej w S. we wniosku o wydalenie A. B. z terytorium Polski odmówił jednak wiarygodności zeznaniom cudzoziemca w zakresie wieloletniego i nieprzerwanego pobytu w Polsce, albowiem cudzoziemiec nie posługiwał się w żadnym stopniu językiem polskim, nie posiadał polskiej waluty, nie był w stanie przedstawić wiarygodnych informacji odnośnie miejsca swojego zamieszkania, ani źródła utrzymania, posiadane przez niego ubrania i kosmetyki nie były oznakowane w języku polskim, a w jego telefonie znajdowała się karta SIM [...] operatora sieci komórkowej. Stwierdzony przez Komendanta Placówki Straży Granicznej w S. fakt naruszenia przez cudzoziemca przepisów ustawy o cudzoziemcach skutkował zatrzymaniem A. B. w dniu [...] stycznia 2012 r., a następnie Sąd Rejonowy [...] w S. [...] Wydział Karny postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., sygn. akt [...] orzekł o umieszczeniu cudzoziemca w Ośrodku Strzeżonym dla Cudzoziemców w K. na czas niezbędny do wydania i wykonania decyzji o wydaleniu z terytorium Polski, nie dłużej jednak niż do dnia [...] kwietnia 2012 r.
Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy oraz poczynione ustalenia wskazujące, że w sprawie wypełnione zostały znamiona określone w art. 88 ust. 1 pkt 1 i 6
ustawy o cudzoziemcach, albowiem cudzoziemiec przebywał na terytorium Polski nielegalnie w rozumieniu art. 3 pkt 2 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich, Wojewoda [...], po rozpatrzeniu powyższego wniosku, decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] postanowił wydalić z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji przez przejście graniczne: każde prawnie dozwolone obywatela [...] A. B., s. B. F. i H., ur. [...].01.1972 r., legitymującego się nieważnym dokumentem podróży nr [...] wydanym przez władze [...], z terminem ważności od dnia [...].04.2004 r. do dnia [...].04.2009 r. i określił czas trwania zakazu wjazdu na terytorium państw obszaru Schengen na okres 3 lat.
Nadto w uzasadnieniu decyzji Wojewoda podniósł, że decyzja ta nie niweczy postępowania prowadzonego w sprawie A. B. w trybie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach, bowiem ewentualna decyzja o udzieleniu zezwolenia podjęta w oparciu o przepisy tej ustawy, z dniem, w którym stanie się ostateczna, spowoduje wygaśnięcie decyzji o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na mocy art. 9 tej ustawy.
Z odwołaniem od powyższej decyzji wystąpił A. B., zarzucając organowi zaniechanie zastosowania art. 89 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach w przedmiocie udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany, nieuwzględnienie faktu, że wobec skarżącego zostało wszczęte postępowanie administracyjne o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony oraz że skarżący przebywa w Polsce od dnia [...] lipca 2007 r.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, w pełni podzielając stanowisko organu pierwszej instancji.
W toku postępowania odwoławczego organ orzekający w sprawie stwierdził ponadto, że w sprawie nie znajdują zastosowania przepisy art. 89 ust. 1 ustawy O cudzoziemcach. W ocenie organu również brak jest podstaw do stwierdzenia, że w kraju pochodzenia skarżący będzie narażony na prześladowania i zagrożenia wymienione w art. 97 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, jak również nie zostało wydane orzeczenie sądu ani rozstrzygnięcie Ministra Sprawiedliwości o niedopuszczalności wydania cudzoziemca. Skarżący nie jest małżonkiem obywatelki polskiej ani cudzoziemki posiadającej zezwolenie na osiedlenie się lub pobyt rezydenta długoterminowego WE i nie zachodzą inne okoliczności mogące stanowić podstawę do uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo skarżącego do poszanowania jego życia rodzinnego. Brak jest również podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja jest niewykonalna. Organ odwoławczy za zupełnie nieuzasadnione uznał żądanie cudzoziemca udzielenia mu zgody na pobyt tolerowany z uwagi na jego obawy przed powrotem do kraju pochodzenia spowodowane przyczynami ekonomicznymi, które zdaniem skarżącego skutkowałyby ograniczeniem jego praw wolnościowych, a także naruszałoby jego prawo do życia rodzinnego poprzez brak możliwości założenia rodziny.
Skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. B., wnosząc o jej uchylenie, zarzucił zaskarżonej decyzji:
1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 97 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w kontekście ustalonego w sprawie, a zarazem w tej części niekwestionowanego stanu faktycznego, skutkującą niezastosowaniem art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach,
2) naruszenie reguł procedury administracyjnej mogące mieć wpływ na wynik sprawy poprzez:
a) przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na podzieleniu przez organ błędnie ustalonych okoliczności faktycznych istotnych w zakresie
dotychczasowego pobytu skarżącego w Polsce, które skutkować mogło brakiem jakiegokolwiek odniesienia wobec alternatywnego wniosku odwoławczego,
b) wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu, o jak wynika z końcowej części uzasadnienia kwestionowanej decyzji, materiału zgromadzonego w postępowaniu prowadzonym w sprawie [...]. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa zarówno materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia, uchwały). Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy, wydając zaskarżony akt, nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie pod kątem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej, a nie celowości czy słuszności.
Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa. W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów art. 88 ust. 1 pkt 1 i 6 i art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 ze zm.) i art. 97 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680).
Zgodnie z tymi uregulowaniami ustawowymi, jeżeli cudzoziemiec przebywa na terytorium Polski bez ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Polski lub niezgodnie z przepisami przekroczył lub usiłował przekroczyć granicę, właściwy wojewoda ma obowiązek wydania decyzji o jego wydaleniu. Okoliczność niezgodnego z przepisami przekroczenia przez skarżącego granicy Państwa Polskiego nie była w skardze kwestionowana.
Kwestia podnoszona w skardze dotyczyła błędnej wykładni art. 97 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej skutkującej niezastosowaniem art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Przesłankami udzielenia zgody na pobyt tolerowany są sytuacje, w których wydalenie mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. albo gdy naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu tejże Konwencji. Pozostałe przesłanki wymienione w art. 97 dotyczą sytuacji dzieci, a więc nie mają zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż skarżący dzieckiem nie jest ani też nie posiada dzieci, których dobro mogłoby być zagrożone. Skarżący, powołując się na art. 97 ust 1 pkt 1 i 1a wskazanej wyżej ustawy w toku postępowania administracyjnego, powoływał się jedynie na ten przepis, natomiast nie wskazał żadnych okoliczności faktycznych dotyczących jego osoby, które mogłyby wywołać przekonanie o niezasadności decyzji o wydaleniu. Podnoszona przez skarżącego okoliczność trudnych warunków bytowych w [...], jakich może w razie powrotu doświadczyć i które mają mu skutecznie przeszkodzić w realizacji planów prowadzenia w przyszłości życia rodzinnego, nie jest istotna dla rozstrzygnięcia w sprawie. Tym samym Sąd uznał, za bezpodstawne zarzuty dotyczące naruszenia art. 97 ust. 1 pkt 1 i 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP i art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach.
Skarżący również niezasadnie wywodzi, że materiał dowodowy, na podstawie którego wydano zaskarżoną decyzję, został zebrany w sprawie zupełnie innej osoby. Niewątpliwie w końcowym fragmencie uzasadnienia zaskarżonej decyzji zamiast imienia i nazwiska skarżącego A. B. wpisał dane [...]. Jednakże nie można przypisać temu błędowi innego charakteru, jak tylko oczywistej omyłki pisarskiej, która powinna podlegać sprostowaniu, nie skutkować zaś uchyleniem decyzji jako wadliwej z proceduralnego punktu widzenia. Ponadto w uzasadnieniu decyzji nie pojawiają się żadne ustalenia czy oceny prawne nie przystające do sprawy, które mogłyby wskazywać, że stan faktyczny był ustalany również w oparciu o jakieś nieujawnione dowody niedotyczące bezpośrednio skarżącego. Przywołanie danych osobowych innej osoby nie wiązało się ze zmianą treści uzasadnienia, bowiem dane te zostały wpisane do zdania o znaczeniu ogólnym, odnoszącym się do braku naruszenia prawa do poszanowania życia rodzinnego. Nie została zatem omyłkowo przywołana żadna okoliczność innej sprawy administracyjnej, która mogłaby wywoływać uzasadnione wątpliwości co do ustaleń organu w sprawie. Tym samym bez konieczności przeprowadzenia dodatkowych zabiegów myślowych można dostrzec oczywisty błąd pisarski, jaki nastąpił przy sporządzaniu uzasadnienia. Trafne jest zatem stanowisko organu odwoławczego wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, bowiem materiał dowodowy znajdujący się w aktach przedmiotowej sprawy pozwalał na ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego sprawy i nie wymagał jego uzupełnienia.
Z tych względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżącego zarzutów, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji, bowiem w rozpoznawanej sprawie, organy wydając decyzje o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w sposób wyczerpujący zebrały i dokonały prawidłowej oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a ustalone okoliczności faktyczne sprawy znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach administracyjnych sprawy.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło