IV SA/Wa 1358/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-12

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, gdy skarżący jest całkowicie niezdolny do pracy i posiada niskie dochody?
Ratio decidendi
W sytuacji, gdy skarżący został już prawomocnie zwolniony od kosztów sądowych, nie ma obowiązku ponownego ubiegania się o to zwolnienie, a wniosek w tym zakresie należy oddalić. Natomiast jeśli skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnej pomocy prawnej mimo zwolnienia od kosztów sądowych, należy uwzględnić wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
K. G., całkowicie niezdolny do pracy, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, utrzymując się z renty w wysokości 723,06 zł netto miesięcznie. Jest właścicielem nieruchomości zabudowanej garażem, mieszka w lokalu socjalnym, posiada niewielkie środki pieniężne. Wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. dotyczącą ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Ustanowił adwokata z urzędu dla K. G. w ramach przyznania prawa pomocy oraz oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skarg A. G. i K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2010 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: 1. ustanowić w niniejszej sprawie dla K. G. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W., 2. oddalić wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. K. G. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku z dnia 8 listopada 2010 r. oraz znajdujących się w aktach sprawy kopii decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2010 r. i wypisu z treści orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2001 r. wynika, że skarżący jest trwale, całkowicie niezdolny do pracy. Gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie, a jedynym źródłem jego utrzymania jest świadczenie rentowe w miesięcznej wysokości 723,06 zł netto. K. G. jest właścicielem nieruchomości o powierzchni 2.900 m2, zabudowanej garażem o powierzchni 26 m2. Nie ma innych nieruchomości. Mieszka w lokalu socjalnym o powierzchni 16 m2. Nie ma wartościowych przedmiotów. Skarżący posiada środki pieniężne z wkładu mieszkaniowego, które w części zostały utracone. Kwota tych środków wynosi aktualnie 637,28 zł. Należy wskazać, że w przedmiotowej sprawie, po rozpoznaniu wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych, postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 1358/10 referendarz sądowy przyznał prawo pomocy we wnioskowanym zakresie, to jest zwolnił K. G. od kosztów sądowych. Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W pierwszej kolejności należało rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 243 § 1 zd. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne (art. 243 § 2 ppsa). Jak wskazano, postanowieniem dnia 16 sierpnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 1358/10, po rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomowcy złożonego w przedmiotowej sprawie, referendarz sądowy zwolnił K. G. od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2010 r. znak: [...]. Postanowienie to jest prawomocne. Zatem już od dnia złożenia wskazanego wniosku skarżący nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawie ze skargi na wskazaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. Należy podkreślić, że przyznane zwolnienie jest skuteczne od tego właśnie momentu poprzez cały dalszy tok postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji - wojewódzkim sądem administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W sytuacji wcześniejszego zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych na mocy prawomocnego orzeczenia sądowego, nie jest on zobowiązany do ponownego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, jeżeli ma zamiar dokonać w postępowaniu czynności podlegającej opłacie. W konsekwencji złożony przez stronę wniosek w z zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Odrębnie natomiast należało rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Otrzymywane przez skarżącego świadczenie rentowe (723,06 zł) pozwala na zaspokojenie co najwyżej podstawowych potrzeb życiowych. Przy aktualnym poziomie cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia tych potrzeb ani dochód skarżącego, ani posiadane przez niego zasoby pieniężne nie pozwalają poczynić oszczędności do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Chociaż więc skarżący mocą postanowienia z dnia 16 sierpnia 2010 r. nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, to nadal nie jest w stanie wygospodarować środków na opłacenie profesjonalnej pomocy prawnej. To zaś obliguje uwzględniania wniosku w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło