IV SA/Wa 136/19
WyrokWSA w Warszawie2019-04-16
Skład orzekający: Joanna Borkowska, Anna Sękowska, Anna Sidorowska-Ciesielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo rozpatrzył zarzuty dotyczące przebiegu granic działki ewidencyjnej oraz jej powierzchni w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków, a także czy zasadnie oznaczył granicę jako sporną?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie modernizacyjne ewidencji gruntów i budynków. Wskazano, że ustalenie przebiegu granic opierało się na dostępnej dokumentacji geodezyjnej, a w przypadku braku zgodności lub wątpliwości, granica została prawidłowo oznaczona jako sporna. Różnice w powierzchni działki wynikały z zastosowania nowocześniejszych metod pomiarowych, a nie z bezprawnego odjęcia gruntu. Organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani procesowego.Stan faktyczny
Skarżąca K. S. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Starosty dotyczącą rozpatrzenia zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Zarzuty dotyczyły przebiegu północno-wschodniej i południowej granicy jej działki ewidencyjnej oraz jej powierzchni. Skarżąca twierdziła, że granice zostały przesunięte, zmniejszając powierzchnię jej działki i pozbawiając ją dostępu do drogi publicznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Borkowska, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska (spr.), asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska, Protokolant ref. Marta Pachulska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów i budynków oddala skargę
K. S. pismem z 13 grudnia 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] listopada 2018 r., Nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...]września 2018 r. o uwzględnieniu zarzutów skarżącej do przebiegu północno-wschodniej granicy działki ewidencyjnej numer [...] z działką nr [...] i przyjęciu jej przebiegu na podstawie opracowania o identyfikatorze [...], o przyjęciu przebiegu granicy działki [...] z działką [...] na podstawie opracowania o identyfikatorze [...], o oznaczeniu granicy działki nr [...] z działką [...] jako spornej oraz o odrzuceniu pozostałych zarzutów zgłoszonych do działki nr [...].
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
W trakcie wyłożenia operatu opisowo-kartograficznego obrębu K. K.S. złożyła zarzuty do przebiegu granic jej działki nr [...] w obrębie K.. Nie zgadzała się z północną granicą jej działki z działkami nr [...]i [...] oraz z granicą południową między działkami nr [...] i [...]. Skarżąca twierdzi, że przebieg granic działki nr [...] powinien być zgodny z przedstawionym przez nią wyrysem z mapy ewidencyjnej w skali 1:5000, a powierzchnia powinna wynosić 1.61 ha zgodnie z aktem darowizny. Poza tym K. S. domagała się ujawnienia drogi dojazdowej do działki nr [...].
W związku z informacją zamieszczoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...], że projekt operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków stał się operatem ewidencyjnym, K. S. ponowiła zarzuty do tych danych w piśmie z 31 marca 2017 r. Starosta [...] wszczął postępowanie w sprawie rozpatrzenia powyższych zarzutów, w ramach którego porównał dokumentację z modernizacji ewidencji gruntów i budynków z materiałami archiwalnymi i stwierdził niezgodność topologii przedmiotowej działki ujawnionej w operacie modernizacji z jej zasięgiem wynikającym ze stanu prawnego (aktu własności ziemi [...] wydanego w oparciu o dokumentację do regulowania własności gospodarstw rolnych). W związku z powyższym pismem z 6 kwietnia 2017 r. zwrócił się do wykonawcy modernizacji o wykonanie dokumentacji geodezyjnej obejmującej ustalenie północnej granicy działki nr [...], utworzenie działki stanowiącej rów oraz ustalenie południowej granicy działki nr [...], położonej na północ od działki nr [...].
K. S. zapoznała się 12 maja 2017 r. z aktami sprawy i nie zgodziła się z przebiegiem granicy jej działki z działką nr [...] oraz zmniejszeniem powierzchni jej działki. Według skarżącej granica działki nr [...] od strony południowej powinna być przedłużeniem granicy działki nr [...] i w linii prostej przebiegać aż do drogi, co potwierdza protokół wglądu do dokumentacji sprawy z 9 czerwca 2017 r.
Firma [...]– wykonawca modernizacji – ponownie ustaliła przebieg granicy przedmiotowej działki od strony północnej w operacie korekty modernizacji przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...].
Organ pierwszej instancji wydał [...] września 2017 r. decyzję nr [...], w której orzekł o przyjęciu przebiegu północno-wschodniej granicy na podstawie ww. opracowania geodezyjnego przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] oraz odrzucił pozostałe zarzuty zgłaszane przez K. S.. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła K. S., w którym powieliła zarzuty dotyczące jej działki z działką nr [...] oraz zarzut zmniejszenia powierzchni o ok. 700 m2 w stosunku do powierzchni, którą podarowali skarżącej jej rodzice.
Decyzją nr [...] z [...] stycznia 2018 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił powyższą decyzję Starosty W. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W wyniku ponownego rozpatrywania zarzutów K. S. organ zlecił firmie [...] wykonanie opracowania geodezyjnego korygującego położenie punktu granicznego nr [...] (na granicy działek nr [...],[...] i działki drogowej) oraz włączył jako strony postępowania właścicieli działek sąsiednich nr [...] oraz działki nr [...] z obrębu K..
Starosta [...] wydał [...] września 2018 r. decyzję nr [...], w której zmienił położenie ww. punktu granicznego zgodnie z operatem przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] oraz oznaczył południowo - zachodnią granicę działki ewidencyjnej nr [...] jako sporną. W odniesieniu do pozostałych zarzutów skarżącej podtrzymał stanowisko zawarte w decyzji nr [...].
Od decyzji Starosty [...] odwołała się K. S., kwestionując oznaczenie południowej granicy jako spornej, zmniejszenie powierzchni jej działki, nieuwzględnienie zarzutów dotyczących ujawnienia drogi dojazdowej z drogi publicznej relacji K.. Skarżąca twierdzi, że nastąpiło przesunięcie granic działki nr [...] z południa na północ, co poskutkowało według niej przyłączeniem na północy części działek sąsiadujących z jej nieruchomością a działkami o nr [...] i [...] oraz odebraniem możliwości dostępu jej działki do drogi.
Decyzją z [...] listopada 2018 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] września 2018 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że modernizacja ewidencji gruntów i budynków obrębu K. miała na celu m.in. wykazanie prawidłowego przebiegu granic działek ewidencyjnych. Zarzuty K. S. do modernizacji ewidencji gruntów i budynków obejmowały m. in. przebieg północno-wschodniej granicy jej działki. Z akt sprawy wynika, że wykonawca modernizacji w operacie dotyczącym korekty tej granicy, przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...], skorygował przebieg północno-wschodniej granicy działki [...] w oparciu o operaty jednostkowe - dokumentację z podziału działki [...] przyjętą do zasobu pod nr [...], dokumentację z podziału działki [...] przyjętą do zasobu pod nr [...], operat ewidencji gruntów [...]. Z analizy dokumentacji wynika, że geodeta w opracowaniu nr [...] zmienił geometrię rowu, który jest naturalną granicą między działkami nr [...]i [...]. Opracowanie nr [...] zawiera sprawozdanie techniczne, w którym geodeta udowadnia, że ustalenie przebiegu przedmiotowej granicy przez jego poprzednika w 1994 r. było nieprawidłowe. Zatem operat jednostkowy nr [...] podziału działki nr [...] należało uznać za wiarygodny (zgodny z dokumentami archiwalnymi będącymi w zasobie) w części dotyczącej przebiegu granicy północno- wschodniej i wykorzystać do jej ustalenia podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Granicę między działką skarżącej a rowem melioracyjnym firma [...] w operacie nr [...] określiła więc na podstawię wiarygodnych dokumentów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zgodnie z powołanym wyżej § 39 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Skarżąca zaakceptowała ustalony przez wykonawcę modernizacji przebieg granicy podpisując protokół ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych w dniu [...] czerwca 2017 r. Taki przebieg północno-wschodniej granicy jest też zgodny ze stanem prawnym działki K. S. określonym w akcie własności ziemi nr [...].
Na podstawie akt sprawy organ odwoławczy ustalił, że granica pomiędzy działką skarżącej, a działką nr [...] była ustalana na gruncie w ramach modernizacji ewidencji [...] września 2016 r. K. S. nie podpisała protokołu ustalenia przebiegu granic. Z powyższego protokołu wynika, że wykonawca modernizacji ustalił południową granicę (między działkami nr [...] i [...]) po zbadaniu znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszystkich dostępnych dokumentów. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego przebieg tej granicy jest określony jedynie w operacie założenia ewidencji, regulowania własności gospodarstw rolnych [...] oraz kontroli ewidencji [...]. Oba opracowania wskazują ten sam przebieg granic przedmiotowej działki, oznaczonej wówczas numerem [...]. Jak zauważył organ II instancji Skarżąca podnosiła, że wzdłuż granicy z działką nr [...] do drogi publicznej relacji K. według stanu faktycznego znajduje się droga dojazdowa. Istnienia takiej drogi nie potwierdza jednak dokumentacja znajdująca się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, jak również akt własności ziemi nr [...] wydany na rzecz matki skarżącej – S. K. K. S. otrzymała w darowiźnie nieruchomość oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków nr [...] w takich granicach, jakie zostały określone w dokumentacji geodezyjnej będącej podstawą do wydania ww. aktu własności ziemi. Organ odwoławczy wyjaśnił, że fakt rzeczywistego wykorzystania pasa gruntu, którego przyłączenia do swojej działki domaga się K. S., jako drogi dojazdowej do drogi publicznej, nie może być podstawą do ustalenia przebiegu granicy działki z uwzględnieniem tej drogi. Ewidencja gruntów i budynków rejestruje wyłącznie stan wynikający z dokumentów, w tym przebieg granic działek ewidencyjnych. Z aktu własności ziemi wydanego na podstawie ujawnionych wówczas danych ewidencyjnych wynika zasięg własności K. S. i nie może on ulec zmianie w procesie modernizacji ewidencji gruntów i budynków.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej dotyczących powierzchni organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 62 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków pole powierzchni działki ewidencyjnej oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich określonych w układzie współrzędnych prostokątnych płaskich 2000 i koryguje o wartość powierzchniowej poprawki odwzorowawczej wynikającej ze zniekształcenia obiektów powierzchniowych prezentowanych na płaszczyźnie odwzorowania w stosunku do tych samych obiektów prezentowanych na powierzchni elipsoidy stanowiącej geodezyjny system odniesienia. Pole powierzchni działek ewidencyjnych określa się z precyzją zapisu 0,0001 ha. Oznacza to, że powierzchnia działki jest określana za pomocą współrzędnych punktów granicznych uzyskanych w wyniku pomiaru terenowego. Powierzchnia wynika z przyjętego przebiegu granic. Poza tym nie można porównać powierzchni wykazanej dotychczas z dokładnością do 1 ara, obliczanej w roku 1967 planimetrem na podstawie miar pozyskiwanych graficznie z mapy do powierzchni obliczonej na podstawie współrzędnych prostokątnych płaskich pozyskanych za pomocą nowoczesnych technik pomiarowych i wykazanej z dokładnością do 1 m2.
Skargę na powyższą decyzję wniosła K. S., dalej "Skarżąca", wnosząc o uchylenie decyzji nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, które są wadliwe na podst. art. 145 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także dla Skarżącej bardzo krzywdzące.
W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że od swoich rodziców na podstawie notarialnego aktu darowizny otrzymała w K. działkę o powierzchni 1,61 ha, na dowód czego dołączyła do skargi kserokopię aktu notarialnego wraz z załącznikami. Dalej skarżąca wskazała, że wyniku decyzji o których mowa we wstępnej części skargi, południowa granica działki [...] w K. została przesunięta na północ na całej długości. W konsekwencji tej decyzji administracyjnej została pozbawiona pasa gruntu ziemi o szerokości ok. 4,5 m co stanowi ok. 750 m2 powierzchni nieruchomości, tj. ok. 5% powierzchni całej nieruchomości w tej części działki.
Ponadto podniosła, że w wyniku ww. decyzji zamknięto funkcjonujący jedyny od zawsze dojazd do publicznej drogi powiatowej relacji K.
Zdaniem Skarżącej, przywołana decyzja administracyjna prowadzi do bezprawnych zmian podmiotowych w zakresie stosunków własnościowych i przewłaszczenia gruntu na rzecz sąsiadów, a tym samym wyrządza jej ogromną krzywdę materialną, narusza jej konstytucyjne prawo własności. Za szczególnie dotkliwy wskazała brak drogi dojazdowej dla sprzętu rolniczego (kombajn, kosiarka, grabiarka, opryskiwacz itp.) i uprawiania pola, a także prac w przyległym lesie. Oprócz braku możliwości dojazdu do pola, w przyszłości będzie to powodować także trudności w uzyskaniu decyzji umożliwiających budowę budynków gospodarczych. Jak wskazała istota jej skargi sprowadza się do krzywdy jaką wyrządził organ nadzoru geodezyjnego utrzymując w mocy decyzję organu I instancji podjętą po zakończeniu czynności modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze obrębu K.
Skarżąca zarzuciła organowi administracji publicznej naruszenie m.in. art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. Wskazała, że południowa granica działki [...] była przedmiotem badania geodety jedynie ma odcinku z działką [...], nie uwzględniając granicy z właścicielami działek [...] i [...]. Dalej zwróciła uwagę, że południowa granica działki [...] przebiega w linii prostej od dróg K. do działki drogowej nr [...], jej długość to ok. 180m i jest bardzo widoczna wzdłuż starego drzewostanu. Fragment granicy południowej działki [...] z działką [...] ustalony w decyzji administracyjnej został wyznaczony wadliwie, z rażącym naruszeniem prawa,
Skarżąca zakwestionowała stanowisko organu, zgodnie z którym twierdzono, że dane, które organ wprowadza zaskarżoną decyzją są zgodne ze stanem prawnym określonym w akcie własności ziemi [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie przed Wojewódzki Sądem Administracyjnym w Warszawie, która odbyła się 16 kwietnia 2019 r. Skarżąca wyjaśniła także, że w jej ocenie granica pomiędzy działkami [...] i [...] powinna być przesunięta bardziej na południe, w głąb działki [...] i biec do drogi publicznej, którą stanowi al. [...]. W tym sensie powinna ona graniczyć również z działką [...] i [...]. Skarżąca wskazała także, że granicę południową jej działki powinna stanowić ciągła prosta.
Uczestnik postępowania M. J. – na rozprawie – wniósł o oddalenie skargi, załączając wypis i wyrys z ewidencji gruntów i budynków sporządzony wg stanu rejestru z dnia 19 września 2007 r., tj. przed modernizacją ewidencji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, określającego prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego, regulującego postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2101 ze zm.) - dalej "pgik.", oraz rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r. poz. 1034 ze zm.).
Przechodząc do rozpoznania sprawy, na wstępie wskazać należy, że ewidencja gruntów i budynków, jak stanowi art. 2 pkt 8 pgik jest systemem informacyjnym zapewniającym gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 pgik., ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: 1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; 2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych; 3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. Z kolei z art. 22 ust. 1 pgik wynika, że ewidencję gruntów i budynków prowadzą starostowie, których zadaniem jest stosownie do § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Z powyższych regulacji wynika jednoznacznie, że w przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna organy administracji geodezyjnej i kartograficznej zobowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania.
Szczególnym trybem dokonywania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków jest tryb przeprowadzenia postępowania modernizacyjnego, który uregulowany został w art. 24a pgik. Zgodnie z 24a ust. 1 pgik, starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych. Pojęcie modernizacji ewidencji gruntów i budynków precyzuje przepis § 55 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym modernizacja ewidencji to zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu: 1) uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia; 2) modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu; 3) poprawy funkcjonowania informatycznego systemu obsługującego bazę danych ewidencyjnych.
Dalsze postanowienia art. 24a pgik, regulują tryb postępowania mającego na celu przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków, terminy zgłaszania uwag do danych zawartych w projekcie operatu opisowo-kartograficznego i zarzutów do operatu, oraz sposób i formę załatwiania przez organ prowadzący modernizację uwag i zarzutów.
Zgodnie z art. 24a ust. 2 pgik., starosta podaje do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków. Informacje, o których mowa w ust. 2, podlegają wywieszeniu na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 3). Projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega, na okres 15 dni roboczych, wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 4). Starosta informuje o terminie i miejscu wyłożenia, o którym mowa w ust. 4, poprzez wywieszenie tej informacji na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego i właściwego urzędu gminy, na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, oraz ogłoszenia jej w prasie o zasięgu krajowym (ust. 5). Po upływie terminu, o którym mowa w ust. 4, projekt operatu opisowo-kartograficznego staje się operatem ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa (ust. 8). Ustawa w art. 24a ust. 6 przewiduje możliwość zgłaszania uwag do danych zawartych w projekcie, lub zarzutów do operatu - ust. 9 - w zależności od etapu prac modernizacyjnych. Sposobem załatwienia uwag do projektu operatu modernizacji gruntów i budynków jest udzielenie przez organ informacji o sposobie ich rozpatrzenia oraz uczynienie w protokole wzmianki o treści uwag i sposobie ich rozpatrzenia (ust. 7), natomiast o uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (ust. 10). Zarzuty zgłoszone po terminie określonym w ust. 9 traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków (ust. 12).
Analiza akt administracyjnych prowadzi do wniosku, że organy ewidencyjne spełniły warunki formalne dla przeprowadzenia postępowania modernizacyjnego, wynikające z wyżej przytoczonych przepisów.
Przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego było rozpatrzenie zarzutów skarżącej do danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków, na podstawie projektu operatu opisowo-kartograficznym modernizacji dla obrębu [...], gmina K. przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego z identyfikatorem ewidencyjnym [...].
Odnosząc się do treści rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że wbrew stanowisku skarżącej zaprezentowanemu w skardze oraz w zgłoszonych zarzutach, rozstrzygnięciu temu nie można zarzucić naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania go z obrotu prawnego. Zarzuty te dotyczyły przebiegu na mapie ewidencyjnej sporządzonej w następstwie modernizacji, północno –wschodniej oraz południowej granicy działki ew. nr [...] stanowiącej własność skarżącej oraz jej powierzchni.
Wyjaśnić zatem należy, że modernizację w zakresie granic działek przeprowadza się w trybie określonym przepisami § 36-39 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków. W pierwszej kolejności przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (§ 36). Jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic w oparciu o zobrazowania lotnicze, satelitarne lub ortofotomapę, jeżeli charakteryzują się dostateczną szczegółowością (§ 37). § 38 rozporządzenia reguluje procedurę zawiadamiania właścicieli, użytkowników wieczystych oraz władających na zasadach samoistnego posiadania o czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic. Pierwszeństwo w ustalenia przebiegu granic na podstawie § 39 rozporządzenia mają zgodne oświadczenia stron, które stawiły się na gruncie, w określonym w zawiadomieniu miejscu i terminie.
W rozstrzyganej sprawie w odniesieniu do północno-wschodniej granicy działki ustalenie ich przebiegu dokonane zostało w oparciu o dokumentację geodezyjną, która wobec zgłoszonych zarzutów została skorygowana i w konsekwencji część zarzutów zostało uwzględnionych. Skarga nie obejmuje tej części decyzji, która uwzględnia zarzuty skarżącej.
Istotę sporu zaś stanowi uznanie za sporną granicę działki [...] z działką [...] oraz uznanie za niezasadne zarzutów w zakresie powierzchni działki skarżącej. Przy tym jak wynika z treści pism kierowanych przez skarżącą oraz wyjaśnień złożonych przez nią na rozprawie przed tutejszym sądem, działka nr [...] powinna na południu mieć granicę wytyczoną tak, aby do jej powierzchni zaliczyć grunt celem umożliwienia dostępu do drogi publicznej, stanowiącej ul. [...]. Stąd w obecnym stanie prawnym, działka [...] powinna wchodzić w głąb działki [...] i graniczyć również z działkami [...] i [...], tworząc swoistą odwróconą literę "L".
Należy zatem wskazać, że w odniesieniu do granicy działki [...] z działką [...] granica pomiędzy działką skarżącej, a działką nr [...] była ustalana na gruncie w ramach modernizacji ewidencji [...] września 2016 r., co wynika z wyjaśnień udzielonych przez firmę wykonującą prace modernizacyjne przy piśmie 5 kwietnia 2018 r. K. S. nie podpisała protokołu ustalenia przebiegu granic. Z powyższego protokołu wynika, że wykonawca modernizacji ustalił południową granicę (między działkami nr [...] i [...]) po zbadaniu znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszystkich dostępnych dokumentów. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego przebieg tej granicy jest określony jedynie w operacie założenia ewidencji, regulowania własności gospodarstw rolnych [...] oraz kontroli ewidencji [...]. Oba opracowania wskazują ten sam przebieg granic przedmiotowej działki, oznaczonej wówczas numerem [...]. Z takim przebiegiem granicy zgodził się nadto właściciel działki nr [...], M. J.. Pani S. zaś utrzymuje, co potwierdziła również na rozprawie przed tutejszym Sądem w dniu 16 kwietnia 2019 r., iż jej działka, nr [...], powinna mieć dojazd do działki drogowej (ul. [...]) i graniczyć na południu z działką nr [...], [...] i [...]). Przebieg granic działki [...] skarżąca przedstawiła na załączniku nr 6 do rozpoznawanej skargi.
Z powyższego wynika zatem bezsprzecznie, że granica pomiędzy działkami ewidencyjnymi [...] i [...] jest sporna, przynajmniej jeśli chodzi o najdalej wysunięty na południe odcinek graniczny między tymi działkami. Właściciel działki nr [...] uważa, że granica między działkami przebiega tak, jak wykazano w ewidencji. Skarżąca zaś jest zdania, że granica ta winna przebiegać bardziej na południe, niż wskazano w ewidencji. Stąd prawidłowo – w oparciu o przepis § 39 ust. 8 rozporządzenia, organy orzekły o ujawnieniu jej jako spornej. Rację ma organ I instancji podnosząc, że w ramach czynności związanych z modernizacją ewidencji nie należy do zadań Starosty rozstrzyganie sporów granicznych, a tym samym ustalanie granic przestrzennych prawa własności. W razie ich wystąpienia, przebieg spornych granic działek ewidencyjnych wykazuje się na podstawie danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub wyników pomiaru stanu posiadania na gruncie. [...] określiła przebieg granicy na podstawie danych z mapy uwłaszczeniowej, potwierdzonych w terenie przez właściciela działki nr [...]. Taki przebieg granicy, został przyjęty do ewidencji, z zaznaczeniem że jest to granica sporna. Ustalenie jednak praw do gruntu nie wyklucza możliwości zastosowania trybu rozgraniczenia nieruchomości opisanego w Rozdziale 6 pgik (art. 29 - 39), ewentualnie w drodze postępowania przed sądem powszechnym.
Prawidłowo również organy nie uwzględniły zarzutów skarżącej w zakresie powierzchni. Jak wyjaśnił organ I instancji, a za prawidłowe uznał organ odwoławczy, działka nr [...], objęta aktem własności ziemi nr [...] miała powierzchnię 1,59 ha. Na mapie do uwłaszczeń działka nie posiadała dojazdu do dróg (działki nr [...] i [...]). Takiego dojazdu, jak trafnie zdaniem Sądu wskazały organy, nie potwierdza żaden ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów archiwalnych. Nie jest zaś uprawniony wniosek, że różnica w powierzchni działki jest konsekwencją nieprawidłowego prowadzenia południowej granicy działki [...] z dwóch powodów. Po pierwsze nie jest przesądzone, że granica przyjęta do ewidencji przebiega nieprawidłowo, gdyż – jak wyżej była mowa – wpisano wzmiankę że jest sporna. Po drugie zaś Sąd uznaje za przekonujące tłumaczenie organów, iż różnica w powierzchni działki spowodowana jest istniejącymi obecnie bardziej precyzyjnymi metodami obliczania powierzchni działki, a nie bezprawnym odjęciem części gruntu. Taka konstatacja jest zdaniem Sądu uzasadniona w kontekście stanu faktycznego sprawy wynikającego ze zgromadzonych w aktach dokumentów. Zasadnie zatem organy odmówiły uwzględnienia zarzutów w tym zakresie.
Reasumując, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Postępowanie zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w sposób umożliwiający skarżącej udział w czynnościach organów, materiał dowodowy został zebrany prawidłowo a także oceniony szczegółowo z odniesieniem się do przepisów ustawy i rozporządzenia. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji są rzeczowe, szczegółowe i zrozumiałe, czym spełniają wymagania z art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania stanowiska organu. W ocenie sądu, organy administracyjne nie naruszyły więc przepisów postępowania, gdyż prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, dokonując wnikliwej i poprawnej oceny dowodów. Organy w sposób obszerny przytoczyły okoliczności stanu faktycznego oraz treść przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie i ich rozumienie. Wobec tego nie można im również postawić zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego.
Z powyższych przyczyn skarga nie mogła odnieść zamierzonego skutku. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło