IV SA/Wa 1366/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-22
Skład orzekający: Joanna Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy małoletniemu cudzoziemcowi można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odmowy wydania polskiego dokumentu podróży?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż małoletnia skarżąca wykazała, że jej sytuacja materialna i bytowa nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania sądowego ani kosztów zastępstwa procesowego. W szczególności uwzględniono dochody rodziny oraz korzystanie z pomocy społecznej, co potwierdziło brak wolnych środków finansowych.Stan faktyczny
Małoletnia M. E. złożyła skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie wydania polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca. Przedstawiciel ustawowy złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując trudną sytuację materialną rodziny, która utrzymuje się z pomocy społecznej oraz niskich dochodów. Rodzina liczy dziesięć osób, wynajmuje mieszkanie i ponosi wysokie koszty utrzymania, a środki finansowe są ograniczone.Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnił skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niej adwokata, zlecił jego wyznaczenie do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. E. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. E. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj.: 1). zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2). ustanowić dla skarżącej adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
W dniu 12 czerwca 2012 r. S. E. jako przedstawiciel ustawowy małoletniej M. E. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznania małoletniej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na wskazaną w sentencji decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...].
Z informacji podanych przez przedstawiciela ustawowego skarżącej w złożonym formularzu PPF wynika, że w małoletnia wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z rodzicami i siedmiorgiem rodzeństwa. Źródłem utrzymania dziesięcioosobowej rodziny są środki finansowe z pomocy społecznej w łącznej wysokości 2578 zł. Z rubryki 7 dotyczącej stanu majątkowego wynika, iż rodzina wnioskodawczyni nie posiada żądnego majątku, zgromadzonych środków finansowych, ani przedmiotów wartościowych.
Uzupełniając na wezwanie Sądu przedmiotowy wniosek przedstawiciel ustawowy skarżącej nadesłał zaświadczenie Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] W. z dnia [...] sierpnia 2012 r., z którego wynika, iż rodzina skarżącej przebywa na terytorium Polski na zasadzie ochrony uzupełniającej. Od września 2011 r. rodzina wnioskodawczyni korzysta stale z pomocy społecznej w formie zasiłków okresowych, zasiłków celowych, zasiłków na zakup żywności jak również w formie bezpłatnych obiadów szkolnych dla dzieci. Aktualnie rodzice skarżącej otrzymują zasiłek rodzinne i dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dzieci w rodzinie wielodzietnej w łącznej wysokości 1185 zł miesięcznie. Dodatkowy dochód rodziny stanowi wynagrodzenie S. S. w wysokości 1300 zł. Rodzice skarżącej wynajmują 3-pokojowe mieszkanie i z tego tytułu ponoszą koszty w wysokości 2000 zł miesięczne. Pozostałe wydatki miesięczne to opłata za gaz i prąd w wysokości ok. 150 zł oraz koszty wyżywienia – ok. 250 zł. Z nadesłanego wyciągu z konta bakowego ojca skarżącej wynika, iż posiada on saldo w wysokości 146 zł.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając przedłożony przez przedstawiciela ustawowego skarżącej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata wzięto pod uwagę opisaną przez niego sytuację rodzinną i majątkową. Sytuacja ta uzasadnia przyznanie małoletniej skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazała ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego.
Źródłem utrzymania rodzina skarżącej jest wynagrodzenie jej matki w wysokości 1300 zł miesięcznie oraz świadczenia z pomocy społecznej. Ze względu bowiem na trudną sytuację bytową i materialną rodzina wnioskodawczyni stale otrzymuje pomoc społeczną, aktualnie w wysokości 1185 zł. Łączny dochód rodziny w wysokości 2480 zł służy do utrzymania dziesięciu osób.
Biorąc zatem pod uwagę kwotę stałego dochodu rodziny skarżącej brak jest podstaw do uznania, że posiada ona wolne środki finansowe, które mogłaby przeznaczyć na opłacenie kosztów postępowania sądowego oraz kosztów zastępstwa procesowego.
Powyższe daje podstawę przypuszczać, iż sytuacja materialno-bytowa skarżącej uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Z tych względów na podstawie art. 245 i 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło