IV SA/Wa 137/08
WyrokWSA w Warszawie2008-03-19
Skład orzekający: Alina Balicka, Krystyna Napiórkowska, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody Mazowieckiego o przekazaniu zażalenia według właściwości, narusza przepisy prawa, w szczególności art. 17 KPA i art. 65 KPA?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Wojewody Mazowieckiego nie naruszają przepisów prawa, w tym art. 17 KPA i art. 65 KPA. Starosta W. słusznie uznał się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku o odszkodowanie lub zwrot nieruchomości rolnej, wskazując jako właściwy organ Agencję Nieruchomości Rolnej. Wojewoda Mazowiecki prawidłowo przekazał zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które jest organem wyższego stopnia nad starostą zgodnie z art. 17 pkt 1 KPA.Stan faktyczny
J. W. złożyła wniosek o odszkodowanie za grunty nadane Dokumentem Nadania Ziemi. Starosta W. przekazał wniosek Agencji Nieruchomości Rolnych, uznając się za niewłaściwego. Wojewoda Mazowiecki uznał się za niewłaściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie starosty i przekazał sprawę Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy postanowienie wojewody. J. W. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących właściwości organów.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2008 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) grudnia 2007 r. nr (...) w przedmiocie przekazanie zażalenia według właściwości - oddala skargę -
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007r., nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu zażalenia J. W. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2006r. nr [...] przekazujące Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W. zażalenie J. W. na postanowienie Starosty W. z dnia [...] grudnia 2005r. nr[...] , utrzymał w mocy w/w postanowienie.
Z akt sprawy, iż pismem z dnia 4 października 2005r. J. W. , złożyła do Starosty W. wniosek o odszkodowanie za 2 ha gruntu nadanego Dokumentem Nadania Ziemi, wydanym przez Powiatową Komisję Ziemską w P., na mocy którego nadano A. W., 2 ha ziemi stanowiącej własność Skarbu Państwa, będącej w posiadaniu Państwowego Funduszu Ziemi w D., ewentualnie o przekazanie na własność ziemi o tej samej powierzchni i wartości na terenie gminy O..
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r. Starosta W. działając na podstawie art. 65 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego postanowił przekazać, zgodnie z właściwością, wniosek J. W., Agencji Nieruchomości Rolnych.
Starosta wskazał w uzasadnieniu, iż zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa ( Dz. U. z 2004r. Nr 208, poz. 2128 ze zm.), Agencja Nieruchomości Rolnych realizuje zadania wynikające z polityki państwa, w szczególności w zakresie
obrotu nieruchomościami i innymi składnikami majątku Skarbu Państwa użytkowanymi na cele rolne.
Zgodnie z pouczeniem J. W. wniosła do Wojewody Mazowieckiego zażalenie na postanowienie Starosty W. z dnia [...] listopada 2005r., orzekające o przekazaniu zgodnie z właściwością wniosku o odszkodowanie i zwrot nieruchomości rolnej.
Wojewoda Mazowiecki postanowieniem z dnia [...] lutego 2006r. uznał się niewłaściwym do rozpoznania zażalenia wniesionego przez J. W. i na podstawie art. 65 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego przekazał sprawę według właściwości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W..
Wojewoda wyjaśnił, iż wojewoda jest organem wyższego stopnia, do którego można składać odwołanie, tylko jeżeli przepisy szczególne tak stanowią. W tym przypadku wyłączeniu podlega art. 65 § 1 kpa, a zastosowanie mają przepisy ogólne zgodnie z którymi organem wyższego stopnia nad starostą jest samorządowe kolegium odwoławcze, a w tym przypadku - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.. Wojewoda zwrócił uwagę, iż postanowienie Starosty W. zawierało błędne pouczenie.
Pismem z dnia 1 marca 2006r. J. W. wniosła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, zgodnie z pouczeniem, zażalenie na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2006r.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi po rozpatrzeniu zażalenia, zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007r. utrzymał w mocy postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2006r. przekazujące zgodnie z właściwością zażalenie J. W., Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W., podzielając stanowisko organu I instancji.
W dniu 20 grudnia 2007r. J. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi , wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. W ocenie skarżącej organy
administracyjne uchylają się od rozpoznania niniejszej sprawy. Zarzuca także, iż zaskarżone postanowienie narusza art. 17 kpa dotyczący właściwości, twierdząc, iż odszkodowania za zabrane w przeszłości mienie należy do kompetencji Starostów Powiatów i Wojewodów. Skarżąca podnosi, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie jest organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie z dnia [...] grudnia 2007r.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd stosowanie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu analizując pod tym kątem skargę J. W. należy przyjąć, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2007r., nr [...] oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego
2006r. nr [...] nie naruszają przepisów prawa, a w szczególności art. 17 kpa oraz art. 65 kpa.
Na wstępie należy podnieść, iż Starosta W. słusznie uznał się za niewłaściwy w sprawie rozpoznania wniosku o wypłatę odszkodowania lub zwrot nieruchomości rolnej, nadanej Dokumentem Nadania Ziemi. Organ trafnie wskazał, iż zgodnie art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 19 października 1991 r., iż właściwym do rozpoznania wniosku J. W. jest Agencja Nieruchomości Rolnej, która realizuje zadania wynikające z polityki państwa, w szczególności w zakresie obrotu nieruchomościami i innymi składnikami majątku Skarbu Państwa użytkowanymi na cele rolne. Wprawdzie Starosta W. zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004r. nr 261, poz. 2603 ze zm.) gospodaruje zasobem nieruchomości Skarbu Państw, jednakże do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, na podstawie art. 21 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami, należą nieruchomości, które stanowią przedmiot własności Skarbu Państwa i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste oraz nieruchomości będące przedmiotem użytkowania wieczystego Skarbu Państwa. Przepis art. 2 pkt 4 wyłącza z zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, nieruchomości rolne, o których mowa w ustawie z dnia 19 października 1991r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa.
Zgodnie natomiast z art. 17 pkt 1 organami wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze. Brzmienie powyższego przepisu ustalone zostało ustawą z dnia 29 grudnia 1998r. ( Dz. U. nr 116, poz. 1126 ) o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa. Według aktualnego stanu prawnego, ilekroć w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego mowa o organach jednostek samorządu terytorialnego- rozumie się przez to także starostę.
Zgodnie z brzmieniem art. 65 kpa, jeżeli organ administracji publicznej, do którego wniesiono podanie jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego.
Przekazanie podania według właściwości służy doprowadzeniu do załatwienia konkretnej sprawy przez odpowiedni organ. Aby można było uznać, że należy zastosować tryb przewidziany w tym przepisie, konieczne jest ustalenie, że organ, do którego przekazano podanie jest właściwy do jego rozpatrzenia. W tych
okolicznościach organ przekazujący bada zarówno swoją właściwość rzeczową, miejscową jak i instancyjną.
Wojewoda Mazowiecki w związku z zażaleniem skarżącej słusznie stwierdził, iż organem właściwym do rozpoznania wniesionego przez skarżącą zażalenia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., które zgodnie z art. 17 pkt 1 kpa jest organem wyższego stopnia w stosunku do Starosty W.
Wojewoda trafnie wskazał, iż jest organem wyższego stopnia, tylko w przypadkach, jeżeli przepisy szczególne tak stanowią.
Oceniając stanowisko organu Sąd doszedł do wniosku, że wydane postanowienia nie naruszają przepisów prawa. Zadaniem organu administracji publicznej jest ochrona interesu prawnego obywateli, zapewnienie dostępu do właściwych instytucji, podejmowanie kroków mających na celu załatwienie sprawy i pomoc osobom mającym problemy w prawidłowym poruszaniu się w gąszczu obowiązujących przepisów. Położenie szczególnego akcentu na wymienione wartości kosztem naruszenia swobody wyrażania niezadowolenia i oczekiwań strony zdaniem Sądu nie uzasadnia zarzutu naruszenia prawa przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło