IV SA/Wa 1394/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-07-15
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o status uchodźcy, przebywająca w ośrodku dla cudzoziemców i otrzymująca niewielkie świadczenia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może zostać zwolniona od kosztów sądowych oraz otrzymać ustanowienie adwokata. W przypadku skarżącej, która wraz z dziećmi przebywa w ośrodku dla cudzoziemców, nie posiada majątku i otrzymuje jedynie niewielkie świadczenia w ramach procedury uchodźczej, przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym zostały spełnione, co zapobiega pozbawieniu jej prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca N. D. wniosła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą nadania statusu uchodźcy. Wraz ze skargą złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazała, że przebywa z dziećmi w ośrodku dla cudzoziemców, nie posiada majątku, a jej dochody są bardzo ograniczone.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić N. D. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niej adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi N. D. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) zwolnić N. D. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla N. D. adwokata.
N. D. (dalej: "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy. Wraz ze skargą skarżąca złożyła do Sądu wniosek sporządzony na urzędowym formularzu PPF, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. We wniosku podniosła, że wraz z dwojgiem małoletnich dzieci przebywa w ośrodku dla cudzoziemców. Nie posiada żadnego majątku. Skarżąca otrzymuje 70 zł świadczenia w procedurze uchodźczej, zaś jej dzieci otrzymują po 340 zł tytułem ekwiwalentu za wyżywienie.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając sytuację materialną skarżącej wzięto pod uwagę, że nie posiada zasobów pieniężnych, majątku, przebywa wraz z dziećmi w ośrodku dla cudzoziemców. Skarżąca oraz jej dzieci uzyskują jedynie pomoc od państwa w ramach tzw. procedury uchodźczej w łącznej wysokości 750 zł miesięcznie (na trzy osoby). Opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis od skargi w wysokości 300 zł) oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy nieudzielanie skarżącej prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem jej prawa do sądu.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło