IV SA/Wa 1395/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-16

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy mogą otrzymać prawo pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, gdy posiadają stałe dochody i oszczędności?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Wnioskodawcy posiadają stałe dochody oraz oszczędności, które pozwalają im na pokrycie pełnych kosztów postępowania, dlatego odmówiono przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
K. O. i I. O. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. Skarżący prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe, otrzymują emerytury w łącznej wysokości 4.143 zł brutto miesięcznie oraz posiadają oszczędności w kwocie 15.000 zł. Wskazali na podeszły wiek i konieczność korzystania z odpłatnej pomocy lekarskiej.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. O. i I. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. O. i I. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. K. O. i I. O. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego na urzędowym formularzu oświadczenia z dnia 3 sierpnia 2012 r. o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzą dwuosobowe gospodarstwo domowe. Osiągają dochód ze świadczeń emerytalnych. Wysokość emerytury K. O. wynosi 1.958,00 zł brutto miesięcznie, a wysokość emerytury I. O. wynosi 2.185,00 zł brutto miesięcznie. Majątek skarżących stanowi dom o powierzchni 92 m2, działka o powierzchni 600 m2 oraz zasoby pieniężne w kwocie 15.000,00 zł, zdeponowane na dwóch lokatach bankowych. Jak wskazali skarżący, są osobami w podeszłym wieku i wymagają stałej opieki lekarskiej, przez co muszą korzystać z odpłatnej pomocy w rozładowywaniu węgla do kotłowni. Stwierdzili, że posiadane oszczędności przeznaczą w razie potrzeby na opiekę, leczenie i pomoc. Przystępując do oceny sytuacji materialnej i możliwości płatniczych skarżących w pierwszej kolejności należy wskazać, że generalną zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Stosownie bowiem do reguły zawartej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stąd też każda osoba wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. W świetle art. 246 § 1 ppsa prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Treść powołanego przepisu wskazuje, że dopiero gdy posiadane przez stronę środki okażą się niewystarczające może ona wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub posiadających bardzo skromny dochód lub oszczędności, a więc wobec tych osób, które znajdują się w sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Skarżący otrzymują świadczenia emerytalne w łącznej wysokości 4.143,00 zł brutto miesięcznie. Osiągają zatem stałe dochody, które nawet przy założeniu, że ponoszą dodatkowe wydatki związane z wiekiem i stanem zdrowia, pozwalają zaspokoić niezbędne koszty utrzymania dwuosobowej rodziny. Potwierdza to okoliczność, że wnioskodawcy zdeponowali na lokatach bankowych oszczędności w kwocie 15.000,00 zł, która wielokrotnie przekracza wysokość wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie (500 zł zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), a także innych ewentualnie należnych opłat sądowych. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wykazane przez skarżących stan majątkowy i możliwości płatnicze nie stanowią podstawy do ustalenia, że nie są oni w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Stały dochód ze świadczeń emerytalnych i posiadane oszczędności pozwalają im na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Podkreślić przy tym trzeba, że na ocenę tę nie może wpłynąć zamiar zabezpieczenia przez skarżących dodatkowych środków pieniężnych na ewentualnie potrzebną w przyszłości opiekę, czy leczenie. Ponoszenie kosztów postępowania zawsze powoduje określony uszczerbek utrzymania skarżącego. Nie uzasadnia to jednak jeszcze przyznania prawa pomocy chyba, że strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo, że poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Jak wskazano powyżej, dokonana w przedmiotowej sprawie ocena stanu majątkowego i możliwości płatniczych K. O. i I. O. nie pozwala stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie zachodzi taka sytuacja. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło