IV SA/Wa 14/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. H. S. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] listopada 2010 r. w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. W dniu 18 stycznia 2011 r. skarżąca zwróciła się o zwolnienie od wpisu od skargi. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 26 stycznia 2011 r. przyznano prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2011 r. oddalił skargę na powołaną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...]. Po ogłoszeniu orzeczenia skarżąca wystąpiła o sporządzenie jego uzasadnienia i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, a w dniu 19 kwietnia 2011 r. zwróciła się z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Pismem z dnia 12 maja 2011 r. wezwano H. S. do nadesłania w terminie czternastu dni dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń potwierdzających jej stan majątkowy i możliwości płatnicze, to jest: dokumentu wskazującego aktualną wysokość otrzymywanej przez nią emerytury, wyciągów z posiadanych przez nią rachunków bankowych, kopii umów sprzedaży lokali mieszkalnych, odpisów zeznań podatkowych, jeśli były składane do urzędu skarbowego, oświadczenia wskazującego, kto zamieszkuje kupione przez skarżącą wspólnie z synem mieszkanie oraz wskazującego, czy mieszkanie to przynosi dochód, a także oświadczenia o wysokości stałych, niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym. W dniu 25 stycznia 2011 r. skarżąca złożyła do Sądu pismo z tej samej daty oraz kolejne oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach na formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. W piśmie z dnia 25 stycznia 2011 r. przedstawiła wyjaśnianie dotyczące własności lokalu mieszkalnego kupionego wspólnie z synem i wskazała, że nie dysponuje zasobami pieniężnymi. W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu podała natomiast wysokość miesięcznych opłat związanych z eksploatacją mieszkania i miesięczne koszty zakupu niezbędnych leków. Ponadto skarżąca złożyła do akt sprawy potwierdzenie pocztowego przekazu pieniężnego z maja bieżącego roku, wskazujące wysokość otrzymywanej przez nią emerytury i paragon fiskalny za zakup leków. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Stosownie natomiast do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Z kolei art. 255 ppsa stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w tym zakresie. W przedmiotowej sprawie powyższy warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. Nadsyłając w dniu 25 maja 2011 r. opisane wyżej oświadczenia i potwierdzenie pocztowego przekazu pieniężnego skarżąca tylko częściowo wykonała wezwanie z dnia 12 maja 2011 r. W terminie otwartym do wykonania tego wezwania, to jest do dnia 30 maja 2011 r., H. S. nie złożyła bowiem do akt sprawy ani wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, ani kopii umów sprzedaży lokali mieszkalnych. Ponadto złożone przez stronę wyjaśnienie w sprawie lokalu mieszkalnego kupionego wspólnie z synem nie czyni w pełni zadość treści wezwania z dnia 12 maja 2011 r. Skarżąca nadal nie wyjaśniła bowiem, kto zamieszkuje kupione wspólnie z synem mieszkanie i nie podała, czy mieszkanie to przynosi dochód. Nie wykonując wezwania z dnia 12 maja 2011 r. we wskazanym zakresie skarżąca uniemożliwiła dokonanie pełnej oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, która jest koniecznym warunkiem prawidłowego orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy. Odstępując od wykonania wezwania w tej części wnioskodawczyni nie usunęła bowiem wątpliwości, jakie budzi złożone przez nią na urzędowym formularzu oświadczenie co do posiadanego majątku i osiąganych dochodów. Wątpliwości co do wiarygodności oświadczenia skarżącej we wskazanym zakresie wiążą się z treścią wyjaśnienia złożonego przez nią do akt sprawy w dniu 7 marca 2011 r. W piśmie tym strona wskazała m.in., że za środki uzyskane ze sprzedaży mieszkania o powierzchni 20 m2 kupiła wspólnie z synem mieszkanie o powierzchni 34 m2. Wskazała zarazem, że mieszkanie, które znajduje się pod adresem podawanym przez nią jako adres zamieszkania, stanowi własność jej syna. Nienadesłanie przez H. S. żądanych w wezwaniu kopii umów sprzedaży lokali mieszkalnych powoduje, że niemożliwa jest ocena wiarygodności złożonego na urzędowym formularzu oświadczenia w zakresie składników majątku skarżącej. Brak tych umów w aktach sprawy uniemożliwia też weryfikację prawdziwości twierdzenia strony o źródłach jej dochodu, podobnie jak nienadesłanie przez nią wyciągów z rachunków bankowych. Również złożone na piśmie z dnia 25 maja 2011 r. wyjaśnienie nie daje jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy skarżąca mieszka w będącym jej własnością lokalu mieszkalnym, czy też nie, oraz czy lokal ten przynosi dochód. Jak wskazano, podstawą orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy może być wyłącznie ocena rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych osoby ubiegającej się o przyznanie tego prawa. Należy przy tym podkreślić, że jeżeli strona postępowania uchyla się od złożenia niezbędnych do oceny jej sytuacji materialnej dokumentów, to brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie. Z treści art. 246 § 1 ppsa jednoznacznie bowiem wynika, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie jej wniosku. Dokonanie pełnej oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych H. S., a tym samym przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym nie będzie zatem możliwe, dopóki wnioskodawczyni nie wykona należycie wezwania z dnia 12 maja 2011 r. W tym stanie rzeczy należało stwierdzić, że brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w postanowieniu.