IV SA/Wa 141/04

WyrokWSA w Warszawie2005-03-04

Skład orzekający: Maria Rzążewska, Tomasz Wykowski, Tadeusz Cysek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot, który nie był stroną w postępowaniu administracyjnym, może wnieść skargę do sądu administracyjnego, jeśli nie wykaże swojego interesu prawnego?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez podmiot, który nie był stroną w postępowaniu administracyjnym i nie wykazał swojego interesu prawnego, podlega oddaleniu na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak legitymacji procesowej uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie zarzutów skargi.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która uchyliła decyzję Prezydenta W. o warunkach zabudowy i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy uznał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, na podstawie którego organ I instancji wydał decyzję, stracił moc obowiązującą z dniem 1 stycznia 2004 r. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz k.p.a. Sąd oddalił skargę, wskazując na brak legitymacji procesowej skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Maria Rzążewska, Sędziowie asesor WSA Tomasz Wykowski, sędzia NSA Tadeusz Cysek /spr./, Protokolant Anna Nader, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2005 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - oddala skargę - Zaskarżaną do sądu administracyjnego decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w wyniku rozpatrzenia odwołań B. i K. D., E. i A. K. oraz E. D. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2003 r. ustalającej na wniosek R. S. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działce nr [...] przy ul. [...] w W. – uchyliło wskazaną decyzję Prezydenta W. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniesiono, że organ I instancji przyjął zgodność przedmiotowej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego tj. planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego W. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] z dnia [...] września 1992 (Dz. Urz. Woj. [...] Nr.[...]poz.184). Wyżej wymieniony plan stracił moc z dniem 1 stycznia 2004 roku w myśl art. 87 ust.3 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr.80 poz. 717) i po tej dacie rozpatrywanie, przy załatwianiu niniejszej sprawy jego postanowień stało się bezprzedmiotowe . W sytuacji zaś braku planu miejscowego określenie sposobu zagospodarowania następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 4 ust 2 powołanej wyżej ustawy), przy czym ustawa ta określa wymóg przeprowadzenia odpowiedniego postępowania, w celu wydania wymienionej decyzji. W tej sytuacji sprawa winna być ponownie rozpoznana przez organ I instancji. Opisaną decyzję kasacyjną organu odwoławczego zaskarżyła M. Sp. z o.o. w W. . W ocenie strony skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. przy rozpoznaniu niniejszej sprawy naruszyło art. 85 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. ustawy. Nr 80, poz..717 ze zm.) – zwanej dalej ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – i wadliwie zastosowało art. 87 ust. 3 tego aktu prawnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację . W piśmie procesowym z dnia 12 maja 2004 roku strona skarżąca podniosła wydanie decyzji organu I instancji w czasie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i brak wykazania przez organ odwoławczy niezgodności rozstrzygnięcia Prezydenta W. z tym planem. Według strony skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie wykazało też, aby miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu przedmiotowej inwestycji nie obowiązywał. W ocenie strony skarżącej wydając decyzję kasacyjną w sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. naruszyło art. 138§ 2 kpa a także art. 6,7,8,9,10 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu z niżej podanych przyczyn. Przede wszystkim należy podnieść, iż skargę w niniejszej sprawie wniósł podmiot inny niż na wniosek, którego wszczęto i przeprowadzono przedmiotowe postępowanie administracyjne (który nie był stroną postępowania administracyjnego). W przedmiotowym postępowaniu administracyjnym wnioskodawcą (stroną) był tylko R. S. występujący jako osoba fizyczna. Skargę zaś do sądu administracyjnego wniosła osoba prawna – M. Sp. z o.o. w W. Wskazanego spostrzeżenia nie zmienia fakt , że R. S. jest Prezesem Zarządu wymienionej osoby prawnej. Zgodnie z art. 50 art.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr.153,poz.1270 ze zm.) uprawnionym do wniesienia skargi (poza sytuacjami określonymi w dalszej części art.50 powołanej ustawy, które nie dotyczą niniejszej sprawy) jest każdy kto ma w tym interes prawny. Składający skargę podmiot w żaden sposób nie wykazał (mimo podniesienia tej kwestii przez Sąd w toku rozpoznawania sprawy) istnienia jego interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji, Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. kończącej konkretne postępowanie administracyjne i przesłanek do przyjęcia jego interesu prawnego nie można wywieść z materiałów zawartych w aktach sprawy. W przypadku braku legitymacji podmiotu wnoszącego skargę podlega ona oddaleniu (por. wyrok NSA z dnia 27 września 2000 r sygn. akt. VI. SA 2109/00 OSP 2001/6/86, który wprawdzie wydany został na tle art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), ale którego teza zachowała aktualność w ocenie składu sądu rozpatrującego niniejszą sprawę także w odniesieniu do regulacji zawartej w art. 50 ust.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Niezależnie od powyższych wywodów wypada na marginesie zaznaczyć, iż Sąd nie podziela też zarzutów sformułowanych przez podmiot wnoszący skargę . Co do zastrzeżeń zgłaszanych odnośnie art.85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zaakcentować trzeba, że jego znaczenie ogranicza się do wskazania, że " do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe" Przez przepisy dotychczasowe" w ujęciu powołanego przepisu rozumieć zaś należy ustawę z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 1999 r. nr 15 poz. 139 ze zm.) i wydane na jej podstawie przepisy wykonawcze. Terminu zaś " przepisy dotychczasowe nie można odnosić do uregulowań miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (chodzi bowiem o regulacje intertemporalną stworzoną wyłącznie w celu rozgraniczenia stosowania obu powołanych wyżej ustaw). Poza tym skarżący przeoczył, że hipoteza art. 85 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku odnosi się tylko do sytuacji, kiedy sprawa została wszczęta przed wejściem w życie tej ustawy. Niniejsza sprawa została zaś wszczęta już po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. po dniu 11 lipca 2003 r.), skoro wniosek o wszczęciu postępowania złożony został we wrześniu 2003 r. Wbrew uwagom wnoszącego skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. trafnie zwróciło też uwagę na konsekwencje wiązania w sprawie uregulowania zawartego w art. 87 ust.3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wedle brzmienia tego przepisu obowiązujące w dniu wejścia w życie tej ustawy miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego (warunki po spełnieniu których można było przyjąć obowiązywanie tychże planów określał art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ) uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995 r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2004 r. Oznacza to, że najpóźniej z dniem 1 stycznia 2004 r. ostatecznie nieodwołalnie i w pełnym zakresie tego rodzaju plany (tzn. uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995 ) - nawet jeżeli obowiązywały jeszcze w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - utraciły moc. Stan taki istniał zatem dacie rozstrzygania sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. i musiał zostać uwzględniony przez organ odwoławczy. Zważyć bowiem należy, iż istota administracyjnego toku instancji polega na ponownym rozpoznaniu tej samej sprawy przez organ odwoławczy i nie może on się zatem ograniczać do kontroli decyzji organu I instancji, czy też zbadania zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu (por. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz Warszawa 2000 r. str. 533) Skoro zaś tak to nie może budzić wątpliwości, iż organ odwoławczy winien zatem przy rozstrzyganiu uwzględnić też zmiany stanu prawnego zaszłe od czasu wydania decyzji przez organ I instancji. W niniejszej sprawie organ I instancji wydając decyzję o warunkach zabudowy oparł się na art. 86 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który w istocie ma charakter nie tylko przepisu szczególnego ale i przepisu przejściowego ( bo dotyczy stanu w którym można było przyjąć obowiązywanie jeszcze planu uchwalonego przed dniem 1 stycznia 1995 r.)i stąd rozpatrzył sprawę w świetle zgodności z warunkami określonymi w ustaleniach miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego m. W. zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady W. z dnia [...] września 1992 r. Skoro jednak chodziło o plan uchwalony przed dniem 1 stycznia 1995 r. to zasadne jest stwierdzenie, że przestał on obowiązywać w pełnym zakresie (także zatem w odniesieniu do terenu przedmiotowej inwestycji) najpóźniej z dniem 1 stycznia 2004 r .Wobec tego przyjąć należało, że w dacie rozstrzygania przez organ odwoławczy zaistniała już potrzeba rozpoznania sprawy według zupełnie innych kryteriów niż wiążące w sprawie wcześniej (tj. w dacie orzekania przez organ I instancji). W szczególności zważyć należy, iż bezprzedmiotowe stało się w chwili wydawania zaskarżonej decyzji rozważanie ustaleń planu który już nie obowiązywał. Regułą przewidzianą przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest wydawanie decyzji o warunkach zabudowy właśnie w sytuacji braku planu i dla tej sytuacji ustawa ta (art.61) jak i przepisy wykonawcze (vide rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2004 r. w sprawie ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Dz. U. Nr 164 poz.1586) ustaliły tryb i warunki wydawania tego rodzaju decyzji. Stwierdzenie zaś konieczności rozpoznania sprawy w myśl wskazanego trybu i warunków implikowało niewątpliwie potrzebę przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie w całości od początku , a to upoważnia organ odwoławczy do wydania decyzji kasacyjnej określonej w art. 138 § 2 kpa. Wpływu na wynik sprawy nie miało niezbyt fortunne powołanie się przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (w celu wykazania zasadności zaistnienia przesłanek do wydania zaskarżonej decyzji) na art. 56 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji z mocy art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 133, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło