IV SA/Wa 1420/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędzia WSA Agnieszka Wąsikowska (spr.), Sędzia WSA Anita Wielopolska, po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M.B. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2022 r. znak DOK-1.772.72.2022.PS w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Ministra Infrastuktury na rzecz skarżącej M.B. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Infrastruktury postanowieniem z 31 sierpnia 2022 r., DOK-1.772.72.2022.PS na podstawie art. 134 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., po rozpoznaniu wniosku złożonego przez L. T. w imieniu Z.T. oraz wniosku M. B. i M. G., w imieniu M. M., J. B. M., M. M.1, o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Infrastruktury z [...] lutego 2022 r.,; znak: [...], w przedmiocie ustalenia linii brzegu cieku naturalnego na działce ew. nr [...] obręb [...], w Gminie [...]- stwierdził niedopuszczalność wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ wskazał, że Minister Infrastruktury decyzją z [...] lutego 2022 r., ustalił linię brzegu cieku naturalnego na działce ew. nr [...] w Gminie D.. Pismem z [...] marca 2022 r., L. T. w imieniu Z. T oraz pismem z [...] marca 2022 r. M. B. oraz M. G., w imieniu M. M., J. B. M., M. M.1, złożyli do Ministra Infrastruktury wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ww. Ministra z [...] lutego 2022 r. Minister wezwał Skarżących do uzupełnienia ww. wniosków poprzez: - złożenie oryginału lub poświadczonego przez notariusza lub ustanowionego w sprawie adwokata lub radcę prawnego odpisu pełnomocnictwa (ewentualnie ciągu pełnomocnictw) dla L. T., upoważniającego do złożenia ww. wniosku w imieniu Z. T. wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej za złożenie pełnomocnictwa w wysokości 17 złotych na rachunek Urzędu Miasta [...] Centrum Obsługi Podatnika, zgodnie z częścią IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 1923, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o opłacie skarbowej"; - precyzyjne określenie Stron Skarżących oraz złożenie oryginału lub poświadczonego przez notariusza lub ustanowionego w sprawie adwokata lub radcę prawnego odpisu pełnomocnictw (ewentualnie ciągu pełnomocnictw) dla M.B. oraz M. G., upoważniających do złożenia ww. wniosku w imieniu Skarżących wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej za złożenie pełnomocnictw w wysokości 17 złotych na rachunek Urzędu [...] Centrum Obsługi Podatnika, zgodnie z pkt 53 części I oraz zgodnie z częścią IV załącznika do ustawy o opłacie skarbowej. Minister uznał, że przesłane pełnomocnictwo przez L. T., do reprezentowania Z. T. oraz pełnomocnictwa dla M. B. oraz M. G., do reprezentowania M. M., J. B. M ., M.M.1 , są kopiami potwierdzonymi za zgodność z oryginałem przez A. W. Zgodnie z art. 33 k.p.a. pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. A.W., nie reprezentuje w przedmiotowym postępowaniu Stron Skarżących, w związku z tym nie mogła skutecznie potwierdzić za zgodność z oryginałem ww. pełnomocnictw. Pełnomocnictwo dla L. T. do reprezentowania w imieniu Z. T., nie upoważnia do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2022 r. Jest to pełnomocnictwo upoważniające do reprezentowania Z. T. w pełnym zakresie przed Sądem Rejonowym w [...] [...] Wydział Cywilny w toczącym się o sygn. akt [...] postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku po Z.B., a także w toczącym się postępowaniu o zasiedzenie o sygn. akt [...]. Dodatkowo wyjaśniono, że pełnomocnictwa dla M. B. oraz M. G., do reprezentowania w imieniu M. M., J. B. M., M. M.1, nie upoważnia do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2022 r. Są to pełnomocnictwa upoważniające do reprezentowania ww. osób w sprawie zasiedzenia przez M. B. i B. M. toczącej się przed Sądem Rejonowym w [...] [...] Wydział Cywilny, o sygn. akt [...] oraz we wszelkich instancjach właściwych w tej sprawie jak również w postępowaniu egzekucyjnym, a także w postępowaniu odwoławczym. W związku z powyższym organ przyjął, że ww. wezwania do uzupełnienia braków formalnych nie zostały prawidłowo uzupełnione. Skutkiem nieuzupełnienia w terminie braku formalnego odwołania, w myśl art. 134 k.p.a., jest stwierdzenie w formie postanowienia niedopuszczalności środka zaskarżenia. M. B. oraz M. G. wniosły skargę na powyższe rozstrzygnięcie, zarzucając: "1. Kwestionowanie pełnomocnictw Rodziny M. oraz Z. T.. 2. Kwestionowanie roli adwokat A. W. jako pełnomocnika strony skarżącej. 3. Nieprawdziwe twierdzenie o niedotrzymaniu terminu uzupełnienia braków formalnych z dnia 10.06.2022r. 4. Urzędnikom Ministerstwa nie czytanie lub czytanie wybiórcze złożonych przez nas wniosków. 5. Brak zainteresowania meritum złożonych wniosków." Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu skarżące wyjaśniły, że w Sądzie Rejonowym w [...] toczy się sprawa o zasiedzenie sygn. akt [...] z wniosku M. i B. M. W trakcie procesu wynikło, że M. podali do zasiedzenia działkę [...] obręb [...], gmina [...], która jest ciekiem naturalnym. Wody Polskie jako właściciele cieków wodnych nie dopuścili do zasiedzenia tej działki, a Sąd zobowiązał M. jako wnioskodawców do ustalenia lewej linii brzegowej cieku na działce [...] z działką [...] (również podaną do zasiedzenia). Uczestnikami w/w sprawy o zasiedzenie są: 1. Z. T.z domu B. działająca przez pełnomocnika L. T. 2. M. B. 3. J. B. z domu B. 4. A.B. 5. D. B. 6. P. B. wszyscy powyżej działający przez pełnomocnika - adw. A.W. [...] 7. M. M. 8. B. M. 9. M. M.1 działający przez pełnomocników: M. B. i M. G.. Pełnomocnictwa znajdują się w aktach Sądu Rejonowego w [...]: sprawa o zasiedzeni sygn. akt [...] oraz sprawa spadek i dział spadku sygn. akt [...]. Strony podniosły, że decyzja [...] wydana przez Ministerstwa Infrastruktury Departament Orzecznictwa i Kontroli Gospodarki Wodami w [...] narusza nasze prawa jako spadkobierców, co dokładnie opisaliśmy we wniosku złożonym o ponowne rozpatrzenie Decyzji. Na wezwanie o uzupełnienie braków formalnych w terminie przesyłką rejestrowaną dostarczyłyśmy odpowiedź, w której wskazałyśmy precyzyjnie Stronę Skarżącą, a mianowicie: 1. Z. T. z domu B. działająca przez pełnomocnika: L.T., zam. [...] 2. M. B., zam. [...] 3. J. B. z domu B., zam. [...] 4. A. B., zam. [...] 5. D. B., zam. [...] 6. P.B., zam. [...] wszyscy powyżej działający przez pełnomocnika - adw. A. W., [...] 7. M.M. 8. J. B.M. 9. M. M.1 działający przez pełnomocników: M. B. zam. [...] i M. G. zam [...]. Wymienione wyżej osoby potwierdziły wskazanie swoim podpisem na złożonym przez nas uzupełnieniu wniosku. Dołączyłyśmy również pełnomocnictwa od Rodziny M. oraz T. L. dołączył pełnomocnictwo od Z.T., jakimi posługujemy się w sprawie o zasiedzenie. Dodamy, że takie pełnomocnictwa posiadamy także w sprawie o spadek i dział spadku po Z.B. z domu P.. Strony podniosły także, że absurdem jest kwestionowanie przez urzędnika Ministerstwa roli adwokat A.W., która reprezentuje nasze interesy nie tyko w sprawie o zasiedzenie, ale również w sprawie spadek i dział spadku po Z.B.z domu P. Pani adwokat doskonale zna przebieg sprawy o zasiedzenie i mogła skutecznie poświadczyć pełnomocnictwa za zgodność z oryginałem. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Postanowieniem z 9 marca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę M. G. z uwagi na złożenie skargi po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1) lit. a-c, p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2) p.p.s.a.). Sąd dokonując kontroli w powyższym zakresie uznał, że zaskarżone postanowienie należało uchylić z uwagi na uchybienia procesowe (art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 134 k.p.a.), które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W okolicznościach sprawy rozstrzygnięcie w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy jest przedwczesne. Organ – zdaniem Sądu – w sposób wybiórczy, bez wyczerpującego uzasadnienia i ustalenia odniósł się do kwestii stron składających wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jak wynika z akt sprawy organ uznał, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Infrastruktury z [...] lutego 2022 r., znak: [...], w przedmiocie ustalenia linii brzegu cieku naturalnego na działce ew. nr [...] obręb [...], w Gminie [...] złożyli jedynie L. T. w imieniu Z. T. oraz M. B. i M. G., w imieniu M.M. , J.B. M. , M. M.1. Sąd analizując zarówno ww. wnioski, jak i pismo z 30 czerwca 2022 r. stanowiące odpowiedź na wezwanie organu z 10 czerwca 2022 r. powziął wątpliwość, co do właściwie ustalonego kręgu stron przez organ odwoławczy, które złożyły wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z akt wynika, że wniosek złożyli: "1. Z. T. z domu B. działająca przez pełnomocnika L. T. 2. M. B. 3. J. B.z domu B. 4. A.B. 5. D. B. 6. P. B. wszyscy powyżej działający przez pełnomocnika - adw. A. W, [...] 7. M.M. 8. B. M. 9. M. M.1 działający przez pełnomocników: M. B. i M. G.." Rację ma Minister, że wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy podpisane przez M. B. i M.G., jak i drugi wniosek przez L. T., nie określają precyzyjnie, kto i w czyim imieniu je składa, kto kogo reprezentuje. Organ zasadnie uznał, że tę kwestię należy wyjaśnić. Jednak w ocenie Sądu uczynił to w sposób nieprecyzyjny. Po pierwsze, dokonał ogólnego wezwania, w stosunku do M.B. i M.G., w piśmie z 10 czerwca 2022 r. wezwał je do przedłożenia pełnomocnictwa upoważniającego do złożenia wniosku "w imieniu Skarżących", których dokładnie nie określił. Po drugie w sposób wybiórczy ocenił wyjaśnienia przedłożone w piśmie z 30 czerwca 2022 r., które zostało podpisane przez L. T., J.B., M. B., M.G., P..B. i D. B.. Z tych oświadczeń, jak i złożonych podpisów nie wynika, kto rzeczywiście ma intencje złożenia wniosku, czy osoby, które podpisały się jedynie pod wnioskami, czy także osoby podpisane pod pismem z 30 czerwca 2022 r. (dodatkowo J.B., P.B.i i D. B.). Poza tym nie jest jasne, czy M. B. i M. G.występują w sprawie jako Strony w imieniu własnym, bo są na liście i osobiście się podpisały, czy tylko albo także jako pełnomocnicy wskazanych przez nie pozostałych stron. Organ nie poczynił dalszych wyjaśnień w tym celu, jak i w sposób nieuzasadniony pominął J. B., P. B.i D.B. w swoich rozważaniach. Należy wyjaśnić, czy ww. podmioty składając podpis na piśmie z 30 czerwca 2022 r. również składają wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i występują wówczas bez pełnomocników. Z treści zaskarżonego postanowienia Minister w ogóle do tych podmiotów się nie odnosi, zarówno w komparycji rozstrzygnięcia, jak i w jego uzasadnieniu. Z sentencji i uzasadnienia zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego wynika natomiast, że organ ten rozpatrzył jedynie odwołanie L.T., który działał w imieniu Z. T. oraz wniosku M. B. i M. G., które występowały w imieniu M. M.J. B. M., M. M.1 a – jak już wyżej wskazano - w stosunku co do pozostałych osób J. B., P. B. i D. B. Minister nie zajął stanowiska, co stanowi istotne uchybienie mające wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, że Sąd uchyla zaskarżone postanowienie tylko z powołanego – procesowego powodu. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych - jeżeli organ odwoławczy ograniczy się do rozpoznania odwołania, czy wniosku o rozpoznanie sprawy tylko jednej strony, to podjęte w takiej sytuacji orzeczenie definitywnie kończy postępowanie odwoławcze, a w konsekwencji wyłączona jest w ogóle możliwość rozpoznania drugiego odwołania/wniosku wniesionego przez inną osobę. Dlatego niedopełnienie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich odwołań/wniosków jest istotnym naruszeniem przepisów postępowania, obligującym do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia organu odwoławczego. Niedopełnienie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich odwołań/wniosków stron wywołuje bowiem daleko idące, nieakceptowalne skutki prawne (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., II OSK 2146/11 oraz z dnia 8 kwietnia 2014 r., II OSK 2638/12, CBOSA). Z jednej strony wykluczyć należy więc stan, w którym odwołania/wnioski niektórych stron pozostają nierozpoznane po zakończeniu postępowania, a z drugiej strony, wykluczone jest wydanie ponownych decyzji w celu ich rozpoznania, bowiem nie może istnieć w obrocie wiele decyzji ostatecznych w tej samej sprawie, czego potwierdzenie stanowi także art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., według którego, organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco. Organ ponownie rozpoznając sprawę uwzględni powyższe rozważania i wątpliwości Sądu. Przede wszystkim zwróci się do wnioskodawców i sprecyzuje dokładnie, kto składa wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, kto kogo reprezentuje, a jeśli tak, czy legitymuje się odpowiednim pełnomocnictwem. Dopiero prawidłowo ustalony krąg stron pozwoli ponownie na rozpatrzenie wniosków. W tych okolicznościach, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. z uwagi na uchybienie procesowe, które miało wpływ na wynik sprawy. O kosztach postępowania, obejmujących kwotę 200 zł (wpis od skargi), Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.