IV SA/Wa 1428/05
WyrokWSA w Warszawie2005-11-25
Skład orzekający: Małgorzata Miron, Jakub Linkowski, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzje administracyjne wydane po śmierci jednej ze stron postępowania, bez uwzględnienia jej następców prawnych, naruszają prawo i stanowią podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Decyzje administracyjne wydane po śmierci strony postępowania, bez udziału jej następców prawnych, naruszają prawo w stopniu uzasadniającym wznowienie postępowania administracyjnego. Brak powiadomienia wszystkich następców prawnych o toczącym się postępowaniu i niedoręczenie im decyzji stanowi wadę postępowania, która prowadzi do konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów. Starosta wydał decyzję w przedmiocie zmian w ewidencji gruntów, wskazując jako właścicieli działki H. i K. L. Od tej decyzji wpłynęło odwołanie, podpisane tylko przez H. L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca H. L. podniosła, że decyzje nie uwzględniają stanu faktycznego na gruncie. Sąd stwierdził, że K. L. zmarł przed wydaniem decyzji, a jego następcy prawni nie zostali uwzględnieni w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty M. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na rzecz H. L. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.),, sędzia WSA Zbigniew Rudnicki, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2005 r. sprawy ze skargi H. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia[...] maja 2005 r. nr. [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów 1. Uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na rzecz H. L. kwotę 200 ( dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego;
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004r. Starosta M. (Starostwo Powiatowe w M.) działając z urzędu orzekł o wprowadzeniu zmiany w ewidencji gruntów wsi B. gm. J., w jednostce rejestrowej nr[...].
W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że zgodnie z aktem własności nr [...] z dnia [...] grudnia 1973r. właścicielami działki nr [...] o powierzchni [...]ha stali się K. i H. L., natomiast właścicielami działki nr [...] o powierzchni [...] ha stali się na mocy aktu własności ziemi z dnia [...] grudnia 1973r. nr [...] E. i B.L..
Od decyzji tej wpłynęło odwołanie, które na stronie pierwszej jako odwołujących się wskazywało H. i K. L., zaś podpisane zostało tylko przez H. L..
W odwołaniu podniesiono, że decyzja podjęta przez Starostwo Powiatowe w M.. nie odzwierciedla stanu faktycznego użytkowania na gruncie.
Po rozpatrzeniu tego odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] decyzją z dnia [...] maja 2005r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że stosownie do art. 2 pkt 8 ustawy Prawo Geodezyjne i Kartograficzne ewidencja gruntów i budynków stanowi jednolity dla kraju i systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach i budynkach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych i prawnych władających tymi gruntami.
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ww. ustawy ewidencja gruntów obejmuje informacje dotyczące gruntów -ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty.
Zapisy w ewidencji mają wyłącznie charakter techniczno - deklaratoryjny. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą one natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu lub budynku. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich.
Zgodnie z aktem własności ziemi nr [...] z dnia [...] grudnia 1973r. Państwo H. i K. L. są właścicielami działki Nr [...]. Stan taki, zgodnie z przepisami, winien być wykazany w ewidencji gruntów i budynków.
W zakończeniu uzasadnienia organ podkreślił, że wszelkie sprawy dotyczące posiadania gruntów przez konkretne podmioty są rozpatrywane wyłącznie przez sąd powszechny, a nie w trybie postępowania administracyjnego. Kwestie posiadania regulują bowiem przepisy Kodeksu Cywilnego (art. 336 do 352).
Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] wniosła H. L..
Skarżąca podniosła, że wprowadzone z urzędu zmiany w ewidencji gruntów, są bardzo krzywdzące i nie uwzględniają stanu faktycznego na gruncie, który istniał od 40 lat.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, jednakże z innych powodów, niż określone w jej uzasadnieniu.
Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i niezależnie od podniesionych w niej zarzutów dokonuje kontroli legalności zaskarżonych aktów.
Będące przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie decyzje: Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...]z dnia [...] maja 2005r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty M. z dnia [...] sierpnia 2004r. orzekająca o wprowadzeniu zmiany w ewidencji gruntów wsi B. gm. J., w jednostce rejestrowej nr [...]- skierowane były do H. i K. małż. L. jako do właścicieli dz. nr [...].
Tymczasem jak wynika z przedstawionego przez H. L., w toku postępowania sądowego, odpisu skróconego aktu zgonu Nr [...], K. L. zmarł [...] marca 2004r.
Z powyższego wynika, że decyzje organów obu instancji w przedmiocie zmian w ewidencji gruntów wydane zostały po śmierci jednej ze stron postępowania tj. K. L., a mimo to ich adresatem był również K. L., nie zaś jego prawni następcy.
W tej sytuacji należy stwierdzić, że skoro jedna ze stron postępowania zmarła w jego toku – przed wydaniem decyzji, to miejsce tej osoby w postępowaniu administracyjnym powinni zająć jej prawni następcy.
W toku postępowania przed Sądem, H. L. oświadczyła, że następcami prawnymi jej zmarłego męża są trzej synowie: A., W.i T.L..
W postępowaniu przed organami administracyjnymi obu instancji okoliczność ta jednak nie została uwzględniona, pomimo, że postępowanie dotyczyło interesu prawnego następców zmarłego K. L. i w związku z tym powinni oni mieć możliwość wzięcia udziału w postępowaniu.
Niepowiadomienie zatem wszystkich następców prawnych K. L. o toczącym się postępowaniu i niedoręczenie im wydanych w tym postępowaniu decyzji może stanowić przesłankę do wznowienia postępowania.
Przedstawione wyżej braki w zakresie określenia stron, które powinny brać udział w niniejszej sprawie, są takimi wadami postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, które same przez się prowadzą do konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej.
Zgodnie bowiem z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W myśl art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. okoliczność, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, jest przesłanką wznowienia postępowania.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm) orzekł jak w sentencji.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Powołane przepisy
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.art. 2 pkt 8 ustawyart. 20 ust. 1art. 336art. 134 ustawyart. 145 § 1 pkt 1art. 145 § 1 pkt 4 k.p.art. 200 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło