IV SA/Wa 1441/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-19
Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Paweł Groński, Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców prawidłowo ustalił, że skarżący przebywał poza terytorium Polski dłużej niż 10 miesięcy w okresie dwóch lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o udzielenie zezwolenia na osiedlenie się, co skutkowałoby odmową udzielenia zezwolenia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ II instancji nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego i nie ocenił należycie zebranego materiału dowodowego. Uzasadnienie decyzji nie spełniało wymogów formalnych, a organ nie wykazał, dlaczego odmówił wiarygodności dowodom przedstawionym przez stronę skarżącą, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący, S. V., obywatel [...], złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na osiedlenie się w Polsce, powołując się na długoletnie małżeństwo z obywatelką polską. Wojewoda odmówił udzielenia zezwolenia, uznając, że skarżący nie spełnia warunku dwuletniego nieprzerwanego pobytu w Polsce. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję o odmowie, stwierdzając, że skarżący przebywał poza Polską dłużej niż 10 miesięcy w okresie poprzedzającym złożenie wniosku. Skarżący zarzucił organom błędne ustalenia faktyczne i naruszenie przepisów K.p.a.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Groński, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2014 r. sprawy ze skargi S. V. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na osiedlenie się 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącego S. V. kwotę 557 (pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] kwietnia r., nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po rozpatrzeniu odwołania S. V., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na osiedlenia się, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Stan sprawy przestawiał się następująco:
W dniu 29 maja 2012 r. S. V., obywatel [...], dalej zwany skarżącym, wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na osiedlenie się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ od 10 lat pozostaje w związku małżeńskim z obywatelką polską M. P.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], Wojewoda [...] odmówił udzielenia skarżącemu zezwolenia, ponieważ nie spełniał warunku dotyczącego nieprzerwanego, co najmniej dwuletniego pobytu na terytorium Polski, na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, bezpośrednio poprzedzającego złożenie wniosku.
Skarżący odwołał się, wskazując na mylne wyliczenie przez Wojewodę [...] przerw w pobycie strony na terenie Polski.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] lipca 2013 r. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w celu uzupełnienia materiału dowodowego.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda [...] decyzją z [...] stycznia 2014 r, dalej decyzja organu I instancji, odmówił udzielenia skarżącemu zgody na osiedlenie się. Organ uznał, że cudzoziemiec nie spełnia wymogów z art. 64 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach tj. warunku dotyczącego nieprzerwanego, co najmniej 2 letniego pobytu, na terytorium R.P.
Skarżący wniósł odwołanie, zarzucając Wojewodzie [...] naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez błędne uznanie, że skarżący w okresie od 30 maja 2010 r. do 29 maja 2012r. przebywał poza terytorium Polski dłużej niż 10 miesięcy oraz naruszenie art. 6,7, 8 i 77 § 1 K.p.a.
Szef Urzędu ds. Cudzoziemców, ponownie rozpoznając sprawy jako organ II instancji ustalił, że:
1. skarżący od [...] stycznia 2002 r. pozostaje w związku małżeńskim z obywatelką polską M. P. i wspólnie posiadają troje dzieci;
2. w okresie 2 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku tj. od dnia 29 maja 2010 r. skarżący przebywał w Polsce na podstawie zezwoleń na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie decyzji Wojewody [...] z [...] .10.2009 r., z terminem ważności od dnia [...].10.2010 r, i z [...].11.2010 r., z terminem ważności do [...].11.2012r.;
3. skarżący spełnia przesłankę z art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach dotyczącą okresu pozostawania w związku małżeńskim zawartym z obywatelem polskim tj. pozostaje w nim co najmniej 3 lata przed złożeniem wniosku;
4. skarżący nie spełnia przesłanki określonej w art. 64 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach dotyczącej co najmniej 2 letniego nieprzerwanego pobytu na terytorium R.P na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, bezpośrednio poprzedzającego złożenie wniosku w sprawie. Okoliczność ta została ustalona na podstawie zeznań skarżącego, jego żony oraz świadków M. P., W. P. i K. C. Organ na podstawie tych dowodów uznał, że skarżący od 2010 do 2012 i nadal mieszka w [...], tam jest jego centrum życiowe, tam wykonuje pracę zarobkową a do Polski przyjeżdżał jedynie na krótkie, kilkudniowe pobyty. Potwierdzają to, zdaniem organu, także informacje uzyskane z Ambasady [...], która potwierdziła, że małżonkowie od 13 lipca 2010 r mieszkali razem w [...] i mieli pozwolenie na pobyt.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł skarżący zarzucając naruszenie:
-art. 66 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy o cudzoziemcach poprzez wadliwe zastosowanie na skutek błędnego, nie mającego oparcia w materiale dowodowym ustalenia, że strona w okresie od 30 maja 2010 r. do 29 maja 2012 r. przebywała poza terytorium R.P. dłużej niż 10 miesięcy, a co za tym idzie, bezpodstawne uznanie, że skarżący nie spełnia przesłanki nieprzerwanego pobytu a terytorium R.P.
-art. 6,7,8, i 77 § 1 K.p.a. poprzez dokonanie ustaleń nie mających oparcia w zebranym materiale dowodowym, sprzecznych z nim, jakoby strona w okresie od 30 maja 2010 r. do 29 maja 2012 r. przebywała poza terytorium R.P dłużej niż 10 miesięcy, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, niepodanie na podstawie jakich dowodów organ dokonał istotnych w sprawie ustaleń skutkujących wydaniem negatywnej decyzji.
W uzasadnieniu skargi, rozwijając zarzuty w niej zawarte skarżący stwierdził, że organ wadliwie ocenił zeznania pracownicy skarżącego K. C. zeznania M. P. (żony skarżącego). Wbrew ustaleniom organu z zeznań tych wynika, zdaniem skarżącego, że w 2010 r. bywał w [...] po parę dni natomiast w 2011 r. wyjeżdżał tam raz na 3 miesiące i było to ok 6-7 razy w roku. Dalej skarżący wywodzi, że nawet gdyby przyjąć, że było to 1 miesięczne wyjazdy to i tak łączna suma dni w których nie był w Polsce wyniosła 215 dni a nie 300. Organ nie przedstawił dokładnie na jakiej podstawie uznał, że skarżący w okresie od 30 maja 2010 r. do 29 maja 2012 r. przebywała poza terenem Polski ponad 10 miesięcy. Poza tym z faktu że małżonkowie mieli pozwolenie na pobyt w [...] nie wynika, że w tym czasie cały czas tam przebywali. Tego rodzaju twierdzenia organu pozostają w sprzeczności z pozostałym zebranym materiałem dowodowym, w tym zeznaniami M. P. czy K. C., zeznaniami skarżącego i informacjami z przedstawionego przez skarżącego dokumentu podróży. Skarżący podał, że istotnie w 2010 r. wyjechał do [...] jednakże był to pobyt krótki. Organ nie dokonał żadnych wyliczeń na podstawie których dałoby się ustalić terminy pobytów poza granicami Polski, podczas gdy z wyjaśnień strony i przedstawionych przez niego dokumentów wynikało, że w [...] był: od 20.01.2011 r. do 20. 02. 2011 r., od 15. 03. 2011r. do 10. 04. 2011 r., od 10.06 2011 r. do 30.06. 2011 r., od 28.08. 2011r. do 18. 09. 2011r., od 20.11.2011 r. do 30. 11. 2011r, od 15.01.2012 r. do 20.02. 2012 r., od 15.03.2012 r. do 20.04.2012 r. tj. 7 razy – łącznie 177 dni. Sumując te pobyty z pobytami na [...] w liczbie 71 dni i [...] od 8 sierpnia 2010 r. do 18 sierpnia 2010 r. – 11 dni, daje to łącznie 297 dni czyli mniej niż 10 miesięcy. Nawet gdyby uwzględnić, zeznania M. P., o 7-8 wyjazdach po 30 dni, po dodaniu pobytu na [...] i w [...], daje to 297 dni czyli również mniej niż 10 miesięcy. Organ nie przedstawił żadnych wyliczeń na podstawie których w sposób jednoznaczny ustalił okresy przebywania skarżącego poza granicami Polski, co stanowi naruszenie art. 7 K.p.a.
Poza tym organ nie zastosował się do decyzji organu II instancji, którą organ uchylił poprzednie rozstrzygnięcie i nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego. Przesłuchania świadków były pobieżne i nie wyjaśniały kwestii na które uwagę zwracał organ uchylający decyzję I instancji.
W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji administracyjnej oraz o zasądzenie od organu administracji kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem skargi jest decyzja utrzymująca w mocy decyzję o odmowie udzielenia skarżącemu zgody na osiedlenie się na terytorium R.P.
Zgodnie z art. 64 ust.1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach cudzoziemcowi, który pozostaje w związku małżeńskim zawartym z obywatelem polskim co najmniej 3 lata przed złożeniem wniosku i bezpośrednio przed tym dniem przebywał nieprzerwanie na terytorium R.P. co najmniej przez 2 lata, na podstawie zezwolenia na czas oznaczony, udziela się zgody na osiedlenie się. Z art. 64 ust. 4 wynika, że pobyt uważa się za nieprzerwany gdy żadna z przerw w nim nie była dłuższa niż 6 miesięcy i nie przekroczyła łącznie 10 miesięcy w okresach o których mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3 ustawy, chyba, że była spowodowana: wykonywaniem obowiązków zawodowych lub świadczeniem pracy poza terytorium R.P, na podstawie umowy zawartej z pracodawcą, którego siedziba znajduje się na terytorium R.P; albo towarzyszeniem małżonkowi wykonującemu obowiązki zawodowe lub świadczącemu pracę w warunkach o których mowa w pkt 1, leczeniem cudzoziemca. Podstawą prawną do odmowy udzielenia zgody na osiedlenie się jest art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, który stanowi, że organ odmawia udzielenia zgody na osiedlenie się jeżeli cudzoziemiec nie spełnia wymogów o których mowa w art. 64 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach.
Organ niewadliwie ustalił, że skarżący spełnia warunek pozostawania w związku małżeńskim z obywatelką polską.
Jednakże bez należytego uzasadnienia i oceny dowodów przyjął, że pobyty skarżącego poza granicami Polski w ostatnich 2 latach trwały dłużej niż 10 miesięcy. Organ stwierdził, że na podstawie zeznań samego skarżącego, jego żony oraz 3 świadków, uzasadnione jest twierdzenie o jego ciągłej pracy w [...] a tym samym stałym tam pobycie. Już samo stwierdzenie tej okoliczności na podstawie zeznań skarżącego budzi wątpliwości skoro skarżący wnosił o udzielenie mu zgody na osiedlenie a więc sam zakładał, że spełnia warunki ustawowe do uwzględnienia jego wniosku. Poza tym, w aktach a tym samym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, brak jest wyliczenia przez organ pobytów skarżącego poza granicami kraju z którego to wynikałoby, że trwał on ponad 10 miesięcy. Z analizy przerw w pobycie skarżącego na terytorium R.P. wynika, że wg skarżącego przerwy te wyniosły łącznie 262 dni. Organ do tego dowodu się nie odniósł arbitralnie przyjmując, że przerw było więcej niż wykazał skarżący. Stanowi to o naruszeniu art. 7,77 § 1, 78 i 80 K.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Sąd zwraca także uwagę, że organ powinien wziąć pod uwagę pobyty skarżącego poza granicami kraju uwidocznione w paszporcie skarżącego (wizy), o ile oczywiście mieszczą się one w 2 latach od daty złożenia wniosku o udzielenie zgody na osiedlenie czyli pomiędzy 28.05.2010 do 28.05.2012r.
Organ, stosując konstrukcję prawną o jakiej mowa w art. 64 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach, dozwalającą na przerwy w pobycie do max 10 miesięcy, powinien w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, ustalić w jakich konkretnych okresach skarżący nie przebywał w kraju. Konieczność ta wynika z faktu, że ustawodawca ustalił ten okres w konkretnym przedziale czasowym. W takim samym zakresie powinien to uczynić organ. Tylko wtedy uzasadnione byłoby twierdzenie o wyczerpującym i należytym zebraniu i ocenie materiału dowodowego, w szczególności gdy sam skarżący oraz jego żona a i po części świadkowie wskazywali, że skarżący przebywał zarówno w Polsce jak i w [...] czy [...]. Zważyć należy, że skarżący nie zaprzecza, iż od 2011 r. jeździł do pracy do [...] a teraz przebywa tam na stałe, że tam jest obecnie jego centrum życiowe. Nie znaczy to jednak, że było tak wcześniej ( w 2010r.).
Prawidłowo przeprowadzony dowód z zeznań świadków czy strony powinien dać odpowiedź na kluczowe w danej sprawie kwestie. Nie wystarczy zatem aby świadek czy strona stwierdziła daną okoliczność ale żeby wskazał źródło jej ustalenia szczególnie w sytuacji w której świadkowie posługują się określeniami np. "około 3 lat"- w odniesieniu do kwestii pobytu skarżącego w [...] albo gdy ich zeznania są mało precyzyjne albo wewnętrznie sprzeczne. Szef Urzędu ds. Cudzoziemców w decyzji z [...] lipca 2013 r. zwracał już uwagę na wewnętrzną sprzeczność w zeznaniach M. P., co do okoliczności związanych z wyjazdami męża do [...], ich nieprecyzyjność i tym samym brak podstawy do wyliczenia na ich podstawie okresów jego pobytu w [...]. Tego samego rodzaju uwagi odnosiły się do zeznań brata skarżącego L. V. Na etapie kolejnego przesłuchania sprzeczności i nieścisłości nie zostały wyjaśnione.
Kompetencja organu odwoławczego nie polega jedynie na kontroli decyzji organu pierwszej instancji. Przeciwnie, istotą postępowania przed tym organem jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy uprzednio rozpoznanej przez organ pierwszej instancji. Organ może korygować błędy organu I instancji, jak i w granicach zakreślonych przez art. 136 K.p.a. prowadzić dodatkowe postępowanie dowodowe a w skrajnych przypadkach zastosować art. 138 § 1 pkt 1 lub 2 K.p.a.
W ocenie Sądu organ II instancji, mimo wcześniejszego uchylenia decyzji organu I instancji, nie dokonał wszechstronnej analizy zebranych w sprawie dowodów i ich oceny. Uzasadnienie organu II instancji nie spełnia wymogów art. 107 § 3 K.p.a., ponieważ nie ocenia dowodów na których organ się oparł wydając merytoryczne rozstrzygnięcie a przede wszystkim nie wykazuje dlaczego odmówił wiarygodności dowodom przedstawionym przez stronę skarżącą. Przedstawiona przez organ ocena dowodów w postaci zeznań świadków i strony skarżącej jest pobieżna, ponieważ nie daje odpowiedzi na pytanie w jakich okresach skarżący przebywał poza granicami Polski. Tego rodzaju wada uniemożliwia ocenę prawidłowości zastosowania art. 64 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach do obliczenia okresów przerw w pobycie skarżącego na terytorium R.P:
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ dokona ponownej oceny zebranych w sprawie dowodów a w szczególności dowodów z zeznań świadków i strony skarżącej, ustosunkuje się do rozbieżności w tych dowodach co do okresu pobytu skarżącego poza granicami Polski, mając na uwadze swe wcześniejsze rozstrzygnięcie z [...] lipca 2013 r. W razie konieczności przesłucha ponownie świadków, zgodnie ze wskazaniami co do sposobu i zakresu ich przesłuchania, o czym była mowa wcześniej.
Na podstawie art. 136 K.p.a. przeprowadzi też postępowanie dowodowe na okoliczność nauki dzieci skarżącego w omawianym okresie, poprzez zobowiązanie go do przedstawienia dokumentów ze szkoły na okoliczność pobierania nauki. W ocenie WSA, fakt nauki w [...] powiązany z faktem pobytu rodziców w tym kraju uzasadniałby twierdzenie o ich stałym pobycie w tym kraju i wykluczałby możliwość uznania, iż skarżący jedynie sporadycznie przebywał w [...]. Przedmiotem ustaleń i oceny organów będzie oczywiście okres od 28 maja 2010r. do 28 maja 2012.
Ponadto organ w sposób wyczerpujący odniesie się do zarzutów odwołania.
W następstwie uprawomocnienia się niniejszego wyroku organ odwoławczy orzeknie ponownie w sprawie, z uwzględnieniem ocen zawartych powyżej.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło