IV SA/Wa 1449/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-09-03
Skład orzekający: Referendarz sądowy Joanna Dziedzic-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie uzupełniła wniosku o przyznanie prawa pomocy o wymagane dokumenty i oświadczenia, mimo wezwania sądu, może liczyć na przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Sąd odmawia przyznania prawa pomocy, jeśli strona, wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o dodatkowe oświadczenia lub dokumenty, nie zastosuje się do wezwania. Niewyjaśnienie istotnych okoliczności dotyczących źródeł dochodów i stanu majątkowego uniemożliwia ocenę możliwości płatniczych strony i spełnienia przesłanek ustawowych do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący K. B. i J. B. zwrócili się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Skarżący złożyli formularz PPF, wskazując posiadany majątek (dom, łąki, działka leśna) i dochody (emerytury). Sąd uznał złożone oświadczenie za niewystarczające i wezwał skarżących do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty i oświadczenia, jednak skarżący nie zastosowali się do wezwania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 3 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. B. i J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. B. i J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
K. B. i J. B. na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. zwrócili się z wnioskiem o przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Ze złożonego w dniu 16 lipca 2013 r. formularza PPF wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. W rubryce 7 wniosku, zatytułowanej majątek wnioskodawcy i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, skarżący wskazali, że są właścicielami domu o pow. 96 m2, nieruchomości rolnej (łąki) o pow. 1,8 ha oraz działki leśnej o pow. 1441 m2. Jako źródło miesięcznych dochodów wymienili swoje świadczenia emerytalne w łącznej wysokości 5.003 zł miesięcznie. Skarżący wskazali ponadto, że są w trudnej sytuacji majątkowej, ponieważ uzyskiwane dochody w dużej mierze przeznaczają na remont starego domu, w którym mieszkają.
Ponieważ złożone przez wnioskodawców oświadczenie nie zawierało wszystkich istotnych dla oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji, pismem Sądu z dnia 29 lipca 2013 r. wezwano skarżących do uzupełnienia, w terminie 14 dni przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie:
- wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, w tym lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- dokumentów potwierdzających wysokość świadczeń emerytalnych,
- oświadczenia, czy skarżący starali się o dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych, ewentualnie o inne formy pomocy z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, jeżeli tak, to czy otrzymali tę pomoc i w jakiej wysokości,
- oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości.
Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy doręczono skarżącym w dniu 2 sierpnia 2013 r. Termin do uzupełnienia braków przedmiotowego wniosku upłynął zatem w dniu 16 sierpnia 2013 r. Wnioskodawcy do dnia dzisiejszego nie nadesłali żądanych dokumentów.
Rozpoznając wniosek, stwierdzono, co następuje:
K. B. i J. B. ubiegają się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Żądają oni bowiem zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Według treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stosownie do treści art. 252 § 1 P.p.s.a. strona, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia, które obejmuje dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach.
Z kolei art. 255 P.p.s.a. stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego dochodów.
Jak już wskazano powyżej, referendarz sądowy uznał zawarte w formularzu wniosku z dnia 16 lipca 2013 r. oświadczenia skarżących za niewystarczające dla dokonania oceny ich rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych, szczególnie przy braku jakiejkolwiek informacji odnośnie uzyskiwanych dochodów z nieruchomości rolnej o pow. 1,8 ha oraz działki leśnej o pow. 1441 m2, których skarżący są właścicielami. Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżących, a które nadal pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez nich wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę ich sytuacji materialno – bytowej i możliwości płatniczych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony zarówno referendarza sądowego, jak i Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub są rozbieżne z posiadanymi już przez Sąd, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny.
W konsekwencji, wobec nieprzedłożenia przez wnioskodawców wymaganych dokumentów i oświadczeń należy przyjąć, iż niewyjaśnione pozostały podstawowe okoliczności dotyczące wszystkich źródeł ich dochodów, a tym samym wysokości ewentualnych środków pozostających im do dyspozycji.
Wobec tego, iż skarżący wezwani do uzupełnienia przedmiotowego wniosku uchylili się od obowiązku nadesłania stosownych dokumentów źródłowych, brak jest podstaw do uznania, iż wykazali, iż spełniają przesłanki do udzielenia im prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona mimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu. Za wystarczające dla merytorycznej oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy nie można natomiast uznać danych zawartych w formularzu PPF złożonym w Sądzie w dniu 16 lipca 2013 r. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wnioskodawcy nie uprawdopodobnili, że spełniają ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy.
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło