IV SA/Wa 1451/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-07

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Jakub Linkowski, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym, wydana przez wicestarostę na podstawie regulaminu organizacyjnego, jest dotknięta wadą nieważności z powodu naruszenia przepisów o właściwości?
Ratio decidendi
Decyzja wydana przez wicestarostę na podstawie regulaminu organizacyjnego, który upoważnia go do zastępowania starosty, nie jest dotknięta wadą nieważności z powodu naruszenia przepisów o właściwości. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wymaga wykazania rażącego naruszenia prawa, a nie tylko naruszenia mającego wpływ na wynik sprawy. W analizowanym przypadku organy prawidłowo uznały, że decyzja Starosty W. nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Stan faktyczny
Pani A. G. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty W. z 2003 r. udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków opadowych i roztopowych do cieku wodnego. Organy administracji odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że decyzja nie zawiera wad kwalifikowanych. Skarżąca zarzuciła m.in. rażące naruszenie prawa, niewłaściwą właściwość organu wydającego decyzję oraz brak wymaganych elementów w pozwoleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] lipca 2003 r., znak: [...], Starosta W. udzielił Burmistrzowi Miasta i Gminy W. pozwolenia wodnoprawnego na: 1. wprowadzanie ścieków opadowych i roztopowych z odcinka ulicy [...] (droga gminna) w W. i z przyległego terenu do cieku bez nazwy [...], wylotem nr [...] (działka nr [...] obręb [...]), w ilości nieprzekraczającej [...]; 2. wprowadzanie ścieków opadowych i roztopowych z odcinka ulicy [...] w W. i z przyległego terenu, poprzez rów przydrożny ulicy [...] (droga powiatowa) do cieku bez nazwy [...], wylotem nr [...] (działka nr [...] obręb [...]), w ilości nieprzekraczającej [...]. Pismem z dnia 23 marca 2011 r. Pani A. G. i Pan B. K. wnieśli o stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Decyzją z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], Dyrektor RZGW w K. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. Od decyzji Dyrektora RZGW w K. odwołanie wnieśli Pani A. G. i Pan B. K. Po rozpatrzeniu odwołania, Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej podzielił stanowisko organu I instancji i decyzją z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję Dyrektora RZGW w K. z dnia [...] września 2011 r. Dyrektor RZGW w K. w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że żądanie stwierdzenia nieważności zostało wniesione przez podmioty, które nie były stronami postępowania zwykłego, zakończonego kwestionowaną decyzją Starosty W. Są natomiast właścicielami działek sąsiadujących bezpośrednio z nieruchomością oznaczoną jako działka nr [...], na której znajduje się ciek będący odbiornikiem wód opadowych objętych pozwoleniem wodnoprawnym, przy czym nieruchomości Pani A. G. i Pana B. K. usytuowane są poniżej wylotu nr [...] i, zdaniem wnioskujących, korzystanie z uprawnień przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego spowodowało zniszczenia także na ich nieruchomościach. Jak słusznie wskazał to organ I instancji, stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania zakończonego wydaniem w trybie zwyczajnym decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji, a zatem Panią A. G. oraz Pana B. K. uznać należało zgodnie z art. 28 k.p.a. za strony przedmiotowego postępowania. Dokonując badania zgodności kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji organ w odniesieniu do zarzutów podniesionych we wniosku i oraz w odwołaniu, wskazał, że organ I instancji prawidłowo uznał, iż decyzja Starosty W. nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej (wada nieważności określona w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.). Starosta był organem właściwym do wydania tej decyzji, co wynika z art. 140 ust. 1 ustawy Prawo wodne, zgodnie zaś, z § 13 pkt 2 Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w W., zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Powiatu W. z dnia [...] lutego 1999 r., " W okresie nieobecności Starosty dokumenty, określone w ust. 1 (tj. m. in. decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji) podpisuje Wicestarosta." Tym samym, w sytuacji gdy upoważnienie do wydawania decyzji przez Wicestarostę wynika z ww. regulaminu, Wicestarosta M. Z. był upoważniony do wydania kwestionowanego pozwolenia wodnoprawnego, a więc nie zostały naruszone przepisy o właściwości, jak to wywodzili skarżący w odwołaniu. Kolejnymi podstawami do stwierdzenia nieważności podniesionymi przez strony są zawarte w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - brak podstawy prawnej i rażące naruszenie prawa. Organ II instancji podzielił w tym zakresie stanowisko organu I instancji, wskazując że decyzja Starosty W. nie jest dotknięta przedmiotową wadą kwalifikowaną. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują bowiem łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Podstawę prawną wydania kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji stanowił art. 128 ust. 1 Prawa wodnego, który w brzmieniu obowiązującym w ówczesnej dacie stanowił, że " w pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, a w szczególności: ... " a następnie w punktach 1 ÷ 12 wymieniał ustalenia podając je jako listę otwartą, przy czym lista ta zawierała ustalenia dotyczące różnych pozwoleń wodnoprawnych i różnych rodzajów szczególnego korzystania z wód. Przepis art. 128 ust. 1 pkt 9 wymieniał jako ustalenie pozwolenia wodnoprawnego "sposób i zakres prowadzenia pomiarów ilości i jakości pobieranej wody, ścieków wprowadzanych do wód, do ziemi lub do urządzeń kanalizacyjnych oraz wykorzystywanych rolniczo, a także sposób postępowania w przypadku uszkodzenia urządzeń pomiarowych", jednakże ww. przepis nie dotyczy wód opadowych i roztopowych odprowadzanych z powierzchni dróg gminnych (do których należy ul. [...]), co wynika z przepisów obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego, wydanego na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 3 Prawa wodnego. Przepis art. 128 ust. 1 pkt 12 Prawa wodnego podaje kolejne ustalenie pozwolenia: "zasięg obszaru objętego zakazem, o którym mowa w art. 65 ust. 1 pkt 3". Zakaz ten stanowi, że zabrania się wykonywania w pobliżu urządzeń wodnych robót oraz innych czynności, które mogą powodować uszkodzenia tych urządzeń wodnych (wymienione w podpunktach a ÷ k), a w ust. 2 zobowiązuje się właściciela urządzenia wodnego do oznaczenia obszaru objętego ww. zakazami, tablicami zawierającymi informacje o zakazach, stosownie do ustaleń pozwolenia wodnoprawnego. Przepis art. 128 ust. 1 pkt 12 Prawa wodnego wskazuje właścicielowi urządzenia wodnego na potrzebę ustalania takiego obszaru celem zabezpieczenia jego własnych interesów. Skoro więc właściciel urządzenia wodnego nie oznaczył przedmiotowego obszaru, to w tej sytuacji - w ocenie tut. organu - ustalenie w pozwoleniu wodnoprawnym zasięgu obszaru objętego zakazem, o którym mowa w art. 65 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo wodne, nie jest wymagane. Obowiązek ustalenia w pozwoleniu wodnoprawnym zakresu korzystania z wód wynika zaś wprost z art. 128 ust. 1 Prawa wodnego. Starosta W. udzielił pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie wód opadowych i roztopowych, będących ściekami w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c) ustawy Prawo wodne, z nawierzchni odcinka ul. [...], a jako zakres korzystania z wód organ ustalił, że będą one wprowadzane dwoma wylotami: wylotem nr [...] (znajdującym się na działce nr [...], obręb [...]) w ilości nieprzekraczającej [...] oraz wylotem nr [...] (znajdującym się na działce nr [...], obręb [...]) w ilości nieprzekraczającej [...] do cieku bez nazwy [...] (Starosta W. uznał, że [...] jest początkiem ww. cieku bez nazwy). Z powyższego zapisu w decyzji nie wynika, z jakiej powierzchni uprawniony może odprowadzać ścieki (wody opadowe i roztopowe), jednak nie można również stwierdzić, że takie ustalenie wskazuje na całkowitą dowolność, gdyż ograniczenie wyrażone jest w dozwolonej maksymalnej ilości ścieków. W operacie podano powierzchnie zlewni poszczególnych odcinków drogi (I, II, III) i na tej podstawie (w oparciu o przyjęte do stosowania wzory empiryczne) wyliczono ilości wód opadowych spływających z danych powierzchni. Przepis art. 128 ust. 1 pkt 4 podaje jako ustalenie pozwolenia wodnoprawnego m.in. ilość, stan i skład ścieków wykorzystywanych rolniczo oraz wprowadzanych do wód, do ziemi lub do urządzeń kanalizacyjnych, a zatem można uznać, że ww. wymóg został spełniony. W pkt. II. 1. decyzji Starosty W. organ zobowiązał Użytkownika do "wykonania urządzeń służących do odprowadzania ścieków opadowych i roztopowych, osadnika oraz ubezpieczenia wylotów do cieku bez nazwy, zgodnie z operatem wodnoprawnym opracowanym przez mgr inż. B. P.". Znajdujący się w aktach sprawy operat wodnoprawny, sporządzony w kwietniu-czerwcu 2003 r., oraz aneks do ww. operatu z maja 2003 r. został na każdej stronie opatrzony pieczęcią Starostwa Powiatowego w W., dodatkowo zawiera adnotację "Użyto w postępowaniu wodnoprawnym zgodnie z ustawą Prawo wodne i stanowi załącznik do decyzji nr [...] z dnia 2003 - 07- [...]". Należy zauważyć, że to w oparciu o stan faktyczny stwierdzony w ww. operacie wydane zostało przez Starostę W. kwestionowane rozstrzygnięcie. W operacie (str. 7) podano, że wylotem nr [...] do [...] odprowadzane będą wody opadowe z części odcinka nr II ul. [...] ([...]), natomiast wylotem nr [...] odprowadzane będą ścieki z odcinka nr II (od km [...]) i z większej części odcinka nr I ([...]). W przypadku spływu wód opadowych i roztopowych wskazane byłoby podawanie także w samym orzeczeniu powierzchni, z której ścieki odprowadzane są do odbiornika. Jednakże zastosowanego w decyzji Starosty W. sposobu określenia zakresu korzystania z wód nie można uznać za rażąco naruszającego przytoczone wyżej przepisy. Zarzut naruszenia art. 125 pkt 2 Prawa wodnego, gdyż przepisy obowiązującego wówczas miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie uwzględniały żadnych otwartych cieków wodnych na działce nr [...], obręb [...], również jest nieuzasadniony. Z akt sprawy wynika, że do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dołączono (wymaganą ówczesnymi przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym) decyzję Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia [...] grudnia 2002 r., o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, którą wydano w oparciu o Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego Miasta i Gminy W., zatwierdzony Uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. Rady Miejskiej w W. oraz korektą tego Planu zatwierdzoną Uchwałą Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. Rady Miejskiej w W., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. Po przeanalizowaniu decyzji organu I instancji, organ odwoławczy stwierdził, że decyzja Starosty W. nie została wydana w sprawie poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, co oznacza, iż nie jest ona dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Ponadto decyzja Starosty W. została skierowana do strony postępowania, a więc nie jest dotknięta wadą nieważności wymienioną w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. W stosunku do decyzji Starosty W. nie stwierdza się, by była ona niewykonalna w dniu wydania przy trwałym charakterze niewykonalności, jak również by jej wykonanie wywołało czyn zagrożony karą, co eliminuje wady nieważności określone w art. 156 § 1 pkt 5 i 6 k.p.a. Nie można także uznać, że decyzja Starosty W. dotknięta jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 7 K.p.a. (zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa), gdyż brak jest szczególnego przepisu prawa, który przewidywałby skutek w postaci stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w przedmiotowej sprawie. Na ww. decyzję Prezesa KZGW Pani A. G. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie - uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora RZGW w K. z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Pani A. G. zarzuciła, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem: 1. art. 156 § 1 pkt 1, 2 i 5 k.p.a oraz art. 138§ 1 pkt 1 k.p.a - przez bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji Dyrektora RZGW w K. z dnia [...] września 2011 r., znak: [...], o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. z dnia [...] lipca 2003 r., znak: [...], która posiada wady kwalifikowane z uwagi na rażące naruszenie przepisów; 2. art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 11 kpa, art. 15 kpa, art. 77 §1 kpa, art. 80 kpa, art. 107 §1 i 3 kpa - przez zaniechanie poczynienia pełnych ustaleń oraz wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji z punktu widzenia istotnych przepisów prawa materialnego w zakresie zarzutów sprecyzowanych we wniosku o stwierdzenie nieważności, a następnie w odwołaniu, w tym brak odpowiedzi na zasadnicze zarzuty odwołania (tj. m.in., że organ nie wyjaśnił, jaką konkretnie podstawę prawną uwzględnił przyjmując brak obowiązku zastosowania nakazu z art. 128 ust. 1 pkt 9 Prawa wodnego oraz dlaczego uznał przedłożoną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu za wiążącą), co prowadzi do niewykonania przez organ II instancji tak obowiązków kontrolnych, jak i dotyczących ponownego, merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy oraz dowolności wydanego rozstrzygnięcia; 3. wymienionych w uzasadnieniu skargi przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, których dotyczył zarzut wydania decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła przede wszystkim, że decyzja Starosty W. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nie zawiera koniecznych elementów, których obowiązek zamieszczenia w pozwoleniu wodnoprawnym wynikał z przrpisów prawa wodnego (art. 125, 128 ust. 1) tj. oznaczenia terenu z którego mogą być wprowadzane ścieki opadowe i roztopowe do cieku bez nazwy [...] wylotem nr [...], zasięgu obszaru objętego zakazem o którym mowa w art. 65 ust. 1 pkt.3, zbadania czy pozwolenie wodnoprawne nie narusza ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz decyzji o warunkach zabudowy. Decyzja Starosty W. zawiera również, w ocenie skarżącej, wadę wymienioną w art. 156 §1 pkt 1 kpa (decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości), gdyż została wydana przez osobę nieuprawnioną (tj. przez Wicestarostę M. Z., który nie posiadał stosownego pełnomocnictwa od Starosty). Skarżąca wskazała także, iż nie zgadza się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż operat wodnoprawny stanowi załącznik do decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy odnosząc się do podniesionych w niej zarzutów wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W niniejszej sprawie kontroli poddano decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] maja 2012r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia [...] września 2011r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. z dnia [...] lipca 2003r. w przedmiocie udzielenia pozwoleń wodnoprawnych. Dokonanie oceny tej decyzji, co do jej zgodności z prawem poddane jest więc specyficznym regułom odnoszącym się do kontroli decyzji wydanych w trybach nadzwyczajnych. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ma bowiem w prawie bardzo istotne znacznie. Przede wszystkim z tego powodu, że jest to instytucja procesowa stanowiąca wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.). Przepis art. 156 § 1 k.p.a. nakłada zatem na organ administracji publicznej obowiązek nie tylko stwierdzenia niewątpliwego naruszenia prawa, ale zarazem wykazania, że było to rażące naruszenie prawa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności oznacza bowiem, że sprawa nie toczy się już w trybie zwykłym i stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w trybie zwykłym dopuszczalne jest jedynie w przypadku stwierdzenia wyjątkowo ciężkiego naruszenia prawa. Do wzruszenia decyzji nie wystarczy zatem stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, ale musi to być rażące naruszenie prawa. Analiza orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2004r. Sygn. akt OSK 992/04, wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994r. sygn. akt V SA 535/94) wskazuje, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne – skutki, które wywołała decyzja są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Oczywistość naruszenia prawa polega na niewątpliwej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną decyzji. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa. Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, iż w ocenie Sądu wbrew zarzutom skargi właściwie orzekające w sprawie organy uznały, iż kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym konieczność wyeliminowani jej z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Podstawę wydania przedmiotowej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (Dz. U Nr 115 poz. 1229 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie ich wydania. Zgodnie z art. 128 ust. 1. W pozwoleniu wodnoprawnym ustala się cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, a w szczególności: 1) ilość pobieranej wody, 2) ograniczenia wynikające z konieczności zachowania przepływu nienaruszalnego, 3) sposób gospodarowania wodą, 4) ilość, stan i skład ścieków wykorzystywanych rolniczo oraz wprowadzanych do wód, do ziemi lub do urządzeń kanalizacyjnych, a w przypadku ścieków przemysłowych, jeżeli jest to uzasadnione, dopuszczalne ilości zanieczyszczeń, zwłaszcza ilości substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego, wyrażone w jednostkach masy przypadających na jednostkę wykorzystywanego surowca, materiału, paliwa lub powstającego produktu, 5) terminy pobierania i odprowadzania wody oraz wprowadzania ścieków dla zakładów, których działalność cechuje się sezonową zmiennością, 6) usytuowanie, warunki wykonania urządzenia wodnego, charakterystyczne rzędne piętrzenia oraz przepływy, 7) obowiązki wobec innych zakładów posiadających pozwolenie wodnoprawne, uprawnionych do rybactwa oraz osób narażonych na szkody w związku z wykonywaniem tego pozwolenia wodnoprawnego, 8) niezbędne przedsięwzięcia ograniczające negatywne oddziaływanie na środowisko, 9) sposób i zakres prowadzenia pomiarów ilości i jakości pobieranej wody, ścieków wprowadzanych do wód, do ziemi lub do urządzeń kanalizacyjnych oraz wykorzystywanych rolniczo, a także sposób postępowania w przypadku uszkodzenia urządzeń pomiarowych, 10) prowadzenie okresowych pomiarów wydajności i poziomu zwierciadła wody w studni, 11) sposób postępowania w przypadku rozruchu, zatrzymania działalności bądź awarii urządzeń istotnych dla realizacji pozwolenia, a także rozmiar i warunki korzystania z wód oraz urządzeń wodnych w tych sytuacjach wraz z maksymalnym, dopuszczalnym czasem trwania tych warunków, 12) zasięg obszaru objętego zakazem, o którym mowa w art. 65 ust. 1 pkt 3. 2. W razie potrzeby w pozwoleniu wodnoprawnym dodatkowo ustala się obowiązek: 1) prowadzenia pomiarów jakości wód podziemnych oraz wód płynących poniżej i powyżej miejsca zrzutu ścieków, z określeniem częstotliwości i metod tych pomiarów, 2) prowadzenia badań ścieków przeznaczonych do rolniczego wykorzystania, a w uzasadnionych przypadkach także badań zawartości metali ciężkich w glebie na obszarach, na których rolniczo wykorzystuje się ścieki, 3) wykonania robót lub uczestniczenia w kosztach utrzymania urządzeń wodnych, stosownie do odnoszonych korzyści, 4) wykonania robót lub uczestniczenia w kosztach utrzymania wód, stosownie do zwiększenia tych kosztów w wyniku realizacji tego pozwolenia, 5) odtworzenia retencji przez budowę służących do tego celu urządzeń wodnych lub realizację innych przedsięwzięć, jeżeli w wyniku realizacji pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie naturalnej lub sztucznej retencji wód śródlądowych, 6) wykonania przedsięwzięć służących zarybianiu wód powierzchniowych lub uczestniczenia w kosztach tych przedsięwzięć, jeżeli w wyniku realizacji pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie populacji ryb lub utrudnienie ich migracji. 3. Integralną część pozwolenia wodnoprawnego na korzystanie z wód powierzchniowych za pomocą urządzeń do jej piętrzenia lub na zależne od siebie korzystanie z wód przez kilka zakładów stanowi instrukcja gospodarowania wodą, zatwierdzona w tym pozwoleniu lub odrębnej decyzji przez organ wydający pozwolenie. 4. Integralną część pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń melioracji wodnych stanowi instrukcja utrzymywania systemu tych urządzeń, zatwierdzona w tym pozwoleniu lub odrębnej decyzji przez organ wydający pozwolenie. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy powyższy przepis wskazuje otwartą listę ustaleń, która dotyczy rzarówno pozwoleń wodnoprawnych, jak i różnych rodzajów szczególnego korzystania z wód, a tym samym orzekający organ, wydając określoną decyzję winien dokonać subsumcji jedynie tych ustaleń, które są właściwe i niezbędne dla danej decyzji. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy oraz odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów należy wskazać, iż w rozpoznawanej sprawie w kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji zgodnie z w/w przepisami dokonano ustalenia dopuszczalnej ilości ścieków opadowych i roztopowych wprowadzanych do wylotu nr [...] (działka nr [...] obręb [...]) i nr [...] (działka nr [...] obręb [...]). Mając na względzie ochronę środowiska zobowiązano adresata decyzji do zrealizowania urządzeń w określony sposób oraz do podejmowania działań mających na celu utrzymanie ich w należytym stanie technicznym (pkt II decyzji). W ocenie Sądu decyzja wskazuje także miejsce wprowadzania ścieków opadowych i roztopowych, jednak jak słusznie wskazuje skarżąca bez wątpienia niedostatecznie określa obszar z którego mają te wody pochodzić. Z treści decyzji wynika jedynie, iż pozwolenia wydano dla cyt. " odcinka ulicy [...] w W. i z przyległego terenu". Powyższe zdaniem Sądu nie stanowi jednak, tak jak wywodzi skarżąca, rażącego naruszenia prawa. Nie jest to bowiem okoliczność, która świadczy o niewykonalności tej decyzji, czy też naruszeniu prawa, które nie można zaakceptować z uwagi na ewentualne skutki społeczne jakie ona wywołuje. Wskazać należy, iż istotnym elementem kontrolowanej decyzji jest określenie miejsca wprowadzenia ścieków oraz ich ilości. Dane te są zaś w niej zawarte. Analiza akt sprawy w tym opracowany na potrzeby postępowania operat wodnoprawny na str. 5-10, zawiera zaś szczegółowe informacje dotyczące spornego obszaru. W ocenie Sądu pozwala to na przyjęcie, iż określając ilość odprowadzanych ścieków organ miał wiedzę dotyczącą wielkości obszaru z jakiego będą one pochodziły. Na marginesie należy wskazać, iż w/w dokumenty pozwalają na ewentualne ustalenie z jakiego obszaru ścieki te pochodzą. Dodatkowo mając na uwadze zarzut skargi należy wskazać, iż wbrew wywodom poczynionym przez skarżącą z treści kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji nie wynika aby operat wodnoprawny dołączony do wniosku o jej wydanie (zgodnie z art. 131 ust. 2 ustawy Prawo wodne) stanowił załącznik do tej decyzji. Dokument ten jak wynika zresztą z pieczęci umieszczonej na nim został cyt. "użyty w postępowaniu wodnoprawnym". Tym samym Sąd nie uwzględnił podniesionych przez skarżącą zarzutów z min związanych. Sąd nie podzielił także zarzutów skargi dotyczących rażącego naruszenia w sprawie art. 128 ust. 1 pkt 9 ustawy prawo wodne. Przepis ten stanowi, iż w pozwoleniu wodnoprawnym określa się sposób i zakres prowadzenia pomiarów ilości i jakości pobieranej wody, ścieków wprowadzanych do wód, do ziemi lub do urządzeń kanalizacyjnych oraz wykorzystywanych rolniczo, a także sposób postępowania w przypadku uszkodzenia urządzeń pomiarowych. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy ww. przepis nie dotyczy wód opadowych i roztopowych odprowadzanych z powierzchni dróg gminnych (do których należy ul. [...]). Wynika to z przepisów obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego, wydanego na podstawie art. 45 ust. 1 pkt 3 Prawa wodnego. Tym samym organ nie miał obowiązku zastosowania w sprawie tegoż przepisu, jak jednak wskazano powyżej mając na uwadze ochronę środowiska w pkt II decyzji nałożył na adresata decyzji obowiązki związane z kontrolowaniem czystości urządzeń oraz niewprowadzania innych zanieczyszczeń i ścieków itp. Dodatkowo należy wskazać, iż zgodnie z art. 136 ust. 2 ustawy prawo wodne organ wydający pozwolenia ma obowiązek dokonania co najmniej raz na 4 lata przeglądu ustaleń pozwoleń wodnoprawnych a w przypadku stwierdzenia, że np. urządzenia wodne wykonane zostały niezgodnie z warunkami ustalonymi w pozwoleniu wodnoprawnym lub nie są należycie utrzymywane, zgodnie z art 136 ust. 1 cofnąć lub ograniczyć wydane pozwolenie. W ocenie Sądu słusznie skarżącą podniosła, iż w kontrolowanej decyzji nie określono zgodnie z art. 128 ust. 1 pkt 12 zasięgu obszaru objętego zakazem, o którym mowa w art. 65 ust. 1 pkt 3 zgodnie z którym zabrania się wykonywania w pobliżu urządzeń wodnych robót oraz innych czynności, które mogą powodować w szczególności: a) niedopuszczalne osiadanie urządzeń wodnych lub ich części, b) pojawienie się szczelin, rys lub pęknięć w korpusach oraz koronach zapór, okładzinach betonowych, szybach, sztolniach oraz przepławkach dla ryb, c) nadmierną filtrację wody, d) uszkodzenie budowli regulacyjnych, e) unieruchomienie zamknięć budowli piętrzących lub upustowych, f) erozję gruntu powyżej oraz poniżej urządzeń wodnych, g) osuwanie się gruntu przy urządzeniach wodnych, h) zmniejszenie stateczności lub wytrzymałości urządzeń wodnych albo ich przydatności gospodarczej, i) uszkodzenie wylotów urządzeń kanalizacyjnych, służących do wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi, j) uszkodzenie urządzeń pomiarowych, k) uszkodzenie znaków usytuowanych na wodach. Należy jednak wskazać, jak już była o tym mowa na wstępie, że art. 128 ust. 1 ustawy Prawo wodne wskazuje jedynie na pewnie ustalenia, które organ w szczególności winien zawrzeć w decyzji, gospodarzem tegoż postępowania jest zatem organ. W rozpoznawanej sprawie organ nie określił wprawdzie wprost obszaru, którego dotyczyć ma zakaz wynikający z art. 65 ust. 1 pkt 3, ale zawarł w decyzji pouczenie, dotyczące przestrzegania w/w przepisu, co z kolei w ocenie Sądu wpływa na obowiązki właściciela urządzenia wodnego obligując go do takiego oznaczenia obszaru przy wylotach, które aby nie dochodziło do naruszenia wskazanych w decyzji zakazów. Tym samym Sąd nie podzielił w tym zakresie stanowiska organu odwoławczego. W ocenie jednak Sądu okoliczność ta nie mogła mieć wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, bowiem kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji, z przyczyn wskazanych powyżej nie można zarzucić aby naruszała w sposób rażący art. 128 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo wodne. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia przepisu art. 125 pkt 2 Prawa wodnego w związku z niezgodnością ustaleń kwestionowanego pozwolenia wodnoprawnego z ustaleniami zawartymi w obowiązującym wówczas miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, Sąd nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Wskazać należy, iż zgodnie z tym przepisem pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Rozpoznając niniejszą sprawę organy ustaliły, iż w dacie wydania kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji na terenie, której dotyczy obowiązywał Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego Miasta i Gminy W., zatwierdzony Uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r. Rady Miejskiej w W. oraz korektą tego Planu zatwierdzoną Uchwałą Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. Rady Miejskiej w W., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. oraz co wbrew zarzutom skargi ma istotne znaczenie, dla inwestycji polegającej na wykonaniu jezdni o nawierzchni asfaltowej, wykonaniu odwodnienia (odprowadzenie wód z rowu do cieku wodnego), wynikaniu poboczy ul. [...] w W... została wydana decyzja Burmistrza Miasta i Gminy W. z dnia [...] grudnia 2002 r., o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wprawdzie wbrew stanowisku organów sam fakt istnienia w dacie wydania pozwolenia wodnoprawnego planu ogólnego i decyzji o warunkach zabudowy, nie stanowi wystarczającej podstawy do wydania pozwolenia. Organ zobligowany był bowiem do zbadania zgodnie z art. 125 pkt 2 ustawy Prawo wodne, czy pozwolenie jest zgodne z ustaleniami w nich zawartymi, czego wyraz winien dać w decyzji. Kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzji bez wątpienia nie zawiera takowych ustaleń, wskazać jednak należy, iż decyzja o warunkach wydana została w oparciu o art. Art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis ten stanowił, że "zmiana zagospodarowania terenu polegająca w szczególności na wykonaniu, odbudowie, rozbudowie i nadbudowie obiektu budowlanego wymaga ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu". Dodatkowo podnosi się w niej, iż jest ona zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stanowi bowiem uzupełnienie istniejącej na tym obszarze funkcji, a jej zakres i funkcje są z nim zgodne. Wydanie kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji związane było zatem z inwestycją, w wyniku której doszło do utwardzenia istniejącej wcześniej drogi gruntowej ul. [...]. W sytuacji zatem, gdy w dacie wydania decyzji w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja o warunkach zabudowy, rozstrzygająca w zakresie odprowadzania wód z rowu do cieku wodnego, w której dodatkowo stwierdzono zgodność inwestycji z ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego, nie można uznać, iż pozwolenie narusza powyższe ustalenia. Sąd nie podzielił także zarzutu skargi, iż kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja wydana została przez osobę nieuprawnioną tj. w przed Wicestarostę. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 140 ust. 1 ustawy prawo wodne organem właściwym do wydawania pozwoleń wodnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 2, jest starosta, wykonujący to zadanie jako zadanie z zakresu administracji rządowej. Okoliczność, iż decyzja została wydana przez wicestarostę nie świadczy zatem o jej nieważności. Jak wynika bowiem z uzasadnień zaskarżonych decyzji, wicestarosta zgodnie z § 13 pkt 2 Regulaminu Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w W., zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Powiatu W. z dnia [...] lutego 1999 r. został upoważniony do wydawania decyzji w zastępstwie starosty w określonych w nim sytuacjach. Tym samym, mając na uwadze, że upoważnienie do wydawania decyzji przez Wicestarostę wynika wprost z ww. obowiązującego regulaminu, nie można przyjąć, iż w sprawie zostały naruszone przepisy o właściwości. W ocenie Sądu wbrew zarzutom skargi brak jest także podstaw aby przyjąć, iż decyzja Starosty W. z dnia [...] lipca 2003 r. została wydana w sprawie poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Orzekające w sprawie organy, dokonały badania tej kwestii i wskazały, iż w aktach sprawy nie ma dowodów, które potwierdzałyby tą okoliczność. Podnoszony przez skarżącą zarzut, iż aktualnie Gmina Miasta W. wystąpiła o wydanie kolejnych pozwoleń wodnoprawnych nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W postępowaniu nieważnościowym bada się i bierze pod uwagę stan prawny i faktyczny sprawy w dacie wydania kontrolowanej decyzji. Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących naruszenia powołanych w skardze przepisów k.p.a., uznając, że sprawa została rozpatrzona wnikliwie, materiał został zebrany i przeanalizowany bardzo starannie. Czyni to nietrafnymi zarzuty skargi dotyczące naruszenia powinności wyczerpującego zebrania dowodów i dokładnego ustalenia stanu faktycznego. Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło