IV SA/Wa 1452/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie asesor WSA Marian Wolanin, asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2007 r. sprawy ze skargi H. Sp. z o.o. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia (...) maja 2007 r. nr (...) Wojewoda Mazowiecki uchylił decyzję Prezydenta W. z dnia (...) marca 2007 r. nr (...), odmawiającą zameldowania na pobyt stały J. S., zwanej dalej "uczestniczką postępowania" albo "uczestniczką", w lokalu nr (...) przy ulicy (...) w W. Uzasadniając decyzję z dnia (...) maja 2007 r. Wojewoda wskazał, iż decyzją z dnia (...) marca 2007 r. organ I instancji, działający na podstawie art.47 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. nr 139, poz.993 z późn.zm.), zwanej dalej "ustawą meldunkową", odmówił zameldowania uczestniczki postępowania na pobyt stały w spornym lokalu. Odmowa umotywowana została tym, iż uczestniczka nie przebywa - w rozumieniu art.10 ust.1 ustawy meldunkowej - w spornym lokalu. Wprawdzie od wielu lat uczestniczka w nim zamieszkuje, niemniej bez tytułu prawnego. W tej sytuacji zameldowanie uczestniczki w lokalu byłoby niedopuszczalnym usankcjonowaniem jej pobytu w lokalu. Uczestniczka postępowania wniosła odwołanie od tej decyzji. Rozpatrzywszy je Wojewoda uznał, iż sformułowana przez Prezydenta ocena prawna stanu faktycznego sprawy jest wadliwa, co wymaga zmiany decyzji pierwszoinstancyjnej. W myśl przepisów ustawy meldunkowej ewidencja ludności służy wyłącznie rejestracji danych o miejscu pobytu osób (art.1 ust.2 ustawy) i nie jest formą kontroli nad legalnością zamieszkiwania i pobytu. Zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu (art.9 ust.2b ustawy). W konsekwencji czynność zameldowania nie rodzi ani nie pozbawia uprawnień do lokalu. Z faktu samego zameldowania nie wypływają bowiem żadne uprawnienia cywilnoprawne do przebywania w lokalu. Zgodnie z art.10 ust.1 ustawy meldunkowej jedyną przesłanką zameldowania danej osoby w oznaczonym lokalu na pobyt stały jest fakt jej zamieszkiwania w tym lokalu z zamiarem stałego przebywania. Brak potwierdzenia pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały dokonanego przez właściciela lub inny podmiot tytułem prawnym do lokalu, którego przedstawienie jest wymagane przy zameldowaniu na pobyt stały, na podstawie art.9 ust.2a ustawy, stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i wydania decyzji na podstawie art.47 ust.2 ustawy. Potwierdzenie pobytu, dokonane przez podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu, stanowi bowiem wyłącznie potwierdzenie stanu faktycznego - faktu zamieszkiwania i nie może być utożsamiane ze zgodą tej osoby na zameldowanie. Brak tego potwierdzenia stanowiący wyraz braku zgody na zameldowanie określonej osoby w lokalu nie uniemożliwia zatem jej zameldowania jeśli w toku postępowania wyjaśniającego organ meldunkowy potwierdzi fakt zamieszkiwania danej osoby w przedmiotowym lokalu. Powyższe jest konsekwencją faktu, iż zameldowanie nie stwarza żadnych uprawnień do lokalu i nie ogranicza uprawnień przysługującym innym osobom. Tym samym argumenty, które w odpowiedzi na odwołanie podniosła Spółka H.: brak zgody na jakąkolwiek formę zameldowania uczestniczki postępowania, brak tytułu prawnego wnioskodawczyni, uprzywilejowana pozycja właściciela w porównaniu z uprawnieniami osoby, która zamieszkuje w pokoju hotelowym i pragnie się w nim zameldować, zły stan techniczny całego budynku - nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy, bowiem o zameldowaniu, w razie wątpliwości, muszą decydować przesłanki wywodzone wyłącznie z przepisów ustawy meldunkowej, a te uczestniczka postępowania niewątpliwie spełnia. Jednocześnie w art.13 ustawy przewidziano możliwość meldowania na pobyt stały w pomieszczeniu hotelowym. Nie uzależniono natomiast zameldowania od stanu technicznego budynku, nie odsyłając w tym zakresie do innych ustaw. W świetle powyższych okoliczności decyzję organu I instancji należało uchylić i orzec o zameldowaniu uczestniczki postępowania w spornym lokalu na pobyt stały. Skargę na decyzję Wojewody (uzupełnioną pismem procesowym z dnia 8 października 2007 r.) złożyła Spółka H. Sp. z o.o. z siedzibą w L., zwana dalej "skarżącą", zarzucając rozstrzygnięciu odwoławczemu: (-) naruszenie art.7 k.p.a. poprzez niedokładne i błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącej, skutkujące uznaniem, że zameldowanie uczestniczki postępowania na pobyt stały w hotelu pracowniczym jest konieczne i uzasadnione, podczas gdy stan techniczny budynku zagraża życiu i zdrowiu ludzi, (-) naruszenie art. 10 ust.1 ustawy meldunkowej poprzez zameldowanie uczestniczki postępowania na pobyt stały w hotelu pracowniczym, podczas gdy w hotelu takim nie melduje się żadnych osób na pobyt stały, (-) naruszenie art. 77 kpa poprzez rozpatrzenie sprawy bez uwzględnienia istotnych jej elementów i orzekniecie o zameldowaniu na pobyt stały, podczas gdy dyspozycja art. 10 ust. 1 ustawy meldunkowej przewiduje możliwość zameldowania danej osoby przebywającej w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby także na pobyt czasowy, (-) naruszenie art.13 ustawy meldunkowej w związku z §7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 grudnia 2002 r. w sprawie zgłaszania i przyjmowania danych niezbędnych do zameldowania i wymeldowania oraz prowadzenia ewidencji ludności i ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych poprzez zameldowanie uczestniczki postępowania w spornym lokalu bez wymaganego prawem udziału kierownika hotelu, (-) naruszenie art.47 ust.1 i 2 w związku z art.8 ust.2 ustawy meldunkowej poprzez zameldowanie uczestniczki postępowania na pobyt stały w sytuacji, w której ustawa jedynie dopuszcza taką ewentualność, uzależniając ją od inicjatywy właściciela oraz poprzez niewskazanie, jakie okoliczności sprawy budzą wątpliwości. Wojewoda Mazowiecki w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie., podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. /, zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Okolicznością bezsporną w sprawie jest, iż uczestniczka postępowania zamieszkała w spornym lokalu wraz z matką w dniu (...) r. i zamieszkiwała w nim nieprzerwanie do dnia wydania zaskarżonej decyzji. Budynek, w którym znajduje się sporny lokal pełnił rolę hotelu pracowniczego tej F. Budynek został wybudowany przez Spółdzielnię Mieszkaniową B., zwaną dalej "Spółdzielnią", i znajdował się w jej zasobach. W dniu (...) grudnia 2006 r. budynek stał się własnością skarżącej. W trakcie zamieszkiwania w spornym lokalu uczestniczka postępowania była meldowana w nim na okresy czasowe. Matka uczestniczki postępowania uznając, że pobyt jej i uczestniczki w przedmiotowym lokalu utracił charakter czasowy i faktycznie jest pobytem stałym, wystąpiła o zameldowanie w nim na pobyt stały. Skarżąca nie wyraziła zgody na zameldowanie obu osób. Zaistniała sytuacja dała podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie zameldowania m.in. uczestniczki na pobyt stały w spornym lokalu na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy meldunkowej. W (...) r., kiedy uczestniczka postępowania zamieszkała w jednym z lokali w przedmiotowym budynku, pełnił on rolę hotelu pracowniczego. W dacie tej zasady funkcjonowania hoteli pracowniczych regulowało rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 20 lipca 1988r. w sprawie zasad zajmowania i opróżniania lokali położonych w hotelach pracowniczych, ustalania opłat za zakwaterowanie oraz ramowych zasad ustalania kategorii hoteli pracowniczych /Dz. U. Nr 30, poz. 211 ze zm. /. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 20 lipca 1988r. w sprawie zasad zajmowania i opróżniania lokali położonych w hotelach pracowniczych, ustalania opłat za zakwaterowanie oraz ramowych zasad ustalania kategorii hoteli pracowniczych miało zastosowanie do zakładów pracy prowadzących hotele pracownicze, zakładów pracy zawierających umowy najmu miejsc hotelowych z innymi zakładami pracy prowadzącymi zbiorowe zakwaterowanie oraz zakładów pracy najmujących kwatery prywatne na cele zbiorowego zakwaterowania ( § 1 ust. 1 pkt 1, 2, 3 rozporządzenia). Hotele pracownicze w kształcie organizacyjnym określonym w/w rozporządzeniem służyły okresowemu zakwaterowaniu m. in. pracowników zamiejscowych zatrudnionych w zakładzie pracy prowadzącym hotel pracowniczy oraz pracowników zamiejscowych zatrudnionych w innych zakładach pracy - na podstawie umowy zawartej między zakładami pracy ( § 3 pkt 1 rozporządzenia). Zakwaterowanie w hotelu pracowniczym następowało na podstawie pisemnego skierowania wydanego przez kierownika zakładu pracy po porozumieniu z organizacjami związkowymi zakładu pracy, w którym pracownik był zatrudniony. Skierowanie to powinno było zawierać warunki zakwaterowania i określać czas zakwaterowania (§ 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia). Wysokość opłat za zakwaterowanie, ponoszonych przez pracowników, ustalał kierownik zakładu pracy po porozumieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi ( § 7 ust. 1 rozporządzenia). Porządek wewnętrzny w hotelu pracowniczym, zasady współżycia mieszkańców, ich uprawnienia i obowiązki określał regulamin porządkowy, ustalany przez kierownika jednostki prowadzącej administrację hotelu pracowniczego po porozumieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi oraz samorządem mieszkańców hoteli ( § 8 ust. 1 rozporządzenia). Pracownik tracił prawo do zakwaterowania w hotelu pracowniczym m. in., jeżeli została z nim rozwiązana umowa o pracę, bądź w przypadku rozwiązania z nim stosunku pracy z przyczyn określonych w ustawie z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19 i Nr 10, poz. 59) - ( § 10 ust. 1 pkt 1i ust. 1a rozporządzenia). Z powyższego wynika, że zamieszkiwanie w hotelu pracowniczym wynikało ze stosunku łączącego zakład pracy z pracownikiem. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 20 lipca 1988r. w sprawie zasad zajmowania i opróżniania lokali położonych w hotelach pracowniczych, ustalania opłat za zakwaterowanie oraz ramowych zasad ustalania kategorii hoteli pracowniczych utraciło moc z dniem 13 maja 1995r. Po tej dacie nowe przepisy dotyczące hoteli pracowniczych nie zostały wydane. Okolicznością bezsporną w sprawie jest, że zakład pracy zaprzestał prowadzenia hotelu pracowniczego w przedmiotowym budynku. Budynek ten wrócił pod administrację Spółdzielni, która nie zawarła z uczestniczką postępowania umowy najmu na zajmowany lokal, jak również nie ustanowiła na jej rzecz spółdzielczego prawa do lokalu. Pobierała natomiast od niej czynsz za zajmowany lokal i wyrażała zgodę na zameldowanie uczestniczki w spornym lokalu na pobyt czasowy. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, że nabyła od Spółdzielni budynek będący hotelem pracowniczym. Spółdzielnia nie prowadziła w obiekcie tym hotelu pracowniczego, nie miała takich uprawnień, nie była pracodawcą osób w nim zamieszkujących. Również skarżąca nie prowadzi w obiekcie tym hotelu pracowniczego, bo nie jest pracodawcą osób w nim zamieszkałych, ani w imieniu jakiegoś zakładu pracy nie zarządza takim hotelem. Natomiast zgodzić się należy, że jako właściciel budynku skarżąca ma prawo prowadzić w nabytym obiekcie jakiegoś typu działalność hotelarską i określać zasady wewnętrznego funkcjonowania tego obiektu. Z pewnością działalność ta nie jest kontynuacją funkcjonowania hotelu pracowniczego prowadzonego pierwotnie przez F. Sam budynek jako obiekt nie ma cech hotelu, takich cech nabiera dopiero z chwilą prowadzenia w nim działalności hotelarskiej zgodnej z obowiązującymi przepisami przez określony podmiot. Materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania administracyjnego nie wskazuje żeby Spółdzielnia przed zbyciem prawa własności przedmiotowego budynku prowadziła w nim hotel. W związku z wnioskiem uczestniczki postępowania o zameldowanie jej na pobyt stały w spornym lokalu zadaniem organu meldunkowego było ustalenie, czy spełnia ona przesłanki do tego rodzaju zameldowania wynikające z art.10 ust. 1 ustawy meldunkowej, tj. czy zamieszkuje w tym lokalu i czy zamieszkiwanie to łączy się z zamiarem jej stałego przebywania pod tym adresem. W ocenie Sądu organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalił, iż pobyt uczestniczki postępowania w spornym lokalu ma cechy pobytu stałego. Uczestniczka postępowania faktycznie w lokalu zamieszkuje i zamieszkiwanie to nosi cechy stałego przebywania w nim. W toku postępowania skarżąca podniosła, że w przedmiotowym budynku prowadzi hotel pracowniczy, nie precyzując w oparciu o jakie przepisy działalność ta jest prowadzona. Wskazała również, że niedopuszczalne jest meldowanie na pobyt stały osób w takim obiekcie. Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić, gdyż z art. 10 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wynika, że w zakładzie hotelarskim osoba w nim przebywająca ma możliwość zameldowania się zarówno na pobyt stały jak i czasowy. Skoro pobyt uczestniczki postępowania w spornym lokalu w W. jest pobytem stałym, to spełnia ona warunki do zameldowania w nim na pobyt stały nawet, jeżeli jest to lokal w obiekcie hotelowym. Nie można czynić zarzutu, że nie została przeprowadzona procedura meldowania w zakładzie hotelarskim. Gdyby skarżąca uznała roszczenie uczestniczki postępowania o zameldowanie na pobyt stały w spornym lokalu, dokonałaby stosownych procedur meldunkowych. Skoro tak się nie stało, zasadne było prowadzenie postępowania w trybie art. 47 ust. 2 ustawy meldunkowej. Ustawa meldunkowa w art. 5 ust. 1 nakłada na osoby posiadające obywatelstwo polskie i przebywające stale na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obowiązek zameldowania się w miejscu pobytu stałego. Uczestniczka postępowania wykonała nałożony na nią ustawowy obowiązek. Wykonanie tego obowiązku nie może być jednocześnie traktowane jako działanie naruszające słuszny interes skarżącego, wywodzącego swój interes z prawa własności. Samo zameldowanie w lokalu jest jedynie rejestracją stanu faktycznego ustalającego istnienie i rodzaj pobytu danej osoby pod danym adresem. Z faktu zameldowania w określonym lokalu, osoba zameldowana nie może wywodzić praw do lokalu. Natomiast legalność pobytu skarżącej w przedmiotowym lokalu na datę wydania zaskarżonej decyzji nie została skutecznie zakwestionowana. Organ administracyjny nie jest właściwy do dokonywania takiej oceny. Ocena czy obecnie uczestniczka postępowania posiada prawo do pobytu w spornym lokalu w W. może być dokonana w postępowaniu przed sądem powszechnym. Również zły stan techniczny budynku nie jest przeszkodą w wykonaniu obowiązku meldunkowego. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.